Εμπειρίες

BLACK FRIDAY, ΗΠΑ - Η μέρα των ακαταμάχητων εκπτώσεων

Όταν λέμε «Black Friday» (Μαύρη Παρασκευή) αναφερόμαστε στις ΗΠΑ και στην επόμενη ημέρα από την Ημέρα των Ευχαριστιών, δηλαδή την τέταρτη Παρασκευή του Νοεμβρίου. Για τους Αμερικανούς θεωρείται ως η ημέρα έναρξης της περιόδου των Χριστουγεννιάτικων αγορών, μία παράδοση που χρονολογείται από τα μέσα του περασμένου αιώνα και το 1952.
Τις ημέρες πριν από την Black Friday τα εμπορικά καταστήματα στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν φροντίσει να κεντρίσουν το αγοραστικό ενδιαφέρον των καταναλωτών με προσφορές σε πολλά είδη αγαθών (κυρίως ηλεκτρονικά, είδη ένδυσης κλπ.) που πέφτουν αρκετά κάτω από το 50% της «κανονικής» τιμής. Αρκετές πολιτείες μάλιστα έχουν καθιερώσει ως επίσημη αργία όχι μόνο την Ημέρα των Ευχαριστιών αλλά και την επόμενη, ώστε σε συνδυασμό με το σαββατοκύριακο να δημιουργείται μία τετραήμερη «αργία» που εκτινάσσει τον τζίρο των καταστημάτων.
Σύμφωνα με την πρακτική που ακολουθείται, οι υποψήφιοι αγοραστές κάνουν την έρευνα αγοράς τους τις προηγούμενες ημέρες, εντοπίζουν όσα τους ενδιαφέρουν και δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που «κατασκηνώνουν» έξω από τα καταστήματα ώστε όταν οι πύλες ανοίξουν να είναι από τους πρώτους που θα φτάσουν στα ράφια με τα αγαθά που τους ενδιαφέρουν. Οι εικόνες με τους καταναλωτές να ορμούν μέσα στο κατάστημα και σχεδόν εν μέσω φρενίτιδας να τρέχουν μέσα στους διαδρόμους ώστε να προλάβουν τις αγορές που επιθυμούν, κάνουν κάθε χρόνο τον γύρο του κόσμου!
Η παράδοση της Black Friday ξεκίνησε (κατά μία εκδοχή) από τη στιγμή που οι Αμερικανοί συνειδητοποίησαν πως μετά την Ημέρα των Ευχαριστιών ο τζίρος των καταστημάτων στο λιανεμπόριο άρχισε να γυρίζει σε θετικό πρόσημο («μαύρο» αντί του «κόκκινου»). Μετά τα χρόνια της μεγάλης κρίσης άλλωστε, και τις δεκαετίες μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η αγορά χρειαζόταν τόνωση και η Ημέρα των Ευχαριστιών πρόβαλλε ως μία πρώτης τάξεως ευκαιρία ενίσχυσης του κύκλου εργασιών.
Από τις αρχές του 21ου αιώνα, η έννοια της «Black Friday» άρχισε να εξάγεται και στον υπόλοιπο κόσμο, φτάνοντας τα τελευταία χρόνια ακόμα και στη χώρα μας.

περισσότερα

Παρίσι...

Μπορούμε σε ένα ταξίδι να γνωρίσουμε σε βάθος την Πόλη του Φωτός, να μάθουμε την ιστορία της και να μεταφερθούμε στο ένδοξο παρελθόν της σαν πρωταγωνιστές σε ταινία εποχής; Ναι μπορούμε!
Το ταξίδι στο Παρίσι είναι ο απόλυτος Νο1 ευρωπαϊκός προορισμός κι εμείς στο Versus το αναγνωρίζουμε και το… ξεπερνάμε. Αυτό το εξαιρετικό και απίθανα εμπλουτισμένο πρόγραμμα, προσφέρει όλη τη μαγεία και τη λαμπρή ιστορία της Πόλης του Φωτός, με ιδιαίτερη εμβάθυνση στην αρχιτεκτονική, την Τέχνη, τη μόδα και το άρωμα. Επιπλέον των ξεναγήσεων στην πόλη, που είναι φυσικά ένα ολοζώντανο μουσείο, αφιερώνουμε με άνεση και χωρίς ταλαιπωρία μία ολόκληρη μέρα στο Λούβρο, το διασημότερο μουσείο του κόσμου, με ειδική ξενάγηση. Και αφού χαρούμε το Παρίσι, τους δρόμους και τα μουσεία του όπως τους αξίζει, πραγματοποιούμε δύο απίθανες ημερήσιες εκδρομές που θα σας μείνουν αξέχαστες! Πηγαίνουμε στην ιστορική Νορμανδία, με τα βαθιά αριστοκρατικά παραθαλάσσια θέρετρα που θα μας μεταφέρουν σε μια άλλη εποχή. Και επίσης ξεναγούμαστε για μία ολόκληρη ημέρα στην απίθανη Κοιλάδα του Λίγηρα, με τα εντυπωσιακά αναγεννησιακά κάστρα της που με την ομορφιά τους κόβουν την ανάσα!

περισσότερα

Απολαύστε την Πρωτοχρονιά σας στο Ντουμπάι!

Έχετε τη δυνατότητα να περάσετε μια φαντασμαγορική αλλαγή του Νέου Έτους στο Ντουμπάι. Στην «Πόλη του Χρυσού» υποδέχονται τον καινούργιο χρόνο (παρόλο που ως μουσουλμάνοι δεν γιορτάζουν τη δική τους πρωτοχρονιά την ίδια μέρα) με τον πιο εντυπωσιακό τρόπο και με εορτασμούς και εκδηλώσεις που πραγματικά καθηλώνουν και μαγεύουν ολόκληρο τον πλανήτη.

Επίκεντρο των φαντασμαγορικών εορταστικών εκδηλώσεων είναι τρία βασικά σημεία στην πόλη του Ντουμπάι: ο πύργος Burj Khalifa, που με τα 828 μέτρα του είναι το ψηλότερο κτίριο στον κόσμο, το ξενοδοχείο και θεματικό πάρκο Atlantis και το κτίριο - σύμβολο της πόλης, το μοναδικό επτάστερο ξενοδοχείο του κόσμου, το Βurj Al Arab.

Σε αυτά τα τρία σημεία οι εορτασμοί περιλαμβάνουν μια πληθώρα εκδηλώσεων μέσα από μία άτυπη «κόντρα» ως προς το πιο από τα τρία αυτά κέντρα θα οργανώσει τον πιο φαντασμαγορικό εορτασμό για την Πρωτοχρονιά και την υποδοχή του νέου έτους!

Έτσι κάποια από αυτά που πραγματοποιούνται με αφορμή τον ερχομού του Νέου Έτους είναι: Beach party με θεάματα και βεγγαλικά στην παραλία του Burj Al Arab, show με δελφίνια και υποβρύχιοι εορτασμοί με βεγγαλικά στο Atlantis, εορτασμοί με διάσημους τραγουδιστές, ηθοποιούς και σιντριβάνια που χορεύουν σε συνδυασμό με καταιγισμό βεγγαλικών στο Burj Khalifa.Ό,τι και να επιλέξετε, το σίγουρο είναι πως θα περάσετε υπέροχα και η Πρωτοχρονιά αυτή θα σας μείνει αξέχαστη.

Απλώς επιλέξτε τι σας ταιριάζει ή ίσως το πιο ψηλό και εντυπωσιακό σημείο στην πόλη και διασκεδάστε την αλλαγή του χρόνου μέσα σε χιλιάδες βεγγαλικά.

Να έχετε μια όμορφη ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑ!!!!

περισσότερα

Κάστρα της Βόρειας Γαλλίας

Το κάστρο Μπλουά αναφέρεται για πρώτη φορά στα "Δέκα Βιβλία Ιστοριών" του Αγίου Γρηγορίου της Τουρ. Οι δούκες του Σαντιγιόν έκτισαν τα παλαιότερα μέρη του κάστρου κατά τον 18ο αιώνα. Η Ιωάννα της Λορένης χρησιμοποίησε το Μπλουά ως επιχειρησιακή της βάση για την άρση της πολιορκίας της Ορλεάνης, όταν ξεκίνησε την νικηφόρο πορεία της το 1429. Το Μπλουά έγινε μία από τις βασιλικές έδρες στις αρχές του 16ου αιώνα και εκεί έλαβε χώρα η δολοφονία των αδελφών ντε Γκιζ το 1588. Στο Μπλουά επίσης εξορίστηκε από την Αυλή η βασίλισσα Αικατερίνη των Μεδίκων από το γιο της Λουδοβίκο ΙΓ΄ (1617-1619).

Σε αντίθεση με τα προηγούμενα κάστρα, το Σαμπόρ δεν ήταν έδρα ευγενών ούτε πόλη αλλά κτίσθηκε από τον Φραγκίσκο Α΄, ως "κυνηγετικό περίπτερο", το οποίο όλως τυχαίως συνόρευε με τον πύργο του συζύγου της ευνοούμενης του, κοντέσας του Θουρύ (Thoury). Δεν είναι βέβαιο ποιος είναι ο αρχιτέκτων και κατά πόσον ο Λεονάρδος ντα Βίντσι έβαλε το χέρι του• είναι γνωστό ότι το κάστρο άρχισε να κτίζεται το 1519 και ουσιαστικώς δεν τελείωσε ποτέ· πάντως έγινε κατοικήσιμο πριν το θάνατο του Φραγκίσκου Α΄ το 1547. Ως κυνηγετικό περίπτερο ήταν άχρηστο διότι έχει τεράστια παράθυρα και πανύψηλες οροφές, οπότε είναι αδύνατον να θερμανθεί (440 δωμάτια, 282 τζάκια, 84 κλιμακοστάσια). Επίσης δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε, κοντινός οικισμός απ΄ όπου θα μπορούσε η βασιλική ακολουθία να προμηθευθεί τρόφιμα και δεδομένου ότι η συνήθης ακολουθία συμπεριελάμβανε 2000 άτομα, είναι αντιληπτό ότι η βασιλική επιμελητεία είχε κάποιες δυσκολίες σε εκδρομές τέτοιου είδους. Επιπροσθέτως, το Σαμπόρ δεν είχε επιπλωθεί πλήρως, οπότε ήταν αναγκαία η μεταφορά και του σχετικού εξοπλισμού. Όλα αυτά οδήγησαν στην εγκατάλειψη του κάστρου για έναν περίπου αιώνα, μέχρι  την εποχή του Λουδοβίκου ΙΓ΄, ο οποίος το προσέφερε στον εξάδελφό του, Γκαστόν της Ορλεάνης, ο οποίος έκανε εργασίες αποκατάστασης. Το κάστρο κατοικήθηκε περιοδικώς μόνον και περιήλθε στο γαλλικό δημόσιο ως περιουσία του εχθρού το 1915, αφού οι τότε ιδιοκτήτες, δούκες της Πάρμα, είχαν την περιουσία τους στην Αυστροουγγαρία.

περισσότερα

Τα διαμάντια της Βόρειας Γαλλίας: Λίγα ιστορικά στοιχεία

Νορμανδία: η περιοχή που ενέπνευσε μεγάλους ιμπρεσιονιστές ζωγράφους να μεταφέρουν στον καμβά τις ομορφιές της, αλλά και σκηνές της καθημερινής ζωής, αποτελεί ένα κομμάτι της βόρειας Γαλλίας, με πολλές φυσικές ομορφιές, αξιοθέατα και πλούσια ιστορία και κουλτούρα.
Η περιοχή έχει μακρά ιστορία, μνημονεύεται όμως ιδιαίτερα ως το μέρος όπου έγινε η τελική μάχη που έκρινε το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου και η συντριβή των Ναζιστικών δυνάμεων του Χίτλερ στο Δυτικό μέτωπο. Η απόβαση της Νορμανδίας πραγματοποιήθηκε σε πέντε νορμανδικές παραλίες, με αντικειμενικό σκοπό να δημιουργηθεί ένα προγεφύρωμα, μέσω του οποίου οι Σύμμαχοι θα περνούσαν στρατεύματα από τη Μεγάλη Βρετανία στην ηπειρωτική Ευρώπη. Η Μάχη της Νορμανδίας που ακολούθησε, τελείωσε στις 19 Αυγούστου του 1944 με νίκη των συμμαχικών δυνάμεων.

Η Ρουέν ιδρύθηκε από τη Γαλατική φυλή των Βελλιοκάσες (Veliocasses) στην περιοχή Βεξέν (Vexin), που διατρέχεται από τον ποταμό Έπτ (Epte), παραπόταμο του Σηκουάνα (Seine). Το αρχικό όνομα της πόλης ήταν Ροτομάγκους (Rotomagus) και δεν ήταν γνωστή στον Καίσαρα, αλλά, συν τω χρόνω έγινε η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Γαλατίας. Μετά από την ειρηνική και πλούσια περίοδο της Ρωμαϊκής Γαλατίας, η Νορμανδία υπέστη επιδρομές των Βίκινγκς. Το 1204 ο Φίλιππος Β΄ Αύγουστος της Γαλλίας καταλαμβάνει την πόλη και την προσαρτά στην Γαλλία μέχρι το 1419 που ανακαταλαμβάνεται από τους Άγγλους, οι οποίοι την χάνουν οριστικά το 1449. Κατά τους τρεις πρώτους αιώνες της 2ης χιλιετίας (High Middle Ages 1000-1300) η Ρουέν αναδείχθηκε σε μία από τις πλουσιότερες πόλεις, λόγω του γεγονότος ότι ο Σηκουάνας, ως πλωτός, διευκολύνει τα μέγιστα το εμπόριο. Κρασί και σιτάρι εξάγονταν στην Αγγλία, ενώ εισάγονταν μαλλί και ψευδάργυρος. Η πόλη υπήρξε επίσης η εμπορική πύλη για τα πλούσια πανηγύρια της Βουργουνδίας. Κατά τον ύστερο Μεσαίωνα όμως, η κατάσταση στη Νορμανδία και τη Ρουέν επιδεινώθηκε πολύ, με αποτέλεσμα την εξέγερση του 1291 και την επανάσταση της Χαρέλ (Herelle, 1382), που εξαπλώθηκε γρήγορα στις πόλεις Αμιένη, Διέππη, Φαλαίζ, Καέν, Ορλεάνη και Ρεμς, η οποία κατεστάλη ηπίως και τα αιτήματά της γίνανε σιωπηλώς αποδεκτά. Στην πλατεία  της αγοράς της Ρουέν έγινε η δίκη και η εκτέλεση της Ιωάννας της Λορένης από τους Άγγλους το 1431. Στο σημείο αυτό έχει κτισθεί μία εκκλησία, την οποία και θα επισκεφθούμε. Η περίοδος που επακολούθησε το τέλος του εκατονταετούς πολέμου ήταν ευνοϊκή για την Ρουέν με εμπορική άνοδο και άνθηση των ναυπηγείων. Το πρώτο τέταρτο του 16ου αιώνα το δόγμα των Διαμαρτυρομένων έφθασε στη Γαλλία (όπου ονομάσθηκαν Ουγενότοι) και απέσπασε πολλούς οπαδούς, κυρίως στις βόρειες περιοχές και στη Νορμανδία. Η Ρουέν ήταν μεταξύ των πόλεων που απέκτησαν σύντομα πληθυσμό Ουγενότων και μάλιστα σε υψηλό ποσοστό, περίπου 25%. Οι Ουγενότοι ήταν ιδιαίτερα μαχητικοί, κατέλαβαν την πόλη τον Απρίλιο του 1562 και ζήτησαν τη συνδρομή της Ελισάβετ Α΄ της Αγγλίας, η οποία έσπευσε να καταλάβει τη Χάβρη και το Καλαί. Τα βασιλικά στρατεύματα πολιόρκησαν την πόλη, την κατέλαβαν και την έδωσαν τον Μάιο του ιδίου έτους. Η πόλη υπέστη πολιορκία πολλές φορές, με την πλέον διάσημη του 1591-92, όταν οι υπερασπιστές της Καθολικής Λίγκας απέκρουσαν την πολιορκία των Γαλλικών, Αγγλικών και Ολλανδικών στρατευμάτων, μέχρι την άφιξη των Ισπανών συμμάχων τους. Έκτοτε η ιστορία της Ρουέν υπήρξε ήσυχη μέχρι τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν το 45% της πόλης καταστράφηκε το 1940 - το κέντρο της πόλης καιγόταν για 48 συνεχόμενες ώρες, επειδή οι Γερμανοί δεν επέτρεπαν την επέμβαση των πυροσβεστικών οχημάτων.

Το Ονφλέρ εμφανίζεται για πρώτη φορά στην ιστορία το 1207 επί Ριχάρδου Γ΄ της Νορμανδίας. Σύντομα η πόλη ευημέρησε λόγω του εμπορίου με την Αγγλία, αφού λειτούργησε κατά κάποιο τρόπο ως επίνειο της Ρουέν. Κατά την εποχή μετά τον Εκατονταετή Πόλεμο, το Ονφλέρ επωφελήθηκε πολύ από το θαλάσσιο εμπόριο, κυρίως με τις Δυτικές Ινδίες, τις Αζόρες και τον Καναδά. Από εδώ έφυγαν εποικιστές προς τη Βραζιλία, τη Νέα Γη και το Κεμπέκ.

Κατά τη διάρκεια της δεύτερης Αυτοκρατορίας (1852-1870) στην Ντωβίλ αναπτύχθηκε για πρώτη φορά ο τουρισμός και μάλιστα ο πολυτελής. Όλοι οι πλούσιοι της Γαλλίας, αλλά και της Ευρώπης, θεωρούσαν κοινωνική υποχρέωσή τους να περάσουν μια περίοδο ανάπαυσης, που για πρώτη φορά επινοήθηκε και ονομάστηκε "διακοπές". Μετά τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο, αλλά κυρίως μετά το 1965 η Ντωβίλ άρχισε να παρακμάζει και για να αντισταθμίσει την κατάσταση αυτή εγκαινίασε το Φεστιβάλ του Αμερικανικού Κινηματογράφου, το οποίο συνεχίζει να φιλοξενεί μέχρι σήμερα.

Η Ανζέ ανάγεται στην εποχή της Ρωμαϊκής Γαλατίας και στο τότε όνομά της, Ιουλιομάγκους, προστέθηκε αργότερα το προσδιοριστικό της τοπικής φυλής, Aντεκαβόρουμ (Antecavorum)• από τη βάση αυτή προέκυψαν δύο λέξεις που επηρέασαν σοβαρά την ιστορία, Ανζού (Anjou - ελληνικά: Ανδεγαυία) και Ανζενβέν (Angevin), το άλλο όνομα της αγγλικής δυναστείας των Πλανταγενετών. Η γεωγραφική της θέση της χάρισε τη μεσαιωνική ακροστιχίδα "Το κλειδί της Γαλλίας", καθώς είναι η πύλη της κοιλάδας του Λίγηρα.

Η ίδρυση της Τουρ οφείλεται στη θέση της ως σημαντικό πέρασμα του Λίγηρα την εποχή της Γαλατίας. Το όνομά της ήταν Τουρόνες, από το όνομα της τοπικής φυλής. Τη ρωμαϊκή εποχή αναφέρεται με το όνομα Καισαροντούνουμ (Caesarodunum): Λόφος του Καίσαρα. Συν τω χρόνω, το φυλετικό όνομα επικράτησε λατινιστί ως Πόλη των Τουρόνων (Civitas Turonum) για να καταλήξει στο Τουρ· πάντως η περιοχή λέγεται και επισήμως Τουραίν (Touraine). Κατά τον πρώιμο μεσαίωνα η γεωγραφική θέση της Τουρ, ανάμεσα στον εκρωμαϊσμένο νότο και τον φραγκικό βορρά, έγινε τόπος διασταύρωσης πολιτισμών και θρησκειών.

Γεωλογικώς, το  Μοντ Σαιν Μισέλ είναι ένα παλιρροϊκό νησί, στο οποίο παρατηρείται το εξής σπάνιο φυσικό φαινόμενο: κατά την πλημμυρίδα γίνεται ένα πραγματικό νησί, περιβάλλεται δηλαδή εξ ολοκλήρου από νερό, ενώ κατά την αμπώτιδα δημιουργείται πρόσβαση από την ξηρά. Το φυσικό αυτό φαινόμενο όμως, παρέχει εξαιρετικά αμυντικά χαρακτηριστικά, γεγονός που δεν διέφυγε της προσοχής των Κελτών, οι οποίοι το ανέδειξαν σε οχυρό και εμπορικό σταθμό με την Αγγλία. Αυτό διήρκεσε μέχρι την αποχώρηση των Ρωμαίων από τη Γαλατία το 460 και το Μοντ Σαιν Μισέλ καταλήφθηκε στη συνέχεια από τους Φράγκους. Αργότερα περιήλθε από το αποδυναμωμένο δουκάτο της Βρετάνης στο δουκάτο της Νορμανδίας, μαζί με τη χερσόνησο του Κοτεντέν (επί Γουλιέλμου του Μακρύξιφου το 933). Ουσιαστικά, το Μοντ Σαιν Μισέλ είναι ένα μοναστήρι που δεσπόζει του νησιού. Η κατασκευή του μοναστηριού  άρχισε πολύ νωρίτερα, το 708, όταν ο Αρχάγγελος Μιχαήλ έκανε μία τρύπα στο κεφάλι του ανυπάκουου, ακόμη, επισκόπου της Αβράνς, του Ωβέρτου (Aubert), αφού αυτός αγνοούσε τις εντολές του Αρχαγγέλου να κτίσει εκεί μία εκκλησία· σημειωτέον ότι ο επίσκοπος, σωφρονισθείς, εξελίχθηκε σε άγιο. Οι δούκες της Νορμανδίας κατασκεύασαν πολλά κτίρια στην εκκλησία, η οποία εξελίχθηκε σε Αβαείο (μονή). Η κυρίως εκκλησία, σε ρωμανικό ρυθμό, κατασκευάστηκε τον 11ο αιώνα από τον Ριχάρδο B΄ τον Καλό της Νορμανδίας. Η γεωμορφολογία του νησιού επέβαλε την κατασκευή πολλών κρυπτών, ώστε το εγκάρσιο κλίτος να βρίσκεται στην κορυφή του λόφου. Το όλο κτίσμα φαίνεται να απηχεί τη θεωρητική διαστρωμάτωση της μεσαιωνικής κοινωνίας, όπου στην κορυφή βρίσκεται ο Θεός (εκκλησία), χαμηλότερα το παλάτι  (βασιλιάς και ευγενείς) και κάτω - και πιθανώς έξω - ο λαός. Το Μοντ Σαιν Μισέλ, ως τμήμα του δουκάτου της Νορμανδίας, συμπολέμησε με τους Άγγλους κατά τη διάρκεια του Εκατονταετούς Πολέμου και υπέστη πολλές ζημιές. Τα καραβάνια των προσκυνητών, που ήταν η κύρια πηγή πλούτου του Αβαείου, αραίωσαν και εξαφανίσθηκαν με τη Μεταρρύθμιση και μέχρι τη Γαλλική Επανάσταση (1789) είχε ουσιαστικά εγκαταλειφθεί. Μετατράπηκε σε φυλακή το 1813, αλλά κατόπιν διαμαρτυριών των διανοουμένων, η φυλακή έκλεισε το 1863 και κηρύχθηκε εθνικό μνημείο το 1874.

περισσότερα

Γιατί στη Ρωσία με το Versus

Σας παρουσιάζουμε με μεγάλη υπερηφάνεια το καλύτερο πρόγραμμα στις μεγαλειώδεις μητροπόλεις της Ρωσίας, Μόσχα και Πετρούπολη. Με πλήρεις ξεναγήσεις από έλληνα εξαιρετικά καταρτισμένο αρχηγό που θα σας συνοδεύει σε όλη τη διάρκεια του ταξιδιού. Με εκπληκτικές εκδρομές στο Ζαγκόρσκ, στο Πέτερχοφ, στο Τσάρσκογιε Σελό και κρουαζιέρα στον Νέβα (όλα περιλαμβάνονται στην τιμή). Και φυσικά με ξεναγήσεις στα μεγαλύτερα μουσεία της Ρωσίας, όπως το Ερμιτάζ, το Θησαυροφυλάκιο του Κρεμλίνου και το Μουσείο των Κοσμοναυτών.
Στο πρόγραμμα αυτό σας δείχνουμε όλο το μεγαλείο της Ρωσίας, τόσο της τσαρικής όσο και της σοβιετικής. Παλάτια, σοβιετικοί ουρανοξύστες, απέραντα πάρκα του λαού και των τσάρων, εκπληκτικοί ναοί, το φρούριο-φυλακή του Ντοστογιέφσκι, πόλεις κοσμήματα της αρχιτεκτονικής και της ιστορίας. Η Ρωσία είναι μία χώρα θρύλος. Αυτό αποτυπώνεται στις δύο μεγαλύτερες και ομορφότερες πόλεις της με τον πιο συναρπαστικό τρόπο. Εμείς ετοιμάσαμε για σας ένα υπερπλήρες πρόγραμμα, στο οποίο θα σας δείξουμε κάθε πτυχή της παράξενης και απίθανης ιστορίας της.

Στην Αγία Πετρούπολη με το Versus travel
Είναι η πιο ευρωπαϊκή, η πιο αριστοκρατική και η πιο ιδιαίτερη πόλη της Ρωσίας. Το απόλυτο σκηνικό μιας αναγεννησιακής ταινίας, η πιο πιστή μεταφορά πίσω στην εποχή των τσάρων. Εμείς θα κάνουμε μία σπάνια κρουαζιέρα στον Νέβα, για να απολαύσουμε τα όμορφα κανάλια, τα παλάτια, τις ροκοκό και αναγεννησιακές επαύλεις, τους πανέμορφους κήπους με τα αγάλματα.
Αλλά θα πάμε και στις Βερσαλλίες της Ρωσίας, το Πέτερχοφ, και στο Χωριό των Τσάρων, το Τσάρσκογιε Σελό, για να δούμε τις πολυτελέστατες τσαρικές εξοχικές κατοικίες, με τους απίστευτους κήπους και τα παβιγιόν. Θα πάμε επίσης στο μοναδικό Ερμιτάζ, στους καταπληκτικούς ναούς Άγιος Ισαάκιος και Χυμένο Αίμα καθώς και στο Φρούριο Πέτρου & Παύλου όπου είχε φυλακιστεί ο Ντοστογιέφσκι. (Όλα περιλαμβάνονται στην τιμή)

Στη Μόσχα με το Versus travel
Είναι η πρώτη πρωτεύουσα της Ρωσίας και η πόλη η οποία σηματοδότησε με τον πιο ενδιαφέροντα τρόπο τη συναρπαστική ιστορία αυτής της χώρας. Εμείς θα τη δούμε ολόκληρη, από τους Λόφους των Σπουργιτιών (πρώην Λόφοι του Λένιν) με το Πανεπιστήμιο Λομονόσωφ (μία από τις θρυλικές 7 Αδελφές του Στάλιν) και το Ολυμπιακό Στάδιο, μέχρι το Κρεμλίνο με τους ναούς του, την Κόκκινη Πλατεία, το Θέατρο Μπαλσόι, τα μουσεία, τα πολύ εντυπωσιακά πάρκα Ζαράντιε και Έκθεση Επιτευγμάτων της Εθνικής Οικονομίας, το ιστορικό εμπορικό κέντρο GUM με τα 1000 καταστήματα κ.α.
Αλλά θα πάμε εκδρομή και στο κοντινό Ζαγκόρσκ, το Βατικανό της Ρωσίας. Μια παραμυθένια πολιτεία του 14ου αι. με εντυπωσιακό αρχιτεκτονικό ρυθμό, που αναπαριστά όλη την εξέλιξη της ρωσικής αρχιτεκτονικής μέχρι τον 19ο αι. Εκεί θα επισκεφθούμε το εν ενεργεία μοναστήρι της Λαύρας, που είναι κέντρο της Ρώσικης Ορθόδοξης Εκκλησίας και κατοικία του πατριάρχη της Ρωσίας. (Όλα περιλαμβάνονται στην τιμή)

Το πλήρες πρόγραμμα του Versus
Αποκλειστικά στο Versus σας παρουσιάζουμε με υπερηφάνεια το πιο πλήρες πρόγραμμα εκδρομών, ξεναγήσεων και επισκέψεων σε μουσεία και παλάτια, με τα πάντα να περιλαμβάνονται στην τιμή και τίποτα να μην σας ζητείται έξτρα στο ταξίδι. Έτσι είστε σίγουροι ότι δεν θα βρεθείτε προ εκπλήξεων που θα ανεβάσουν το κόστος. Οι είσοδοι σε μουσεία και παλάτια, η κρουαζιέρα στον Νέβα και οι ξεναγήσεις μας στα διάφορα ειδικά αξιοθέατα, αν πληρώνονταν τοπικά, θα κόστιζαν παραπάνω από 250 ευρώ!
Πέρα λοιπόν από το εκπληκτικό Ερμιτάζ στην Πετρούπολη, ένα από τα μεγαλύτερα μουσεία στην Ευρώπη και το παλαιότερο στον κόσμο, θα επισκεφτούμε το απίθανο Θησαυροφυλάκιο των τσάρων στη Μόσχα. Εκεί θα δούμε άμαξες, ενδυμασίες, έπιπλα, βαρύτιμα κοσμήματα αλλά και τα διάσημα αβγά Fabergé που δώριζαν παραδοσιακά οι τσάροι στις τσαρίνες κάθε Πάσχα… Επίσης στη Μόσχα θα πάμε στο μοναδικό Μουσείο των Κοσμοναυτών, στο οποίο θα μάθουμε όλη την ιστορία της ρωσικής κατάκτησης του Διαστήματος και θα δούμε πολλά ρούχα, εργαλεία και παραφερνάλια των διάσημων αστροναυτών και φυσικά του Γιούρι Γκαγκάριν!

περισσότερα

Η εξαγορά του Μανχάταν

Οι ρίζες της ονομασίας του Μανχάταν χάνονται στα βάθη των αιώνων. Πιστεύεται ότι προέρχεται από τη γλώσσα των Αλγκονκούιαν - των παλαιότερων γνωστών κατοίκων της περιοχής - και σημαίνει "λοφώδες νησί". Επί αιώνες, αποτελούσε μία από τις σημαντικότερες περιοχές αλιείας και κυνηγιού για τους ιθαγενείς.
Από την πρώτη στιγμή που οι Ευρωπαίοι πάτησαν το πόδι τους στο Νέο Κόσμο, το Μανχάταν τράβηξε την προσοχή τους. Είδαν ένα τεράστιο λιμάνι, φυσικά προστατευμένο από τις θύελλες του βόρειου Ατλαντικού, αλλά και από κάθε επίδοξο εισβολέα, χωρίς ακραίες καιρικές συνθήκες και με πρόσβαση στο εσωτερικό της αμερικανικής ηπείρου, μέσω του ποταμού Χάντσον.
Το 1624 η Ολλανδική Εταιρία Ανατολικών Ινδιών (Dutch West India Company)  ίδρυσε στο νότιο τμήμα του νησιού το Νέο Άμστερνταμ, ως ένα σταθμό εμπορικών συναλλαγών. Δύο χρόνια αργότερα, έφτασε στην περιοχή ως νέος κυβερνήτης ο Πίτερ Μίνουιτ και η πρώτη ενέργειά του ήταν να αγοράσει το Μανχάταν από τους Ινδιάνους. Ως αντάλλαγμα, προσέφερε εμπορεύματα, αξίας 60 φιορινιών (24 δολαρίων). Το γεγονός αυτό μας είναι γνωστό από μία επιστολή προς τη διοίκηση της Ολλανδικής Εταιρίας.
Σύμφωνα, πάντως, με τους σύγχρονους ερευνητές, οι ιθαγενείς πρέπει να αγνοούσαν την έννοια της μόνιμης ιδιοκτησίας γης, δεδομένου ότι κινούνταν διαρκώς. Δημιουργούσαν καταυλισμούς όπου έβρισκαν τροφή και όταν η εποχή άλλαζε εγκατέλειπαν την περιοχή.
Όταν συμφώνησαν στην πώληση του Μανχάταν, στην καλύτερη περίπτωση - λένε οι ιστορικοί - θεώρησαν ότι παραχωρούσαν τα δικαιώματα κυνηγιού και αλιείας στους Ολλανδούς, οι οποίοι με τη σειρά τους το 1667 (με τη συνθήκη της Μπρέντα) παρέδωσαν στους Άγγλους το Νέο Άμστερνταμ, που μετονομάστηκε σε Νέα Υόρκη και ουσιαστικά τους παρέδωσαν τα κλειδιά της ιστορίας.

περισσότερα

ΧΑΝΣΕΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ: Η πρώτη κοινή αγορά

Βρισκόμαστε στον 13ο αιώνα μ.Χ., όταν οι εμπνευσμένοι έμποροι γερμανικών πόλεων της Βαλτικής και της Βόρειας Θάλασσας συλλαμβάνουν τη «μεγάλη ιδέα» ενός εμπορικού συνασπισμού, με σκοπό να ανοίξουν νέες μεγάλες αγορές και να διασφαλίσουν τα κέρδη τους. Πρώτη τους κίνηση η διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας και του εμπορίου, η κατάργηση των δασμών και η ελεύθερη διακίνηση ανθρώπων και αγαθών ανάμεσα στις πόλεις αυτές.
Βλέποντας τα μέλη του συνασπισμού να ευημερούν, την «Ένωση» ακολουθούν και οι κυριότερες εμπορικές πόλεις της εποχής, όπως το Λονδίνο, η Μπριζ στο Βέλγιο, το Μπέργκεν της Νορβηγίας και η ρωσική πόλη Νόβγκοροντ.

Στα μέσα του 13ου αιώνα η «Χάνσα», δηλαδή η «Ένωση», αριθμούσε 77 πόλεις. Η εξέλιξη ήταν ραγδαία, με αποτέλεσμα τον 15ο αιώνα, που ήταν και η χρυσή της εποχή, η Χάνσα να έχει καταφέρει να επιβάλει μονοπώλιο στο εμπόριο της Βαλτικής. Και όλα αυτά χωρίς να υπάρχει κάποια ομοσπονδιακή οργάνωση, ούτε καν στρατός για να ελέγξει την κατάσταση.
Έτσι η Χανσεατική Ένωση αποτέλεσε την πρώτη απόπειρα εμπορικής ένωσης της Ευρώπης, την πρώτη επιτυχημένη προσπάθεια δημιουργίας μιας οικονομικής ευρωπαϊκής κοινότητας.
Για πάνω από τρεις αιώνες οι χανσεατικές πόλεις κέρδιζαν πλούτο, δύναμη και ανάπτυξη σε όλους τους τομείς, καθώς οι ανταλλαγές δεν ήταν μόνο εμπορικού αλλά και πολιτισμικού περιεχομένου.

Με τη δημιουργία των εθνικών κρατών και την προσπάθεια κάποιων να χειραγωγήσουν την Ένωση προς ίδιον όφελος η προσπάθεια ατόνησε μέχρι που εγκαταλείφθηκε εντελώς.

περισσότερα

Λύμπεκ, το «κόσμημα» της Χανσεατικής Ένωσης

Μία από τις σπουδαιότερες μεσαιωνικές πόλεις της Γερμανίας, για πολλούς αιώνες αποτελούσε την πρωτεύουσα της πανίσχυρης Χανσεατικής Ένωσης και το μεγαλύτερο λιμάνι της Βαλτικής. Φέρεται να ιδρύθηκε περίπου το 1000, ως σλαβικός οικισμός με το όνομα Λιούμπιτσε (= όμορφη), και ήταν σπουδαίος εμπορικός κόμβος κατά τον Μεσαίωνα. Οι έμποροι της πόλης ανέπτυξαν το εμπόριο μέσω της Βαλτικής, χρησιμοποιώντας αξιόπλοα σκαριά για μικρά βάθη, με τα οποία μετάφεραν υφάσματα, μπίρα και κρασί στο Νόβγκοροντ, το Βίσμπι και το Μπέργκεν και επέστρεφαν με ξυλεία, δέρματα, ορυκτά, πίσσα και κερί. Από την εποχή εκείνη μέχρι και σήμερα διατηρούνται οι μεγάλες αποθήκες του «λευκού χρυσού», όπως χαρακτηριζόταν το αλάτι.
Απόλυτο σύμβολο της πόλης η πύλη Χόλστεντορ του 1478, που αποτελούσε τμήμα της μεσαιωνικής οχύρωσης του 13ου αιώνα και απεικονιζόταν και στο χαρτονόμισμα των 50 γερμανικών μάρκων! Το Λύμπεκ έφτασε στο αποκορύφωμα της επιρροής του στο τέλος του 14ου αιώνα, όταν ήταν πανίσχυρο σαν τη Βενετία και μαγευτικό σαν τη Φλωρεντία. Ανέλαβε την ηγεσία της πιο σπουδαίας εμπορικής ένωσης του Μεσαίωνα, της Χανσεατικής Ένωσης, και προσέφερε προστασία από επιθέσεις σε ξηρά και θάλασσα. Αποτελούσε συγχρόνως και την έδρα της συνέλευσης της Ένωσης, με αποτέλεσμα να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην οικονομική πολιτική της περιοχής της Βαλτικής.
Ήταν όμως και μια πόλη εξαιρετικής αρχιτεκτονικής, με τις εκκλησίες και το δημαρχείο να αποτελούν κατασκευαστικό πρότυπο για τις άλλες πόλεις της Ένωσης. Και σίγουρα δεν ήταν η ταπεινότητα που παρακίνησε τους κατοίκους της να ανεγείρουν επτά τεράστιες εκκλησίες με κωνοειδείς κορυφές. Το 1276 οι πρεσβύτεροι της πόλης επέτρεπαν μόνο την ανέγερση σπιτιών από τούβλα και αυτό εμπόδισε το ξέσπασμα πυρκαγιών που κατέστρεψαν άλλες μεσαιωνικές πόλεις. Σε καμία άλλη πόλη της Ευρώπης δεν έχουν χτιστεί κτίρια με τούβλα σε γοτθικό ρυθμό, σε μια τόσο έξοχη μορφή τέχνης, ενώ χάρη σε αυτές τις κατασκευές το Λύμπεκ αποτελεί έναν ανεκτίμητο θησαυρό αρχιτεκτονικής στη Βόρεια Ευρώπη.

περισσότερα

Ο Πικάσο στην Πολωνία

Λίγοι γνωρίζουν ότι το 1948 ο Πάμπλο Πικάσο είχε πάει ένα ταξίδι διάρκειας 2 εβδομάδων στην Πολωνία. Η πρόσκληση του έγινε από την πολωνική κυβέρνηση για να συμμετάσχει στο Παγκόσμιο Συνέδριο της Διανόησης στο πανέμορφο Βρότσλαβ. Σκοπός του συνεδρίου ήταν να έρθουν σε επαφή διάσημες μορφές των γραμμάτων και των τεχνών και να πιέσουν προς τον πυρηνικό αφοπλισμό των ΗΠΑ. Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν 600 διανοούμενοι από 40 χώρες, μεταξύ των οποίων ο βρετανός συγγραφέας ΆλντουςΧάξλεϊ, ο γάλλος ποιητής ΠολΕλιάρ, ο γερμανός θεατρικός συγγραφέας Μπέτολντ Μπρεχτ κ.α.  Όμως ο Πικάσο φοβόταν τα αεροπλάνα και δίσταζε να δεχθεί την πρόσκληση. Επιπλέον δεν είχε διαβατήριο και άλλα ταξιδιωτικά έγγραφα. Προκειμένου να τον πείσει η πολωνική κυβέρνηση έστειλε ειδική αποστολή στο εξοχικό του όπου βρισκόταν στη Νότια Γαλλία. Μετά από ένα μπάνιο στη θάλασσα επείσθη: όταν η τότε σύζυγός του κάλεσε την παρέα των λουόμενων για το γεύμα, ο Πικάσο απάντησε «Δεν μπορώ να φάω τώρα. Βρίσκομαι στην Πολωνία». Λίγες μέρες μετά κατέφθασε αεροπλάνο της πολεμικής πολωνικής αεροπορίας για να τον παραλάβει και να τον μεταφέρει στο Βρότσλαβ – τελικά ταξίδεψε χωρίς διαβατήριο. Στο αεροπλάνο διάλεξε θέση δίπλα στο παράθυρο. Πετούσε για πρώτη φορά στη ζωή του και ξεπέρασε τον φόβο του επειδή μαγεύτηκε από το θέαμα των τετραγωνισμένων πολωνικών αγρών που έβλεπε από ψηλά. Όταν τον ρώτησαν μετά την προσγείωση πώς του είχε φανεί η πτήση εκείνος απάντησε: «Σε αυτή την πτήση κατάλαβα τι σημαίνει ο κυβισμός!». Μετά τη λήξη του συνεδρίου στο Βρότσλαβ και ενθουσιασμένος καθώς ήταν με την ομορφιά, τους ανθρώπους και τη σημασία της παραμυθένιας πόλης, ζήτησε να δει τις δύο πρωτεύουσες την Πολωνίας, την Κρακοβία και τη Βαρσοβία. Η Κρακοβία τον άφησε άφωνο με την ομορφιά της αλλά η Βαρσοβία που το 1948 ήταν ολοκληρωτικά γκρεμισμένη και ανοικοδομούνταν πυρετωδώς, τον συγκίνησε. Σε μία από τις βόλτες του ανάμεσα στα χαλάσματα μπήκε σε ένα σπίτι στην Παλιά Πόλη που αναστηλωνόταν, και συγκινημένος από την όμορφη αρχιτεκτονική του, ζωγράφισε σε έναν τοίχο τη Γοργόνα της Βαρσοβίας. Μόνο που η γοργόνα αντί για σπαθί κρατούσε ένα σφυρί. Σε εκείνη την επίσκεψή του ο Πικάσο είχε φέρει μαζί του και δύο κεραμικά του τα οποία δώρισε στο Εθνικό Μουσείο της Βαρσοβίας. Φυσικά αυτά τα κεραμικά αυτά βρίσκονται έκτοτε σε περίοπτη θέση μέσα στο μουσείο. Όταν επέστρεψε από το ταξίδι του στην Πολωνία και ρωτήθηκε για τις εντυπώσεις του η απάντησή του ήταν κάτι παραπάνω από ξεκάθαρη: «Στην Πολωνία πέρασα τις δύο πιο ευτυχισμένες εβδομάδες της ζωής μου!».

περισσότερα

Τόρουν, η πατρίδα του Κοπέρνικου!

Το Τόρουν είναι μια από τις αρχαιότερες πόλεις της Πολωνίας (Μνημείο της UNESCO) η οποία ιδρύθηκε από το Τάγμα των Τευτόνων Ιπποτών. Το 2007 η Παλιά Πόλη προστέθηκε στον κατάλογο των Επτά Θαυμάτων της Πολωνίας. Επίσης το περιοδικό National Geographic κατέταξε την παλιά αγορά της πόλης και το γοτθικό δημαρχείο ως ένα από τα «30 πιο όμορφα μέρη στον κόσμο». Και φυσικά είναι η πατρίδα του μεγαλύτερου αστρονόμου της ιστορίας, Νικόλαου Κοπέρνικου. Το Τόρουν έχει πολλά αρχιτεκτονικά μνημεία και φημίζεται για το ότι διατηρεί σχεδόν ακέραια τη μεσαιωνική διάταξη της πόλης και πολλά γοτθικά κτίρια, όλα χτισμένα από τούβλο. Μερικά μόνο από τα πιο ενδιαφέροντα μνημεία του είναι η εκκλησία της Αγίας Μαρίας και του Αγίου Ιακώβου (14ος αιώνας), με μνημειώδεις τοιχογραφίες και γοτθικούς πάγκους. Το Παλιό Δημαρχείο, που άρχισε να χτίζεται το 1274. Η οχύρωση της πόλης η οποία άρχισε τον 13ο αιώνα. Ένα γοτθικό σπίτι του 15ου αιώνα (σήμερα μουσείο), όπου εικάζεται ότι γεννήθηκε ο Κοπέρνικος. Τα ερείπια του Κάστρου των Τευτόνων Ιπποτών του 13ου αιώνα και πολλά άλλα.

περισσότερα

Ρόδος: Το νησί των ιπποτών που αγάπησε ο Ήλιος

Η Ρόδος βρίσκεται στο σταυροδρόμι κόσμων και θαλασσών. Η στρατηγική θέση της την κατέστησε στη διάρκεια των αιώνων αντικείμενο διεκδίκησης πολλών λαών, γι’ αυτό και η φυσιογνωμία της διαμορφώθηκε από τους κατά καιρούς κατακτητές της. Έλαβε το προσωνύμιό της «νησί των ιπποτών» από το Τάγμα των Ιπποτών του Αγίου Ιωάννη, που ιδρύθηκε τον 12ο αιώνα, κατά τη διάρκεια της Α’ Σταυροφορίας. Το Τάγμα έδρασε στη Ρόδο έως τα μέσα του 16ου αιώνα, αντιστεκόμενο επιτυχώς στην πολιορκία του Μωάμεθ Β΄, μέχρι που εκδιώχθηκε από τους Οθωμανούς. Άφησε όμως ανεξίτηλο το σημάδι του στο νησί. Το Παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου χτίστηκε τον 14ο αιώνα στη θέση όπου, σύμφωνα με τις τελευταίες έρευνες, βρισκόταν ο Ναός του Ήλιου και ενδεχομένως εκεί όπου είχε στηθεί ένα από τα Επτά Θαύματα της Αρχαιότητας, ο περίφημος Κολοσσός.

Με ιστορία που αρχίζει στα βάθη των αιώνων και αύρα που δεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο, η Ρόδος μάς περιμένει για να μας αφηγηθεί ένα παραμύθι!..
Για τη δημιουργία του «σμαραγδένιου νησιού» πολλές ιστορίες έχουν φτάσει έως τις μέρες μας. Σύμφωνα με τον Πίνδαρο, όταν ο Δίας νίκησε τους Γίγαντες, αποφάσισε να μοιράσει τη γη στους θεούς του Ολύμπου. Όμως ο Ήλιος δεν ήταν παρών και έμεινε χωρίς μερίδιο γης.
Για να διορθώσει την αδικία, ο Δίας πρότεινε να γίνει ξανά η μοιρασιά, αλλά ο Ήλιος δεν δέχτηκε. Αυτό που ζήτησε ήταν να του δοθεί η γη που θα αναδυόταν από τη θάλασσα όταν θα ανέτελλε το επόμενο πρωί. Η γη που αναδύθηκε ήταν η Ρόδος που με την ομορφιά της μάγεψε τον Ήλιο.
Αυτήν την ομορφιά που σαγηνεύει ακόμη και θεούς θα ανακαλύψουμε μαζί.

περισσότερα

Χαλκιδική

Αυτό το καλοκαίρι ας γνωρίσουμε τη μαγική όψη της Ελλάδας. Η Χαλκιδική αποτελεί αγαπημένο προορισμό για πολλούς τουρίστες από όλο τον κόσμο. Αποτελεί έναν παράδεισο ακόμη και για τους απαιτητικότερους πρωταγωνιστές του διεθνούς jet set. Είναι όμως και ένας διάσημος προορισμός για θρησκευτικό τουρισμό. Για φυσιολατρικό τουρισμό. Και για πολλά άλλα.
Οι Θεσσαλονικείς τη λατρεύουν! Και πώς όχι; Αυτός ο ευλογημένος τόπος προσφέρει καταπράσινα βουνά γεμάτα πεύκα που κατεβαίνουν ως τη θάλασσα. Τα κρυστάλλινα νερά της ιριδίζουν από καθαριότητα και δροσιά σε ανεπανάληπτες τιρκουάζ και πράσινες αποχρώσεις. Οι ακτές της Κασσάνδρας, οι ακτές της Σιθωνίας, είναι από τις ομορφότερες του κόσμου!
Αλλά και οι κωμοπόλεις, τα χωριά, όλα γραφικά με παραδοσιακή μακεδονίτικη αρχιτεκτονική, με κτήρια ορόσημα, ελκύουν αρχιτέκτονες και ιστορικούς από όλη την υφήλιο. Μια βόλτα στην Αρναία, στον Πολύγυρο, στα Πυργαδίκια, εξηγεί το γιατί, χωρίς δεύτερη κουβέντα. Ας μην ξεχνάμε όμως και το περίφημο Σπήλαιο των Πετραλώνων, όπου ανακαλύφθηκε ο «Αρχάνθρωπος» τύπου Νεάντερνταλ…
Για να τα απολαύσει κανείς όλα αυτά βέβαια απαιτούνται τρία πράματα: άνεση, οργάνωση και άρτια εκπαιδευμένοι ξεναγοί. Όλα αυτά δηλαδή που προσφέρει το Versus Travel. Διαμονή σε πεντάστερο ξενοδοχείο, ημιδιατροφή, τέλεια οργανωμένες εκδρομές με πούλμαν και προαιρετικά μια καταπληκτική κρουαζιέρα στο Άγιον Όρος πάντα συνοδεία εξαιρετικών ξεναγών.
Και για το τέλος; Σας υποσχεθήκαμε σινεμά… Πού; Στον Παλαιό Άγιο Παντελεήμονα. Στους πρόποδες του Ολύμπου, στον δρόμο μας για την επιστροφή. Στον παραδοσιακό, αναπαλαιωμένο οικισμό όπου γυρίστηκαν σκηνές από τον «Μεγαλέξαντρο», το «Αλαλούμ», τα «Ματωμένα Χώματα», το «Κόκκινο Ποτάμι»… Πώς αλλιώς θα μπορούσε να τελειώσει αυτή η εκδρομή στη Χαλκιδική, για να μας μείνει για πάντα αξέχαστη;

περισσότερα

Βύβλος...μια πόλη που θα θυμάστε για πάντα, Λίβανος

Και μόνο το όνομά της ανασύρει μνήμες από πάμπολλες ιστορικές αναφορές. Μια πόλη κόσμημα, με έναν αρχαιολογικό χώρο που καλύπτει επάλληλα στρώματα ιστορίας: Απ΄τη νεολιθική κατοίκηση και τα φοινικικά χρόνια, απ΄τα ελληνιστικά και ρωμαϊκά μνημεία έως το πανέμορφο σταυροφορικό κάστρο που το βράδυ, ρομαντικά φωτισμένο, δεσπόζει στον ορίζοντα.
Μια πόλη με ένα ιδιαίτερα καλοδιατηρημένο ιστορικό κέντρο, με μεσαιωνικά καλντερίμια, ιστορικά κτίρια που σήμερα μετατρέπονται σε χαριτωμένα εστιατόρια, καφέ και μπαράκια αλλά και καταστήματα με αναμνηστικά και δώρα. Όλα σε μια ατμόσφαιρα που δεν κραυγάζει «τουριστικό» αλλά φανερώνει καλό γούστο και σεβασμό και αίσθηση της ιστορικότητας.
Εάν στα παραπάνω συμπληρώσουμε το μικρό λιμανάκι με τους οχυρωματικούς πυργίσκους στο έμπα του, που λειτουργεί ως μάρτυρας του περάσματος τόσων εμπορικών πλοίων απ΄την αρχαιότητα, αλλά και τις εξαίρετα αναστυλωμένες εκκλησίες, δεν είναι ν΄απορεί κανείς για το ότι η γοητευτική αυτή πόλη θα κρατήσει για πάντα αιχμάλωτη την καρδιά του περιηγητή.

περισσότερα

Οι κέδροι του Λιβάνου

Σπάνια περίπτωση ένα δέντρο να συνδεθεί τόσο αναπόσπαστα με την ιστορική διαδρομή μιας ολόκληρης χώρας, να γίνει κομμάτι της ταυτότητάς της. Ο κέδρος του Λιβάνου είναι ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα δέντρα του κόσμου και το αναμφισβήτητο σύμβολο αυτής της χώρας. Μέχρι πριν κάποια χρόνια μάλιστα ήταν και είδος απειλούμενο με εξαφάνιση, λόγω της υπερβολικής υλοτομίας, και σε κάποιο βαθμό ακόμα είναι… Ο κέδρος είναι δέντρο αειθαλές, αργής ανάπτυξης και μέγιστο ύψος έως τα 30 μέτρα! Έχει φύλλωμα βαθυνοπράσινο, με σκληρά και κοντά, βελονοειδή φύλλα και χαρακτηριστικό άρωμα.
Οι τοπικοί θρύλοι αφηγούνται πως ο ίδιος ο Θεός φύτεψε τους πρώτους κέδρους. Ποιος Θεός; Σχεδόν όλοι, ανεξαρτήτως θρησκειών και δογμάτων, μια και αναφορές στους κέδρους συναντάμε τόσο στη Βίβλο, όσο και στο Έπος του Γκιλγκαμές, στο Κοράνι ακόμα και στην κέλτικη μυθολογία. Οι αρχαίοι Φοίνικες διαπίστωσαν γρήγορα πως ο κέδρος δίνει ξύλο ιδιαίτερα ανθεκτικό στη φθορά, και έτσι έσπευσαν να τον χρησιμοποιήσουν για τη ναυπήγηση αξιόπιστων πλοίων. Το παράδειγμά τους ακολούθησαν Ασσύριοι, Αιγύπτιοι, Βαβυλώνιοι, φυσικά οι Έλληνες, αλλά και οι Ρωμαίοι, ενώ ο Δαβίδ χρησιμοποίησε ξυλεία κέδρου για τον ναό της Ιερουσαλήμ, και ο διάδοχός του Σολομώντας για την κατασκευή του παλατιού του.
Εκείνη την εποχή τα δάση των κέδρων απλώνονταν σε μια τεράστια έκταση, καλύπτοντας πελώριες εκτάσεις. Ήδη ωστόσο από την αρχαιότητα, η υπερεκμετάλλευση άρχισε να συρρικνώνει τον πληθυσμό του. Ο πρώτος μάλιστα ηγέτης που «αναγκάστηκε» να πάρει κάποια μέτρα για την προστασία του ήταν ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός, στον 2ο μ.Χ. αιώνα. Το γεγονός μάλιστα πως η ανάπτυξη του κέδρου είναι μάλλον αργή, σημαίνει πως για την επανασύσταση του δάσους στην αρχική του έκταση θα χρειαστούν εκατοντάδες ακόμα χρόνια… Ας ελπίσουμε πως η προστασία που απολαμβάνει από την UNESCO (το δάσος του Λιβάνου έχει χαρακτηριστεί Μνημείο της Φύσης από το 1998) θα συμβάλλει αποφασιστικά στη διατήρηση αυτού του υπέροχου είδους…

περισσότερα

Σκύρος, η γοητεία των αντιθέσεων

Αυθεντικές αιγαιοπελαγίτικες εικόνες, κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική, ανθισμένες αυλές, καταγάλανα νερά, χρυσαφένιες παραλίες και φυσικά τοπία που δανείζονται στοιχεία τόσο από τις υπόλοιπες Σποράδες όσο και από τη Βόρεια Εύβοια. Το μεγαλύτερο και πιο ξεχωριστό νησί των Σποράδων, η Σκύρος, σκεπασμένη από φουντωτά πευκοδάση που καταλήγουν σε μερικές από τις ωραιότερες παραλίες του Αιγαίου, διεκδικεί επάξια τον τίτλο του νησιού των αντιθέσεων. Σύμφωνα με τον μύ-θο, η Θέτις έκρυψε στη Σκύρο τον γιο της Αχιλλέα, για να τον εμποδίσει να πάει να πολεμήσει στην Τροία, από φόβο μην βγει αληθινή η προφητεία και σκοτωθεί. Έτσι, τον έντυσε κορίτσι και τον έστει-λε να ζήσει μαζί με τις κόρες του βασιλιά Λυκομήδη. Ήξερε φαίνεται, πως σε αυτό το μικρό νησάκι αντικριστά της Εύβοιας δεν πρόκειται να τον ψάξει κανείς. Ο πανούργος Οδυσσέας όμως, μετα-μορφώθηκε σε μικροπωλητή για να τον εντοπίσει. Κυκλοφορούσε με ένα πανέρι γεμάτο αρώματα, κοσμήματα και όπλα. Έτσι, όταν ένα «κορίτσι» ενδιαφέρθηκε για τα όπλα που υπήρχαν στο πανέρι, ο Οδυσσέας τον αποκάλυψε και τον πήρε μαζί του στην Τροία.  Μετά τον θάνατο του Αχιλλέα, ο γιος του Πύρρος, σε ηλικία μόλις 12 ετών, πήγε στην Τροία, πάλι με την ανάμιξη του Οδυσσέα, και πολέμησε γενναία, γι' αυτό και ονομάστηκε Νεοπτόλεμος (νέος στον πόλεμο). Τέσσερα είναι άλ-λωστε τα μυθικά πρόσωπα που συνδέονται με τη Σκύρο. Ο Θησέας, ο Λυκομήδης, ο Αχιλλέας και ο Νεοπτόλεμος. Ο Θησέας μετά τους άθλους του και την επιστροφή του από τον Άδη, απογοη-τευμένος από τον Μενεσθέα που του πήρε το θρόνο, αποφάσισε να πάει στη Σκύρο, από όπου καταγόταν και είχε περιουσία από τον πατέρα του Αιγαία. Φτάνοντας στη Σκύρο, βασιλιάς ήταν ο Λυκομήδης, ο οποίος ενοχλημένος και φοβούμενος της παρουσίας του Θησέα, τον οποίο θεώ-ρησε αμέσως ανταγωνιστή του θρόνου, αποφάσισε να τον εξοντώσει... Σήμερα από την αρχαία ακρόπολη τίποτα σχεδόν δεν σώζεται. Στο νησί υπάρχουν αρκετές εκκλησίες από τον Μεσαίωνα, όπως του Αγίου Γεωργίου του Σκυριανού, σε ψηλό βράχο πάνω από τη θάλασσα που έχτισε, μαζί με το μοναστήρι, ο Νικηφόρος Φωκάς τον 10ο αιώνα. Το νησί χαρακτηρίζεται από ένα μοναδικό, εξαιρετικά ποικιλόμορφο τοπίο. Βόρεια, δεσπόζουν πυκνά πευκοδάση και καταπράσινες εκτάσεις, που θυμίζουν έντονα Σποράδες, ενώ νότια το τοπίο αποκτά μια γοητευτική, άγρια ομορφιά, που μοιάζει περισσότερο στη μορφολογία των Κυκλάδων. Η πρωτεύουσα του νησιού, η Χώρα, στο βόρειο τμήμα της Σκύρου, με τα κατάλευκα σπιτάκια και το επιβλητικό Κάστρο, που διασχίζεται από τη λεγόμενη Μεγάλη Στράτα, από την οποία ξεκινούν όλα τα πλακόστρωτα καλντερίμια, και η ο-ποία καταλήγει στην Πλατεία της Αιώνιας Ποίησης, όπου δεσπόζει το άγαλμα του ποιητή Rupert Brooke, είναι κάτι το μοναδικό. Εκεί που βρίσκεται σήμερα το Κάστρο, κάποτε ήταν η αρχαία ακρό-πολη και η έδρα του πανάρχαιου βασιλιά του νησιού Λυκομήδη. Η θέα από το εκκλησάκι του Άη Γιώργη, στο υψηλότερο σημείο της Χώρας, είναι μαγευτική... Η Σκύρος μπορεί να είναι γνωστή από την αρχαιότητα, μπορεί επίσης να ενέπνευσε τον Σεφέρη να γράψει το περίφημο «πάνω στην άμμο τη χρυσή γράψαμε τ΄ όνομά της», όμως ακολουθεί τα δικά της σύγχρονα μονοπάτια, παραμένο-ντας παράλληλα αναλλοίωτη στον χρόνο. Αυτή άλλωστε είναι και η γοητεία της... Το νησί είχε αρ-κετές ονομασίες στην πορεία των αιώνων από την αρχαιότητα και τα χρόνια που ακολούθησαν. Ονομάστηκε Αιγίβοτος (αυτή που τρέφει αίγες), Ανεμόεσσα (λόγω των ανέμων της), Πελασγία καθώς κατοικήθηκε από τους Πελασγούς, Δολοπία, νησί των Δολόπων, Σκύρος λόγω του πορώ-δους λίθου που εξορύσσονταν στα λατομεία της και άλλα πολλά ονόματα. Ένας «μυστικός τό-πος» για όσους αγαπούν το αυθεντικό Αιγαίο. Αλλά τα μυστικά της Σκύρου δεν σταματούν εκεί. Τα ανακαλύπτουμε ένα ένα μέσα από ένα οδοιπορικό Versus αποκλειστικά για σοφιστικέ ταξιδιώτες.

περισσότερα

Το ψηφιδωτό του μεγάλου Αλεξάνδρου, Νάπολη

Το πολύ γνωστό θαυμαστό ψηφιδωτό που απεικονίζεται στην φωτογραφία φυλάσσεται στο αρχαιολογικό μουσείο της Νάπολης.
Ο Αλέξανδρος, επικεφαλής του μακεδονικού ιππικού των εταίρων, επιτίθεται με ορμή και αποφασιστικότητα από τα αριστερά εναντίον των περσών και του Δαρείου και των πιστών σωματοφυλάκων του, οι οποίοι προσπαθούν απεγνωσμένα να τον προστατέψουν. Η επίθεση όμως είναι τόσο σφοδρή και απρόσμενη, ώστε ο Δαρείος έντρομος τρέπεται σε φυγή. Ο ηνίοχός του έχει στρέψει απότομα το άρμα προς την αντίθετη κατεύθυνση, ενώ ανάμεσα στους ευγενείς Πέρσες που περιστοιχίζουν τον βασιλιά τους επικρατεί τρόμος και ταραχή. Ο Αλέξανδρος έχει ήδη διαπεράσει με τη σάρισά του (το μακρύ δόρυ των Μακεδόνων) έναν Πέρση, ο οποίος καταρρέει μαζί με το άλογό του.

Το ψηφιδωτό αυτό ανακαλύφθηκε κατά την ανασκαφή μιας μεγάλης και πολυτελούς κατοικίας στην Πομπηία (Casa del Fauno) και προκάλεσε αμέσως τον θαυμασμό. Το πρωτότυπο του ψηφιδωτού φιλοτεχνήθηκε σε μια εποχή που δεν απέχει πολύ χρονικά από την εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου στα τελευταία χρόνια της βασιλείας του και βλέπουμε για άλλη μια φορά πόσο εντυπωσίασαν τους Έλληνες οι εκπληκτικές και απρόσμενες νίκες του Αλεξάνδρου και πόσο γρήγορα οι ποιητές και οι καλλιτέχνες τις αποτύπωσαν στο έργο τους.

 

περισσότερα

Ματέρα, Νότια Ιταλία

Ο θρύλος θέλει τη Ματέρα να είναι ο τόπος όπου αναπτύχθηκαν οι πρώτοι οργανωμένοι οικισμοί (με την έννοια που καταλαβαίνουμε σήμερα) στην Ιταλία. Τα περίφημα «σάσσι», οι υπόσκαφες πετροσπηλιές στον λόφο της Ματέρα είναι κάτι το μοναδικό, και έχει χαρίσει στην πόλη τη φήμη που έχει αποκτήσει παγκοσμίως, αλλά και την αναγνώριση από την UNESCO ως Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Η στοιχειωμένη Ματέρα  - ένα κρυμμένο μυστικό της Ιταλίας
Αναζητώντας ο Μελ Γκίμπσον το κατάλληλο σκηνικό για τη δική του αντίληψη των Παθών του Θεανθρώπου, ανακάλυψε μια μικρή πόλη στη Nότια Ιταλία, όπου ήδη είχε πραγματοποιηθεί το όραμα του Πιερ Πάολο Παζολίνι για το «Κατά Ματθαίον» Ευαγγέλιο: τη Ματέρα.
Στρίβοντας το στενό δρόμο που οδηγεί στην άκρη του γκρεμού πάνω από το ρέμα που κελαριστά τρέχει στο βάθος της χαράδρας, το θέαμα είναι πρωτόγνωρο, τρομακτικό και σίγουρα κινηματογραφικό: αμέτρητες τρύπες στο βράχο, σπηλιές σκοτεινές σε απείθαρχη διάταξη. Αυτό που αντικρίζουν τα μάτια είναι κατοικίες ολοκληρωτικά σκαμμένες στο εσωτερικό του βράχου ή αποτελούμενες από ένα τμήμα εσωτερικό και ένα άλλο χτισμένο εξωτερικά.
Η πόλη χωρίς καμιά υπερβολή κλείνει στους τοίχους και στις σπηλιές της ολόκληρη την ιστορία της ανθρώπινης ύπαρξης πάνω στον πλανήτη. Τα παλαιότερα ευρήματα σ' αυτήν τη μικρή πόλη χρονολογούνται, σχεδόν 400.000 χρόνια, από την Παλαιολιθική Εποχή, αλλά ο μεγαλύτερος πλούτος ευρημάτων ανάγεται στη Νεολιθική και μεταγενέστερα.

Η πόλη είχε αισθητή και σημαίνουσα παρουσία ήδη από τον 6ο π.Χ. αι., τμήμα της ενδοχώρας της Μεγάλης Ελλάδας. Αλλά και κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους  δημιουργήθηκαν   συνοικίες, σκαμμένες στον μαλακό, ασβεστώδη βράχο αλλά και ένα  αξιοθαύμαστο και καλά μελετημένο δίκτυο δεξαμενών. 

Το γκρίζο της πέτρας δίνει μια αίσθηση στοιχειωμένου τοπίου, βιβλική ατμόσφαιρα που παρασύρει σε ένα ταξίδι στο χρόνο καθώς διαβαίνεις τα σοκάκια της. Η Ματέρα σε προκαλεί να κάνεις βουτιά στην Ιστορία της από το πρώτο λεπτό: σκαλοπάτι το σκαλοπάτι, πέτρα την πέτρα, σπηλιά τη σπηλιά.

περισσότερα

Αλσατία – Μια Μεσαιωνική ιστορία ηγεμονίας

Είναι ένα από τα παράδοξα του σύγχρονου Ευρωπαϊκού χάρτη το γεγονός πως η επαρχία της Αλσατίας ανήκει σήμερα στη Γαλλία. Ιστορικά, πολιτιστικά και γλωσσικά, η επαρχία αυτή είχε πάντοτε πολύ περισσότερα να μοιραστεί με τους Γερμανούς γείτονές της στην αντίκρυ πλευρά του Ρήνου. Αν έλεγε λοιπόν κανείς πως η Αλσατία σήμερα είναι ένα… «υβρίδιο», δεν θα έπεφτε καθόλου έξω.
Ήταν κάπου στα μισά του 5ου μ.Χ. αι. όταν οι πρώτες τευτονικές φυλές εγκαταστάθηκαν στην περιοχή. Κατά τον Μεσαίωνα, το μεγαλύτερο κομμάτι της περιοχής, μαζί με ένα τμήμα της Ελβετίας, αποτελούσαν μέρος του γερμανικού δουκάτου της Σουηβίας, υποτελές στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Δύο από τους μεγαλύτερους ηγεμονικούς οίκους της Ευρώπης, οι Χόενσταουφεν και οι Αψβούργοι, διατηρούσαν στην περιοχή την έδρα της επικράτειάς τους, που απλωνόταν και στις δύο πλευρές του Ρήνου. Αυτήν την εποχή οι μεγαλύτερες πόλεις της Αλσατίας, το Στρασβούργο, η Κολμάρ και το Φράιμπουργκ, συγκαταλέγονται στις ισχυρότερες από τις ανεξάρτητες πόλεις των Χωρών του Ρήνου (Rheinland).
Καθόλη τη διάρκεια του Μεσαίωνα, και για πολλά ακόμη χρόνια αργότερα, ο Άνω Ρήνος αποτελεί όχι σύνορο αλλά ενοποιητικός παράγοντα, συνδετικό κρίκο και τόπο συνάντησης για ανταλλαγή ιδεών και προϊόντων και τη μετακίνηση των λαών. Μόνο τα νεότερα χρόνια ξεκινά ο Ρήνος να γίνεται το αμφισβητούμενο όριο μεταξύ ανταγωνιστικών δυνάμεων, ξεκινώντας με την προσάρτηση της δυτικής όχθης του Ρήνου –της σημερινής Αλσατίας– από τη Γαλλία το 1648, αγνοώντας εντελώς τα γλωσσικά, θρησκευτικά και πολιτιστικά δεδομένα της περιοχής. Το 1871, με τον Γαλλο-Πρωσικό πόλεμο η Αλσατία επανέρχεται στους κόλπους της Γερμανικής αυτοκρατορίας, μόνο για να περάσει ξανά υπό γαλλικό έλεγχο το 1918, με το τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. 
Το ταξίδι μας στη μεσαιωνική Αλσατία αγνοεί τα σύγχρονα όρια και τις συνοριακές γραμμές. Μόνο έτσι άλλωστε μπορούμε να απολαύσουμε και να εκτιμήσουμε την απίστευτα πλούσια καλλιτεχνικής και πολιτιστική κληρονομιά αυτής της περιοχής· μόνο έτσι οι άκρως ενδιαφέρουσες διαφορές στο ύφος της καλλιτεχνικής δημιουργίας μπορούν να ερμηνευτούν ως περιφερειακές επιρροές και όχι ως εθνικές ή εθνοτικές διαφορές. Ανάμεσα στα κυριότερα σημεία της μεσαιωνικής μας περιπέτειας είναι οι ρωμανικοί ναοί, οι γοτθικοί καθεδρικοί και η εξαιρετικά πλούσια συλλογή από υστερομεσαιωνικά ξυλόγλυπτα.

περισσότερα

Τα ζωγραφισμένα μοναστήρια της Μπουκοβίνα, Ρουμανία

Τα ζωγραφισμένα μοναστήρια της Μπουκοβίνα είναι οκτώ ορθόδοξες εκκλησίες που χτίστηκαν από τα τέλη του 15ου αιώνα μέχρι τα τέλη του 16ου αιώνα. Θεωρούνται ως ένας από τους μεγαλύτερους θησαυρούς θρησκευτικής τέχνης στον κόσμο και έχουν συμπεριληφθεί στον κατάλογο της Unesco. Οι εξωτερικοί τοίχοι τους είναι διακοσμημένοι με περίτεχνες τοιχογραφίες, με πορτρέτα αγίων και προφητών, σκηνές από τη ζωή του Ιησού,  εικόνες των αγγέλων και των δαιμόνων, του ουρανού και της κόλασης. Οι τοιχογραφίες δεν είναι απλές διακοσμήσεις τοίχων.  Αναπαριστούν ολοκληρωμένους κύκλους θρησκευτικών θεμάτων και σκοπός της δημιουργίας τους ήταν  να κάνουν γνωστή στους χωρικούς την ιστορία της Βίβλου και τη ζωή σημαντικών αγίων της Ορθοδοξίας, απλώς με τη χρήση της εικόνας.

περισσότερα

Κρακοβία, η… «πρώτη» Πολωνία

Τα αρχαιολογικά ευρήματα καταδεικνύουν πως η περιοχή της Κρακοβίας, δίπλα στο όρος Wawel και στην όχθη του ποταμού Βιστούλα, κατοικήθηκε ήδη κατά τη διάρκεια της παλαιολιθικής εποχής. Η πρώτη σλαβική κατοίκηση της περιοχής τοποθετείται τον 6ο μ.Χ. αι. με την παρουσία μιας σλαβικής φυλής στους πρόποδες του Wawel ενώ τον 9ο μ.Χ., όταν ο Μεθόδιος κήρυττε στην περιοχή, λέγεται πως οι κάτοικοι στις όχθες του Βιστούλα ήταν υποτελείς σε έναν μυθικό και πανίσχυρο ηγεμόνα, τον θρυλικό Κράκους, στον οποίο αποδίδεται και η ίδρυση της Κρακοβίας. Φαίνεται πως οι κάτοικοι της περιοχής ήταν από τους πρώτους σλαβικούς πληθυσμούς που οργανώθηκαν σε μια μορφή κράτους, θέτοντας τα θεμέλια της κατοπινής Πολωνίας.  Ήδη το έτος 966 η Κρακοβία αποτελούσε σπουδαίο εμπορικό κέντρο της ευρύτερης περιοχής της βορειοανατολικής Ευρώπης, όπως μαρτυρούν γραπτές πηγές της εποχής, ενώ η πόλη υπήρξε μάλιστα η πρώτη εστία του Χριστιανισμού στην Πολωνία, καθώς τον 11ο αι. είχε ήδη επίσκοπο. Το 1038 ο Καζιμίρ Α’ ο Αναστηλωτής διάλεξε την Κρακοβία για έδρα της επικράτειάς του, μετατρέποντάς την στην πρώτη πρωτεύουσα της Πολωνίας, στάτους που διατηρήθηκε έως το 1596, όταν ο Σεγισμούνδος Γ’ Βάσα μετέφερε την πολωνική πρωτεύουσα στη Βαρσοβία. Από το 1333 έως το 1370 ηγεμόνας της Πολωνίας ήταν ο βασιλιάς Καζιμίρ Γ’ ο Μέγας, ο μεγάλος μεταρρυθμιστής της χώρας. Η βασιλεία του κατέστησε την Κρακοβία σημαντικό εμπορικό, πολιτικό, πολιτιστικό και επιστημονικό κέντρο, με κορύφωση την ίδρυση του πανεπιστημίου της Κρακοβίας το 1364. Τέλος, την περίοδο 1386-1572 η εξουσία βρισκόταν στα χέρια του οίκου Ζαγκιελόν, ο πιο σημαντικός οίκος στην ιστορία της Πολωνίας. Ο γάμος μάλιστα της κόρης Λουδοβίκου του Μεγάλου με τον Μεγάλο Δούκα της Λιθουανίας είχε ως αποτέλεσμα τον σχηματισμό της Δημοκρατίας των Δύο Εθνών, Πολωνίας και Λιθουανίας: ο συνασπισμός αυτών των δύο μεγάλων ευρωπαϊκών δυνάμεων της εποχής κυριαρχούσε σε μια τεράστια έκταση από τη Βαλτική έως τον Καύκασο, με την Κρακοβία να αποτελεί το πολιτικό κέντρο αυτής της μεγάλης δύναμης.

περισσότερα

Βελιγράδι, το Λευκό Κάστρο

Μία από τις παλαιότερες πόλεις στην Ευρώπη και η μοναδική που είναι χτισμένη στη συμβολή δύο μεγάλων ποταμών, το Βελιγράδι είναι μια πολιτεία με χίλια ονόματα. Είναι η «πόλη που δεν κοιμάται ποτέ», προσωνύμιο που βρίσκει την απόλυτη εφαρμογή του στην εκρηκτική νυχτερινή ζωή της και τα πλωτά κλαμπ στον Δούναβη. Είναι φυσικά «το λευκό κάστρο», όπως σημαίνει το όνομα Μπέογκραντ, και βέβαια είναι η πόλη των ποταμών, έχοντας την τύχη να αναπτυχθεί ακριβώς στο σημείο όπου ενώνουν τα νερά τους ο «κοσμοπολίτης Ευρωπαίος» Δούναβης και ο «Βαλκάνιος» Σάβας.

Τα χώματα πάνω στα οποία αναπτύσσεται σήμερα η πόλη είχαν κατοικηθεί ήδη από τους αρχαίους χρόνους. Φροντίζει να μας το θυμίζει αυτό μία από τις σύγχρονες συνοικίες του Βελιγραδίου, η Βίντσα (Vinča), φέροντας το όνομα του προϊστορικού οικισμού που υπήρχε εδώ. Ο αρχαιολογικός χώρος της Βίντσα προσφέρει σήμερα μια θαυμάσια αναφορά σ’ αυτό το κομμάτι της σερβικής Ιστορίας –όταν βέβαια η έννοια «Σερβία» δεν αποτελούσε ακόμα ούτε μια μακρινή ιδέα. Στο διάβα των χιλιετιών και των αιώνων, αμέτρητες φυλές και έθνη ήρθαν και κατοίκησαν σ’ αυτά τα χώματα: οι Κέλτες ονόμασαν τον οικισμό τους Σίνγκιντουνουμ (Singidunum), μα οι Σλάβοι προτίμησαν να τον πουν «Η Λευκή Πόλη». Έκτοτε, το όνομα της πόλης άλλαζε σε κάθε γλώσσα, όπως αλλάζει ο ουρανός πάνω από τον αρχοντικό Δούναβη: Alba Bulgarica, Alabanandor, Nandoralba, Nandorfejervar (στα μαγυάρικα), Alba Graeca, μέχρι τα μεσαιωνικά Griechisch Weissenburg και Castelbiancho. Τι κοινό έχουν όλα αυτά; Όλα σημαίνουν «το λευκό κάστρο», εστιάζοντας στο κάστρο Καλεμέγκνταν που όντως φαίνεται ολόλευκο σαν πλησιάζει κανείς στην πόλη από την πεδιάδα της Πανονίας. Τόσο έντονη είναι αυτή η πρώτη αίσθηση συνάντησης με την πόλη, που κανένα άλλο όνομα δεν θα μπορούσε να είναι πιο εύστοχο. Και εγένετο λοιπόν Beograd, στα σέρβικα, ή Βελιγράδι, όπως το ξέρουμε και το αγαπάμε σήμερα…

περισσότερα

Η ζωή είναι ένα θαύμα…

Θυμάστε την ταινία αυτή; Ήταν η ιστορία μιας οικογένειας Σέρβων, του Λούκα, της Χαδράνκα και του μικρού Μίλος, που προσπαθούσαν να στήσουν τη ζωή τους στις βουνοπλαγιές της Μόκρα Γκόρα, πριν ο πόλεμος τους τυλίξει στην αναπόφευκτη αγκάλη του. Η ταινία γυρίστηκε (στο μεγαλύτερο μέρος της) στην ίδια τη Μόκρα Γκόρα και συγκεκριμένα σε ένα χωριό που ο σκηνοθέτης Εμίρ Κοστουρίτσα έφτιαξε ειδικά για τις ανάγκες της ταινίας. Σήμερα, 14 χρόνια μετά την πρώτη προβολή της ταινίας (2004), το σκηνικό που έστησε ο Κοστουρίτσα είναι ακόμα εκεί: το λένε Ντρβένγκραντ (Drvengrad) και σήμερα δεν αποτελεί πια το φόντο μιας δραματικής ιστορίας, αλλά ένα αυθεντικό «γιουγκοσλάβικο» χωριό που αποτελεί πόλο έλξης για επισκέπτες από όλο τον κόσμο.
Στο εξωτερικό πολλοί το ξέρουν ως Kustendorf («το χωριό του Κοστουρίτσα»), κάθε χρόνο μάλιστα φιλοξενεί και το ομώνυμο φεστιβάλ συγκεντρώνοντας τους πιο λαμπερούς αστέρες της 7ης τέχνης –και όχι μόνο. 
Δυο βήματα από το χωριό της Μόκρα Γκόρα (ούτε 2 χλμ.), το Ντρβένγκραντ διατρέχεται από καλντερίμια που το καθένα φέρει το όνομα μιας διάσημης προσωπικότητας: ο κεντρικός δρόμος που διασχίζει το χωριό ονομάζεται «οδός Ίβο Άντριτς», προς τιμήν του νομπελίστα Γιουγκοσλάβου (Βόσνιου) συγγραφέα που συγκλόνισε τα Βαλκάνια με το περίφημο μυθιστόρημα «Γεφύρι του Δρίνου». Κάνετε ένα σεργιάνι στο χωριό και μην εκπλαγείτε όταν βρεθείτε στην οδό Φεντερίκο Φελίνι, Ίνγκμαρ Μπέργκμαν ή… Ντιέγκο Μαραντόνα!
Στο Ντρβένγκραντ έχει απονεμηθεί η κατάταξη 4* (αφού λειτουργεί και ως ξενοδοχειακό συγκρότημα), διαθέτει γκαλερί, βιβλιοθήκη, κινηματογράφο (με το όνομα «Undergound», ιδιαίτερα εύστοχο αν σκεφτεί κανείς πως πίσω από όλα αυτά είναι ο Κοστουρίτσα), εστιατόριο με παραδοσιακή σερβική κουζίνα, και γενικά ό,τι χρειαστείτε για να περάσετε καλά εδώ και να θυμάστε για αρκετό καιρό την επίσκεψή σας στο Ξύλινο Χωριό, όπως σημαίνει Ντρβένγκραντ στα σερβικά!

περισσότερα

Σερβία - Τρένο Σαργκάν Οκτώ, Το τρένο της… αγάπης

Ονομάζεται Τρένο Σαργκάν Οκτώ και είναι ένα μικρό κόσμημα πάνω στις πλαγιές του Ζλάτιμπορ. Με πολύ στενές γραμμές, και διαστάσεις άλλης εποχής, σήμερα λειτουργεί ως πόλος έλξης για τους ρομαντικούς, για τους λάτρεις της ιστορίας ή απλώς της νοσταλγίας. Εξάλλου η άλλη ονομασία του Σαργκάν Οκτώ είναι «Νοσταλγία».
Η κατασκευή της σιδηροδρομικής γραμμής άρχισε κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου από τους Αυστριακούς, με σκοπό να ενωθεί η Σερβία με την Αυστρο-Ουγγαρία η οποία τότε κατείχε τα εδάφη της Σερβίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης. Το έργο ήταν δύσκολο λόγω των ορεινών εδαφών, των πηγών που αναβλύζουν στη διαδρομή και των τούνελ που έπρεπε να σκαφτούν μέσα στην πέτρα του βουνού. Σήμερα το τρένο περνάει από 22 τούνελ και 365 πηγές. Οι πηγές βρίσκονται ακόμη και μέσα στα τούνελ! Για την εκπόνηση του έργου λοιπόν, θεσπίστηκαν καταναγκαστικά έργα και οι εργάτες που επιστρατεύτηκαν ήταν Ρώσοι και Ιταλοί φυλακισμένοι και αιχμάλωτοι πολέμου. Ενώ εκτυλισσόταν ο πόλεμος και καθώς τα μέτωπα των μαχών μετακινούνταν και τα εδάφη της Αυστρο-Ουγγρικής Αυτοκρατορίας άλλαζαν, άλλαζε και η πορεία της σιδηροδρομικής γραμμής. Εννοείται πως οι εργασίες προχωρούσαν σε εξουθενωτικά εντατικό ρυθμό, για να μπορέσει η κατασκευή να ολοκληρωθεί και το τρένο να βοηθήσει στην επιτυχή έκβαση του πολέμου. Τελικά το έργο σταμάτησε λόγω μιας φονικής κατολίσθησης στην εκσκαφή ενός τούνελ που στοίχισε τη ζωή σε περίπου 200 εργάτες των καταναγκαστικών έργων. Και το όραμα της σιδηροδρομικής ένωσης της Σερβίας με την Αυστρο-Ουγγαρία κατέρρευσε μαζί με την κατάρρευση της Αυτοκρατορίας.

Αλλά η δουλειά συνεχίστηκε, από το 1921, στο νεοσύστατο Βασίλειο της Σερβίας. Όταν ολοκληρώθηκε στα 15,44 χιλμ., την ίδια χρονιά, λόγω της ιδιομορφίας του εδάφους, οι γραμμές σχημάτιζαν ένα μεγάλο οχτάρι εξ’ου και η ονομασία Σαργκάν Οκτώ. Αυτό σημαίνει στην πράξη ότι το τρένο περνάει από κάποιους σταθμούς δύο φορές κατά τη διάρκεια μίας διαδρομής.

Τα δύο πιο σημαντικά αξιοθέατα που βλέπει κανείς όταν ταξιδεύει με το όμορφο αυτό τρένο, είναι το εστιατόριο που είναι λαξευμένο μέσα στον βράχο Σαργκάν και ο «Τρελός Βράχος» στην περιοχή Γκολουμπίτσι. Λέγεται ότι όταν ένα ζευγάρι περάσει κατά τη διαδρομή από τον «Τρελό Βράχο» δένεται με παντοτινά δεσμά αγάπης και οπωσδήποτε παντρεύεται…

περισσότερα

Η λογοτεχνική… Μονή Ράτσα, Σερβία

Η Μονή Ράτσα χτίστηκε τον 13ο αιώνα από τον Στέφανο Ντραγκούτιν, βασιλιά της Σερβίας από το 1276 έως το 1282 και της Σίρμιας από το 1284 έως το 1316. Ο Ντραγκούτιν ήταν ορθόδοξος στο θρήσκευμα και αποκαλούνταν «ο νέος βασιλιάς» διότι επαναστάτησε και απέσπασε τον θρόνο από τον πατέρα του σε ηλικία 25 ετών. Ωστόσο μια μέρα που έκανε ιππασία έπεσε από το άλογο, τραυματίστηκε και παρέδωσε τον θρόνο στον αδερφό του. Στα χρόνια της βασιλείας του υποστήριξε την ορθοδοξία και τα τελευταία χρόνια της ζωής του έγινε μοναχός με το όνομα Θεόκτιστος.

Η Μονή Ράτσα χτίστηκε κατ’ εντολή του, με στόχο να γίνει ο βασιλικός ναός της Σερβίας αλλά και ο τόπος ταφής των βασιλέων, αρχιερέων και αριστοκρατών της χώρας. Πέραν αυτού όμως, το σημαντικότερο είναι ότι εκεί διαφυλάχθηκε τελικά όλος ο λογοτεχνικός πλούτος της Σερβίας. Οι μοναχοί κατά παράδοση ήδη από τον 13ο αιώνα είχαν αναλάβει τη μετάφραση ολόκληρης της αρχαιοελληνικής γραμματείας, την αντιγραφή και συντήρηση σημαντικών χειρογράφων, αλλά και τη συγγραφή αφηγήσεων και ιστοριών της χώρας. Εκτός από τους μοναχούς υπήρχαν και βοηθοί μαθητευόμενοι και έτσι συγκροτήθηκε η διάσημη στην παγκόσμια γραμματεία Σχολή της Ράτσα η οποία άνθισε ιδιαίτερα από τον 16ο έως τον 18ο αιώνα. Ενδεικτικά αναφέρουμε πως το 1630 στη Σχολή της Ράτσα ασχολούνταν με τη συγγραφή και τη μεταγραφή των κειμένων (θρησκευτικών, επιστημονικών, φιλοσοφικών κ.α.) περί τους 300 μοναχούς, οι οποίοι είχαν 400 βοηθούς και φυλάσσονταν από 200 οπλισμένους άνδρες. Εκείνη την εποχή η Μονή αποκαλούνταν και «Το Διαμάντι της Ορθοδοξίας».

Το 1689 κατά τον Μεγάλο Τουρκικό Πόλεμο η Μονή Ράτσα, η βιβλιοθήκη και τα αρχεία της μερικώς καταστράφηκαν. Το κτήριο ανοικοδομήθηκε το 1826, ενώ η Σερβία τελούσε πλέον υπό τον ζυγό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Σήμερα στη Μονή Ράτσα φυλάσσονται περί τα 1200 συγγράμματα (βιβλία και χειρόγραφα). Το λογοτεχνικό και ιστορικό έργο που επιτέλεσαν οι μοναχοί του μεσαίωνα και της αναγέννησης αντιλαμβανόμαστε ότι είναι ανεκτίμητο. Και ας μην πάμε μακριά… Σήμερα έχουμε στα χέρια μας τα κείμενα του Ομήρου, του Αισχύλου, του Σοφοκλή και όλων των αρχαίων, χάρη στη διάσωσή τους, στην αντιγραφή και μετάφρασή τους από ευρωπαίους και βαλκάνιους μοναχούς.

περισσότερα

Το ταξίδι μας στα Κανάρια Νησιά

Στόχος του ταξιδιού είναι να γνωρίσουμε τα ηφαιστειογενή Κανάρια Νησιά. Θα εξερευνήσουμε τη Λας Πάλμας με τα αποικιακού ρυθμού σπίτια, τα στενά δρομάκια και όλα τα αξιοθέατα του ιστορικού κέντρου της. Ακολουθεί ο όμορφος παραθαλάσσιος οικισμός Μογκάν, η παραλία Μασπαλόμας με τις χαρακτηριστικές αμμοθίνες, το ιστορικό χωριό Τερόρ και το Αρούκας. Και φυσικά κολύμπι στην εξωτική παραλία Λας Καντέρας. Ο άλλος κεντρικός σταθμός μας είναι η Τενερίφη ή  «το νησί της αιώνιας άνοιξης». Εκεί θα πάμε στο Πουέρτο ντε Λα Κρουθ, το πιο ζωντανό τμήμα του νησιού, με την ατμόσφαιρα παλιάς ισπανικής αποικίας αλλά και στη γειτονική πόλη Οροτάβα με την ιδιαίτερη παραδοσιακή αρχιτεκτονική και τα σπίτια με τα περίτεχνα μπαλκόνια. Θα περάσουμε την ομώνυμη κοιλάδα Οροτάβα, με τη χαρακτηριστική τροπική  βλάστηση και θα μπούμε στο Εθνικό Πάρκο Κανιάδας για να προσεγγίσουμε το θρυλικό ηφαίστειο Τέιδε. Βρίσκεται στο ψηλότερο βουνό της Ισπανίας. Λόγω του απόκοσμου τοπίου πολλοί λένε πως αυτή είναι η Χαμένη Ατλαντίδ. Ό,τι απέμεινε δηλαδή λένε ότι είναι η Τενερίφη και τα υπόλοιπα νησιά του συμπλέγματος. Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται και δύο ελεύθερες ημέρες για ανεξάρτητη περιήγηση στις αγορές και στις γραφικές γωνιές της Τενερίφης με το ανατολίτικο άρωμα, στα ασύλληπτα τροπικά δάση αλλά και για κολύμπι στις διάσημες ηφαιστειακές παραλίες του νησιού με τη μαύρη άμμο.

περισσότερα

Χώρα των Βάσκων

Όλη σχεδόν η Ευρώπη έλκει –σύμφωνα με τους ειδικούς- την εθνολογική και γλωσσολογική της καταγωγή από τη μεγάλη ινδοευρωπαϊκή οικογένεια. Όλη; Όχι! Γιατί μία μικρή πληθυσμιακά φυλή φαίνεται πως ζει από πάντα στη δυτική πλευρά στους πρόποδες των Πυρηναίων. Είναι οι Βάσκοι, μια πανάρχαια, ορεσίβια αρχικά φυλή, που δεν ξεπερνά πληθυσμιακά τα 3-4 εκατομμύρια, κι ωστόσο καυχιέται πως έχει καταφέρει να διατηρήσει την ιδιαίτερη κουλτούρα και την ψυχοσύνθεσή της παρά τη διαχρονική πίεση από τους πληθυσμιακούς γίγαντες της Ισπανίας και της Γαλλίας.
Οι Βάσκοι δεν μοιάζουν με κανέναν άλλο λαό της Ευρώπης. Μιλούν μία γλώσσα, την euskera που κανείς γλωσσολόγος δεν έχει καταφέρει να κατατάξει σε κάποια ευρύτερη γλωσσική οικογένεια. Ασκούν έθιμα που δεν απαντώνται σε καμία άλλη ευρωπαϊκή περιφέρεια. Η κοσμοθεωρία τους, σφυρηλατημένη από τη συνεχή προσπάθεια «να μείνουν Βάσκοι» τους κάνει να ξεχωρίζουν. Η κοκκινοπράσινη σημαία τους, η ikurriña, είναι παρούσα σε κάθε δημόσιο κτίριο και υπηρεσία. Οι πόλεις και τα χωριά τους διατηρούν ακόμη και σήμερα τη διπλή ονομασία τους (ισπανική και βάσκικη), σε πείσμα δεκαετιών που η γλώσσα παρέμενε απαγορευμένη: το ισπανικό Μπιλμπάο είναι το βάσκικο Μπίλμπο, το διάσημο Σαν Σεμπαστιάν είναι για τους Βάσκους η Ντονόστια, η πρωτεύουσα Βιτόρια είναι στην euskeraη Γκαστέιζ.
Η γλώσσα τους θεωρείται από τις δυσκολότερες στην εκμάθηση για έναν Ευρωπαίο. Οι λιγοστές ομοιότητες με την ουγγρική (γλώσσα επίσης μη συγγενή της ινδοευρωπαϊκής), απλά επιβεβαιώνουν το δύσκολο εγχείρημα. Η σύνταξη είναι ασυνήθιστη (υποκείμενο-αντικείμενο-ρήμα), οι πτώσεις άφθονες, οι κλίσεις επίσης, ακόμη και ο τρίτος αριθμός (αόριστος, πέρα του ενικού-πληθυντικού) καθιστά τα βασκικά ένα σχεδόν άπαρτο κάστρο για τους γλωσσομαθείς. Κι όμως οι Βάσκοι, που ζουν στη Χώρα των Βάσκων και στη Ναβάρρα, τη μιλούν ή την καταλαβαίνουν σχεδόν στο σύνολό τους, με το ποσοστό αυτό πάντως να πέφτει δραματικά στην άλλη πλευρά των συνόρων, στη γαλλική Χώρα των Βάσκων.

περισσότερα

Μουσείο Γκούγκενχαϊμ: Στο ναό της τέχνης, Μπιλμπάο, Ισπανία

Ένα αρχιτεκτονικό θαύμα από αμμόλιθο, γυαλί και τιτάνιο. Ο απόλυτος ναός της τέχνης. Το Μουσείο Γκούγκενχαϊμ, το φουτουριστικό κτίριο στην πρωτεύουσα της χώρας των Βάσκων, αποτελεί ορόσημο στο Μπιλμπάο. Όπως αποδεικνύεται, ο αρχιτέκτονας Frank O. Gehry έβαλε όλο τον δημιουργικό του οίστρο. Το κεντρικό αίθριο με ύψος 50 μέτρων είναι ο ψηλότερος χώρος του μουσείου. Τα πάντα κατακλύζονται από το φως που πέφτει ελαφρά, παιχνιδιάρικα, δίνοντας την αίσθηση ενός λαβυρίνθου σε τρία επίπεδα. Χαθήκαμε στις «Σκιές» του Άντι Γουόρχολ και τον αφηρημένο εξπρεσιονισμό του Μαρκ Ρόθκο. Η «μαμά αράχνη», δηλαδή η γιγάντια αράχνη της γαλλίδας γλύπτριας Λουίζ Μπουρζουά στον προαύλιο χώρο του μουσείου που ονομάζεται «Maman», ελληνιστί μαμά, αποτέλεσε το τέλειο φόντο στις φωτογραφίες μας! Το μουσείο είναι απλά συγκλονιστικό. Ένα μοναδικό επίτευγμα μοντέρνας αρχιτεκτονικής, που όταν εγκαινιάστηκε το 1997, όχι μόνο προκάλεσε παγκόσμια εντύπωση για τον πρωτότυπο σχεδιασμό του, αλλά ξύπνησε μια ολόκληρη πόλη από τον πολιτιστικό λήθαργο και έκανε τον κόσμο από κάθε γωνιά του κόσμου να μιλάει γι' αυτό, ακόμη κι αν ήταν για να το επικρίνει. Το Γκούγκενχαϊμ, έχει όλα όσα χρειάζεται για να κάνει αίσθηση...

περισσότερα

Ιταλία και οι περιφέρειες

Το μαγικό σκηνικό της Τοσκάνης
Αμπελώνες, χαμηλοί λόφοι, μεσαιωνικά κάστρα, ήσυχα χωριά και αγροικίες ανάμεσα σε κυπαρίσσια, ελιές, στάχυα και ηλιοτρόπια. Αυτή η μαγική εικόνα έχει κάνει την Τοσκάνη έναν από τους δημοφιλέστερους ευρωπαϊκούς ταξιδιωτικούς προορισμούς. Γεμάτη διάσπαρτα χωριά και ιστορικές, παγκοσμίως γνωστές πόλεις, όπως η Φλωρεντία, η Σιένα και η Πίζα, η ιταλική αυτή επαρχία συνδυάζει τον πολιτισμό με το φυσικό περιβάλλον, την ιστορία με τις γεύσεις, τα μουσεία με τον απλό τρόπο ζωής, τους αμπελώνες με τον τουρισμό. Παρά την πλούσια ιστορία της, η Τοσκάνη είναι ευρύτερα γνωστή ως η πατρίδα της ιταλικής Αναγέννησης και τόπος γέννησης μεγάλων ιστορικών προσώπων, όπως ο Δάντης Αλιγκέρι, ο Σάντρο Μποτιτσέλι και ο Μιχαήλ Άγγελος.

Η Ιταλική Ριβιέρα
Η Λιγουρία ή Λιγυρία, η περίφημη "Ιταλική Ριβιέρα", είναι παγκοσμίως γνωστή για τα καταπληκτικά της τοπία, την πλούσια βλάστηση και το εύκρατο κλίμα της. Αρκεί να περπατήσει κανείς στα μικρά χωριά ή στις πόλεις για να ανακαλύψει μνημεία που γοητεύουν με την ομορφιά τους και με τον τρόπο που ενσωματώνονται στο τοπίο.

Η Ούμπρια
Η Ούμπρια, με τις εύφορες κοιλάδες της, τους τρεις παραποτάμους του Τίβερη, τα γραφικά χωριά που ακροπατούν στις κορφές των πράσινων λόφων της και τις ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής γοητείας πόλεις της, όπως η Περούτζια, η Ασίζη και το Σπολέτο, είναι γνωστή ως "Η πράσινη καρδιά της Ιταλίας", (il cuore verde d' Italia).

περισσότερα

Πινακοθήκη Ουφίτσι

Τι είναι η πινακοθήκη Ουφίτσι και γιατί ονομάζεται έτσι
Ως γνωστόν η τέχνη στην Ιταλία και δη η αναγεννησιακή παραγόταν για λογαριασμό των πλούσιων ευγενών. Οι οποίοι μέσω αυτής επεδείκνυαν τον πλούτο, τη δύναμη αλλά και την πνευματική καλλιέργειά τους – διότι χωρίς την τελευταία θα έπεφταν στην κατηγορία των παρακατιανών. Τέτοιοι αριστοκράτες ήταν οι Μέδικοι στη Φλωρεντία. Επένδυαν στην τέχνη για αιώνες και χάρη σ’ αυτήν σήμερα η δυναστεία τους είναι η πιο διάσημη σε όλο τον κόσμο. Η ίδρυση της Πινακοθήκης Ουφίτσι, είναι δημιούργημα μιας γυναίκας, της τελευταίας απογόνου των Μεδίκων. Toν Ιούλιο του 1737 όταν πέθανε ο Τζιάν Γκαστόνε των Μεδίκων μόνη κληρονόμος έμεινε η αδελφή του Λουδοβίκα των Μεδίκων. Όλα τα υπάρχοντα της δυναστείας, συμπεριλαμβανομένων κτηρίων, χρημάτων, κοσμημάτων και συλλογών έργων τέχνης αλλά και εδαφών, περιήλθαν σε αυτήν. Η ιδία, ήταν λάτρης της τέχνης και βλέποντας την κατάσταση των άλλων βασιλικών οίκων, οι οποίοι έχουν ξεπουλήσει κυριολεκτικά όλους τους καλλιτεχνικούς και τους πολιτιστικούς θησαυρούς τους, με μια αξιοσημείωτη πράξη που έδειξε μεγάλη διορατικότητα, υπέγραψε οικογενειακό σύμφωνο με την Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία σύμφωνα με το οποίο όλη η προσωπική περιουσία των Μεδίκων, που παραχωρούνταν από την ιδία στη δυναστεία της Λορένης (οι διάδοχοι των Μεδίκων), δεν θα μεταφερόταν ποτέ έξω από τη Φλωρεντία. Έτσι άρχισε η ιστορία της Πινακοθήκης Ουφίτσι, η οποία είναι η παλαιότερη πινακοθήκη παγκοσμίως και στεγάστηκε στο γνωστό οικογενειακό κτήριο στη Φλωρεντία, το οποίο είχε κατασκευαστεί αρχικά για τα γραφεία και τις υπηρεσίες της δυναστείας. Εξ ου και η ονομασία «ουφίτσι» που σημαίνει «γραφεία».


Ποια αίθουσα έχει περίοπτη θέση
Στην Πινακοθήκη, περίοπτη θέση κατέχει η αίθουσα Τριμπούνα που είναι και το παλαιότερο τμήμα της. Σχεδιάστηκε το 1584 με σκοπό να φιλοξενήσει τις αρχαιολογικές συλλογές και το περιεχόμενο σε ζωγραφικά και γλυπτικά έργα του Σπουδαστηρίου του Παλάτσο Βέκιο, το οποίο ανήκε επίσης στους Μεδίκους. Αργότερα μεταφέρθηκαν στην Τριμπούνα όλα τα πολύτιμα εκθέματα από τις συλλογές των Μεδίκων σε ολόκληρη την Ιταλία. Η Τριμπούνα είναι ο πρώτος χώρος στην ιστορία που πληροί τα πρότυπα μουσείου και γι αυτό λειτούργησε σαν οδηγός για τα επόμενα κέντρα τέχνης των διαφόρων ιδρυμάτων.


Η Γκαλερία Ουφίτσι – περιλαμβάνεται είσοδος και ειδική ξενάγηση
Η συλλογή της Πινακοθήκης Ουφίτσι έγινε δημοσίως προσβάσιμη το 1769, αν και ήταν ανοιχτή για το κοινό, κατόπιν αίτησης, ήδη από τον 16ο αιώνα. Σήμερα στην πινακοθήκη εκτίθενται κατά κύριο λόγο έργα ζωγραφικής. Μερικά από τα ονόματα που μπορεί να δει ο επισκέπτης είναι: Φιλίππο Λίππι, Πιέρο ντέλα Φραντσέσκα, Λεονάρντο ντα Βίντσι, Σάντρο Μποτιτσέλι, Περουτζίνο, Πιέρο ντι Κόζιμο, Ραφαήλ, Τζορτζόνε, Τισιανός, Τιντορέτο, Βερονέζε, Μιχαήλ Άγγελος, Καραβάτζιο, Τζιανμπατίστα Τιέπολο, Καναλέτο. Στην πινακοθήκη εκτίθενται και ζωγράφοι από άλλες χώρες πλην της Ιταλίας οι οποίοι εργάστηκαν για τους Μεδίκους, όπως οι Αλμπρεχτ Ντίρερ, Λούκας Κράναχ, Χανς Χόλμπαϊν, Ρούμπενς, Ρέμπραντ, βαν Ντάικ, Ελ Γκρέκο, Βελάθκεθ, Ντελακρουά και πολλοί άλλοι.

περισσότερα

Νορβηγία!

Όταν τα βουνά δίνουν τη θέση τους σε καταπράσινες κοιλάδες, διάφανες λίμνες, γαλαζοπράσινες όχθες, γραφικούς μικρούς οικισμούς και ξύλινα σαλέ, θαρρείς πως είναι κουκλόσπιτα, βγαλμένα από σελίδες παραμυθιού. Μια όαση αρμονίας, με μαγικές φωτοσκιάσεις που αιχμαλωτίζουν το βλέμμα καθώς περιπλανιέσαι σε φιδωτούς δρόμους με αποκαλυπτικά τοπία. Aνεξάντλητες φυσικές ομορφιές, πολιτιστικός πλούτος και κομψές πόλεις. Η Νορβηγία βρίσκεται στην κορυφή της λίστας με τις πιο ευτυχισμένες χώρες του κόσμου, οπότε θα έχουμε την ευκαιρία να ανακαλύψουμε τι κάνει τόσο ευτυχισμένους τους Νορβηγούς! Η σκανδιναβική αυτή χώρα είναι ένας προορισμός… ζωής που μοιράζεται ανάμεσα σε Βορρά και Νότο. Φιόρδ, γραφικά νησάκια, παγετώνες, λίμνες, καταρράκτες. Ξεκινάμε με την πρωτεύουσα της Νορβηγίας, το Όσλο, γεμάτη μουσεία των Βίκινγκς, γκαλερί τέχνης και μια εντυπωσιακή όπερα. Βρίσκεται στο φιόρδ Oslofjord, περιβάλλεται από πράσινους λόφους, βουνά κι από ένα άγριo δάσος, εύκολα προσβάσιμο, το Marka. To πιο εντυπωσιακό ωστόσο, είναι ότι γύρω από το Όσλο υπάρχουν 40 νησιά, ενώ στην ευρύτερη περιοχή 343 λίμνες! Η διαδρομή μας μέσω της νορβηγικής υπαίθρου είναι πραγματικά συγκλονιστική. Διασχίζουμε το Όππνταλ, μια μικρή αλλά ιστορική κωμόπολη, το Σούνταλσερα, μια πόλη χτισμένη ακριβώς στην τοποθεσία όπου ξεκινά (ή τελειώνει) το φιορδ Σούνταλφιορντ και συνεχίσουμε μέχρι την Κρίστιανσουντ. Ακολουθούμε τον περίφημο «Δρόμο του Ατλαντικού», μία από τις πλέον εντυπωσιακές και άκρως φωτογενείς διαδρομές στον κόσμο! Στόχος μας πάντα είναι το πανέμορφο, παγκοσμίου φήμης, φιορδ της Νορβηγίας, το Γκέιρανγκερ, με το χαρακτηριστικό σχήμα S, την παρθένα φύση, τους ψηλούς καταρράκτες και τα βουνά γύρω του. Απολαμβάνουμε μια ανεπανάληπτη κρουαζιέρα στο ομορφότερο φιορδ της χώρας και ανακαλύπτουμε τον λόγο για τον οποίο λένε ότι η φύση της Νορβηγίας είναι «εξωπραγματική»: τα νορβηγικά φιόρδ, τα οροπέδια, το απίστευτο πράσινο, οι αμέτρητοι καταρράκτες. Αλήθεια, πόση ομορφιά αντέχετε; Επισκεπτόμαστε τον παγετώνα Μπρίκσνταλ με troll cars (μικρά αμαξάκια) και ανεβαίνουμε με «ιπτάμενο τρενάκι» στο Mount Flοyen για μια υπέροχη θέα του Μπέργκεν και των περιχώρων, αφού πρώτα περιηγηθούμε στη γραφική παλιά πόλη του Μπέργκεν, αντικρίζοντας ένα νορβηγικό, παράκτιο τοπίο γεμάτο πανέμορφα φιόρδ και επιβλητικά βουνά. Στη διαδρομή μεταξύ Μπέργκεν και Kirkenes, βλέπουμε απομονωμένα χωριά και εντυπωσιακά ακρωτήρια στον Αρκτικό Κύκλο, ενώ κάνουμε την εκπληκτική διαδρομή με τραίνο Φλομ – Μύρνταλ. Μια γοητευτική εξερεύνηση στα άγνωστα μονοπάτια των νορβηγικών ακτογραμμών και των φιορδ, στους δρόμους του Ατλαντικού, όπως μόνο το ανήσυχο πνεύμα του Versus μπορεί να προσφέρει.

περισσότερα

Αμβούργο

Η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη και το μεγαλύτερο λιμάνι της Γερμανίας κουβαλάει μια λαμπρή κληρονομιά και έναν πλούτο, τόσο ιστορικό και πολιτιστικό, όσο και υλικό που είναι εμφανής και αντιληπτός από κάθε επισκέπτη.
Κέντρο διεθνούς εμπορίου για αιώνες, μια από τις πλουσιότερες περιοχές της Γερμανίας και γενέθλιος τόπος μεγάλων μουσικών όπως ο Μπραμς και ο Μέντελσον, παραμένει πάνω από όλα, μια συναρπαστική, ζωντανή πόλη, με το ναυτικό στοιχείο πανταχού παρόν και το λιμάνι να σφραγίζει κάθε πτυχή της ζωής και της δραστηριότητας της πόλης.
Το πράσινο κυριαρχεί παντού (το αχανές Stadtpark είναι η καρδιά της πόλης),  ουρανοξύστες δεν υπάρχουν, αλλά η αρχιτεκτονική της πόλης είναι εξαιρετική (χαρακτηριστικό τοπόσημο αποτελεί από το 2017 το συναυλιακό κέντρο Elbphilharmonie).
Με σημαντικά μουσεία, πινακοθήκες, αγορές και εμπορικά κέντρα για κάθε πορτοφόλι, ο επισκέπτης της πόλης δεν μένει λεπτό χωρίς μια συναρπαστική δραστηριότητα.
Η καλή ζωή είναι σήμα κατατεθέν του Αμβούργου, με εστιατόρια για κάθε γούστο και γευστική προτίμηση, που σερβίρουν από κορυφαία γερμανική κουζίνα, πεντανόστιμα σάντουιτς με ψάρι, έως τις τελευταίες διεθνείς τάσεις, ενώ κοσμοπολίτικα cocktail bar, γραφικές μπυραρίες και ολονύχτια club με επίκεντρο την παγκοσμίου φήμης Reeperbahn, προσφέρουν απεριόριστες επιλογές διασκέδασης και τοποθετούν σταθερά το Αμβούργο σε κάθε λογής λίστα «hot προορισμών» με την καλύτερη νυχτερινή ζωή.

περισσότερα

Εμπειρίες από το ταξίδι στο Νεπάλ

Οι πόλεις της μυθικής κοιλάδας της Κατμαντού, με τα στενά δρομάκια, τις πολύχρωμες αγορές, τους εκπληκτικούς Βουδιστικούς και Ινδουιστικούς Ναούς και τα παλάτια, που μαρτυρούν το ένδοξο παρελθόν τους, θα μας συναρπάσουν και θα πλουτίσουν τις γνώσεις μας. Η γραφική Ποκάρα, με τις χιονοσκεπείς βουνοκορφές των Ιμαλαΐων να καθρεφτίζονται στα γαλήνια νερά της λίμνης και με τη μοναδική της ατμόσφαιρα, θα μας αιχμαλωτίσει. Το σαφάρι μας με πιρόγες και με ελέφαντες στη ζούγκλα, όπου ζει η βασιλική τίγρη της Βεγγάλης, ο ινδικός ρινόκερος, και πάνω από 350 διαφορετικά είδη πουλιών, θα γεμίσει το άλμπουμ των ταξιδιωτικών μας αναμνήσεων. Δεν χρειάζεται να έχει κανείς ορειβατικές αναζητήσεις ή μεταφυσικές ανησυχίες όπως οι χίπις των ‘70ς, για να έλθει στη χώρα. Τα πολυτελή ξενοδοχεία της Ποκάρα, τα παζάρια του Κατμαντού και η φύση του εθνικού πάρκου Τσιτουάν, θα σας αποζημιώσουν με το παραπάνω για τις ώρες πτήσης μέχρι εκεί, ενώ η φιλοξενία, τα χαμόγελα, και η καθημερινή επαφή με τους κατοίκους χωριών και πόλεων, θα δώσει το στίγμα του πως είναι να ζει κανείς ανάμεσα σταβασίλεια των Ιμαλαϊων...

περισσότερα

Ποιοι είναι οι κάτοικοι της Ινδονησίας

Η χώρα απαρτίζεται από περίπου 18.000 νησιά και νησίδεςκαι είναι μία από τις πιο πυκνοκατοικημένες στον κόσμο – αντιστοιχούν 138 άτομα ανά τ.χλμ. Ο συνολικός πληθυσμός της Ινδονησίας ξεπερνάει τα 265 εκατομμύρια και διαιρείται σε 300 καταγεγραμμένες φυλές. Ορισμένες από αυτές, όπως οι κάτοικοι της Δυτικής Παπούα, ζουν χωρίς καμία επαφή με τον υπόλοιπο κόσμο και τη χώρα… Από την άλλη η Τζακάρτα, η πρωτεύουσα της Ινδονησίας είναι η δεύτερη πιο πυκνοκατοικημένη στον κόσμο με 38 εκατ. κατοίκους… Ποιοι είναι όμως οι Ινδονήσιοι; Και γιατί συνέρευσαν εκεί;
Το πρώτο ανθρώπινο δείγμα στο αρχιπέλαγος της Ινδονησίας, εμφανίστηκεστο νησί Ιάβα, 1.500.000-35.000χρόνια πριν και είναι ο homoerectus.Ο σύγχρονος άνθρωπος, δηλαδή ο homosapiens, πρέπει να έφτασε στην περιοχή πριν από περίπου 45.000 χρόνια. Η πλειονότητα του σημερινού πληθυσμού της Ινδονησίας κατάγεται από τους Αυστρονήσιους, οι οποίοι μετανάστευσαν από τη Νοτιοανατολική Ασία περίπου το 2000 π.Χκαι εξαπλώθηκαν στο αρχιπέλαγος. Οι μέχρι τότε ιθαγενείς, Μελανήσιοι, με την έλευσητων μεταναστών αναγκάστηκαν να μετακινηθούν σε ανατολικότερες περιοχές. Σήμερα κατοικούν κυρίως στα νησιά Μαλούκου και στη Δυτική Νέα Γουινέα.
Τι τράβηξε όμως εκείνους τους πρώτους κατοίκους στο μεγάλο αυτό νησιωτικό σύμπλεγμα; Είναι προφανές: ο τόπος ήταν εύφορος και ευλογημένος. Έτσι ήδη από τον 8ο αιώνα π.Χ. οι ιδανικές συνθήκες καλλιέργειας και η ανάπτυξη των ορυζώνωνοδήγησαν στην ακμή χωριών, πόλεων και βασιλείων. Τον 1ο αιώνα μ.Χ. ήδη η περιοχή ήταν εξαιρετικά ισχυρή. Σε αυτό βοήθησε και η ανάπτυξη του εμπορίου, π.χ. μπαχαρικών, που συνέδεε την Ινδονησία με την Κίνα και την Ινδία. Το εμπόριο έπαιξε σημαντικό ρόλο και στη θρησκεία. Για παράδειγμα ο ινδουισμός και ο βουδισμός έφτασαν στην Ινδονησία τον 4ο και 5ο αιώνα, όταν είχε εντατικοποιηθεί το εμπόριο με την Ινδία. Σήμερα η πιο διαδεδομένη θρησκεία στη χώρα είναι ο μουσουλμανισμός και αυτός εμφανίζεται για πρώτη φορά τον 13ο αιώνα στη βόρεια Σουμάτρα.
Φυσικά η εύφορη και εμπορική Ινδονησία δεν θα μπορούσε να ξεφύγει από το στόχαστρο των αποικιοκρατών. Η πρώτη τακτική επαφή ανάμεσα σε Ευρωπαίους και Ινδονήσιους άρχισε το 1512, όταν πορτογάλοι έμποροι, με αρχηγό τον Φρανσίσκο Σερράο προσπάθησαν να μονοπωλήσουν το εμπόριο γαριφάλων και άλλων μπαχαρικών. Ακολούθησαν ολλανδοί και βρετανοί έμποροι. Το 1602, οι Ολλανδοί εγκαθίδρυσαν την Ολλανδική Εταιρεία Ανατολικών Ινδιών (VOC) και έγιναν η κύρια ευρωπαϊκή δύναμη στη χώρα. Το 1800 η VOCέδωσε τη θέση της στο καθεστώς των Ολλανδικών Ανατολικών Ινδιών – δηλαδή πλέον η χώρα έγινε μια εθνικοποιημένη αποικία. Τον 20 αιώνα άρχισαν οι εξεγέρσεις… όχι μόνο ενάντια στους Ολλανδούς αλλά και σε όποια άλλη εθνότητα προωθούσε την εκμετάλλευση της χώρας. Στον Β’Παγκόσμιο Πόλεμο έκαναν απόβαση οι Ιάπωνες. Και αμέσως μετά, το 1945 άρχισε η τετραετής Ινδονησιακή Επανάσταση ενάντια στους Ολλανδούς που κατέστησε τελικά την Ινδονησία ένα αναγνωρισμένο διεθνώς ανεξάρτητο κράτος το 1945.
Σήμερα επίσημη γλώσσα είναι τα ινδονησιακά. Παρά τα 350 χρόνια επικράτησης των Ολλανδών, τα κρεολικά ολλανδικά δεν υιοθετήθηκαν ποτέ και πια δεν τα μιλάνε παρά ελάχιστοι Ολλανδοί που ξέμειναν εκεί…
Tέλος εννοείται πως μία εδαφική περιοχή που συγκέντρωνε από την αρχαιότητα τόσο κόσμο, δεν μπορεί παρά να έχει και την ανάλογη πολιτιστική κληρονομιά. Πράγματι σήμερα η Ινδονησία έχει 9 χαρακτηρισμένα μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς από την UNESCOσυμπεριλαμβανομένου του Εθνικού Πάρκου Κόμοντο, των Μπατίκ Υφαντών και του Ανθρακωρυχείου της Σουμάτρας και βρίσκονται άλλα 19 στη λίστα αναμονής.

περισσότερα

Η εκπληκτική φύση της Ινδονησίας

Η φύση είναι θέμα τύχης για μία χώρα και η Ινδονησία από αυτή την άποψη είναι μια πολύ τυχερή χώρα. Το μέγεθός της, το τροπικό κλίμα και η γεωγραφία του αρχιπελάγους δημιουργούν στο τεράστιο αυτό νησιωτικό σύμπλεγμα έναν παράδεισο χλωρίδας και πανίδας με την υψηλότερη βιοποικιλότητα παγκοσμίως.
Στην Ινδονησία ευδοκιμούν φυτά και αναπαράγονται ζώα, πτηνά και ψάρια που αποτελούν ένα φοβερά ενδιαφέρον μείγμα της ασιατικής και της αυστραλιανής φύσης. Όχι τυχαία. Τα νησιά Σουμάτρα, Βόρνεο, Τζάβα και Μπαλί προϊστορικά ανήκαν στην ηπειρωτική Ασία. Άρα σήμερα βλέπουμε μέσα στα δάση μεγάλα άγρια ζώα όπως η τίγρης της Σουμάτρας, ο ρινόκερος, ο ουρακοτάγκος, ο ασιατικός ελέφαντας και η λεοπάρδαλη… Από την άλλη νησιά όπως το Σουλαγουέζι, το Μαλούκου και το υποσύμπλεγμαΝούσαΤεγκάρα λόγω της προϊστορικής αποκοπής τους από την Ασία έχουν αναπτύξει μια σπουδαία ενδημική χλωρίδα. Όσο για την Παπούα, που κάποτε αποτελούσε τμήμα της Αυστραλίας φιλοξενεί χλωρίδα και πανίδα παρόμοια με της γειτονικής ηπείρου συμπεριλαμβανομένων και 600 ειδών αυστραλιανών πτηνών. Και βέβαια ας μην παραβλέπουμε πως το 70% της Ινδονησίας καλύπτεται από πυκνά δάση – ορισμένα από αυτά ανεξερεύνητα… Επιπλέον η χώρα είναι η δεύτερη μετά την Αυστραλία σε ποικιλία ενδημικών ειδών – το 36% απαρτίζουν 1.531 είδη πουλιών και το 39% απαρτίζουν 515 είδη θηλαστικών. Όμως υπάρχει και συνέχεια: οι τροπικές θάλασσες που βρέχουν την Ινδονησία σε ακτογραμμή 80.000 χλμ. δημιουργούν επίσης ένα απίστευτο θαλάσσιο οικοσύστημα που περιλαμβάνει παραλίες, αμμόλοφους, εκβολές ποταμών, μανγκρόβια δάση (με ρίζες και κορμούς βυθισμένους στο νερό), κοραλλιογενείς υφάλους, φύκια, παλίρροιες και άμπωτες, οικοσυστημικές νησίδες κ.α. Τέλος η Ινδονησία είναι τμήμα του Κοραλλιογενούς Τρίγωνου (Ινδονησία, Φιλιππίνες, Μαλαισία, Παπούα Νέα Γουινέα, νησιά Σολομώντα και Ανατολικό Τιμόρ). Αυτό σημαίνει ότι φιλοξενεί μια τεράστια ποικιλία κοραλλιών, περισσότερα από 1.650 είδη. Με δυο λόγια μπορούμε να το πούμε: η Ινδονησία είναι μια Γη Επαγγελίας που υπάρχει ακόμη…

περισσότερα

Λίμνη Τόμπα, η πιο όμορφη του κόσμου!

Όταν σου λένε ότι μία λίμνη είναι η πιο όμορφη του κόσμου αναρωτιέσαι «γιατί;»… Νομίζεις ότι υπερβάλλουν. Η περίπτωση της Τόμπα όμως στη Σουμάτρα είναι διαφορετική. Υπάρχουν λόγοι, που την κάνουν όχι μόνο την πιο όμορφη αλλά και την πιο σημαντική για τη γεωλογική ιστορία του πλανήτη. Καιίσωςτηνπιοεπικίνδυνηγιατομέλλοντουπλανήτη.
Ας πάρουμε όμως τα πράγματαμε τη σειρά. Η λίμνη Τόμπα έχει παράξενο σχήμα. Πρόκειται για μία τεράστια λίμνη-κρατήρα υπερηφαιστείου. Υπερηφαίστειο είναι το εξαιρετικά μεγάλο ηφαίστειο που αν εκραγεί προκαλεί σοβαρές αλλαγές στο κλίμα, στη γεωλογία, στη χλωρίδα στην πανίδα ακόμη και στη γενετική του πλανήτη – λέγεται ότι κάποια χαρακτηριστικά των κατοίκων της Ινδίας και της Κεντρικής και Νότιας Αφρικής συνδέονται με τη μεγαλύτερη τέτοια έκρηξη που σημειώθηκε πριν από 25 εκατ. χρόνια στο υπερηφαίστειο της Τόμπα.. Αυτή είναι μέχρι στιγμής η μεγαλύτερη γνωστή ηφαιστειακή έκρηξη οπουδήποτε στη Γη.
Και ναι… το ηφαίστειο της Τόμπα είναι ακόμη ενεργό και σχηματίζει ένα νησί στο κέντρο της λίμνης μεγέθους όσο η Σιγκαπούρη! Το νησί περιλαμβάνει τέσσερις κώνους, τέσσερα στρωματο-ηφαίστεια και τρεις ορατούς κρατήρες. Η ίδια η λίμνη που περιβάλει το υπερηφαίστειο είναι η μεγαλύτερη του κόσμου με έκταση 1.145 τ.χλμ. και μέγιστο βάθος 505 μέτρα. Γενικώς αυτό που λένε είναι πως θυμίζει περισσότερο ωκεανό παρά λίμνη… Βρίσκεται σε υψόμετρο 900 μέτρων και λόγω του κλίματος θεωρείται ένας επίγειος παράδεισος για τους ντόπιους και τους επισκέπτες της. Και φυσικά διαθέτει έναν αμύθητο θησαυρό βιοποικιλότητας.
Η λίμνη Τόμπα όμως πέρα από ειδυλλιακή είναι και επικίνδυνη: βρίσκεται κοντά στο Μεγάλο Ηπειρωτικό Ρήγμα της Σουμάτρας και στην ωκεανική ζώνη καταβύθισης που συνδέει την ινδο-αυστραλιανή και την ευρασιατική τεκτονική πλάκα. Η ζώνη καταβύθισης παρουσιάζει μεγάλη σεισμικότητα. Ο σεισμός του Ινδικού Ωκεανού (2004), με μέγεθος 9,1 ρίχτερ, και ο σεισμός της Σουμάτρας με μέγεθος 8,5 ρίχτερ το 2005, με τα επακόλουθα τσουνάμι, είχαν το επίκεντρό τους σε απόσταση μικρότερη από 300 χιλιόμετρα από τη λίμνη…

περισσότερα

Δυτική Παπούα, βόλτα στα απάτητα δάση

Το νησί Παπούα ή Νέα Γουινέα, βρίσκεται πάνω από την Αυστραλία και είναι ένα από τα μεγαλύτερα κου κόσμου. Η ιστορία του είναι παράξενη και ταραγμένη. Από κει πέρασαν Ολλανδοί, Γερμανοί, Αυστραλοί και Άγγλοι. Σήμερα είναι χωρισμένο στα δύο: την Ανατολική Παπούα που είναι ανεξάρτητο κράτος και τη Δυτική που ανήκει διοικητικά στην Ινδονησία. Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του είναι ότι ακόμα και σήμερα διατηρεί τον άγριο χαρακτήρα του. Κι όταν λέμε «άγριο» μιλάμε για τη φύση και τους ανθρώπους του.  Τα τροπικά δάση της Παπούαπαραμένουν παρθένα. Δεν αποψιλώνονται. Πολλά από αυτά, ειδικά στη Δυτική Παπούα, δεν έχουν ακόμη καν πατηθεί. Μέσα σε αυτά κατοικούν άγρια ζώα, παραδείσια πουλιά και «πολύχρωμοι» άνθρωποι. Οι ιθαγενείς. Οι ιθαγενείς ζουν χωρισμένοι σε φυλές, με τις δικές τους οργανωμένες κοινωνίες και τον δικό τους πολιτισμό. Οι κάτοικοι της Παπούας ως επί το πλείστον είναι ψαράδες, κτηνοτρόφοι και γεωργοί. Οι περισσότεροι ζουν εδώ και χιλιετίες είτε μέσα στα δάση είτε σε μικρούς αγροτικούς οικισμούς.Μόνο το 18% ζει στις πόλεις. Στα χωράφια χρησιμοποιούν ακόμη εργαλεία της λίθινης εποχής και καλλιεργούν κοκοφοίνικες, αραχίδες, παπάγια, μανιόκα, καουτσούκ, φρούτα του πάθους, καφέ, κακάο... Επίσης, αναπτυγμένη είναι και η αλιεία μαργαριταριών. Από την άλλη οι κάτοικοι της Παπούα φημίζονται για τα ξυλόγλυπτά τους. Ορισμένα έχουν βρεθεί μέσω ιδιωτικών συλλογών στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης. Βεβαίως κάποιες από τις φυλές Παπούα επιδίδονταν μέχρι πρόσφατα σε κανιβαλισμό και κυνήγι κεφαλών. Υπάρχουν ακόμη άνθρωποι μέσα στα δάση που έχουν δοκιμάσει ανθρώπινη σάρκα και μιλάνε γι αυτό.

περισσότερα

Μεξικό: Τεοτιουακάν, η πόλη των θεών

Δημιουργήθηκε από τους Αζτέκους και είναι η σημαντικότερη και μεγαλύτερη προκολομβιανή μητρόπολη του Μεξικού. Μέχρι τη δεκαετία του 1920, ελάχιστα πράγματα ήταν γνωστά για την Τεοτιουακάν που στη γλώσσα Νάουατλ (των Αζτέκων) σημαίνει «η πόλη των θεών». Ωστόσο σήμερα έχουμε πλέον μία καθαρή αναπαράσταση της εξέλιξής αυτής της πόλης-κράτους, η οποία διήρκησε μία χιλιετία και εννοείται πως αποτελεί μνημείο της UNESCO.
Ας δούμε όμως πιο αναλυτικά τη σαγηνευτική ιστορίας της. Στην κοιλάδα Τεοτιουακάν, η πρώτη ανθρώπινη εγκατάσταση χρονολογείται το 600 π.Χ. Από τότε και μέχρι το 200 π.Χ. υπήρχαν στην τοποθεσία διάσπαρτα μικρά χωριά, ενώ υπολογίζεται ότι ο συνολικός πληθυσμός της κοιλάδας ανερχόταν περίπου σε 6.000 κατοίκους. Από το 100 π.Χ. έως το 750 μ.Χ., η Τεοτιουακάν εξελίχθηκε σε ένα τεράστιο αστικό και διοικητικό κέντρο με επιρροές σε όλη τη Μεσοαμερική.  Με τον όρο Μεσοαμερική αναφερόμαστε στην πολιτισμική περιοχή που περιλαμβάνει το σημερινό νότιο ήμισυ του Μεξικού, τα εδάφη της Γουατεμάλας, του Ελ Σαλβαδόρ, της Μπελίζε καθώς και τις δυτικές περιοχές της Ονδούρας, της Νικαράγουας και της Κόστα Ρίκα. Ιστορικοί και αρχαιολόγοι ορίζουν αυτή την πολιτισμική περιοχή με βάση τα ακόλουθα στοιχεία: αγροτική οικονομία, καλλιέργεια καλαμποκιού, χρήση δύο ημερολογίων (θρησκευτικού και πολιτικού), ανθρωποθυσίες ως μέρος της θρησκευτικής έκφρασης, λίθινη τεχνολογία και απουσία μεταλλουργίας.
Η ιστορία της Τεοτιουακάν χωρίζεται σε τέσσερις διαδοχικές περιόδους, που είναι γνωστές ως Τεοτιουακάν Ι, ΙΙ, ΙΙΙ και ΙV. H περίοδος I διαρκεί από το 200 π. Χ. έως το έτος 0 και σηματοδοτεί τη δημιουργία μιας πραγματικής πόλης. Κατά την περίοδο αυτή, η Τεοτιουακάν διαμορφώθηκε πάνω στον άξονα της Λεωφόρου των Νεκρών, που βρισκόταν τότε στο στάδιο της κατασκευής της. Πιστεύεται πως αυτή η λεωφόρος, μήκους 2 χλμ. και πλάτους 45 μέτρων είναι στρωμένη πάνω σε τάφους. Επίσης κατά μήκος της έχουν ανακαλυφθεί 23 συμπλέγματα ναών, που ανήκουν στην περίοδο αυτή. Τότε χτίστηκαν και τα εντυπωσιακότερα μνημεία, οι τεράστιες Πυραμίδες του Ήλιου και της Σελήνης, που ήταν αφιερωμένες στη λατρεία των δύο ουράνιων σωμάτων.
Η περίοδος ΙΙ διήρκεσε από το έτος 0 έως το 350 μ. Χ. και μαρτυρά την εξέλιξη της Τεοτιουακάν από πόλη-κράτος σε μητροπολιτικό κέντρο της Μεσοαμερικής. Η περίοδος αυτή είναι αξιοσημείωτη τόσο για τη μνημειώδη αρχιτεκτονική όσο και για τη γλυπτική της Τεοτιουακάν. Το ωραιότερο από τα μνημεία αυτών των χρόνων είναι ο ναός του Κετζαλκόατλ, δηλαδή του φτερωτού φιδιού – πρόκειται για τη σημαντικότερη θεότητα των Αζτέκων. Κατά την περίοδο αυτή ολοκληρώθηκε επίσης η κατασκευή της Πυραμίδας της Σελήνης, καθώς και η επιβλητική πλατεία που βρίσκεται μπροστά της. Στην κορυφή της Πυραμίδας της Σελήνης, που είναι επίπεδη, ελάμβαναν χώρα οι ανθρωποθυσίες. Για την τελετή αυτή χρησιμοποιούνταν ειδικές λεπίδες οψιδιανού, εξαιρετικά λεπτές σαν ξυράφια, με τις οποίες αφαιρούνταν η καρδιά του θύματος. Ο οψιδιανός είναι μαύρο πέτρωμα των ηφαιστείων και σύμφωνα με τα ευρήματα της περιοχής χρησιμοποιούνταν ιδιαίτερα για την κατασκευή όπλων, εργαλείων και κοσμημάτων.
Η περίοδος ΙΙΙ διήρκεσε από το έτος 350 μ. Χ. έως το 650 μ. Χ. Είναι η λεγόμενη Κλασική Περίοδος, και τότε η Τεοτιουακάν έζησε τη μεγαλύτερη δόξα της. Ο πληθυσμός της είχε φτάσει πλέον τους 150.000 - 200.000 κατοίκους και συγκαταλεγόταν στις μεγαλύτερες πόλεις του αρχαίου κόσμου, με 2.000 κτήρια σε έκταση 30 τ.χλμ. Εκείνα τα χρόνια πραγματοποιήθηκε μαζική αναβάθμιση μνημείων και ο ναός του Κετζαλκόατλ καλύφθηκε με πλούσια γλυπτική διακόσμηση. Τυπικό καλλιτέχνημα της περιόδου ΙΙΙ θεωρούνται και τα νεκρικά προσωπεία, που είναι φιλοτεχνημένα κυρίως από πράσινη πέτρα και καλυμμένα με ψηφίδες από τιρκουάζ, όστρακο ή οψιδιανό. Τα νεκρικά προσωπεία έχουν φυσικό μέγεθος και προορίζονταν για να καλύπτουν το πρόσωπο των νεκρών.
Η περίοδος ΙV αρχίζει από το 650 μ.Χ. και διαρκεί μέχρι το 750 μ.Χ. Σηματοδοτεί την τελική κατάρρευση της Τεοτιουακάν, όταν η πόλη καταστράφηκε από τους Τολτέκους, που εισέβαλαν στην περιοχή. Ναοί, ανάκτορα, μέγαρα ευγενών και ιερέων και συγκροτήματα κατοικιών τότε ερειπώθηκαν, ενώ ο πληθυσμός σφαγιάστηκε και διασκορπίστηκε στην ευρύτερη περιοχή.
Ποία ήταν όμως η κοινωνική δομή της Τεοτιουακάν; Κατ’ αρχήν επρόκειτο για μία μητρόπολη θεοκρατική, όπου το θρησκευτικό ιερατείο ασκούσε υπέρτατη εξουσία. Ο ηγεμόνας ήταν απαραιτήτως ιερέας και πολεμιστής και ο ίδιος τελούσε τις ανθρωποθυσίες στο πλαίσιο της λατρείας του πολέμου. Ο πόλεμος αποτελούσε τη βασική πηγή ισχύος της μητρόπολης, μαζί με τον αγροτικό πλούτο και το μονοπώλιο του οψιδιανού.
Όσο για τον πληθυσμό αυτός χωριζόταν σε 3 διακριτά κοινωνικά στρώματα: ελίτ, μεσαίο και κατώτερο. Οι κατοικίες της ελίτ βρίσκονταν κατά μήκος της κεντρικής Λεωφόρου των Νεκρών, κοντά στους ναούς αλλά και κοντά στα εργαστήρια οψιδιανού. Η ελίτ αντλούσε εξουσία από τη θεοκρατία και πλούτο από τα εργαστήρια και τις αγροτικές περιοχές. Το μεσαίο στρώμα το συγκροτούσαν γεωργοί και εξειδικευμένοι τεχνίτες διαφόρων ειδικοτήτων. Αυτοί κατοικούσαν σε συγκροτήματα διαμερισμάτων, κατανεμημένα σε όλη την πόλη. Στο τρίτο και κατώτερο κοινωνικό στρώμα, ανήκε το αγροτικό και το στρατιωτική δυναμικό. Αυτοί ζούσαν σε θύλακες μεταξύ των κατοικιών της μεσαίας τάξης αλλά στην περιφέρεια της πόλης.
Ένα στοιχείο μεγάλου ενδιαφέροντος στην Τεοτιουακάν είναι η τεχνουργική εξειδίκευση. Η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως 842 εργαστήρια, μέσα στην πόλη, που κατανέμονται σε 126 κατασκευής ειδωλίων, 213 αγγειοπλαστικής, 105 επεξεργασίας λίθων για οικοδομές και 398 επεξεργασίας οψιδιανού. Υπολογίζεται ότι το 25% - 30% του πληθυσμού του Τεοτιουακάν αποτελούνταν από εξειδικευμένους τεχνίτες πλήρους απασχόλησης. Ο οψιδιανός προερχόταν κυρίως από τα ορυχεία της Πατσούκα που κατείχε η Τεοτιουακάν και η επεξεργασία του αποτελούσε τη σημαντικότερη βιομηχανία της μητρόπολης, η οποία είχε αποκτήσει το μονοπώλιο στην ευρύτερη περιοχή της Μεσοαμερικής.

περισσότερα

Ο αλάτιος Καθεδρικός της Ζιπακίρας

Λένε πως η πίστη κάνει θαύματα, όμως εν προκειμένω το θαύμα αυτό το κατασκεύασαν ο άνθρωπος και η φύση. Βρίσκεται σε μία μικρή πόλη, τη Ζιπακίρα, κοντά στην Μπογκοτά. Η πόλη είναι χτισμένη σε υψόμετρο 2.652 μ., πάνω στις Άνδεις, τη μακρύτερη οροσειρά της Γης. Όμως αυτό δεν είναι το μόνο ρεκόρ σ’ αυτή την περίπτωση. Κατά τη διάρκεια της Τριτογενούς Περιόδου, όταν δηλαδή σχηματίστηκαν οι Άνδεις (πριν από 250 εκατ. χρόνια), δημιουργήθηκε μαζί με την οροσειρά και η μεγαλύτερη εναπόθεση ορυκτού άλατος στον κόσμο. Τα ορυχεία αυτά, όπως έδειξαν αρχαιολογικές έρευνες, αξιοποιούνταν ήδη από τον 5ο αιώνα π.Χ., από τον πολιτισμό των Μουίσκα – αυτή ήταν η κύρια οικονομική δραστηριότητα της φυλής. Ο πρώτος ευρωπαίος ειδικός που επισκέφτηκε τη Ζιπακίρα το 1801 ήταν ο γερμανός φισιοδίφης εξερευνητής Αλεξάντερ φον Χούμπολτ, ο οποίος σε έκθεσή του εκτίμησε τους πόρους του αλατωρυχείου σε 1 εκατ. κ.μ.. Σήμερα το αλατωρυχείο καλύπτει έκταση 220 χλμ. σε βάθος 200 μ.
Στην περιοχή πλέον, πέρα από το ορυχείο, υπάρχει ένα σύμπλεγμα που περιλαμβάνει τον αρχαιολογικό χώρο Ελ Άμπρα, έναν από τους παλαιότερους οικισμούς της Αμερικής, το Μουσείο Εξόρυξης, Ορυκτολογίας, Γεωλογίας & Φυσικών Πόρων και το Πάρκο του Άλατος. Εκεί όμως υπάρχει και ένα θαύμα της αρχιτεκτονικής – ο Καθεδρικός του Άλατος της Ζακιπίρα.
Η ιστορία αυτού του ναού είναι συγκινητική. Το πρώτο τμήμα του το σκάλισαν οι αλατωρύχοι το 1932, πάνω στον μαλακό αλάτιο βράχο, σαν ένα μικρό εκκλησάκι για τους ίδιους – για να προσεύχονται πριν αρχίσει η δουλειά και να προστατεύονται από τα ατυχήματα. Σύντομα το εκκλησάκι έγινε γνωστό και η τεράστια προσέλευση κόσμου οδήγησε τους πολιτικούς παράγοντες της περιοχής το 1950 στην επέκτασή του. Οι εργασίες ολοκληρώθηκαν το 1954 και ο ναός αφιερώθηκε στην Παναγία του Ροδαρίου, προστάτιδα όλων των ανθρακωρύχων. Τα εγκαίνια έγιναν Δεκαπενταύγουστο. Το κόστος κατασκευής ξεπέρασε τα 285 εκατ. δολάρια.
Ο ναός είναι μία τρίκλιτη βασιλική επιφάνειας 5.500 τ.μ. με μήκος 120μ. και ύψος 22μ. Έχει έξι κύριες κολώνες στήριξης και χωρητικότητα 8.000 ατόμων. Οι εικόνες και όλα τα διακοσμητικά και αρχιτεκτονικά στοιχεία είναι λαξευμένα με το χέρι πάνω στο αλάτι. Μόνο ελάχιστα μαρμάρινα γλυπτά υπάρχουν και ένα από αυτά βρίσκεται στο έδαφος-πάτωμα.Έχει τίτλο «Η δημιουργία του ανθρώπου» και αποτελεί παραλλαγή της «Δημιουργίας» του Μιχαήλ Άγγελου. Ο ναός χωρίζεται σε τρία μέρη τα οποία επικοινωνούν μεταξύ τους με κατανυκτικούς διαδρόμους. Ο δε φωτισμός όλης της κατασκευής προκαλεί μία απόκοσμη αίσθηση στον επισκέπτη.
Το 1995 προστέθηκαν στο αρχικό κτίσμα 14 μικρά παρεκκλήσια που συμβολίζουν τους 14 σταθμούς του Σταυρού τη Μεγάλη Εβδομάδα με ανάλογη εικονογράφηση. Οι επισκέπτες εισέρχονται στις δαιδαλώδεις εγκαταστάσεις του ναού κατεβαίνοντας από τον κεντρικό τρούλο που συμβολίζει το ουράνιο στερέωμα…

περισσότερα

Ο Εθνικός Δρυμός Ταϊρόνα

Βρίσκεται στο κολομβιανό τμήμα της Βόρειας Καραϊβικής, κοντά στην πόλη Σάντα Μάρτα (Περιφέρεια Μαγκνταλένα) και θεωρείται ένα θαύμα της φύσης που πρέπει να προστατευτεί ως κόρη οφθαλμού. Καταλαμβάνει περίπου 30 τ.χλμ θαλάσσιας περιοχής στην Καραϊβική και 150 τ.χλμ ξηράς. Καλύπτεται από πεδιάδες, παραλίες, ποτάμια, κοιλάδες και χαμηλά βουνά που φτάνουν σε ύψος τα 900 μ.
Σε αυτόν τον επίγειο παράδεισο ζουν 108 είδη θηλαστικών και 300 είδη πουλιών. Επίσης ζουν 70 είδη νυχτερίδων. Τα τρία ζώα που συναντάμε πιο συχνά στο πάρκο είναι οι αμερικανικοί πίθηκοι, τα ελάφια και οι πανέμορφες αγριόγατες οσελότοι – σαρκοφάγες γάτες που μοιάζουν με τίγρεις. Στον υδάτινο πληθυσμό του πάρκου συγκαταλέγονται 31 είδη ερπετών, 15 αμφίβιων, 202 είδη σπόγγων, 471 οστρακοειδών, 96 είδη υδρόβιων σκουληκιών, 700 είδη σαλιγκαριών, 110 είδη κοραλλιών και 401 είδη ψαριών θαλάσσιων και ποταμίσιων. Επίσης υπάρχουν 350 είδη φυκιών και 770 είδη φυτών.
Κι αν αναρωτιέστε για πιθανή ύπαρξη ανθρώπινης ζωής μέσα σε αυτόν τον Κήπο της Εδέμ, ναι η απάντηση είναι θετική. Αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν πως όντως υπήρξαν στην περιοχή ανθρώπινοι οικισμοί πριν από τον 16ο αιώνα. Δηλαδή πριν από την εμφάνιση των ισπανών κατακτητών. Προφανώς οι ιθαγενείς κάτοικοι εκδιώχτηκαν ή εξολοθρεύτηκαν…

περισσότερα

Η σμαραγδένια κορώνα των Άνδεων

Ο τίτλος δεν είναι μεταφορικός – η ιστορία είναι αληθινή και αφορά τη θρυλική κορώνα των Άνδεων, ένα πολύτιμο και θαυμάσιο αντικείμενο με μακρά ιστορία και πορεία. Η πορεία ξεκινάει από το Ποπαγιάν της Κολομβίας και καταλήγει στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης. Η δε ιστορία θα μπορούσε να εμπνεύσει μέχρι και μυθιστόρημα…
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Η Κολομβία φέρνει στο μυαλό μας καρτέλ κοκαΐνης, και όχι αδίκως. Η φτώχεια, η εξαθλίωση και το παράνομο εμπόριο ναρκωτικών είναι το κομμάτι της ιστορίας που συνδέεται με την αποικιοκρατία και τον ιμπεριαλισμό. Ας το αφήσουμε έξω αυτό. Η Κολομβία ως χώρα, είναι πλούσια, και υπό άλλες συνθήκες η οικονομία της θα ήταν διαφορετική. Διαθέτει κοιτάσματα πετρελαίου, πολύτιμες φυτείες εξαιρετικού καφέ, τεράστια κοιτάσματα χρυσού και σμαραγδιών. Μόνο τα σμαράγδια καλύπτουν το 70% της παγκόσμιας εξόρυξης και αγοράς. Ο πολιτισμός των Ίνκας χρησιμοποιούσε τον χρυσό και τα σμαράγδια για λατρευτικούς σκοπούς. Μία βόλτα στο Μουσείο Χρυσού της πρωτεύουσας Μπογκοτά είναι απολύτως κατατοπιστική. Οι αυτοκράτορες των Ίνκας κάλυπταν ολόκληρο το σώμα τους με χρυσό στις επίσημες θρησκευτικές τελετές. Ανάμεσα στα εκθέματα του μουσείου υπάρχει ολόκληρη χρυσή σχεδία μήκους 1 μέτρου με κατάρτι και ναύτες από χρυσό. Υπάρχουν κοσμήματα, αντικείμενα καθημερινής χρήσης, ακόμη και κουτάκια κοκαΐνης – το ναρκωτικό χρησιμοποιούνταν στις τελετές.
Η σμαραγδένια κορώνα των Άνδεων δεμένη με σκαλιστό χρυσό 20 καρατίων χρονολογείται τον 16ο αιώνα και κατασκευάστηκε στην Ποπαγιάν από ντόπιους τεχνίτες ως τάμα για τον Καθεδρικό της πόλης. Η αποικιακή Ποπαγιάν ιδρύθηκε από πάμπλουτους κονκισταδόρες οι οποίοι εκμεταλλεύονταν τεράστιες φυτείες ζαχαροκάλαμων στην ευρύτερη περιοχή. Εξου και είναι (ακόμη) μία κατεξοχήν αριστοκρατική πόλη. Κατάλευκη και πανέμορφη. Κάποιος λοιπόν από τους ιδιαίτερα ευκατάστατους κατοίκους της βρέθηκε να έχει το κλεμμένο σμαράγδι του τελευταίου αυτοκράτορα των Ίνκας, Αταχουάλπα. Το συγκεκριμένο είναι 45 καρατίων, το πιο μεγάλο από τα 450 που κοσμούν το διάδημα. Οι ιστορικοί λένε ότι πολλά από αυτά προέρχονται από τον ηττημένο αυτοκράτορα. Την αρπαγή έκανε το 1532 ο ισπανός κονκισταδόρ Φρανθίθκο Πιθάρο. Ενδεχομένως και πολύς από τον χρυσό που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή της κορώνας αρπάχτηκε από τον Αταχουάλπα. Ο Πινθάρο μετά την ήττα του αυτοκράτορα κυκλοφορούσε στους δρόμους της Ποπαγιάνπάνω σε ολόχρυσο παλανκίνο πνιγμένο στα σμαράγδια. Η δε καθαρότητα των σμαραγδιών είναι ακόμη η ανώτερη παγκοσμίως. Πήρε πολλά χρόνια στους αποίκους να ανακαλύψουν τα ορυχεία των Ίνκας, Μούσο και Τσιβόρ, που ήταν πνιγμένα μέσα στη ζούγκλα της Κολομβίας.
Τον 16ο αιώνα λοιπόν άρχισε η κατασκευή της κορώνας η οποία ολοκληρώθηκε τον 18ο αιώνα. Φιλοτεχνήθηκε σε υπερφυσικό μέγεθος και λαμπρότητα και προορισμός της ήταν να κοσμήσει το κεφάλι του αγάλματος της Παναγίας στον Καθεδρικό του Ποπαγιάν. Όπως και έγινε. Το πρώτο τμήμα της κορώνας εγκαινιάστηκε στον ναό το 1599. Η δωρεά ήταν τάμα – παράκληση στην Παναγία να σταματήσει μια φονική επιδημία ευλογιάς που απειλούσε να αφανίσει την πόλη. Έκτοτε το τάμα κοσμούσε το κεφάλι του αγάλματος κάθε χρόνο τη Μεγάλη Εβδομάδα του Πάσχα. Όλο τον υπόλοιπο καιρό, διαλυόταν σε κομμάτια και φυλασσόταν για λόγους ασφαλείας από ειδική επιτροπή προυχόντων της πόλης.
Μέχρι που φτάνουμε στο 1914, όταν ο Πάπας έδωσε άδεια στον Καθεδρικό να πουλήσει το κόσμημα για να χτίσει νοσοκομείο, γηροκομείο και ορφανοτροφείο στο Ποπαγιάν. Η αξία τότε ήταν 4,5 εκατομμύρια δολάρια. Ο ενδιαφερόμενος αγοραστής βρέθηκε αμέσως. Ήταν ο αμερικανός έμπορος διαμαντιών Γουόρεν Τζ. Πάιπερ, οποίος φυσικά δεν διέθετε το ποσό και του πήρε 20 χρόνια για να συγκροτήσει ένα συνδικάτο με άλλους συναδέλφους του και να αγοράσουν την κορώνα. Αυτό έγινε τελικά το 1936. Αμέσως μετά την αγορά, το κόσμημα εκτέθηκε σε ειδική εκδήλωση στη Νέα Υόρκη, στο πολυτελές ξενοδοχείο Waldorf-Astoria. Στη δεξίωση ο Πάιπερ οπλοφορούσε και ήταν κολλημένος δίπλα στο έκθεμα. Τότε είχε πει στους δημοσιογράφους ότι το συνδικάτο των αγοραστών σκόπευε να διαμελίσει την κορώνα και να την πουλήσει κομμάτι κομμάτι. Τελικά αυτό δεν έγινε ποτέ, διότι κρίθηκε πολύ πιο προσοδοφόρο να ταξιδεύει ως έκθεμα σε όλο τον κόσμο. Για παράδειγμα το 1937 τη νοίκιασε η General Motors για την έκθεση των νέων μοντέλων Chevrolet στο Ντιτρόιτ. Μέσα σε μία εβδομάδα κόπηκαν 225.000 εισιτήρια. Ενσυνεχεία εκτέθηκε στην Παγκόσμια Έκθεση της Νέας Υόρκης το 1939. Τελικά το 1963 το συνδικάτο κουράστηκε με τα ταξίδια κι αποφάσισε να ρευστοποιήσει την κορώνα. Την πούλησε σε δημοπρασία του Sotheby's και επειδή η τιμή δεν έφτασε αρκετά ψηλά την αγόρασε ένα μέλος του συνδικάτου, ο οίκος διαμαντιών Asscher του Άμστερνταμ και την τοποθέτησε σε τραπεζική θυρίδα. Τελικά το 2015 μετά από αρκετές ακόμη εκθέσεις, η σμαραγδένια κορώνα των Άνδεων αγοράστηκε από το Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης. Σήμερα ο δήμος του Ποπαγιάν εκκινεί διαδικασίες αίτησης για την επιστροφή της στα πάτρια εδάφη.

περισσότερα

Ο κήπος με τις ορχιδέες στη Σιγκαπούρη

Η Σιγκαπούρη, πρωτεύουσα της ομώνυμης Δημοκρατίας, είναι μία υπερσύγχρονη μητρόπολη, που φημίζεται για την απόλυτη πολεοδομική τάξη και τον πολιτισμό των κατοίκων της. Η πόλη αυτή, πέραν όλων των άλλων, θεωρείται και η πατρίδα της… ορχιδέας. Ένα από τα πιο όμορφα και εντυπωσιακά αξιοθέατά της είναι ο περίφημος Εθνικός Κήπος Ορχιδέων , ο οποίος φιλοξενεί τη μεγαλύτερη έκθεση των συγκεκριμένων ανθοφόρων στον κόσμο. Ο κήπος αυτός είναι μέρος των Βοτανικών Κήπων της Σιγκαπούρηςπου αποτελούνσυνολικά μνημείο φυσικής κληρονομιάς της UNESCO. Οι Βοτανικοί Κήποι δημιουργήθηκαν το 1859 και περιλαμβάνουν συνολικά 60.000 φυτικά είδη.
Εκεί λοιπόν, τρία εκτάρια προσεκτικά διαμορφωμένων πλαγιών σε έναν ψηλό λόφο, φιλοξενούν περισσότερα από 1.000 είδη ορχιδέας και 2.000 υβρίδια. Μεταξύ των υβριδίων περιλαμβάνονται και 200 VIPορχιδέες, που φέρουν τα ονόματα διεθνών, κυρίως πολιτικών, διασημοτήτων.Για παράδειγμα οιΟμπάμα έχουν τη δική τους ορχιδέα, όπως επίσης ο Νέλσον Μαντέλα, ο Μπαν Κι-Μουν, ο πρίγκιπας Ουίλιαμ της Βρετανίας, η ΚέιτΜίντλεντον, oΝτέιβιντ Κάμερον, η ανθρωπολόγος ΤζέινΓκούνταλ, ο ΤσάκιΤσαν κ.α. Οι σχετικές αφιερώσεις γίνονται από το 1957 από την κυβέρνηση ως επίσημη ένδειξη φιλίας και καλής θέλησης της Δημοκρατίας της Σιγκαπούρης προς τους εκάστοτε υψηλόβαθμους και διάσημους επισκέπτες της χώρας. Η επιλογή για την κάθε αφιέρωση γίνεται με βάση ειδικά χαρακτηριστικά του υβριδίου που θεωρητικά… ταιριάζουν στην προσωπικότητα του εκάστοτε διάσημου επισκέπτη.
Το εθνικό άνθος της Σιγκαπούρης, φυσικά είναι… ορχιδέα και ονομάζεται «MissJoaquim». Δημιουργήθηκε από συνδυασμό δύο ειδών το 1890 και πήρε το όνομά της από την αρμένια φυτοκόμο ΆγκνεςΓιοακίμ, που έκανε τη διασταύρωση και έζησε στη Σιγκαπούρη. Η ορχιδέα αυτή έχει μεγάλο ροζ χείλος με κίτρινες και κόκκινες κηλίδες στο μέσον, και επιλέχθηκε το 1981 ως εθνικό άνθος από 40 είδη που αντιπροσώπευαν το ζωηρό και δυνατό πνεύμα της χώρας. Η «Miss Joaquim» παρουσιάζεται στον Εθνικό Κήπο Ορχιδέων.Το πρόγραμμα καλλιέργειας ορχιδέων άρχισε στη Σιγκαπούρη το 1928 και σήμερα σε μια βόλτα μας στον κήπο βλέπουμε περισσότερα από 1.000 είδη και 2.000 ποικιλίες που προέκυψαν από υβριδισμό.Επίσης στους χώρους του κήπου υλοποιείται ένα πρόγραμμα διατήρησης και προστασίας των αυτοφυών ορχιδέων στο πλαίσιο του οποίου απειλούμενα είδη ανακαλλιεργούνται και διανέμονται σε διάφορες περιοχές πρασίνου της χώρας... Στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος δημιουργήθηκε στον κήπο ένα «μυστικό φαράγγι» που λειτουργεί ως σημείο μετάβασης από μια κλιματική ζώνη σε άλλη. Και τέλος, για το trivia της υπόθεσης, αναφέρουμε πως η οικογένεια των ορχιδέων είναι μια από τις μεγαλύτερες που αναγνωρίζει η Βοτανική, με περισσότερα από 28.000 είδη σε όλο τον κόσμο.

περισσότερα

Μαλαισία, τα θαυμαστά Σπήλαια Μπατού

Βρίσκονται βόρεια της Κουάλα Λουμπούρ και είναι ένα εντυπωσιακόσύμπλεγμα σπηλαίων που λειτουργούν ως λατρευτικός χώρος. Συγκεκριμένα μέσα σε αυτά βρίσκονται τρεις διαδοχικοί ινδουιστικοί ναοί που είναι οι σημαντικότεροι εκτός του ινδικού εδάφους και έλκουν κάθε χρόνο περισσότερους από ένα εκατομμύριο επισκέπτες. Τα σπήλαια είναι φυσικά λαξευμένα μέσα σε έναν λόφο από ασβεστόλιθο και στο εσωτερικό τους, ανάμεσα στους εντυπωσιακούς σταλακτίτες, έχουν κατασκευαστεί ινδουιστικοί ναοί, παρεκκλήσια, αγάλματα και μνημεία. Στην είσοδό τους δεσπόζει το ύψους 42,7 μέτρων χρυσό άγαλμα της θεότητας Μουρούνγκαν. Και πίσω από αυτό272 σκαλοπάτια, τα οποία οι επισκέπτες ανεβαίνουν για να μπούνε μέσα στα σπήλαια. Αυτά τα σκαλοπάτια κάθε χρόνο βάφονται σε διαφορετικά έντονα χρώματα για το περίφημο ετήσιο πανηγύρι Ταϊπουσάμκαι η θέα τους σε συνδυασμό με τον βραχώδη λόφο και το χρυσαφί άγαλμα της εισόδου είναι περισσότερο από εντυπωσιακή. Τα σκαλοπάτια κατασκευάστηκαν το 1920 και αρχικά ήταν ξύλινα. Αργότερα όμως, λόγω της φθοράς που προκαλούσε η μεγάλη προσέλευση πιστών, αντικαταστάθηκαν από τσιμεντένια.
Ο ασβεστόλιθος του λόφου στον οποίο βρίσκονται τα σπήλαια είναι ηλικίας 400 εκατ. ετών. Στην αρχαιότητα φαίνεται ότι στις εσοχές του έβρισκαν καταφύγιο μέλη της προ-μαλαισιανής φυλής Τεμουάν. Αυτοί είναι οι πρώτοι κάτοικοι της χερσονήσου. Στη νεότερη ιστορία, τα σπήλαια ανακαλύφθηκαν από τους κινέζους κατακτητές στα μέσα του 19ου αιώνα, οι οποίοι έξυναν τα περιττώματα πουλιών και νυχτερίδων από τον ασβεστόλιθο για να τα χρησιμοποιήσουν ως λίπασμα. Διεθνώς η τοποθεσία έγινε γνωστή το 1878 όταν εντοπίστηκε από τις αποικιοκρατικές Βρετανικές Αρχές και όταν την επισκέφθηκε ο αμερικανός φυσιοδίφης Γουίλιαμ Χόρναντεϊ ο οποίος έγραψε σχετική έκθεση. 
Θρησκευτικό χώρο κατέστησε τα σπήλαια το 1890 ο ινδός έμπορος ΤαμπουσαμίΠιλάι. Τον ενέπνευσε η μεγαλοπρεπής φυσική είσοδος του κεντρικού σπηλαίου, του λεγόμενου σήμερα Ναού. Την ίδια χρονιά ο Πιλάι είχε ιδρύσει και έναν ακόμη ναό αφιερωμένο στον Σρι Μαχαμαριαμάν στην Κουάλα Λουμπούρ. Το πρώτο πανηγύρι Ταϊπουσάμ−που γιορτάζει τις αξίες της πίστης, της αντοχής και της μετάνοιας− οργανώθηκε στο Μπατού το 1892 και έκτοτε κάθε χρόνο πραγματοποιείται ανελλιπώς τέλη Ιανουαρίου με αρχές Φεβρουαρίου.
Ο λόφος καθώς και τα ίδια τα σπήλαια αποτελούν μνημείο φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO. Η περιοχή μέσα και έξω από τους ναούς τροφοδοτεί ένα εντυπωσιακό οικοσύστημα το οποίο μελετάται διαρκώς από τους φυσιοδίφες. Επίσης ο ασβεστολιθικός λόφος αποτελεί εξαιρετικά δημοφιλή τοποθεσία αναρρίχησης.

περισσότερα

Ζούγκλα του Βόρνεο: Οι τελευταίες ανακαλύψεις

Το Βόρνεο είναι το μεγαλύτερο νησί του αρχιπελάγους της Μαλαισίας και συνδυάζει πλούσια, παρθένα βλάστηση με γαλαζοπράσινα νερά. Βρίσκεται βόρεια της Αυστραλίας, στη θαλάσσια περιοχή της Νοτιοανατολικής Ασίας και ανήκει διοικητικά σε τρεις χώρες, την Ινδονησία, τη Μαλαισία και το Μπρουνέι.
Το Βόρνεο είναι συνώνυμο της τροπικής ζούγκλας του,με τα δάση βροχής, που καλύπτει σχεδόν ολόκληρη την επιφάνειά του. Συγκεκριμένα η ζούγκλα Κιναμπατάγκανστην Καρδιά του Βόρνεο, είναι ίσως η πιο παρθένα τοποθεσία στον κόσμο και αυτό αποδεικνύεται από το γεγονός ότι ακόμη δεν έχουν χαρτογραφηθεί πλήρως η χλωρίδα και η πανίδα της. Μέσα στη ζούγκλα ρέουν ποτάμια και σχηματίζονται λίμνες που δημιουργούν απίστευτα οικοσυστήματα. Εκεί, στην πυκνή, πλούσια βλάστηση ζουν ακόμη οι αρχαίες φυλές. Σε δικούς τους οικισμούς, πρωτόγονους, με τα δικά τους ήθη και έθιμα, και τους δικούς τους κανόνες. Είναι φυλές κυνηγών, ψαράδων, τροφοσυλλεκτών και παλιών πολεμιστών. Σε ορισμένες από αυτές η ανθρωποφαγία (των ηττημένων πολεμικών εχθρών) αποτελούσε μέχρι πρόσφατα μέρος του εθιμικού. Στο σπίτι των ανδρών που υπάρχει σε κάθε οικισμό, κάτι σαν λέσχη που τη διαχείρισή της έχει ο αρχηγός της φυλής, βλέπουμε ακόμη στολισμένα ανθρώπινα κρανία-τρόπαια κάποιας νίκης. Η πιο διάσημη ίσως από αυτές τις φυλές είναι οι Νταγιάκ.
Είναι σαφές πως όποιος πάει στο Βόρνεο και μπει μέσα στη ζούγκλα του θα ζήσει αλησμόνητες εμπειρίες! Θα εξερευνήσει σπήλαια, θα ταξιδέψει σε ποτάμια και λίμνες (όπως το Κέρατο του Βοδιού) με παραδοσιακές πιρόγες,θα περπατήσει στα υπερυψωμένα μονοπάτια των πρώτων φυσιοδιφών ανάμεσα στις φυλλωσιές των πανύψηλων δέντρων, θα κολυμπήσει σε κρυστάλλινα νερά με κάτασπρες αμμουδιές και κοκκοφοίνικες. Και φυσικά, πέρα από τις φυλές θα συναντήσει και τους παγκοσμίως διάσημους Μεγάλους 5 του Βόρνεο: ουρακοτάγκος, πίθηκος με προβοσκίδα, κροκόδειλος, ελέφαντας, ρινόκερος. Πρόκειται για είδη που ζουν μόνο εκεί και κινδυνεύουν με εξαφάνιση.
Ας μην ξεχνάμε πως ο Δαρβίνος είχε περιγράψει τη ζούγκλα του Βόρνεο ως «ένα μεγάλο, οργιώδες θερμοκήπιο που δημιούργησε η φύση για τον εαυτό της»… Για παράδειγμα στην Καρδιά του Βόρνεο ξέρουμε πως ευδοκιμούν αυτή τη στιγμή περισσότερα από 10.000 είδη ενδημικών φυτών, 10 είδη πρωτευόντων, 350 είδη πτηνών και 150 είδη ερπετών. Μέσα σε αυτή την απίστευτη βιοποικιλότητα πραγματοποιούνται συνεχώς έρευνες της WWFτις οποίες χρηματοδοτούν τα τρία κράτη: Μαλαισία, Μπρουνέι, Ινδονησία. Οι πιο πρόσφατες έρευνες μας συστήνουν τρία νέα είδη πανίδας που αξίζει να γνωρίσουμε. Αυτά είναι:
- Το μακρύτερο έντομο του κόσμου, το Phobaeticuschani, το οποίο μοιάζει με κομμένο ξύλο και έχει μήκος 56,7 εκατοστά με τα πόδια τεντωμένα. Οι επιστήμονες έχουν συλλέξει μόνο έξι δείγματα του είδους και κανείς δεν γνωρίζει μέχρι στιγμής τη βιολογία του.
- Ένας ορεσίβιος γυμνοσάλιαγκας με ουρά τρεις φορές μακρύτερη από το σώμα του. Το παράξενο με αυτόν είναι πως όταν το αρσενικό εντοπίσει το θηλυκό, εκτοξεύει κατά πάνω του ανθρακικό ασβέστιο. Φανιστείτε αυτές τις εκτοξεύσεις σαν ερωτικά βέλη, τα οποία περιέχουν μια ορμόνη που προκαλεί σεξουαλική διέγερση στο θηλυκό.
- Ο βάτραχος Barbourulakalimantanensis, μήκους επτά εκατοστών, ο οποίος δεν έχει πνεύμονες και αναπνέει αποκλειστικά από το δέρμα. Αυτή η ιδιαίτερη ανατομία του δίνει επίπεδο, υδροδυναμικό σχήμα, που τον βοηθάει να ζει μέσα στους τροπικούς χείμαρρους.

περισσότερα

Η ζωή στην Ανταρκτική – τι πρέπει να ξέρετε

Η Ανταρκτική πρόκειται για έρημο που φέρει παγοκάλυμμα πάχους ενός μιλίου. Οι πάγοι της Ανταρκτικής αντιστοιχούν στο 70% του παγκόσμιου πόσιμου νερού. Επίσης υπάρχουν πολλές υποπαγετώνιες λίμνες – η μεγαλύτερη ανακαλύφθηκε το 1996 κάτω από τον ρωσικό σταθμό Βοστόκ. Στην ήπειρο αυτή, που είναι 1,3 φορές μεγαλύτερη από την Ευρώπη, δεν υπάρχουν μόνιμοι κάτοικοι – με εξαίρεση τους αυτοκρατορικούς πιγκουίνους, τις θαλάσσιες φώκιες, τα αποδημητικά πουλιά και τα 1000 έως 4000 μέλη των επιστημονικών ομάδων που ζουν και εργάζονται στους σταθμούς κάποιων χωρών. Ο αριθμός των επιστημόνων κυμαίνεται αναλόγως την εποχή του χρόνου και τα εκάστοτε προγράμματα. Η ήπειρος κυβερνάται από την Ανταρκτική Συνθήκη του 1958, που την καθιερώνει ως ειρηνική ζώνη διεθνούς συνεργασίας και έρευνας. Δεν υπάρχουν πόλεις, οι σταθμοί λειτουργούν για επιστημονικούς σκοπούς μόνο και δεν παρέχουν επίσημη υποστήριξη για τον τουρισμό. Μόνο οι επιστήμονες του πολωνικού σταθμού είναι φιλόξενοι και χαμογελαστοί σε όποιον τους επισκέπτεται… Όσον αφορά δε τη νομοθεσία, δεν υπάρχει. Ο κάθε ερευνητικός σταθμός εφαρμόζει τους νόμους του έθνους που εκπροσωπεί μόνο στα όρια του σταθμού.
Η Ανταρκτική επίσης είναι η μοναδική ήπειρος που δεν διαθέτει πανίδα και κανένα ιθαγενές θηλαστικό, ερπετό, ή αμφίβιο. Ωστόσο ο Νότιος Ωκεανός που την περιβάλλει φιλοξενεί πολλά ψάρια και θαλάσσια θηλαστικά, συμπεριλαμβανομένων των φαλαινών. Και βέβαια είναι η ψυχρότερη ήπειρος της Γης. Οι θερμοκρασίες φτάνουν μεταξύ -80 °C και -90 °C τον χειμώνα και μεταξύ 5 °C και 15 °C, κοντά στις ακτές, το καλοκαίρι. Ο κίνδυνος ηλιακών εγκαυμάτων είναι σοβαρός καθώς η επιφάνεια του χιονιού αντανακλά σχεδόν όλη την υπεριώδη ακτινοβολία που πέφτει πάνω της. Εξαιτίας του ιδιόμορφου κλίματος και των χαμηλών θερμοκρασιών η Ανταρκτική είναι επισκέψιμη για τουριστικούς σκοπούς την θερινή αυστραλιανή περίοδο δηλαδή από Νοέμβριο μέχρι Μάρτιο.
Τα παράξενα της Ανταρκτικής
Διαβάστε παρακάτω τι πρέπει να ξέρετε προτού ξεκινήσετε για το ταξίδι σας στην Ανταρκτική. Διαβάστε τα και για να κάνετε τους έξυπνους αν ποτέ το φέρει η κουβέντα να μιλήσετε γι αυτήν σε μια παρέα:
- Είναι η τέλεια τοποθεσία για να μαζέψετε μετεωρίτες! Ξεχωρίζουν κατάμαυροι πάνω στον πάγο και επίσης λόγω των θερμοκρασιών και της ξηρασία διατηρούνται τέλεια για χιλιάδες χρόνια…
- Πραγματοποιούνται 2 ετήσιοι μαραθώνιοι. Οι συνθήκες είναι άγριες αλλά οι μαραθωνοδρόμοι αντέχουν. Ο ένας αγώνας ονομάζεται Antarctic Ice Marathon, διοργανώνεται από το 2004 θεωρείται ένας από τους δυσκολότερους του πλανήτη. Ο άλλος είναι ο McMurdo Marathon. Γίνεται κοντά στη στάθμη της θάλασσας, δίπλα στον ερευνητικό σταθμό των ΗΠΑ,  McMurdo.
- Είναι ακραία τουριστική ήπειρος. Παρά τις εξαιρετικά απόκοσμες συνθήκες κάθε χρόνο την επισκέπτονται περίπου 35.000 άνθρωποι. Άρα μπορείτε να το τολμήσετε κι εσείς…
- Ανακαλύφθηκε πρόσφατα. Ο πρώτος εξερευνητής που μπήκε στον Ανταρκτικό Κύκλο, δίχως όμως να δει στεριά, ήταν ο βρετανός Τζέιμς Κουκ το 1772. Ο πρώτος που πιθανότατα πάτησε το πόδι του στον πάγο ήταν ο αμερικανός Τζον Ντέιβις που κυνηγούσε φώκιες το 1821.
- Έχει να βρέξει 2000 χρόνια! Δηλαδή έχει ανάλογη ξηρασία με τη Σαχάρα. Η παγωμένη βροχή μετατρέπεται σε αρκτική σκόνη, κι αυτό είναι που πέφτει από τον ουρανό.
- Διαθέτει Καταρράκτες… Αίματος. Βρίσκονται στην Κοιλάδα McMurdo. Εκεί μια υπο-παγωμένη λίμνη αδειάζει από μεγάλο ύψος στη λίμνη Μπόνεϊ. Η πηγή (ηλικίας 2 εκατ. χρόνων) είναι τρεις φορές αλμυρότερη από το θαλασσινό νερό και ρέει εσωτερικά κάτω από ένα πυκνότατο στρώμα πάγου. Το νερό, λόγω του αλατιού, δεν παγώνει, περιέχει υψηλή συγκέντρωση σιδήρου, κανένα ίχνος οξυγόνου και δεν έχει εκτεθεί ποτέ στο φως. Λόγω των παραπάνω το χρώμα του με το που βγαίνει από την πηγή και το βλέπει ο ήλιος «βάφεται» κόκκινο… 
- Κάποτε οι τράπεζες πάγου ήταν… πυκνό τροπικό δάσος! Αυτό συνέβαινε πριν από 52 εκατ. χρόνια και αποκρυπτογραφήθηκε όταν οι επιστήμονες ανακάλυψαν μέσα στους πάγους φοινικόδεντρα, μπαομπάμπ και άλλα είδη τροπικής βλάστησης. Σε αυτά δε τα δάση ζούσαν δεινόσαυροι, σύμφωνα με τα απολιθώματα που έχουν βρεθεί. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι: οι δεινόσαυροι είχαν προσαρμοστεί στα κατασκότεινα δάση της αρκτικής νύχτας και ζούσαν μόνιμα εκεί ή μετανάστευαν τους χειμερινούς μήνες από τη γειτονική τότε… Αυστραλία

περισσότερα

Ντόχα, η πρωτεύουσα του Κατάρ και του AlJazeera

Ιδρύθηκε μόλις το 1820, όταν το Κατάρ ανήκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, σαν επέκταση της κοντινής πόλης Αλ Μπίντα και λειτουργούσε περίπου για έναν αιώνα ως λιμάνι αλίευσης μαργαριταριών. Μη φανταστείτε όμως τίποτα μεγαλειώδες. Ας πούμε ότι ήταν κάτι σαν ψαροχώρι, που δεν ξεχώριζε καν από την γειτονική Αλ Μπίντα στις χαρτογραφήσεις της εποχής. Σε πρωτεύουσα αναδείχθηκε πρόσφατα, το 1971, όταν το Κατάρ έπαψε να είναι αγγλικό προτεκτοράτο.
Θεωρητικά η πόλη θα μπορούσε να είναι ένα σημαντικό λιμάνι της αραβικής χερσονήσου, ωστόσο τα πολύ ρηχά νερά δυσκόλευαν τα πλοία να ελλιμενιστούν. Έτσι το ψάρεμα και τα μαργαριτάρια αποτελούσαν την κύρια πηγή εσόδων των κατοίκων της. Το 1907 υπήρχαν 350 καΐκιααλίευσηςμαργαριταριώνκαι 6.300 ψαράδες. Οι τιμές του πολύτιμου κοσμήματος ήταν διπλάσιες σε σχέση με τον προηγούμενο αιώνα και όλα έδειχναν να πηγαίνουν καλά. Όμως εκείνη τη χρονιά έγινε το μοιραίο – οι τιμές έπεσαν με την ανάπτυξη της καλλιέργειας μαργαριταριών. Ο εμίρης Τζασίμ Αλ Θανί αναγκάστηκε να πουλήσει μισοτιμήςόλη τη σοδειά και η κατάσταση άρχισε να πιέζει. Τότε ιδρύθηκε και το πρώτο τελωνείο του Κατάρ, στο λιμάνι της Ντόχας.
Η οικονομία της πόλης και συνακολούθως της χώρας ξαναείδε μία σχετική ανάκαμψη τις δεκαετίες του 1920 και του 1930. Ήτανμετά το τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν οι Οθωμανοί παρέδωσαν το Κατάρ στους Βρετανούς και άρχισε να γίνεται εκμετάλλευση των πετρελαιοπηγών. Τα μαργαριτάρια είχαν πλέον βγει από τον οικονομικό χάρτη των κρατικών εσόδων – το τελικό χτύπημα το έδωσε το κραχ. Η Ντόχα ως εκ τούτου δεν μπορούσε να συντηρήσει τους ψαράδες κατοίκους της και άρχισε να αδειάζει. Μέχρι τις δεκαετίες 1960 και 1960 που εντατικοποιήθηκε η εξόρυξη πετρελαίου. Τότε, προκειμένου να μπορεί να γίνει ελεύθερα το εμπόριο του πολύτιμου καυσίμου, άρχισαν και οι εργασίες κατασκευής του λιμανιού. Τη δεκαετία 1970 ήταν πια αρκετά βαθύ για να υποδέχεται τα μεγάλα φορτηγά πλοία. Και ήδη από το 1971 η Ντόχα είχε γίνει η πρωτεύουσα του ανεξάρτητου πλέον Κατάρ. Όλα τα άλλα είναι ιστορία.
Το παλιό ψαρολίμανο με τα ρηχά νερά μετατράπηκε αστραπιαία σε μία υπερσύγχρονη πόλη. Τα παραδοσιακά δίχωρα σπίτια που ήταν χτισμένα με λάσπη, πέτρα και κοράλλια έδωσαν τη θέση τους σε θεαματικούς ουρανοξύστες. Έγινε αποστράγγιση τμημάτων της παραλίας και κατασκευάστηκαν παραλιακές οδοί, συνοικίες και τεχνητά νησιά. Οι πολυεθνικές έρχονταν η μία μετά την άλλη. Οι κατασκευαστικές έκαναν διαγωνισμού μεγαλείου. Και το 1996 εξέπεμψε για πρώτη φορά το παναραβικό δορυφορικό τηλεοπτικό κανάλι AlJazeeraως το αντίπαλον δέος του αμερικανικού CNN.
Η Ντόχα σήμερα, πέρα από μία εξωπραγματική μητρόπολη, που συνδυάζει το παραδοσιακό στοιχείο με τον φουτουρισμό, αποτελεί και ισχυρότατο επιχειρηματικό κέντρο στον Περσικό Κόλπο και στον αραβικό κόσμο εν γένει. Ως εκ τούτου, ο πληθυσμός της είναι κυρίως αλλοεθνής. Οι κάτοικοι αυτής της μεγαλούπολης έρχονται από την Ινδία, το Πακιστάν, τη Σρι Λάνκα, το Νεπάλ, τις Φιλιππίνες, το Μπαγκλαντές, το Ισραήλ, τη Συρία, την Παλαιστίνη, την Τουρκία, τον Λίβανο, την Ιορδανία, τη Βόρεια και Νότια Αφρική, τις ΗΠΑ, τον Καναδά, την Ευρώπη και την Αυστραλία. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι ζουν και εργάζονται στην Ντόχα, σε όλες τις επαγγελματικές κατηγόριες – από υψηλόβαθμα στελέχη μέχρι βαστάζοι και θυρωροί. Και συνεννοούνται στα αγγλικά, που είναι η δεύτερη επίσημη γλώσσα της χώρας. Ηπρώτηείναιτααραβικά. Οι επαγγελματικοί μετανάστες μέχρι το 2004 απαγορευόταν να έχουν ιδιοκτησία γης στην Ντόχα. Σήμερα μπορούν να αγοράσουν ακίνητα, σε κάποιες μεμονωμένες περιοχές όπως το Περλ, η Δυτική Όχθη της Λίμνηςκαι η Λουσαΐλ. Τα πράγματα έχουν πλέον αλλάξει. Μέχρι  νεωτέρας.

περισσότερα

Κουβέιτ, η ιστορία πίσω από τους αμμόλοφους και τους ουρανοξύστες

Η γενικότερη εντύπωση που έχουμε για το Κουβέιτ είναι… «πετροδόλαρα». Και πράγματι, αυτό ισχύει. Μιλάμε για μια χώρα μικρότερη σε έκταση από την Πελοπόννησο η οποία όμως έχει την 4η ισχυρότερη οικονομία στον κόσμο! Αυτό λέει το 50% της ιστορίας. Το άλλο 50% το λέει η γεωλογία: ολόκληρη σχεδόν η χώρα καταλαμβάνεται από έρημο. Νεογενή και χωρίς καθόλου ποτάμια. Κοντά στον κόλπο του Κουβέιτ υπάρχουν ορισμένες πηγές γλυκού νερού και κάποιες ακόμη ανακαλύφθηκαν το 1961 στο βόρειο τμήμα της χώρας – από αυτές υδροδοτείται η πρωτεύουσα μέσω αγωγού.
Το θαύμα που έχει συντελεστεί στο εμιράτο του Κουβέιτ έχει να κάνει με τη δόμηση. Χάρη στον τεράστιο φυσικό πλούτο του (σε πετρέλαιο) η χώρα είχε τη δυνατότητα να υποτάξει την έρημο (με αφαλάτωση και πολύ μπετόν) και να στήσει πάνω στην κινούμενη άμμο ένα… Μανχάταν, με καταπράσινους κήπους, εξωπραγματικής πολυτέλειας επαύλεις, καταγάλανες πισίνες και κοραλλιογενείς παραλίες. Με μουσεία, εμπορικά κέντρα τεραστίων διαστάσεων και επιχειρηματικά κέντρα που προκαλούν δέος. Όλα αυτά όμως χωρίς ίχνος ξενομανίας. Οι παραδόσεις τηρούνται πιστά. Η θρησκεία διαφεντεύει. Ο εμίρης λατρεύεται. Και η ζωή είναι αρκετά πιο ελεύθερη σε σχέση με άλλες αραβικές χώρες. Στα μουσεία του Κουβέιτ βλέπεις τρία πράγματα: πλούσια παράδοση των Βεδουίνων, απόλυτη γνώση του πλούτου του πετρελαίου, μνήμες από τον πόλεμο με το Ιράκ…
Ναι, αυτό είναι ένα μελανό σημείο στην ηλιοφώτιστη ιστορία αυτής της πετρελαιοπαραγωγού χώρας, που καλύπτει το 10% των παγκόσμιων αποθεμάτων. Η ιστορία με το Ιράκ άρχισε το 1961 όταν η Μεγάλη Βρετανία και το Κουβέιτ υπέγραψαν σύμφωνο με το οποίο τέθηκε τέρμα στο καθεστώς της βρετανικής κυριαρχίας που ίσχυε από το 1899. Βεβαίως η ανεξαρτητοποίηση έγινε με έναν όρο: διασφαλίστηκαν τα βρετανικά οικονομικά συμφέρονταστο διπλωματικό πλαίσιο «φιλίας και στενής συνεργασίας» των δύο χωρών.Όμως6 ημέρες μετά την ανεξαρτητοποίηση ο πρωθυπουργός του γειτονικού Ιράκ, σε επίσημη ανακοίνωσή του, περιέγραψε το Κουβέιτ ως «αναπόσπαστο τμήμα του Ιράκ» με το επιχείρημα ότι επί οθωμανικής αυτοκρατορίας το κρατίδιο ανήκε διοικητικά στην επαρχία της Βασόρας (της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης του Ιράκ μετά τη Βαγδάτη) και ότι με την ιδιότητα αυτή το είχε αναγνωρίσει και η Μεγάλη Βρετανία το 1899.Αμέσως ο εμίρης, επικαλούμενος κίνδυνο σύρραξης, ζήτησε τη στρατιωτική βοήθεια των Βρετανών και την έλαβε. Η κρίση αποσοβήθηκε τότε
καθώς το Ιράκ υπαναχώρησε λίγους μήνες αργότερα. Το 1990 όμως, στον Πόλεμο του Κόλπου επανέκαμψε και κατέλαβε το Κουβέιτ. Αποχώρησε και πάλι 6 μήνες αργότερα με επέμβαση των ΗΠΑ και δυνάμεων του δυτικού και του αραβικού κόσμου.
Σήμερα το Κουβέιτ χάρη στον πετρελαϊκό πλούτο, κατέχει σημαντική θέση ανάμεσα στα κράτη του Περσικού Κόλπου και του αραβικού κόσμου γενικότερα. Η δυναστεία αλ-Σαμπάχ κατέχει την εξουσία από το 1756.Επίσημη γλώσσα είναι η αραβική, ενώ η αγγλική θεωρείται άτυπα δεύτερη γλώσσα. Ο ιθαγενής πληθυσμός είναι αραβικής καταγωγής. Οι κάτοικοι είναι σχεδόν στο σύνολό τους μουσουλμάνοι (85%, το 70% των οποίων είναι σουνίτες και το 30% σιίτες). Υπάρχει επίσης ένας μικρός αριθμός μειονοτήτων από χριστιανούς και ινδουιστές (Ινδοί μετανάστες). Η κυβέρνηση το 1994 προώθησε την αποχώρηση των Παλαιστίνιων μεταναστών (που αποτελούσαν τη μεγαλύτερη μειονότητα), επειδή είχαν υποστηρίξει την ιρακινή εισβολή.Υπηκοότητα πάντως χορηγείται μόνο σε όσους μπορούν να αποδείξουν τη γενεαλογία τους στη χώρα πριν το 1920 και σύμφωνα με νόμο του 1981, αυτοί πρέπει απαραιτήτως να είναι μουσουλμάνοι.
Όσο για το κλίμα… παρουσιάζει κι αυτό ανάλογες διαβαθμίσεις και είναι κατά βάσιν ερημικό. Οι θερμοκρασίες κυμαίνονται από 2°C έως 50°C, με μεγάλες διαφορές τόσο σε ημερήσια όσο και σε ετήσια βάση. Κατά τη διάρκεια του χειμώνα, το θερμόμετρο κατεβαίνει και κάτω από το μηδέν. Αυτό συμβαίνει όταν φυσάει ο άνεμος σιμάλ.

περισσότερα

Ναγκόρνο Καραμπάχ, μία αιώνια ιστορία

Το Ναγκόρνο (ορεινό) Καραμπάχ ή Αρτσάχ (η αρχαία ονομασία του), είναι ένα νεοσύστατο κράτος που ιδρύθηκε στα χρόνια της κατάρρευσης της Σοβιετικής Ένωσης, κάνοντας χρήση σχετικού δικαιώματος που παρείχε το Σοβιετικό Σύνταγμα και κηρύσσοντας την ανεξαρτησία του από το Αζερμπαϊτζάν με δημοψήφισμα. Ωστόσο δεν είναι διεθνώς αναγνωρισμένο και τυπικά υπάγεται στο Αζερμπαϊτζάν παρά το γεγονός ότι η πλειονότητα των κατοίκων του είναι Αρμένιοι. Βρίσκεται στην περιοχή της Υπερκαυκασίας και συνορεύει δυτικά με την Αρμενία, ανατολικά και βόρεια με το Αζερμπαϊτζάν και νότια με το Ιράν. Το τοπίο στο Καραμπάχ ή Αρτσάχείναι ορεινό και δασώδες με δρυς και οξιές.Αλλά μέσα από τα δάση ξεπροβάλλουν και πεδιάδες με αμπελώνες, οπωρώνες και ελαιώνες για τους μεταξοσκώληκες. Η περιοχή διαθέτει επίσης πολλές ιαματικές πηγές και κοιτάσματα ψευδαργύρου, άνθρακα, μολύβδου, χρυσού, μαρμάρου και ασβεστόλιθου. Διοικητικήπρωτεύουσά της είναι ηΣτεπανακέρτκαι πολιτιστική η αρχαία αρμενική Σουσί. Ο αρμενικός πολιτισμός έχει τις ρίζες του από την αρχαιότητα στην περιοχή του Αρτσάχκαι άκμασε ιδιαίτερα κατά την πρώιμη μεσαιωνική εποχή. Για παράδειγμα τον 5ο αιώνα, λειτούργησε εκεί το πρώτο αρμενικό σχολείο στο μοναστήρι Αμαράς υπό τον ΆγιοΜεσρώπΜαστότς, που δημιούργησε το αρμενικό αλφάβητο. Γύρω στα μέσα του 7ου αιώνα, η περιοχή κατακτήθηκε από ΆραβεςΜουσουλμάνουςμαζί με την Περσία και κυβερνήθηκε από τοπικούς διοικητές του Χαλιφάτου. Το 821 ο αρμένιος πρίγκιπας ΣαχλΣμπατιάνεπαναστάτησε στο Αρτσάχκαι έτσι ιδρύθηκε η Βουλή των Χατσέν (από τη λέξη χατς που σημαίνει σταυρός). Έτσι το Αρτσάχ έγινε πριγκιπάτο κι αυτό διήρκεσε ως τις αρχές του 19ου αιώνα. Τότε έγινε προτεκτοράτο της Ρωσικής Αυτοκρατορίας και ο ΤσάροςΑλεξάνδρος Α' αναγνώρισε τον ντόπιο πρίγκιπα ΙμπραχίμΧαλίλ Χαν και τους απογόνους του ως τους μοναδικούς κληρονομικούς ηγεμόνες της περιοχής.
Η σημερινή σύγκρουση Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν για το Ναγκόρνο-Καραμπάχ, έχει τις ρίζες της στη σοβιετική έμπνευση περί Υπερκαυκασίας (1918). Επρόκειτο για τη δημιουργία μίας Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας (της Υπερκαυκασίας), η οποία όμως διαλύθηκε αμέσως στις ξεχωριστές Δημοκρατίες της Αρμενίας, του Αζερμπαϊτζάν και της Γεωργίας. Τον Ιούλιο του 1918, η πρώτη αρμενική Συνέλευση του Ναγκόρνο-Καραμπάχ ανακήρυξε την περιοχή αυτοδιοικούμενη και δημιούργησε εθνικό συμβούλιο και κυβέρνηση. Τον Αύγουστο του 1920, η Αρμενία υπέγραψε μια προκαταρκτική συμφωνία με τους μπολσεβίκους, στην οποία τους παραχωρούσε την περιοχή μέχρι την τελική διευθέτηση.Από τότε και για αρκετές δεκαετίες με τη Σοβιετική Ένωση να έχει σταθερά τον έλεγχο του Ναγκόρνο Καραμπάχ, η διαμάχη σταμάτησε. Και επανήλθε λίγο πριν τη διάλυση της ΕΣΣΔ.Το 1987 οι Αρμένιοι κάτοικοι του Ναγκόρνο Καραμπάχ κατηγόρησαν το Αζερμπαϊτζάν γιααζερικοποίησηκαι έστειλαν αίτημα προς τη Μόσχα για ένωση με την Αρμενία. Στις 10 Δεκεμβρίου 1991, σε δημοψήφισμα ενέκριναν τη δημιουργία ανεξάρτητου κράτους. Το δημοψήφισμα μποϊκοτάρισαν οι Αζέροι του Ναγκόρνο Καραμπάχ και αμέσως μετά ξέσπασε ένας πόλεμος πλήρους κλίμακας μεταξύ του Αζερμπαϊτζάν και του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, με το δεύτερονα λαμβάνει υποστήριξη από την Αρμενία. Τον Μάιο του 1994, υπεγράφη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός η οποία τυπικά παραμένει σε ισχύ μέχρι σήμερα… Αλλά το έχουμε ξαναδεί, αυτές οι ιστορίες δεν τελειώνουν έτσι εύκολα...

περισσότερα

Σεβάν, οι περιπέτειες της λίμνης που μοιάζει με θάλασσα

H Σεβάν σχηματίστηκε πριν περίπου 25 με 30 χιλιάδες χρόνια και είναι το μεγαλύτερο υδάτινο σώμα στην Αρμενία και την Καυκασία. Βρίσκεται σε υψόμετρο 1.900 μέτρων και είναι μια από τις μεγαλύτερες αλπικές λίμνες της Ευρασίας. Έχει έκταση 1.244 τετραγωνικά χιλιόμετρα, ενώ η λεκάνη απορροής της έχει έκταση περίπου 5.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα − το ένα έκτο της επικράτειας της Αρμενίας. Η λίμνη Σεβάν βρίσκεται στη κεντρική Αρμενία, στο βόρειο τμήμα του αρμενικού ηφαιστειακού οροπεδίου του Καυκάσου και 60 χιλιόμετρα βόρεια από την πρωτεύουσα Γερεβάν. Έχει περίπου τριγωνικό σχήμα, με μέγιστο μήκος 75 χλμ. και μέσο πλάτος 19χλμ., και χωρίζεται σε δύο λεκάνες, τη Μικρή και τη Μεγάλη Σεβάν. Τροφοδοτείται από 28 μικρούς ποταμούς και ρέματα και κύρια πηγή των υδάτων της είναι οι ανοιξιάτικες πλημμύρες και το λιώσιμο του χιονιού. Ένα παράξενο χαρακτηριστικό της είναι ότι εκρέει μόνο σε ένα σημείο, στον ποταμό Ραζντάν – περίπου το 10% ενώ το υπόλοιπο 90% εξατμίζεται. Πριν την ανθρώπινη  παρέμβαση, το νερό της λίμνης ανανεωνόταν κάθε 44,3 χρόνια.
Τα νερά της Σεβάν έχουν χρησιμοποιηθεί εκτεταμένα για την άρδευση της πεδιάδας του Αραράτ και την παραγωγή υδροηλεκτρικής ενέργειας από το 1938. Ως αποτέλεσμα, η στάθμη της υποχώρησε περίπου 20 μέτρα, φτάνοντας σε ελάχιστο το 1952, ενώ ο όγκος της έχει μειωθεί κατά 42%. Πριν την ανθρώπινη παρέμβαση, η λίμνη είχε βάθος 95 μέτρα και έκταση 1.416 τετραγωνικά χιλιόμετρα, ενώ η στάθμη της βρισκόταν σε υψόμετρο 1.916. Η λίμνη σήμερα παρέχει περίπου το 90% των αλιευμάτων της χώρας(ψάρια και καραβίδες) και το νερό της χρησιμοποιείται για την ύδρευση της Αρμενίας και γειτονικών χωρών.
Η ονομασία Σεβάν θεωρείται ότι προέρχεται από την ουραρτική λέξη «σουίνια» (=λίμνη) η οποία είναι γραμμένη σε μια σφηνοειδή επιγραφή επίουραρτίου βασιλιά Ρούσα Α΄. Η επιγραφή που χρονολογείται τον 8ο αιώνα π.Χ. ανακαλύφθηκε στις νότιες όχθες της λίμνης. Άλλες δημοφιλείς εκδοχές είναι ότι προέρχεται από τις αρμενικές λέξεις σεβ (=μαύρος) και βανκ (=μοναστήρι), ή από τη λέξη σεβ και την ονομασία της τουρκικής λίμνης Βαν.
Πάντως από την αρχαιότητα μέχρι τον Μεσαίωνα, η λίμνη αναφερόταν ως θάλασσα, και πιο συγκεκριμένα θάλασσα του Γκεχάμ–η ονομασία αυτήαπαντάται σε αρκετούς αρμένιους ιστορικούς του Μεσαίωνα, όπως ο ΜοβσέςΧορενατσί. Στη λατινική και ελληνική γραμματεία, η λίμνη αναφέρεται ως Λυχνίτις – έτσι την ονοματίζει ο έλληνας γεωγράφος και αστρονόμος Κλαύδιος Πτολεμαίος στη «Γεωγραφική Υφήγηση», το εξάτομο έργο του που γράφτηκε το έτος 150.
Τέλος στη σύγχρονη εποχή και ως τις αρχές του 20ου αιώνα, η λίμνη αναφερόταν συχνά ως Γκόκτσα, από τη τουρκική λέξη Gökče (= γαλάζια νερά) λόγω του εντυπωσιακού γαλάζιου των νερών της.
Η Σεβάναναγνωρίστηκε ως μείζονα πηγή νερού τον 19ο αιώνα. Το μεγάλο υψόμετρο της λίμνης σε σχέση με την εύφορη πεδιάδα του Αραράτ και οι περιορισμένες ενεργειακές πηγές της χώρας ώθησαν τους μηχανικούς να εξερευνήσουν τρόπους της χρήσης του νερού της. Το 1910, ο Αρμένιος μηχανικός ΣουκίαςΜανασσεριάν πρότεινε τη χρήση του νερού για άρδευση και παραγωγή υδροηλεκτρικής ενέργειας. Για τον σκοπό αυτό συνέστησε την αποξήρανση της λίμνης κατά 50 μέτρα. Σύμφωνα με το σχέδιό του η Μεγάλη Σεβάν θα αποξηραινόταν τελείως, ενώ η Μικρή Σεβάν θα περιοριζόταν σε έκταση περίπου 240 χλμ. Την πρόταση του Μανασεριάν υιοθέτησε ο Ιωσήφ Στάλινστο 2ο πεντάχρονο πλάνο εκβιομηχάνισης και ηλεκτροδότησης της ΕΣΣΔ και οι εργασίες άρχισαν το 1933. Η όχθη του ποταμού Ραζντάν εκβαθύνθηκε, ενώ κατασκευάστηκε μια σήραγγα 40 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της λίμνης. Η σήραγγα ολοκληρώθηκε το 1949 και από τότε η πτώση της στάθμης της Σεβάν επιταχύνθηκε, φτάνοντας το ένα μέτρο το χρόνο. Το νερό χρησιμοποιήθηκε για άρδευσης και υδροδότηση έξι σταθμών παραγωγής υδροηλεκτρικής ενέργειας.
Δυστυχώς όμως οι ενέργειες αυτές υποβάθμισαν επικίνδυνα την οικολογική κατάσταση αυτού του φυσικού θησαυρού. Ήδη από τη δεκαετία του 1950 είχε φανεί το πρόβλημα των επιπτώσεων και έτσι το 1964 εκπονήθηκε μια εργασία διάσωσης της λίμνης. Σύμφωνα με αυτήν έπρεπε να παρεκτραπεί ο ποταμός Αρπά μέσω μιας σήραγγας 49 χιλιόμετρων προς τη λίμνη. Η σήραγγα, ολοκληρώθηκε το 1981. Περίπου 200 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού εισρέουν πλέον κάθε χρόνο στη Σεβάν μέσω αυτής της σήραγγας. Επειδή όμως η στάθμη και πάλι δεν θα ανέβαινε αρκετά γρήγορα, το υπουργικό συμβούλιο της ΕΣΣΔ αποφάσισε την κατασκευή μίας ακόμη σήραγγας, μήκους 21,6 χιλιομέτρων. Οι εργασίες καθυστέρησαν λόγω των συγκρούσεων στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ (1988-1994) και τουκαταστροφικού σεισμού(1988), και τελικά η δεύτερη σήραγγα ολοκληρώθηκε το 2004. Μέσω αυτής εισρέουν σήμερα στη λίμνη επιπλέον 165 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού κάθε χρόνο.
Μετά την κατασκευή των δυο αυτών σηράγγων, η στάθμη της λίμνης Σεβάνάρχισε να ανεβαίνειπερισσότερο μετά το 2005. Σύμφωνα με ανακοίνωση του 2007, από το 2001η στάθμη είχε ανυψωθεί κατά 2,44 μέτρα. To 2019 έφτασε τα 1900,44 μέτρακαι μέχρι το 2029 αναμένεται να φτάσει τα 1903,5 μέτρα.

περισσότερα

Γκόρι, η γενέτειρα του Ιωσήφ Στάλιν

«Ο Λένιν μας άφησε μια σπουδαία κληρονομιά κι εμείς τα κάναμε σκ…τά!». Αυτή είναι μία από τις περίφημες φράσεις του Ιωσήφ Στάλιν, Γενικού Γραμματέα του ΚΚΣΕ (1922-1953) την οποία απεύθυνε στο πολιτμπιρό όταν τα γερμανικά στρατεύματα εισήλθαν στα εδάφη της ΕΣΣΔ στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ήταν μία φράση από αυτές που προκαλούσαν τρόμο στους συνεργάτες του για επερχόμενες συνέπειες. Όμως ο Στάλιν πραγματικά την εννοούσε, από τα βάθη της ψυχής του, γιατί μέσα του ένιωθε το άγχος και την πίεση να καταστήσει τη χώρα του μία υπερδύναμη. Και ο πόλεμος του χάλαγε τα σχέδια.
Ο Ιωσήφ ΒισαριόνοβιτςΤζουγκασβίλι, όπως ήταν το πραγματικό του όνομα, γεννήθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 1879 στο Γκόρι της Γεωργίας, που τότε ήταν αποικία της τσαρικής Ρωσίας. Ήταν γιος ενός φτωχού τσαγκάρη, του ΒησαρίωνοςΤζουγκασβίλι και της ΚετεβάνΓκελάτζε, μιας θρησκευόμενης γυναίκας που ξενόπλενε για να συμπληρώσει το πενιχρό οικογενειακό εισόδημα. Σε ηλικία επτά ετών έπαθε ευλογιά. Επέζησε, αλλά το πρόσωπό του έμεινε σημαδεμένο για το υπόλοιπο της ζωής του – αυτό το γεγονός του κόλλησε το παρατσούκλι «βλογιοκομμένος» από τα παιδικά χρόνια του ως την ύστατη στιγμή.
Υπήρξε πάντως πανέξυπνος και άριστος μαθητής – η αγάπη του για τη μελέτη συνεχίστηκε ως το τέλος. Αργότερα, ως ο Κορυφαίος της ΕΣΣΔ, διάβαζε νυχθημερόν και ενημερωνόταν προσωπικά για όλες τις πτυχές των έργων ανοικοδόμησης της χώρας. Από το αναγνωστήριό του πέρασαν επιστημονικά συγγράμματα, πολεοδομικές μελέτες, βιομηχανικά σχέδια και όλη η σοβιετική και αμερικανική λογοτεχνία της εποχής. Επίσης παρακολουθούσε με μανία κινηματογράφο – αγαπούσε ιδιαιτέρως τις ταινίες του Χόλιγουντ.
Ας πάμε όμως πίσω στο Γκόρι… Το 1888, με πρωτοβουλία της μητέρας του, η οποία ήθελε να τον δει ιερέα, γράφτηκε στην τοπική εκκλησιαστική σχολή, όπου έμαθε τα ρωσικά, τα οποία πάντα μιλούσε με τη χαρακτηριστική γεωργιανή προφορά. Και το 1894, σε ηλικία 15 ετών, βαπτίστηκε στο πνεύμα της ανταρσίας και της αμφισβήτησης ενάντιαστους ρώσους καταπιεστές οπότε και άρχισε να διαβάζει απαγορευμένα βιβλία του Κάρολου Δαρβίνου και του ρώσου στοχαστή και επαναστάτη ΝικολάιΤσερνισέφσκι. Τον ίδιο κιόλας χρόνολόγω των ιδεών του αποβλήθηκε από την εκκλησιαστική σχολή. Τότε απελευθερώθηκε και ακολούθησε τον δρόμο της επανάστασης για την επίλυση του «ρωσικού προβλήματος». Έγινε έναν κανονικός αναρχικός. Η τσαρική Ρωσία βρισκόταν σε αδιέξοδο. Ήταν μια χώρα τεράστια αλλά υπανάπτυκτη. Η ελίτ των αστικών κέντρων ζούσε στον κόσμο της και οι μάζες της υπαίθρου βούλιαζαν στην εξαθλίωση. Η πλειονότητα των ρώσων πολιτών ήταν αναλφάβητοι, θρησκόληπτοι και ανήμποροι να σκεφτούν κάτι περισσότερο από το μεροδούλι και το μεροφάι. Επίσης έπιναν βότκα από το πρωί μέχρι το βράδυ. Όλα αυτά ενώ ο δυτικός κόσμος ανέπτυσσε βιομηχανία, απολάμβανε τα πρώτα επιστημονικά θαύματα και έβλεπε μπροστά του έναν καινούργιο αιώνα γεμάτο υποσχέσεις. Αυτό ο Στάλιν και οι όμοιοί του δεν μπορούσαν να το δεχτούν.
Τελικά η κατάρρευση του τσαρικού καθεστώτος τον βρήκε μέλος της ηγετικής ομάδας των μπολσεβίκων. Στις 25 Οκτωβρίου 1917 έγινε μέλος του υπουργικού συμβουλίου της πρώτης υπό τον Λένιν κομμουνιστικής κυβέρνησης. Τότεάρχισε πλέον να γίνεται ο «τρίτος άνθρωπος» της Ρωσίας μετά τον Λένιν και τον Τρότσκι.
Το 1919 παντρεύτηκε τη Ναντέζντα Αλιλούγεβα, κόρη του ρώσου επαναστάτη Σεργκέι Αλιλούγεφ, με την οποία απέκτησε δύο παιδιά, τον Βασίλικαι τη Σβετλάνα. Ο Βασίλι λόγω των καταχρήσεων έγινε παρανοϊκός και είχε άσχημο τέλος. Η Σβέτα (όπως την αποκαλούσε ο Στάλιν) το 1967 αυτομόλησε στη Δύση και έλαβε την αμερικανική υπηκοότητα. Παρότι έτρεφε ιδιαίτερη αδυναμία για τον πατέρα της, όπως άλλωστε κι εκείνος, τον κατηγόρησε αργότερα ότι ώθησε τη μητέρα της σε αυτοκτονία. Η Νταντέζντα αυτοπυροβολήθηκε στη συζυγική κατοικία το 1932 ενόσω ο Στάλιν συνεδρίαζε με το πολιτμπιρό στο γραφείο του για την πορεία της εκβιομηχάνισης της χώρας. Φυσικά εκείνος δεν ξαναπαντρεύτηκε. Και μέχρι το τέλος της ζωής του αποκαλούσε τη Σβέτα «οικοδέσποινα».
Όταν έμεινε χήρος, ήταν ήδη 8 χρόνια ηγέτης της ΕΣΣΔ. Διαδέχτηκε στη θέση τον Λένιν μετά τον θάνατό του το 1924, με σκοτεινές, όπως λέγεται, διαδικασίες. Και αφού παραγκώνισε και τους τελευταίους αντιπάλους του στην Κεντρική Επιτροπή, από το 1928 άρχισε να κυβερνά την αχανή χώρα ως απόλυτος μονάρχης. Οι διωγμοί πάντως συνεχίστηκαν όσο ζούσε και έδωσαν τη δυνατότητα στον Στάλιν να καθυποτάξει το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης και τη σοβιετική ελίτ στο σύνολό της. Κατά τη γνώμη του, και κατά τη γνώμη των στενών συνεργατών τουβλ. ΛαυρέντιΜπέρια, αυτός ήταν ο μόνος τρόπος να γίνει πραγματικότητα το όραμα της ανοικοδόμησης της χώρας.
Κατά τη διάρκεια της εξουσίας του και έχοντας υιοθετήσει το δόγμα «Σοσιαλισμός σε Μία Χώρα» (σε αντίθεση με τον διεθνισμό του Τρότσκι), ο Στάλιν προώθησε τη συνολική και απόλυτη εκβιομηχάνιση της χώρας. Η ΕΣΣΔ ηλεκτροδοτήθηκε και υδροδοτήθηκε, ενώθηκε με οδικά δίκτυα, γέμισε εργοστάσια και ολοκαίνουργιες βιομηχανικές πόλεις, οι αγροί οργώθηκαν με τρακτέρ και μπουλντόζες, οι δρόμοι γέμισαν με αυτοκίνητα, λεωφορεία και τραμ, τα τρένα συνέδεσαν όλη τη χώρα, με δυο λόγια μέσα σε 10 χρόνια η ΕΣΣΔ έγινε η Νο2 μετά τις ΗΠΑ σε βιομηχανική ανάπτυξη. Ο στόχος είχε επιτευχθεί, με κόπο, με αίμα, με ταλαιπωρία, με διωγμούς, απειλές και αυτοκτονίες αλλά η χώρα είχε χτιστεί από το μηδέν. Ο Ρούσβλετ δεν έκρυβε τον θαυμασμό του για τον Στάλιν – εξάλλου η συνεργασία των δύο υπερδυνάμεων ήταν στενή και ισχυρή. Ο Γεωργιανός πλήρωνε σε χρυσό τον Αμερικανό που πάλευε με το Κραχ, για να αγοράσει τεχνογνωσία. Αυτό ήταν το dealμέχρι που μπήκε ανάμεσά τους ο Χίτλερ.
Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και ενώ μαινόταν η αιματηρή πολιορκία του Στάλιγκραντ, ενώ ο σοβιετικός στρατός θυσιαζόταν στα μέτωπα, ενώ ό,τι καινούργιο είχε χτιστεί καταστρεφόταν, ο Στάλιν μετέφερε ό,τι πολύτιμο υπήρχε στη χώρα (υλικό και ανθρώπους) στα Ουράλια, παρέμεινε μόνος του στη Μόσχα και πάλεψε με τους στρατηγούς να φτιάξει βαριά βιομηχανία. Όπλα, αεροπλάνα, βόμβες, πυραύλους. Το κατάφερε κι αυτό. Και όταν τελείωσε ο πόλεμος, και τον βρήκε νικητή, η ΕΣΣΔ είχε γίνει η δεύτερη σημαντικότερη πυρηνική δύναμη στον κόσμο, είχε αποκτήσει σχεδόν όλη την Ανατολική Ευρώπη και ο πληθυσμός της είχε αυξηθεί κατά 100 εκατομμύρια.
Όμως ο Στάλιν είχε πλέον κουραστεί. Στις 5 Μαρτίου 1953, πέθανε μόνος, νύχτα, μέσα στο γραφείο του από εγκεφαλική αιμορραγία. Τον βρήκε το επόμενο πρωί η πιστή του υπηρέτρια.
Υ.Γ. Καθ’όλη τη διάρκεια της ζωής του υπήρξε σπαρτιάτης όσον αφορά το προσωπικό του lifestyle. Το πατρικό του στο Γκόρι όπου κατοικούσαν οι γονείς του παρέμεινε όπως το είχε αφήσει. Απέκτησε ρεύμα και νερό μαζί με την υπόλοιπη ΕΣΣΔ.

 

περισσότερα

Σταυρόπετρες, τα ιερά σύμβολα της Αρμενίας

Ανεβαίνοντας τη Βασιλέως Κωνσταντίνου στην Αθήνα, απέναντι από το Πολεμικό Μουσείο ίσως έχει πάρει το μάτι σας έναν παράξενο σκαλιστό τύμβο, μια σκουρόχρωμη πέτρινη πλάκα με περίτεχνα σκαλίσματα που δείχνει στο κέντρο έναν όμορφο σταυρό κι από κάτω μια δαντελωτή ροζέτα. Κάτι ανάλογο υπάρχει στο Βρετανικό Μουσείο του Λονδίνου και στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης. Αυτό που βλέπετε λοιπόν μέσα στο αθηναϊκό παρκάκι, δεν είναι ένα απλό γλυπτό. Είναι μία αρμενική σταυρόπετρα ή αλλιώς «χατσκάρ» και αποτελεί δωρεά της Αρμενίας προς την Ελλάδα για την αγαστή συνεργασία των δύο κρατών και τη φιλία των λαών τους.
Τι είναι όμως οι σταυρόπετρες; Κατ’ αρχάς αποτελούν φαινόμενο της καλλιτεχνικής δημιουργίας και προστατεύονται ως μοναδικά μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς από την UNESCO. Η παλαιότερη που σώζεται, χρονολογείται το 879 μ.Χ.αλλά υπάρχουν αναφορές και για άλλεςπροηγούμενων ετών. Αρκετές διασώζονται από τον 4ο και 5ο αιώνα. Εν συνεχεία η τέχνη της σταυρόπετρας αναπτύχθηκε ιδιαιτέρως τον 9ο αιώνα, μετά την αποχώρηση των Αράβων από την Αρμενία. Και η κορύφωσή της συντελέστηκε από τον 12ο έως τον 14ο αιώνα. Μετά η τέχνη παρήκμασε, λόγω της επέλασης των Μογγόλων. Ξαναζωντάνεψε τον 16ο και τον 17ο αιώνα, όμως ποτέ δεν έφτασε στα προηγούμενα επίπεδα δεξιοτεχνίας.
Οι σταυρόπετρες χρησιμοποιούνταν παραδοσιακά ως ταφικά μνημεία, αλλά όχι μόνο. Συμβολίζουν επίσης πολεμικές νίκες, τη σωτηρία της ψυχής, την προφύλαξη από το κακό ή τη γιατρειά από ασθένειες. Η λάξευσή τους είναι εκπληκτική. Πάντα φέρουν έναν σταυρό και από κάτω μία ροζέτα ή έναν ηλιακό δίσκο. Γύρω γύρω η επιφάνεια της πέτρας στολίζεται με ανάγλυφα μοτίβα που αναπαριστούν λουλούδια και φυτά. Σήμερα στην Αρμενία τις βλέπουμε παντού. Σε μοναστήρια, σε αρχοντικά, σε μουσεία, σε δρόμους, σε πλατείες. Οι περισσότερες συγκεντρωμένες, περίπου 900, βρίσκονται στο νεκροταφείο Νορότους στη λίμνη Σεβάν. Στο νεκροταφείο Τζουλφά στο Αζερμπαϊτζάν βρίσκονταν ακόμη περισσότερες, ωστόσο καταστράφηκαν ολοσχερώς το 2005 από τον αζερικό στρατό σε ένδειξη πυγμής εναντίον της Αρμενίας για το Ναγκόρνο Καραμπάχ.
Συνολικά διασώζονται 40.000 σταυρόπετρεςσε όλο τον κόσμο και οι περισσότερες στέκουν ελεύθερες στο αρμενικό έδαφος. Μόνο οι δωρεές σε αρμενικά μοναστήρια είναι εντοιχισμένες. Οι τρεις με τη μεγαλύτερη καλλιτεχνική αξία βρίσκονται στην Αρμενία:
- Μία τη βλέπουμε στο μοναστήρι Γκεχάρντ του 11ου αιώνα. Χρονολογείται το 1213 και φιλοτεχνήθηκε από τους αρχιτεχνήτεςΤιμότ και Μκχιτάρ.
- Η δεύτερη φυλάσσεται στο χωριό Χαγκπάτ, χρονολογείται το 1273 και φιλοτεχνήθηκε από τον αρχιτεχνίτη Βαχράμ.
- Η τρίτη βρίσκεται στο μοναστήρι του 12ου αιώνα Γκοσαβάνκ, χρονολογείται το 1291 και φιλοτεχνήθηκε από τον αρχιτεχνήτηΠαβγκός.
Πολλά άλλα σπουδαία δείγματα εκτίθενται στο Ιστορικό Μουσείο της Γεβεράν και στον καθεδρικό του Εζμιατσίν. Πλέον η τέχνη της σταυρόπετρας ζει μια νέα ακμή στον 20ο αιώνα και συμβολίζει για τους Αρμένιους όλου του κόσμου τη χαμένη πατρίδα και τη γενοκτονία του 1915.

περισσότερα

Ελ Σαλβαδόρ: Το κόσμημα της Σερέν

Ονομάζεται και «Πομπηία της Αμερικής» εν μέρει χάρη στην τεχνική του σοβατίσματος που ανακαλύφθηκε στις ανασκαφές. Ο σοβάς που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή των κτιρίων είναι παρόμοιος με αυτόν της Πομπηίας στην Ιταλία. Η διεθνής ονομασία του εντυπωσιακού αυτού αρχαιολογικού χώρου είναι πάντως Τζόγια ντε Σερέν που στα ισπανικά σημαίνει Κόσμημα της Σερέν. Και είναι πράγματι ένα κόσμημα!
Είναι ίσως ο καλύτερα σωζόμενος οικισμός της Κλασικής Περιόδου (200 μ.Χ. - 900 μ.Χ) και το γεγονός αυτό οφείλεται στην καταστροφική έκρηξη του κοντινού ηφαιστείου Λόμα το έτος 600. Επρόκειτο για έναν αγροτικό οικισμό των Μάγια που εγκαταλείφθηκε ένα απόγευμα, μετά το πέρας των εργασιών και πριν τον βραδινό ύπνο. Αυτό φαίνεται από το γεγονός ότι οι φωτιές μαγειρέματος δεν είχαν σβηστεί και τα στρώματα ύπνου δεν είχαν ανοιχτεί. Εκεί ζούσαν 200 άνθρωποι μαζί με τα ζώα τους. Η έκρηξη συνέβη Αύγουστο ή Σεπτέμβριο. Πριν από αυτήν έγινε ένας προειδοποιητικός σεισμός έντασης 4 Ρίχτερ και από το ηφαίστειο βγήκαν ζεστές αναθυμιάσεις. Οι κάτοικοι κατάλαβαν ότι κάτι κακό θα συνέβαινε και έφυγαν από το χωριό όπως όπως. Δεν περίμεναν την καταστροφή, διότι τα νοικοκυριά και τα δημόσια κτίρια έμειναν τακτοποιημένα. Τρόφιμα, εργαλεία και λοιπά χρήσιμα αντικείμενα τα άφησαν στις αποθήκες και στους άλλους χώρους φύλαξης. Ενδεχομένως οι κάτοικοι πήγαν να προφυλαχθούν σε κάποιο απομακρυσμένο μέρος και ίσως από κει είχαν θέαση των όσων ακολούθησαν στο χωριό τους. Το ηφαίστειο εξερράγει και η λάβα κάλυψε όλο τον οικισμό σχηματίζοντας ένα απίστευτο μονωτικό κέλυφος στα κτίρια πάχους 4-8 μέτρων. Κάτω από αυτό το κέλυφος έμειναν όλα ανέγγιχτα, ακόμα και οι σπόροι, τα τρόφιμα, τα πάντα. Όπως φάνηκε, 1400 χρόνια μετά, οι Μάγια εκείνου του χωριού καλλιεργούσαν ταπιόκα, γκουάβα, αγαύη και κακάο. Ασχολούνταν με το ανταλλακτικό εμπόριο και αντάλλασσαν τα προϊόντα τους με εργαλεία από γειτονικά χωριά.
Η Τζόγια ντε Σερέν ανακαλύφθηκε τυχαία το 1976 από έναν οδηγό μπουλντόζας. Είχε πάει να ανακατέψει το χώμα της περιοχής στο πλαίσιο ενός κρατικού αγροτικού προγράμματος. Ο εκσκαφέας χτύπησε κάτι σκληρό και ο οδηγός ειδοποίησε τις αρχές. Τις πρώτες έρευνες διεξήγε ο καθηγητής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου του Κολοράντο, Πέισον Στις, το 1978 και το 1980. Ο Σιτς εξειδικεύεται στον πολιτισμό των Μάγια στην Κεντρική Αμερική. Οι ανασκαφές συνεχίζονται από το 1988 ως σήμερα. Μέχρι στιγμής έχουν αποκαλυφθεί από τη λάβα 70 κτίρια που περιλαμβάνουν κουζίνες, αποθήκες, σπίτια, εργαστήρια, έναν λατρευτικό χώρο και μία δημόσια σάουνα. Ο αρχαιολογικός χώρος καθώς και η ευρύτερη περιοχή της Σερέν στην οποία εκτελούνται ανασκαφές αποτελεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO.

περισσότερα

Νικαράγουα: Οι Σαντινίστας, οι γυναίκες και η ποιητές

Οι Σαντινίστας αποτελούν ένα από τα δύο μεγαλύτερα κόμματα της Νικαράγουας, και το κυβερνόν, με πρόεδρο τον Ντανιέλ Ορτέγα και θεωρούνται θρύλος τόσο τη λατινική Αμερική όσο και διεθνώς. Πριν γίνουν κόμμα, ήταν αντάρτες, έχαιραν παλλαϊκής υποστήριξης και απάλλαξαν τη χώρα από τον έλεγχο των ΗΠΑ. Όταν ανέλαβαν τα πολιτικά ηνία έστησαν σχεδόν από το μηδέν νέες δομές και αναβάθμισαν ουσιαστικά τη ζωή των Νικαραγουανών. Φυσικά οι ΗΠΑ αντέδρασαν, διότι επουδενί θα αποδέχονταν μία δεύτερη Κούβα. Ωστόσο η ιστορία είχε ήδη αρχίσει να γράφεται… Ας δούμε όμως πώς γεννήθηκε ο θρύλος.
Ήταν το πρωινό  της Πέμπτης, 19 Ιουλίου 1979. Οι εννέα διοικητές του Μετώπου  Εθνικής Απελευθέρωσης Σαντινίστας (FSLN) μπήκαν στην πρωτεύουσα της Νικαράγουας, Μανάγκουα με σκοπό την ανατροπή του δικτάτορα Αναστάσιο «Τατσίτο» Σομόσα Ντεμπάιλε. Οι Σαντινίστας ήταν σοσιαλιστές και συνδέονταν με την κουβανική επανάσταση που μόλις είχε κερδηθεί. Ο Τατσίτο ήταν μαριονέτα των ΗΠΑ. Οι Σαντινίστας ονομάστηκαν έτσι προς τιμήν του Αουγούστο Σέσαρ Σαντίνο που ηγήθηκε της Νικαραγουανής επανάστασης τη δεκαετία του 1930, ενάντια στην αμερικανική κατοχή. 
Η λεγόμενη επανάσταση της Νικαράγουας ήταν μακρόχρονη, δύσκολη και αιματηρή. Στοίχισε τη ζωή σε 50.000 Νικαραγουανούς και σε συνδυασμό με τον καταστροφικό σεισμό του 1972, άφησε πίσω της 80.000 ανάπηρους, 600.000 άστεγους, 150.000 χιλιάδες εκπατρισμένους (πρόσφυγες και εξόριστους) και  40.000 ορφανά, σε πληθυσμό μόλις 2,8 εκατομμυρίων. Σημειωτέον πως η Νικαράγουα, παρότι είναι η μεγαλύτερη χώρα της Κεντρικής Αμερικής είναι η πιο αραιοκατοικημένη.
Ωστόσο το κόστος αυτής της νίκης δεν ήταν μόνο ανθρώπινο. Ήταν δομικό, οικονομικό και κοινωνικό. Ο Τατσίτο διέφυγε σαν κλέφτης στη Βραζιλία, αλλά προηγουμένως βομβάρδισε και ισοπέδωσε σχεδόν όλες τις πόλεις της Νικαράγουας. Επίσης άδειασε το θησαυροφυλάκιο και άφησε τη χώρα χωρίς ρευστό, χωρίς χρυσό και με ένα δάνειο ύψους 1,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Όταν εκείνο το πρωινό της 19ης Ιουλίου 1979 οι Σαντινίστας κατέβηκαν από τα βουνά στη Μανάγκουα εγκαθίδρυσαν επί τόπου εννεαμελές Επαναστατικό Διευθυντήριο με πενταμελές εκτελεστικό όργανο για την ανοικοδόμηση καθώς και ένα Συμβούλιο Επικρατείας, με συμμετοχή πολιτικών κομμάτων και λαϊκών οργανώσεων ως νομοθετικό όργανο. Στόχος ήταν η υλοποίηση του πολιτικού προγράμματος που είχε ως κύριους άξονες την εθνικοποίηση της περιουσίας του Σομόσα, των συνεργατών του και των ολιγαρχών, αγροτικές μεταρρυθμίσεις, βελτίωση των συνθηκών εργασίας, ελεύθερη δυνατότητα συμμετοχής σε σωματεία για όλους τους εργαζόμενους, βελτίωση των κοινωνικών υπηρεσιών, δημιουργία προγραμμάτων στέγασης, πλήρη εξάλειψη του αναλφαβητισμού, μεταρρύθμιση της Παιδείας, κατάργηση των βασανιστηρίων και της θανατικής ποινής, προστασία των δημοκρατικών ελευθεριών, ισότητα των φύλων, μη συμμαχική εξωτερική πολιτική και δημιουργία ενός «λαϊκού στρατού». Αυτή ήταν μια καλή στιγμή για την πολύπαθη χώρα και χαρακτηρίστηκε από δύο δομικά στοιχεία που τη διαφοροποίησαν από όλες τις άλλες επαναστάσεις του πλανήτη. Αυτά είναι ο κεντρικός ρόλος της γυναίκας και των ποιητών, τόσο στην επανάσταση, όσο και στην ανοικοδόμηση της Νικαράγουας.
Ας αρχίσουμε με τις γυναίκες. Οι εικόνα τους στην πρώτη γραμμή της μάχης και στις τάξεις των ανταρτών σε συνδυασμό με την παρουσία τους σε κάθε βαθμίδα του FSLN προκάλεσαν από την αρχή παγκόσμια έκπληξη. Στα μέσα της δεκαετίας του 1970, συστάθηκε η Ένωση Γυναικών για την Αντιμετώπιση της Εθνικής Κρίσης η οποία αφορούσε τόσο το αντάρτικο όσο και την προώθηση των φεμινιστικών ζητημάτων στην κοινωνία. Στην πράξη οι γυναίκες της υπαίθρου, ανέλαβαν σχεδόν αποκλειστικά την αγροτική μεταρρύθμιση αλλά και τις μάχες που συνεχίζονταν με την υποκινούμενη από τις ΗΠΑ αντιπολίτευση τη δεκαετία 1980.  Η ισοτιμία δηλαδή στην περίπτωση των Σαντινίστας δεν ήταν αποτέλεσμα καλών προθέσεων ή διακηρύξεων ή έστω νομικής κατοχύρωσης, αλλά διαδικασία επίπονη και πολύχρονη την οποία διεξήγαν οι γυναίκες. Σήμερα στη Νικαράγουα οι γυναίκες είναι απολύτως ίσες με τους άνδρες σε όλους τους τομείς.
Τον άλλο δομικό ρόλο στην αναδιοργάνωση της χώρας τον είχαν οι ποιητές με κύριο εκπρόσωπο τον Ερνέστο Καρδενάλ, που έγινε και ο πρώτος υπουργός πολιτισμού.  Ο Καρδενάλ, ήδη από τα μέσα της δεκαετίας 1960 συνεργαζόταν στενά με ηγεσία του FSLN  και είχε συστήσει ένα εργαστήριο καλλιτεχνικής  δημιουργίας στα νησιά Σολεντινάμε στη λίμνη Μανάγκουα, απ΄όπου είχε περάσει σχεδόν όλη η διανόηση της Λατινικής Αμερικής − μεταξύ αυτών και οι σταρ συγγραφείς Χούλιο Κορτάσαρ και Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες. Εν συνεχεία τη δεκαετία 1970, ο Καρδενάλ, ενστερνίστηκε την ιδέα του «νέου ανθρώπου» του Τσε Γκεβάρα. Τότε η πνευματική εργασία έγινε όπλο και η δημιουργία μεταμφίεση για την επαναστατική δράση. Σε αυτό το πλαίσιο πλείστοι λατινοαμερικανοί διανοούμενοι συνεργάστηκαν και τάχθηκαν το πλευρό των Σαντινίστας τόσο στην πολιτική μεταρρύθμιση όσο και στον ένοπλο αγώνα. Ίσως το πιο απτό παράδειγμα είναι η καμπάνια κατά του αναλφαβητισμού η οποία είχε ως αποτέλεσμα περίπου εκατό χιλιάδες εγγράμματοι πολίτες αυτοβούλως να ταξιδέψουν στην υπανάπτυκτη ύπαιθρο της Νικαράγουας ως μέλη του Λαϊκού Στρατού Αλφαβητισμού. Όταν είχε αρχίσει το πρόγραμμα, περισσότεροι από τους μισούς Νικαραγουανούς ήταν αναλφάβητοι. Πέντε μήνες αργότερα, ο αναλφαβητισμός είχε περιοριστεί στο 12%. Πολύ σύντομα το ποσοστό αυτό μηδενίστηκε.
Αυτές ήταν λίγες από τις στιγμές δόξας των Σαντινίστας και της πολιτικής τους. Τα προβλήματα δεν έλειψαν. Οι ΗΠΑ ποτέ δεν τους αποδέχθηκαν. Η αντιπολίτευση έπαιξε άσχημο παιχνίδι, υποκινούμενη από τον ισχυρό Βορρά με αποτέλεσμα οι μεταρρυθμίσεις να συνοδεύονται πάντα από ένοπλο αγώνα. Οι περιπέτειες συνεχίζονται. Όμως οι Σαντινίστας έγιναν θρύλος.

περισσότερα

Παναμάς: Ινδιάνοι Εμπερά, η ζωή είναι αλλιώς στους ποταμούς

Ναι, υπήρχε ζωή στην Αμερική προτού την ανακαλύψουν οι κονκισταδόρες και προτού την αφανίσουν. Ένα από τα ελάχιστα δείγματα εκείνης της ζωής, δηλαδή των Ινδιάνων, που σε πείσμα των καιρών εξακολουθεί να ζει περίπου όπως τότε, τον 18ο αιώνα, είναι η φυλή Εμπερά ή Τσοκό. Αυτή η φυλή βρέθηκε αρχικά από τους Ισπανούς στην περιφέρεια Τσοκό της Κολομβίας και δια της βίας μετακινήθηκε στην περιοχή Νταριέν που σήμερα ανήκει στον Παναμά. Η μετοίκηση δεν ήταν εύκολη ιστορία, καθώς προκλήθηκαν συγκρούσεις των Εμπερά με τους ως τότε κατοίκους της Νταριέν, τις φυλές Τούλε και Κούνα, οι οποίοι τελικά αναγκάστηκαν να καταφύγουν σε άλλα εδάφη. Οι Εμπερά λοιπόν εγκαταστάθηκαν στις όχθες των ποταμών της Νταριέν, μέσα στην πυκνή ζούγκλα. Εκεί ζουν ακόμη.
Δεν σχημάτισαν χωριά και οικισμούς. Η κάθε οικογένεια, μέχρι τη δεκαετία του 1950, ζούσε στο δικό της σπίτι, πάνω σε μία όχθη, μέσα στη ζούγκλα, σε απόσταση χιλιομέτρων από τα διπλανά σπίτια. Και όλα τα σπίτια ήταν (και είναι) καλύβες από φοίνικες στηριγμένες, για λόγους ασφαλείας, πάνω σε πασσάλους ύψους έως 3 μέτρα από το έδαφος. Οι καλύβες είχαν σχήμα στρογγυλό, ήταν απλόχωρες, χωρίς τοίχους, και είχαν μία ξύλινη σκάλα η οποία τα βράδια μαζευόταν πάνω. Όλα αυτά περίπου ισχύουν και σήμερα, με τη διαφορά ότι πλέον οι περισσότεροι Εμπερά του Παναμά (υπάρχουν και πολλοί ακόμη στο Τσοκό της Κολομβίας) ζουν σε μικρές κοινότητες. Συνολικά 9 οικισμοί βρίσκονται στον Παναμά, εκ των οποίων οι 4 είναι πλήρως απομονωμένοι και δεν δέχονται επισκέπτες. Οι καλύβες σήμερα μέσα στους οικισμούς είναι λίγο πιο μικρές, διότι έχουν μικρύνει και οι οικογένειες. Κατά τα άλλα όμως η δομή και η λειτουργία τους παραμένουν ίδιες.
Οι Εμπερά παραδοσιακά ζουν από τα ποτάμια. Τρέφονται με ψάρια και φυτά της ζούγκλας. Καθοριστικό ρόλο στην κουλτούρα τους παίζουν χειροποίητα κανό. Με αυτά μετακινούνται, σε αυτά παντρεύονται και σε αυτά θάβονται για να ταξιδέψουν στη μετά θάνατον ζωή. Όσον αφορά την οργάνωση των μικρών κοινωνιών τους, αυτή βασίζεται στην απόλυτη ισότητα. Ποτέ δεν υπήρχε αρχηγός. Υπήρχε μόνο ο σαμάνος, ο οποίος γνώριζε τα βότανα και ήταν σε θέση να τα χρησιμοποιήσει για θεραπευτικούς σκοπούς αλλά και ως παραισθησιογόνα. Αυτός ο σαμάνος υπάρχει ακόμα – οι γιατροί γενικώς αποφεύγονται. Ωστόσο τα τελευταία χρόνια υπάρχει και ο αρχηγός ο οποίος εκλέγεται ανά 5ετία και εκπροσωπεί τις κοινότητες των Εμπερά στην πολιτεία του Παναμά.
Άνδρες και γυναίκες είναι απολύτως ίσοι και γυμνοί από τη μέση και πάνω. Οι γυναίκες όμως υποχρεωτικά (και αυτό ισχύει ακόμη) υφίστανται ακρωτηριασμό των γεννητικών οργάνων. Η κυβέρνηση του Παναμά αλλά και οι αρχές των Εμπερά φιλοδοξούν ο επικίνδυνος για την υγεία αυτός θεσμός να έχει εκλείψει ως το 2030. Κατά τα άλλα, άνδρες και γυναίκες παραδοσιακά βάφουν τα σώματά τους με ανεξίτηλο χρώμα (κάτι σαν τατουάζ) και καλύπτουν τα γεννητικά τους όργανα με πολύχρωμα υφάσματα. Οι γυναίκες πλέκουν καλάθια και μαγειρεύουν και οι άνδρες κυνηγούν και ψαρεύουν. Τα παιδιά πηγαίνουν στα σχολεία της κοινότητας και εφόσον το επιθυμούν σπουδάζουν στα πανεπιστήμια του Παναμά.
Γενικώς οι Εμπερά είναι καλοσυνάτοι και φιλόξενοι. Για να πας στα 5 χωριά τους τα οποία είναι επισκέψιμα, σε μεταφέρουν εκείνοι με τα κανό τους από την απέναντι όχθη των ποταμών. Στα χωριά τους μπορείς να περάσεις μία ολόκληρη μέρα. Σου δείχνουν τα σπίτια τους, τρως μαζί τους, σου εξηγούν τα βότανα, σε πηγαίνουν για ψάρεμα και σου δείχνουν τα χειροτεχνήματά τους, κεραμικά, πλεκτά κτλ. τα οποία αν θέλεις αγοράζεις. Κάπως έτσι κυλάει η ζωή μέσα στη ζούγκλα. Χωρίς φως, τρεχούμενο νερό, τηλέφωνο ή τηλεόραση και με φωτιές που ανάβονται στο χώμα για το μαγείρεμα. Η ατομική καθαριότητα καθώς και η λάτρα του σπιτιού γίνονται στα ποτάμια. Όσο για την καθομιλουμένη γλώσσα, είναι η ισπανική και η διάλεκτος τσοκό. Πολλοί από τους Εμπερά είναι χριστιανοί, λόγω των ιεραποστόλων που έφεραν τον 18ο αιώνα μαζί τους οι κονκισταδόρες.
Και κάτι τελευταίο: αυτοί οι άνθρωποι δεν θέλουν να αλλάξουν τρόπο ζωής. Αρνούνται να κατοικίσουν σε τσιμέντο και ανέσεις, αρνούνται να μετοικίσουν στις πόλεις, αρνούνται κάθε μορφή εξουσίας πέρα από αυτήν του σαμάνου και του εκλεγμένου κοινοτάρχη. Αρνούνται τα πάρε-δώσε με την κυβέρνηση του Παναμά. Αρνούνται γενικώς τις αλλαγές. Όποια αλλαγή επήλθε στην καθημερινότητά τους και στην οργάνωση της διαβίωσής τους, είναι αποτέλεσμα μακρόχρονης εξέλιξης και όχι ριζοσπαστικής μεταβολής. Με δυο λόγια οι Εμπερά θέλουν να ζουν ήσυχοι. Πάνω απ΄όλα. Αυτό σου το λένε με κάθε ευκαιρία. Και το σέβεσαι.

περισσότερα

Ντιέγκο Ριβέρα, ο σούπερ σταρ τοιχογράφος του Μεξικού

Οι μη φιλότεχνοι τον έχουν ακουστά ως «σύζυγο της Φρίντα Κάλο» και αυτό είναι μέγα λάθος. Διότι ο Ντιέγκο Ριβέρα υπήρξε ο Νο 1 τοιχογράφος μεγάλης κλίμακας της Λατινικής Αμερικής και μάλιστα τόσο δημοφιλής ώστε παρά το κομμουνιστικό του φρόνημα ελάμβανε αναθέσεις ακόμη και στις ΗΠΑ. Μέχρι και ο ίδιος ο Ροκφέλερ τον προσέλαβε… Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή.
Γεννήθηκε το 1886 στην πόλη Γκουαναχουάτο του Μεξικού. Ο πατέρας του ήταν μασόνος φιλελεύθερων αρχών, δάσκαλος και με καταγωγή από εβραϊκή οικογένεια, η οποία είχε ασπασθεί τον Χριστιανισμό. Από νωρίς ο Ριβέρα έδειξε καλλιτεχνική κλίση και σε ηλικία δέκα ετών γράφτηκε στην Ακαδημία Τεχνών του Σαν Κάρλος. Όταν ενηλικιώθηκε πήρε κρατική υποτροφία και πήγε στην Ισπανία για να συνεχίσει τις σπουδές. Όταν πήρε πτυχίο έκανε ένα μεγάλο ταξίδι στην Ιταλία για να μελετήσει ενδελεχώς τις νωπογραφίες της Αναγέννησης και κατέληξε στο Παρίσι όπου η ζωγραφική έβραζε στις αρχές του 20ού αιώνα. Εκεί επηρεάστηκε από τον Σεζάν, εντρύφησε στον κυβισμό και προσπάθησε να βρει το προσωπικό του ύφος. Ωστόσο στους καλλιτεχνικούς κύκλους ήταν πιο γνωστός για τις ερωτικές κατακτήσεις του. Μέχρι να επιστρέψει στο Μεξικό είχε ήδη κάνει δύο εξώγαμα παιδιά: ένα αγόρι με τη ζωγράφο ΑνζελίνΜπελόφ και ένα κορίτσι με την επίσης ζωγράφο Μαρία Βορομπίεφ - Στρεμπέλσκα. Μπορεί να άφησε πίσω του κι άλλα, αλλά αυτό δεν είναι γνωστό.
Στη γενέτειρα αφίχθη το 1921, όταν εξελέγη πρόεδρος της χώρας ο μεταρρυθμιστής και υποστηρικτής των τεχνών Αλβάρο Ομπρεγκόν. Πλέον το Μεξικό έκανε αναθέσεις και ο Ριβέρα, μαζί με τους ομοτέχνούς του Χοσέ Ορόσκο, ΝταβίντΣικέιρος και ΡουφίνοΤαμάιουπήρξαν οι πρωτεργάτες του νέου εικαστικού κινήματος που ονομάστηκε Μεξικάνική Αναγέννηση της Νωπογραφίας. Στο πλαίσιο των κρατικών αναθέσεων, ο νεοφερμένος τοιχογράφος φιλοτέχνησε μια σειρά από έργα μεγάλης κλίμακας για λογαριασμό του Υπουργείου Παιδείας. Μία από αυτές τις αναθέσεις αφορούσε και την Προπαρασκευαστική Σχολή όπου ήταν μαθήτρια η Φρίντα Κάλο – ένα από τα 35 κορίτσια ανάμεσα σε 2000 αγόρια. Εκεί, πάνω στη σκαλωσιά, τον είδε για πρώτη φορά… προτού πέσει πάνω της το λεωφορείο και προτού αποφασίσει να γίνει και η ίδια ζωγράφος.Τότε εκείνος ήταν ήδη παντρεμένος με το μοντέλο και συγγραφέα ΛούπεΜαρίν και είχε μαζί της δύο κόρες.
Οι κρατικές νωπογραφίες έκαναν το Ντιέγκο Ριβέρα διάσημο. Σε αυτές διαμόρφωσε το προσωπικό ύφος του. Χρησιμοποιούσε τολμηρά και ζωηρά χρώματα και ζωγράφιζε μεγάλες επίπεδες αφαιρετικές φιγούρες με σαφείς επιρροές από την τέχνη των Αζτέκων. Οι τοιχογραφίες του αναπαριστούσαν ιστορίες από τημεξικάνικη ιστορία και κοινωνίακαι ως εκ τούτου αποκτούσαν μνημειακό χαρακτήρα. Εκείνη την εποχή η φήμη του ξεπέρασε τα σύνορα του Μεξικού, οπότε και άρχισαν οι αναθέσεις στις ΗΠΑ.
Ο Ντιέγκο Ριβέρα πέρα από καταξιωμένος ζωγράφοςυπήρξεγνωστό μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος του Μεξικού. Ως εκ τούτου το 1927 ήταν καλεσμένος του ΚΚΣΕστη Μόσχα να λάβει μέρος στις εορταστικές εκδηλώσεις για τα δεκάχρονα της Οκτωβριανής Επανάστασης. Επί τη ευκαιρία όσο παρέμεινε εκεί, ο κομισάριος για την Παιδεία,ΑνατόλιΛουνατσάρσκι, του ανέθεσε μια τοιχογραφία για τη λέσχη του Κόκκινου Στρατού. Όμως ο Ριβέρα ήταν φιλοτροτσκιστής και στο ξέσπασματης διαμάχης Στάλιν-Τρότσκι το 1927 διεγράφη από το Κομμουνιστικό Κόμμα του Μεξικού. Κατά συνέπεια ακυρώθηκε η ανάθεση της τοιχογραφίας. Μέσα σε αυτό το κλίμα και ενώ ακόμα βρισκόταν στη Μόσχα, ο Ριβέρα αποφάσισε να κάνει μία ακόμη μεγάλη αλλαγή στη ζωή του. Ζήτησε διαζύγιο από τη ΛούπεΜαρίν.
Το 1929, φρεσκοδιαζευγμένος και διαγραμμένος από το ΚΚΜ συνάντησε για δεύτερη φορά τη Φρίντα Κάλο, όταν εκείνη έχοντας μόλις βγει από το νοσοκομείο ζήτησε να του δείξει τα έργα της. Θυμήθηκε την πρώτη συνάντησή τους στο σχολείο, του άρεσε η ζωγραφική της, τον συγκίνησε η ιστορία του ατυχήματος, την ερωτεύτηκε και το ίδιο καλοκαίρι την παντρεύτηκε. Ο γαμπρός ήταν 43 και η νύφη 22 ετών. Την επόμενη χρονιά, το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης διοργάνωσε για τον Ντιέγκο Ριβέρα μία μεγάλη αναδρομική έκθεση και αμέσως μετά ήρθαν νέες αναθέσεις στις ΗΠΑ, οι οποίες όμως προκαλούσαν κάθε φορά σάλο λόγω της πολιτικής θεματολογίας τους. Μπορεί ο καλλιτέχνης να ήταν διαγραμμένος από το Κόμμα, οι πεποιθήσεις του όμως δεν άλλαξαν. Τον μεγαλύτερο χαμό προκάλεσε η τοιχογραφία με τίτλο «Άνθρωπος στο σταυροδρόμι», που φιλοτέχνησε στο Κέντρο Νέλσον Ροκφέλερ της Νέας Υόρκης το 1933. Στα αποκαλυπτήρια το φιλελεύθερο κοινό αντέδρασε άγρια και την επομένη οι επιθέσεις των ΜΜΕ ήταν κάτι περισσότερο από οξείες. Ο λόγος; Ο Ριβέρα μέσα στο πιο εμβληματικό σύμβολο του καπιταλισμού, στο μέγαρο Ροκφέλερ, είχε ζωγραφίσει τον Λένιν! Τελικά η τοιχογραφία ξηλώθηκε αλλά ο καλλιτέχνης δεν πτοήθηκε… Το 1935 την ξαναζωγράφισε πίσω στο Μεξικό. Το επεισόδιο αυτό έχει δραματοποιηθεί στις ταινίες «Οι αντάρτες του Μπρόντγουεη» (1999) του Τιμ Ρόμπινς και «Φρίντα» της ΤζούλιΤέιμορ (2002).
Πέρα από τις πολιτικο-καλλιτεχνικές περιπέτειες όμως ο Ριβέρα, είχε και εξωσυζυγικές. Ενώ πλέον ήταν παντρεμένος με τη Φρίντα Κάλο, η οποία τον ακολουθούσε στα ταξίδια εδώ κι εκεί για τις αναθέσεις, ο ίδιος καλλιεργούσε συστηματικά τη φήμη του ως διαβόητου γυναικά. Το 1939 η σύζυγός του τον βρήκε μέσα στο σπίτι τους να ερωτοτροπεί με τη μικρότερη αδερφή της και ζήτησε διαζύγιο. Έναν χρόνο μετά ο Τρόσκι δολοφονήθηκε στο Μεξικό, η υγεία της Φρίντα κατέρρευσε και το χωρισμένο ζευγάρι ξαναπαντρεύτηκε. Έζησαν μαζί στο πατρικό, πλέον, σπίτι της Φρίντα, στην CasaAzul, ως τον θάνατό της το 1954. Την επόμενη χρονιά ο χήρος Ριβέρα παντρεύτηκε την ατζέντισσά του ΈμαΟυρτάδο και έπεσε με τα μούτρα στη δουλεία για το πιο φιλόδοξο έργο του. Μία γιγάντια τοιχογραφία, ένα έπος για την ιστορία της χώρας του, στο Εθνικό Μέγαρο της Πόλης του Μεξικού. Δεν πρόλαβε όμως να το ολοκληρώσει. Διότι πέθανε από φυσικά αίτια το 1957.

περισσότερα

Φρίντα Κάλο, η ζωγράφος που έγινε μανία

Πολλοί διάσημοι μετά θάνατον καλλιτέχνες, πέρασαν ζωή δύσκολη και χωρίς αναγνώριση. Η Φρίντα Κάλο δεν ανήκει ακριβώς σε αυτή τη στατιστική. Αν μη τι άλλο όσο ζούσε ήταν διάσημη, ως η κομμουνίστρια ζωγράφος σύντροφος και σύζυγος του σούπερ σταρ Ντιέγκο Ριβέρα. Ως ανεξάρτητη καλλιτέχνις πρόλαβε να κάνει μόνο τρεις εκθέσεις (Νέα Υόρκη, Παρίσι, Μεξικό) και στην τελευταία πήγε με φορείο… έναν χρόνο προτού πεθάνει. Ο ίδιος ο Ριβέρα την υποστήριξε πολύ καλλιτεχνικά. Ίσως αν δεν υπήρχε αυτός σήμερα να μην τη γνωρίζαμε. Πάντως η εξέλιξη της φήμης της μετά θάνατον ήταν ραγδαία. Και πλέονχαρακτηρίζεται με τη λέξη «frieda-mania».
Γεννήθηκε στις 6 Ιουλίου 1907 και στο ζώδιο ήταν καρκίνος. Ο φωτογράφος πατέρας της ήταν Γερμανοεβραίος και  η μητέρα της Ισπανομεξικανή. Η ίδια έλεγε πως υπήρξε το γέννημα δύο αντίρροπων δυνάμεων: της ευρωπαϊκής αποικιοκρατίας και της ιθαγένειας. Αυτό το γέννημα όμως είχε προβλήματα υγείας. Έξι ετών προσβλήθηκε από πολιομυελίτιδα με αποτέλεσμα να κουτσαίνει. Στα 18 της έπεσε θύμα σοβαρού τροχαίου με αποτέλεσμα τη διάλυση της σπονδυλικής στήλης, του αριστερού χεριού και των κάτω άκρων της. Όλα αυτά είχαν ως αποτέλεσμα να μπαινοβγαίνει στα χειρουργεία για όλη της τη ζωή – τουλάχιστον 30 φορές! Όμως αυτή η δυστυχία της άνοιξε τον δρόμο για τη ζωγραφική.
Καθηλωμένη μέσα στα νοσοκομεία έγινε αυτοδίδακτη ζωγράφος. Το 1929, τέσσερα χρόνια μετά το μοιραίο δυστύχημα, έδειξε έργα της στον Ντιέγκο Ριβέρα που τον γνώρισε στο Κόμμα. Εκείνος ήταν ήδη ο διασημότερος τοιχογράφος της Λατινικής Αμερικής με πολλές αναθέσεις και στις ΗΠΑ. Εκείνος λοιπόν, ο δύσμορφος σούπερ σταρ, της είπε «πας καλά, συνέχισε». Επίσης ως μέγας γυναικάς την ερωτεύτηκε και την ίδια χρονιά την παντρεύτηκε.
Φυσικά προώθησε τη ζωγραφική της. Τη σύστησε σε σημαντικές φυσιογνωμίες, όπως ο Λέον Τρότσκι και ο Αντρέ Μπρετόν. Ο Μπρετόν τη χαρακτήρισε σουρεαλίστρια και της έκλεισε έκθεση στο Παρίσι. Μάλιστα μεσολάβησε ώστε το Λούβρο να αγοράσει ένα έργο της. Η ίδια δεν πίστευε ότι έκανε σουρεαλισμό. Έλεγε ότι ζωγράφιζε τη ζωή της και μάλλον αυτό ίσχυε. Η τέχνη της έχει γνησιότητα και αλήθεια. Η τεχνική της μοιάζει με ναΐφ και ίσως αυτό να οφείλεται στην έλλειψη σπουδών. Τα σουρεάλ στοιχεία που έβλεπε ο Μπρετόν μάλλον παραπέμπουν στον μαγικό ρεαλισμό της Λατινικής Αμερικής. Πάντως η ζωγραφική της είναι αναγνωρίσιμη και έχει χαρακτήρα. Όλο το έργο της αποτελείται από αυτοπροσωπογραφίες και διανθίζεται από στοιχεία σχετικά με διάφορες δύσκολες ή ευχάριστες φάσεις της ζωής της. Χρησιμοποιεί λαμπερά χρώματα που αντλούνται από τη μεξικανική παράδοση και τα ρούχα που φορούσε – ένας συνδυασμός παραδοσιακής φορεσιάς με νότες μοντερνισμού που ήταν της μόδας εκείνη την εποχή.
Η συζυγική σχέση όμως της Φρίντα Κάλο με τον Ριβέρα, ήταν άθλια. Ο γυναικάς είναι πάντα γυναικάς, όταν είναι λατίνος τα πράγματα γίνονται ακόμα χειρότερα. Τα έφτιαξε μέχρι και με την αδερφή της με την οποία ερωτοτροπούσε μέσα στο συζυγικό σπίτι. Τότε οι δύο ζωγράφοι χώρισαν. Ήταν το 1939. Στο μεταξύ η Φρίντα είχε κάνει έκθεση και στη Νέα Υόρκη, έγινε εξώφυλλο στηVogue και άρχισε να πίνει, να παίρνει ναρκωτικά, να συνάπτει ερωτικές σχέσεις με άνδρες και γυναίκες – ακόμα και με τον Τρότσκι, σύμφωνα με ανεξακρίβωτες φήμες. Παράλληλα η υγεία της χειροτέρευε πολύ και μετά τη δολοφονία του Τρότσκι, το 1940, τον οποίο φυγάδευε το ζευγάρι στο Μεξικό, ξαναπαντρεύτηκαν.
Η Φρίντα ήταν ήδη πλέον γνωστή στους κύκλους των διεθνών εικαστικών, αλλά και πάλι η ρετσινιά της «συντρόφου του Ριβέρα» την ακολουθούσε. Εκείνος, το εκμεταλλευόταν θετικά και προσπαθούσε να διαδώσει τη φήμη της σε αντάλλαγμα της δυστυχίας που της είχε προκαλέσει ως σύζυγος. Τα χρόνια από το 1940 έως τον θάνατό της το 1954 κύλησαν σχετικά ομαλά για τη σχέση των δύο καλλιτεχνών, ωστόσο η υγεία της Κάλο πήγαινε από το κακό στο χειρότερο. Πλέον ζούσαν στο πατρικό της το διάσημο σήμερα «Μπλε Σπίτι» στην πόλη του Μεξικού και η ίδια περνούσε τον περισσότερο καιρό με γύψους, νάρθηκες και παυσίπονα, ζωγραφίζοντας. Το 1953, η πατρίδα της εδέησε να την αναγνωρίσει ως ζωγράφο στην οποία άξιζε μια έκθεση. Εκείνη τότε ήταν στο νοσοκομείο σε άθλια κατάσταση. Ο Ριβέρα στα εγκαίνια συγκινημένος, έκανε μία εισαγωγή στο κοινό για τη σπουδαιότητα του έργου της. Ενώ έβγαζε τον λόγο του, ακούστηκε η φωνή της ζωγράφου από την είσοδο της γκαλερί να λέει: «Με τίποτα δεν θα έχανα αυτή την έκθεση!». Την έφεραν μέσα τέσσερεις, με φορείο. Ένα χρόνο μετά πέθανε ακρωτηριασμένη από πνευμονία. Μετά τον θάνατό της ο Ριβέρα παραχώρησε το «Μπλε Σπίτι» στο κράτος του Μεξικού με την προϋπόθεση να γίνει μουσείο της ζωής και του έργου της Φρίντα. Και δεν έπαψε μέχρι τον θάνατό του, το 1957, να φροντίζει για την καλλιτεχνική υστεροφημία της.

περισσότερα

Γροιλανδία - Η χώρα της φωτιάς και του πάγου

Ψυχρή και μετά από λίγο «καυτή», άστατη μέσα στην  ηρεμία της και γι αυτό και εξόχως προκλητική, η Ισλανδία είναι φτιαγμένη από τα υλικά που συγκινούν τους εραστές της διαφορετικότητας.
Επτά ώρες μόνο. Τόσο κρατά το ταξίδι από τη δική μας πραγματικότητα στην «Game of Thrones» απόκοσμη γοητεία της Ισλανδίας. Ευτυχώς οι συγκινήσεις και οι εκπλήξεις διαδέχονται η μία την άλλη σταδιακά... Ξαφνικά αρχίζουμε να μπαινοβγαίνουμε και να περπατάμε σε παγετώνες, να βολτάρουμε πάνω τους με σούπερ τζιπ, να «λιώνουμε» στη θέα ενός θερμοπίδακα Γκέιζερ, να συναντούμε φάλαινες και μαύρες παραλίες, να κολυμπάμε σε αχνιστές γαλάζιες λίμνες κάνοντας γεωθερμικό σπα.
«Κερασάκι» στην τούρτα των «παγωμένων» ταξιδιωτικών εκπλήξεων η απόβαση στη Γροιλανδία, που κάποιοι τυχεροί θα θυμούνται για όλη τους τη ζωή...
Κάπου στα τέλη του 9ου αιώνα, όταν τα καράβια των Βίκινγκς ξεκίνησαν από τη σκανδιναβική χερσόνησο με κατεύθυνση τον Βορρά και προορισμό το «απώτερο άκρο του κόσμου», κατέληξαν σ’ ένα παγωμένο νησί όπου από τις ακτές του υψώνονταν έντονοι καπνοί από τις εκεί θερμές πηγές και στο εσωτερικό του απλώνονταν μεγαλοπρεπείς παγετώνες, βροντώδεις καταρράκτες, ηφαίστεια και θερμοπίδακες.
Εδώ, λοιπόν, που η λάβα έσμιξε με τον πάγο και γέννησαν τοπία μεγαλειώδη, τροφοδοτώντας τους θρύλους των Βίκινγκς, εδώ που οι άνθρωποι γνωρίζουν τι «διαμάντι» ακατέργαστο κληρονόμησαν από τον Θεό και τους προγόνους και κυρίως πώς να το περάσουν στους επόμενους χωρίς να το «χαράξουν» και να το «πληγώσουν», ας ξεκινήσουμε και εμείς την εξερευνητική αυτή περιπέτεια, που μας υπόσχεται δρόμους μαγικούς, μέσα από πάγους, βράχους, θάλασσες και φωτιές, μέχρι να φτάσουμε στη Γροιλανδία και σχεδόν να αγγίξουμε την άκρη του κόσμου.
Ένα ταξίδι αφιερωμένο στο μυστήριο αυτής της χώρας, στην ομορφιά των τοπίων της και στα αμέτρητα φυσικά της φαινόμενα. Ένα ταξίδι με έντονη την ταυτότητα Versus, που εκτελεί μια πλήρη κυκλική διαδρομή, με διανυκτερεύσεις σε  διαφορετικά σημεία και όχι με περιορισμένης εμβέλειας ημερήσιες εξορμήσεις από την πρωτεύουσα. Ο λόγος προφανής, για να έχουμε περισσότερο χρόνο αλλά και όρεξη να εξερευνήσουμε τη χώρα. Επιπρόσθετα, η Γροιλανδία προσεγγίζεται στο πιο ενδιαφέρον σημείο της, το Ιλούλισατ, εκεί που μοιάζει με την Ανταρκτική.
Ο σχεδιασμός του επιτρέπει διάρκεια μοιρασμένη ακριβοδίκαια, με ένα πρόγραμμα γεμάτο από εκδρομές και δραστηριότητες και όχι ελεύθερες ημέρες, σε έναν από τους πιο ακριβούς προορισμούς παγκοσμίως.

περισσότερα

Ισλανδία - Γροιλανδία

Η Ισλανδία είναι ένα κομμάτι εξωτισμού δίπλα στη Ευρώπη. Είναι πολύ σπάνιο σε ένα ταξίδι και μέσα σε λίγες μέρες, ο ταξιδιώτης να περνά από ηφαιστειακή γη, σε παγετώνες, σε ορεινά περάσματα ή στην παρατήρηση φαλαινών.
Τα τελευταία χρόνια έχουμε καταφέρει να εξερευνήσουμε ενδελεχώς αυτή τη γη των μυστηρίων της φύσης και να προσθέσουμε και τη παραμικρή λεπτομέρεια . Βέβαια η Ισλανδία μας εκπλήσσει σε κάθε χιλιόμετρο που κάνουμε, είτε με έναν καταρράκτη ακόμα, είτε με έναν παγετώνα που ξεπροβάλει σε μια ηφαιστειακή πλάγια, είτε μια παραλία που έχει σχηματιστεί από αρχαία λάβα.
Απαραίτητο συμπλήρωμα, ή ίσως αποκορύφωμα του ταξιδιού είναι το πέρασμα μας από τη Γροιλανδία. Η εικόνα των θρυμματισμένων παγόβουνων καθώς φτάνουμε στην άγονη γη της Γροιλανδίας είναι μοναδική και αιχμαλωτίζουν τη σκέψη μας. Στο τεράστιο αυτό παγωμένο νησί ζουν οι Ινουίτ, οι αυτόχθονες της Αρκτικής, με τα περίφημα σκυλιά τους , ένας λαός που ζει ακόμα από το κυνήγι της φώκιας. Η κάθε ώρα στη Γροιλανδία είναι πολύτιμη για τον ταξιδιώτη, που προσπαθεί να συνειδητοποιήσει που έχει φτάσει και τι βλέπει γύρω του.
Αν δούμε συνολικά σαν επιλογή τη Ισλανδία με τη Γροιλανδία, είναι μια από τις πιο όμορφες ταξιδιωτικές κατακτήσεις και από τις πιο έντονες και ουσιαστικές ταξιδιωτικές αναμνήσεις. Ένα προσκύνημα στην αμόλυντη φύση και στα μοναδικά της μνημεία.

περισσότερα

ΙΣΛΑΝΔΙΑ

Ένας προορισμός που τον χαρακτηρίζουν τα μεγαλειώδη, μαγευτικά και ακαταμάχητα γοητευτικά τοπία. Αντικρουόμενα στοιχεία - πάγος και φωτιά - συνθέτουν μια απέριττη, άγρια, ακατέργαστη και επιβλητική ομορφιά. Μια φύση μοναδική στον Ευρωπαϊκό χώρο.
Η Ισλανδία, η "χώρα των πάγων",το δεύτερο μεγαλύτερο νησί και η πιο αραιοκατοικημένη χώρα της Ευρώπης, είναι από τη φύση καταδικασμένη στην απομόνωση: τα πιο κοντινά της μέρη είναι η Γροιλανδία που απέχει 290 km, τα νησιά Φερόες (420 km) και η Σκωτία (800 km), ενώ από την ηπειρωτική Ευρώπη η κοντινότερη χώρα είναι η Νορβηγία που απέχει 970 km.Μια "νέα γη" που ξεπήδησε από τους ατμούς και τη λάβα και τροφοδότησε τους θρύλους των Βίκινγκς. Μια χώρα περίφημη για την παρθένα φύση της και τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά της χαρακτηριστικά: θερμές πηγές, μεγαλοπρεπείς παγετώνες, ενεργά και ανενεργά ηφαίστεια, χιονοσκεπή βουνά, θερμοπίδακες (γκέιζερ), παγωμένες θάλασσες, ονειρικές λίμνες, ορμητικά ποτάμια, βροντώδεις καταρράκτες, απόκρημνα βράχια, βαθιές κοιλάδες, δαντελωτές ακτογραμμές, πολυσχιδή φιόρδ,σουρεαλιστικοί σχηματισμοί λάβας... Πέρα από αυτά όμως, είναι μια χώρα με πλούσια ιστορία, λογοτεχνία και λαϊκές παραδόσεις.
Το ταξίδι μας είναι αφιερωμένο στο μυστήριο της χώρας αυτής, στην ομορφιά των τοπίων της και στα αμέτρητα φυσικά της φαινόμενα. Ένα εκπληκτικό ταξίδι στη βορειότερη άκρη της Ευρώπης, που προσφέρει εικόνες αναπάντεχης ομορφιάς και συναρπαστικές εμπειρίες.

περισσότερα

Κροατία - Ίστρια

Μια χερσόνησος σε σχήμα καρδιάς στα βορειοδυτικά της Κροατίας, τόσο «ιταλική» που μοιάζει να έχει αποκοπεί από την αντίπερα όχθη της Αδριατικής.

Προσελκύει χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο και όχι χωρίς καλό λόγο. Πρόκειται για μια πανέμορφη γωνιά της χώρας με καταπράσινα τοπία, παραδοσιακά χωριά, μεσαιωνικούς οικισμούς, απέραντους αμπελώνες και ελαιώνες και ανθρώπους με μεσογειακό ταπεραμέντο, που δικαίως κάποιοι την αποκαλούν «Τοσκάνη της Κροατίας».

Πλήθος αρχαιολογικών χώρων, κάστρων, αρχαίων θεάτρων και άλλων κτισμάτων από την εποχή των Ρωμαίων και μετά, βρίσκονται διάσπαρτα σε όλη τη χερσόνησο.

Το Πόρετς είναι μια ρωμαϊκή πόλη στην οποία βρίσκεται η περίφημη Ευφρασιανή Βασιλική του 6ου Μ.Χ. αιώνα -μνημείο ΟΥΝΕΣΚΟ - και πλήθος βενετσιάνικων κτηρίων από την εποχή της ενετικής κυριαρχίας. Το Ρόβινι, ένα πρώην ψαροχώρι με μια εκπληκτική παλιά πόλη, έχει αέρα κοσμοπολίτικου θέρετρου, το Γκρόζνιαν είναι το καλλιτεχνικό κέντρο της περιοχής με αμέτρητες γκαλερί και εργαστήρια χειροτεχνίας, ενώ η Πούλα, η μεγαλύτερη πόλη της χερσονήσου, διαθέτει ένα από τα πιο καλοδιατηρημένα αρχαία αμφιθέατρα στον κόσμο που χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα.

Τέλος, η Ίστρια δεν είναι τίποτα λιγότερο από ένας κορυφαίος γαστρονομικός προορισμός με εξαιρετική κουζίνα υψηλών προδιαγραφών, βασικά υλικά της οποίας είναι τα φρέσκα θαλασσινά, το ντόπιο αγνό παρθένο ελαιόλαδο και τα παγκόσμιας κλάσης κρασιά.

περισσότερα

Νησιά Φερόε - Τα ψαροχώρια των Βίκινγκς

Παραμυθένια φιόρδ, ζεν ατμόσφαιρα, «άγρια» παρθένα ομορφιά, ανέγγιχτη φύση, βαθύ μπλε του ωκεανού, σκανδιναβικός πεντακάθαρος αέρας, επιβλητικά βράχια στη θάλασσα, γραφικές κοιλάδες και πελώρια καταπράσινα βουνά. Τι άλλο χρειάζεται για να καταλάβει κανείς ότι βρίσκεται στον Παράδεισο; Αν σας κούρασε η αστική καθημερινότητα και θέλετε να ξεφύγετε από όλα, τότε οι Νήσοι Φερόε αποτελούν ένα ταξιδιωτικό «διαμάντι», έναν  εναλλακτικό προορισμό με αντιτουριστικό χαρακτήρα, όπως μόνο το Versus Travel ξέρει να προσφέρει, αποκλειστικά για αληθινούς εξερευνητές και φυσιολάτρεις ταξιδιώτες. Κάπου μεταξύ Σκωτίας, Νορβηγίας και Ισλανδίας συσπειρώνονται τα πανέμορφα ηφαιστειακά Νησιά Φερόε (Faroe Ιslands). Πράσινα, τραχιά και ανεμοδαρμένα από την απεραντοσύνη του βόρειου Ατλαντικού. Tα δεκαοκτώ ομιχλώδη νησάκια -εκ των οποίων τα δεκαεπτά είναι κατοικήσιμα- δεν μοιάζουν με τίποτε άλλο στην Ευρώπη. Μερικές φορές μάλιστα, η ομίχλη του καλοκαιριού δημιουργεί ένα άκρως μυστικιστικό τοπίο. Μια προσεκτική ματιά στον χάρτη φανερώνει την κοσμογονία που κάποτε συνέβη εδώ. Τα νησιά του συμπλέγματος ήταν ένα, αλλά κατακερματίστηκαν, με αποτέλεσμα να χωρίζονται από στενά φιορδ, των οποίων το πλάτος επιτρέπει την κατασκευή υποθαλάσσιων τούνελ. Έτσι, βρίσκονται τόσο κοντά μεταξύ τους, που δεν καταλαβαίνει κανείς ότι πέρασε από το ένα νησί στο άλλο. Σήμερα, αποτελούν αυτόνομη κοινοβουλευτική δημοκρατία που ανήκει στο βασίλειο της Δανίας. Το πρώτο πράγμα που παρατηρούμε είναι τα σπίτια των χωριών. Ξύλινα, βαμμένα με έντονα χρώματα ή με το παραδοσιακό μαύρο, ενώ οι στέγες είναι συχνά σκεπασμένες με χλοοτάπητα. Οι κάτοικοι, λόγω της απομόνωσης των νησιών, έχουν διατηρήσει τη δική τους παραδοσιακή σκανδιναβική κουλτούρα, ενώ έχουν και τη δική τους γλώσσα η οποία έχει τις ρίζες της από την εποχή των Βίκινγκς. Άλλωστε, οι σύγχρονοι Φερόες είναι απόγονοι των Βίκινγκς. Τα νησιά είναι συνδεδεμένα με σκανδιναβικούς θρύλους, ιστορίες ψαράδων και μύθους διαφόρων μοναχών. Ένας από τους πιο γνωστούς μύθους λέει ότι οι δύο πέτρινες στήλες που ξεπροβάλλουν από τη θάλασσα, δημιουργήθηκαν όταν δύο γίγαντες προσπάθησαν να σύρουν τα νησιά προς το δικό τους νησί (τη σημερινή Ισλανδία). Ακόμα, η πρωτεύουσα των νησιών, Τόρσχαβν (Tórshavn), φημίζεται πως έχει πάρει το όνομά της από τον Thor, τον Νορβηγό θεό του κεραυνού και της αστραπής. Επίσης, λέγεται ότι τον 6ο αιώνα μ.Χ. ένας Ιρλανδός μοναχός που έφθασε εκεί, τα χαρακτήρισε ως παράδεισο των πουλιών και των προβάτων. Κι έτσι πήραν το όνομά τους. Μάλιστα, στα τέλη του 7ου αιώνα, μοναχοί από την Ιρλανδία επισκέφθηκαν τα νησιά προς αναζήτηση ερημητηρίων για μοναχισμό. Σήμερα, στα νησιά υπάρχουν περίπου 70.000 πρόβατα και σχεδόν 2 εκατ. ζεύγη σπάνιων πτηνών. Εξερευνούμε σημεία στα οποία έχουν γίνει γυρίσματα για τον «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών», κάνουμε πεζοπορία με φόντο απόκοσμα τοπία, επισκεπτόμαστε αρχαία παραπήγματα των Βίκινγκς τα οποία έχουν ξεμείνει στο νησί από Νορβηγούς θαλασσοπόρους, που ήταν από τους πρώτους ενοίκους των νησιών. Δοκιμάζουμε την παραδοσιακή φεροέζικη κουζίνα που αποτελείται από εξαιρετικά θαλασσινά και βιολογικό αρνί, απολαμβάνουμε αχνιστό καφέ με φόντο τα κύματα του Ατλαντικού, ενώ φεύγοντας προμηθευόμαστε με εξαιρετικά προϊόντα που κατασκευάζονται από μαλλί υψηλής ποιότητας. 

περισσότερα

Τασιλί Νατζέρ, ένα θαύμα υπό εξερεύνηση στην Αλγερία

Βρίσκεται μέσα στη Σαχάρα, σε ένα αχανές οροπέδιο στη νοτιοανατολική Αλγερία, και είναι ένα απίστευτο εθνικό πάρκο χαρακτηρισμένο ως μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς από την UNESCO. Περιλαμβάνει αρχαιολογικό χώρο, καταφύγιο βιόσφαιρας με κυπαρίσσια και μυρτιές της ερήμου και άλλα ενδημικά είδη χλωρίδας και πανίδας υπό εξαφάνιση και ένα πανόραμα γεωλογικών σχηματισμών που μοιάζει με πίνακα abstrait ζωγραφικής ή παράξενο σεληνιακό τοπίο. Επίσης διαθέτει μία από τις πιο σημαντικές ομάδες προϊστορικών σπηλαίων στον κόσμο, που καλύπτουν έκταση μεγαλύτερη των 72.000 τ.χλμ. Αυτά έχουν ανακαλυφθεί μέχρι στιγμής.
Ο αρχαιολογικός χώρος εντοπίστηκε το 1910 στα βράχια και περιλαμβάνει προϊστορική ζωγραφική και χαρακτική. Μιλάμε για περίπου 15.000 απεικονίσεις, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, που χρονολογούνται από την πρώιμη Νεολιθική εποχή στο τέλος της τελευταίας περιόδου των Παγετώνων κατά την οποία η Σαχάρα ήταν ακόμη μία… κατοικήσιμη σαβάνα. Συγκεκριμένα οι ζωγραφιές και τα χαρακτικά, σύμφωνα με τη μελέτη των σχετικών ιζημάτων, είναι ηλικίας από 9.000-12.000 ετών. Τα θέματά τους δείχνουν μεγάλα άγρια ζώα, όπως αντιλόπες και κροκόδειλους, κοπάδια βοοειδών και ανθρώπους που κυνηγούν και χορεύουν. 
Η οροσειρά που περιλαμβάνει τα σπήλαια, τα ζωγραφισμένα βράχια και τον βιότοπο αποτελείται κυρίως από ψαμμίτη με αποχρώσεις που ποικίλουν από το μαύρο έως το θαμπό κόκκινο. Επίσης λόγω της διάβρωσης του πετρώματος στην περιοχή σχηματίζονται περίπου 300 φυσικές αψίδες στους βράχους και πολλά χρωματιστά και περίτεχνα ανάγλυφα στο έδαφος. Λόγω του υψομέτρου και των υδατοστεγών ιδιοτήτων του ψαμμίτη, η βλάστηση στο πάρκο είναι έντονη, εν αντιθέσει με τη γύρω ερημική περιοχή. Περιλαμβάνει διάσπαρτη δασική έκταση απειλούμενων προϊστορικών ενδημικών ειδών όπως το κυπαρίσσι και η μυρτιά της Σαχάρας στα υψηλότερα τμήματα του ανατολικού μισού της οροσειράς − εκεί εκτείνεται ο βιότοπος. Οι απειλούμενοι πληθυσμοί του προϊστορικού κροκόδειλου της Δυτικής Αφρικής που βλέπουμε στα χαρακτικά ζούσαν στο Τασιλί ν'Ατζέρ μέχρι τον 20ό αιώνα. Σήμερα εξακολουθούν να κατοικούν στο οροπέδιο, αιγοπρόβατα μουφλόν, τα οποία είναι το μοναδικό είδος μεγαλύτερων θηλαστικών που απεικονίζονται στους βράχους.
Η μελέτη όλου αυτού του φυσικού πλούτου και η καταγραφή των προϊστορικών χαρακτικών είναι ακόμα σε εξέλιξη. Η πληροφόρηση που έχουμε είναι σχετικά περιορισμένη. Ωστόσο κάθε επαφή με αυτή την υπέρκοσμη ομορφιά κόβει την ανάσα στους τυχερούς επισκέπτες.  Ταυτόχρονα γεωλόγοι, αρχαιολόγοι, φυσιοδίφες, ιστορικοί τέχνης ερευνούν, μελετούν και καταγράφουν. Ένα πράγμα μόνο μπορούμε να πούμε με σιγουριά: αυτός ο πλανήτης κρύβει θαύματα!

περισσότερα

Τιμγκάντ, το πολεοδομικό αριστούργημα του Τραϊανού, Αλγερία

Ιδρύθηκε και οικοδομήθηκε από το μηδέν γύρω στο 100 μ.Χ. κατ’ εντολή του ρωμαίου αυτοκράτορα Τραϊανού και ονομάζεται Τιμγκάντ. Η πλήρης ρωμαϊκή ονομασία της ήταν Colonia Marciana Ulpia Traiana Thamugadi. Ο Τραϊανός τη βάφτισε έτσι προς τιμήν της μητέρας του, Μαρσίας, της μεγαλύτερης αδελφής του, Ουλπίας Μαρσιάνας, και του πατέρα του, Μάρκου Ούλπιου Τραϊανού.
Σήμερα η Τιμγκάντ έχει χαρακτηριστεί ως το σημαντικότερο και καλύτερα σωζόμενο δείγμα ρωμαϊκής ρυμοτομίας και πολεοδομίας στον κόσμο! Σε αυτό βοήθησε το γεγονός ότι ολόκληρη η πόλη ήταν καλυμμένη για αιώνες από στρώμα άμμου ύψους ενός μέτρου, μέχρι την ανασκαφή της το 1881. Και φυσικά εννοείται πως αποτελεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO.
Αρχικά χτίστηκε πάνω σε μία εύφορη γεωργική περιοχή ως στρατιωτική αποικία που προοριζόταν για προπύργιο εναντίον των Βερβέρων. Πρώτοι κάτοικοι ήταν οι ρωμαίοι βετεράνοι των παρθικών εκστρατειών, στους οποίους χορηγήθηκε αποικιακή γη σε αντάλλαγμα για τις υπηρεσίες τους στον ρωμαϊκό στρατό. Πάντως οι πρώτοι αιώνες ήταν ειρηνικοί. Τον 3ο η Τιμγκάντ έγινε κέντρο χριστιανικής δραστηριότητας και τον 4ο εξελίχθηκε σε δονατιστικό καταφύγιο. Εκεί συνέρρεαν πεπτωκότες χριστιανοί – ο δονατισμός υπήρξε εκκλησιαστικό σχίσμα της Βορείου Αφρικής, που υποστήριζε την επιστροφή των χριστιανών οι οποίοι για να αποφύγουν τα ρωμαϊκά βασανιστήρια αρνήθηκαν επισήμως τη χριστιανική πίστη… Τον 5ο αιώνα όμως ήρθαν τα δύσκολα. Η Τιμγκάντ λεηλατήθηκε από τους Βανδάλους και τους Βέρβερους και άδειασε εντελώς. Το 535, ο βυζαντινός στρατηγός Σολομών τη βρήκε εγκαταλειμμένη και την κατέλαβε. Επί βυζαντινής κυριαρχίας η πόλη ξαναγέμισε ζωή και γνώρισε μία τρίτη ακμή, η οποία όμως μάλλον διεκόπη τον 8ο αιώνα με την επέλαση των Αράβων. Από τότε εξαφανίστηκε παντελώς από τον ιστορικό χάρτη, μέχρι να χτυπήσει πάνω στις πέτρες της η αρχαιολογική σκαπάνη τον 19ο αιώνα. Τι συνέβη στο μεταξύ; Κανείς δεν ξέρει!
Το σίγουρο είναι πως με την επέκταση της Σαχάρας ερημοποιήθηκε, θάφτηκε κάτω από την άμμο και διατηρήθηκε άρτια. Έτσι σήμερα μπορούμε να αντικρύσουμε αυτό το θαύμα αρχιτεκτονικής και πολεοδομίας. Κοιτάζοντας την από ψηλά, αλλά και περπατώντας την αντιλαμβανόμαστε πως είναι χτισμένη σε σχήμα ορθογώνιο πάνω στη διασταύρωση έξι δρόμων. Είναι περιτειχισμένη, αλλά όχι οχυρωμένη. Αρχικά είχε σχεδιαστεί για πληθυσμό περίπου 15.000 κατοίκων, αλλά γρήγορα επεκτάθηκε και έξω από το πρώτο ρυμοτομικό ορθογώνιο με πιο χαλαρά οργανωμένο τρόπο. Τη διασχίζουν δύο μεγάλες οδοί που τέμνονται σε σταυρό: η decumanus maximus (ανατολή - δύση) και η cardo (βοράς - νότος). Και οι δύο περιβάλλονται από κορινθιακές κιονοστοιχίες. Αμέσως μετά τη διασταύρωση η cardo καταλήγει στο forum δηλαδή στην αγορά. Στο δυτικό δε άκρο της decumanus ορθώνεται η Αψίδα του Τραϊανού, μία αψίδα θριάμβου, ύψους 12 μέτρων, η οποία αποκαταστάθηκε εν μέρει το 1900. Στην αρχαία πόλη υπάρχει επίσης ένα θέατρο 3.500 θέσεων, σε άριστη κατάσταση, το οποίο χρησιμοποιείται για σύγχρονες παραστάσεις. Σώζονται ακόμη ο ναός του Καπιτωλίου που μοιάζει με το Πάνθεον στη Ρώμη, τέσσερα λουτρά και η βιβλιοθήκη.
Για τη βιβλιοθήκη, ξέρουμε σίγουρα πως ήταν δώρο του Ιούλιου Κουιντιανού Φλάβιου Ρογατιανού προς τον ρωμαϊκό λαό και ότι η κατασκευή μαζί με τον εξοπλισμό της κόστισαν 400.000 σηστέρτια. Άλλα στοιχεία για τον ευεργέτη δεν είναι γνωστά οπότε η ακριβής χρονολόγησή της είναι αδύνατη. Οι μελετητές ωστόσο την τοποθετούν μεταξύ 3ου και 4ου αιώνα. Η βιβλιοθήκη έχει κι αυτή σχήμα ορθογώνιο. Φαίνεται πως περιελάμβανε αναγνωστήριο με τραπέζια ανάγνωσης και επιδαπέδιες βιβλιοθήκες, επιτοίχιες ραφιέρες με πλάτη, πλαϊνά και πόρτες, αίθουσα διαλέξεων και χώρο αρχείου. Εκτιμάται δε ότι εκεί μπορούσαν να φυλαχθούν περί τους 3.000 παπύρους.
Αυτά είναι τα κυριότερα αξιοθέατα της ρωμαϊκής πόλης του Τραϊανού. Επειδή όμως η ζωή συνεχίστηκε και μετά τους Ρωμαίους, βλέπουμε σ’ αυτή την ιστορική βόλτα μας, κάπου στα περίχωρα, μια τετράγωνη εκκλησία με κυκλική κόγχη που χρονολογείται από τον 7ο αιώνα μ.Χ., δηλαδή στην βυζαντινή πλέον ακμή της. Και νοτιοανατολικά φαίνεται επίσης ένα μεγάλο βυζαντινό φρούριο. Αυτό όπως δείχνουν οι εξελίξεις… δεν της φάνηκε ιδιαίτερα χρήσιμο.

περισσότερα

Δημήτρης Τσαφέντας, ο Έλληνας που νίκησε το Απαρτχάιντ, Νότια Αφρική

«Κάθε μέρα βλέπεις κάποιον που ξέρεις ότι διαπράττει ένα σοβαρό έγκλημα, το οποίο πλήττει εκατομμύρια άλλους ανθρώπους. Δεν μπορείς να τον δικάσεις ούτε να τον καταγγείλεις στην Αστυνομία επειδή αυτός είναι ο ίδιος ο νόμος της χώρας. Θα παραμείνεις σιωπηλός και θα τον αφήσεις να διαπράττει το έγκλημά του ή θα κάνεις κάτι για να τον σταματήσεις;». Αυτά είπε ο Δημήτρης Τσαφέντας όταν συνελήφθη για τη δολοφονία του αρχιτέκτονα του απαρτχάιντ, πρωθυπουργού της Νοτίου Αφρικής Χέντρικ Φέρβερντ, στις 6 Σεπτεμβρίου του 1966.
Λίγο νωρίτερα, εκείνη την ημέρα, ο Φέρβερντ, ο πρώτος μη Μπόερ πρωθυπουργός, είχε ανέβει στο βήμα της Βουλής. Ο Τσαφέντας, ως κλητήρας του κτιρίου (προσλήφθηκε λίγους μήνες νωρίτερα, μάλλον γι αυτόν τον σκοπό), πήγε να του αφήσει ένα ποτήρι νερό. Μόλις άφησε το ποτήρι πάνω στο βήμα, έβγαλε από την κάλτσα του ένα μαχαίρι και δολοφόνησε με τέσσερα χτυπήματα τον πρωθυπουργό. Αρχικό σχέδιο ήταν να τον πυροβολήσει με περίστροφο και μετά να διαφύγει. Ωστόσο δεν κατάφερε να βάλει το περίστροφο μέσα στο κτίριο κι έτσι ακολούθησε το δεύτερο πλάνο που ήταν τον μαχαιρώσει και να παραδοθεί.
Ο Δημήτρης Τσαφέντας γεννήθηκε στις 14 Ιανουαρίου 1918 στη Μοζαμβίκη. Πατέρας του ήταν ο Μιχάλης Τσαφέντας ή Τσαφεντάκης από τα Χανιά της Κρήτης και μητέρα του ήταν η Αμέλια Γουίλιαμς, μιγάδα από την Μοζαμβίκη. Από τα δεκάξι του άρχισε να δουλεύει όπου έβρισκε για τα προς το ζην. Τη δεκαετία του 1930 έγινε μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος Νοτίου Αφρικής. Περίπου τότε μπάρκαρε σε υπερωκεάνια αλλά άρχισε να εμφανίζει ψυχωτικά επεισόδια, με αποτέλεσμα, για σύντομα χρονικά διαστήματα, να νοσηλεύεται σε διάφορες χώρες. Μεταξύ άλλων έμεινε για έξι μήνες στη Νήσο Έλις στη Νέα Υόρκη όπου του διαγνώστηκε σχιζοφρένεια. Όταν εν συνεχεία εγκαταστάθηκε και πάλι στη Νότια Αφρική μιλούσε ήδη οκτώ γλώσσες οπότε εργάστηκε ως μεταφραστής.
Σύμφωνα με τους φυλετικούς νόμους του Απαρτχάιντ, ο Τσαφέντας ήταν λευκός. Όμως επειδή είχε σκούρο δέρμα αντιμετώπιζε συνεχώς ρατσιστικά σχόλια και κοροϊδίες. Ως λευκός απαγορευόταν να παντρευτεί γυναίκα μη λευκή, έτσι κάποια στιγμή ο Τσαφέντας ζήτησε να καταχωρηθεί ως «έγχρωμος», προκειμένου να παντρευτεί τη μιγάδα φίλη του, ωστόσο η αίτησή του απορρίφθηκε. Το γεγονός αυτό μάλλον τον κλόνισε ιδιαίτερα και σε συνδυασμό με την άθλια κατάσταση που έβλεπε γύρω του στη χώρα λόγω του απαρτχάιντ άρχισε να σκέφτεται πώς θα μπορούσε να αναλάβει μία κάποια δράση… με τη γνωστή τελικά κατάληξη της 6ης Σεπτεμβρίου 1966.
Αμέσως μετά τη σύλληψή του εκείνη την ημέρα, άρχισαν οι ανακρίσεις. «Ήθελα να δω μία κυβέρνηση που να εκπροσωπεί όλο τον λαό της Νότιας Αφρικής. Η Εθνικιστική Κυβέρνηση δεν το κάνει αυτό και ήθελα να δω μια αλλαγή. Δεν σκέφτηκα τις συνέπειες για μένα, δεν το σκέφτηκα δεύτερη φορά. Ήμουν τόσο αηδιασμένος από τη ρατσιστική πολιτική που απλώς αποφάσισα να δολοφονήσω τον πρωθυπουργό» δήλωσε στους ανακριτές.
Φυσικά δεν έλειψαν και τα βασανιστήρια. Καθημερινά ηλεκτροσόκ. Απομόνωση χωρίς κρεβάτι και ρούχα, ξαπλωμένος στο τσιμέντο και με τα χέρια δεμένα με χειροπέδες. Ξύλο και κλωτσιές. Πλαστική σακούλα στο κεφάλι και ταυτόχρονη ρήψη νερού για να δημιουργείται το αίσθημα της ασφυξίας. Μετά την πρώτη εβδομάδα εφαρμόστηκε και η εικονική κρεμάλα. Με κλειστά μάτια και χειροπέδες τον έβαζαν να πατήσει σε μια καρέκλα, του περνούσαν μια θηλιά και έσπρωχναν την καρέκλα. Ο Τσαφέντας έμενε για λίγο κρεμασμένος αλλά προτού εκπνεύσει έκοβαν τη θηλιά και έπεφτε στο πάτωμα… Δεν άλλαξε όμως ποτέ την αρχική ομολογία του.
Στο δικαστήριο αστυνομικοί κατέθεσαν πως κατά την ανάκριση είχε αναφέρει ότι μέσα στη κοιλιά του είχε ένα σκουλήκι που του μιλούσε... Με βάση αυτή τη μαρτυρία, ο δικαστής αποφάνθηκε πως ο Τσαφέντας ήταν σχιζοφρενής και θεωρήθηκε αθώος για το έγκλημα της δολοφονίας. Φυλακίστηκε με έναν νόμο που επέτρεπε μόνο στον πρόεδρο της χώρας να διατάξει την απελευθέρωσή του, κάτι που δεν έγινε ποτέ. Έτσι πέρασε το υπόλοιπο της ζωής του έγκλειστος παρόλο που δεν είχε καταδικαστεί ως εγκληματίας. Το κελί του βρισκόταν ακριβώς δίπλα από ένα δωμάτιο ομαδικών εκτελέσεων δι’απαγχονισμού. Οι κραυγές και ο ήχος της κρεμάλας κλόνισαν τα νεύρα του, με αποτέλεσμα να μπαινοβγαίνει διαρκώς στα ψυχιατρεία των φυλακών.
Ο ίδιος δεν μετάνιωσε ποτέ για την πράξη του. Το 1994 φέρεται να είπε σε δύο έλληνες ιερείς που τον επισκέφθηκαν: «ένοχος είσαι όχι μόνο όταν διαπράττεις ένα έγκλημα, αλλά και όταν δεν κάνεις τίποτα για να το εμποδίσεις εφόσον σου δίνεται η ευκαιρία».
Πέθανε στην ψυχιατρική κλινική-φυλακή Στέρκφονταϊν στις 7 Οκτωβρίου 1999 από πνευμονία. Κηδεύτηκε παρουσία ελάχιστων δημοσιογράφων και 4 Ελλήνων. Ακόμα και οι συγγενείς του όλα αυτά τα χρόνια τον θεωρούσαν τρελό. Ωστόσο, μετά τη δολοφονία που διέπραξε, είχαν αρχίσει σταδιακά να γίνονται θετικές μεταρρυθμίσεις στους νόμους του απαρτχάιντ, μέχρι που το 1991 η ρατσιστική νομοθεσία καταργήθηκε οριστικά. Το 1994 ο Νέλσον Μαντέλα έγινε ο πρώτος μαύρος πρόεδρος της Νότιας Αφρικής.

περισσότερα

Η μαύρη σελίδα του Απαρτχάιντ...Νότια Αφρική

«Απαρτχάιντ» σημαίνει διαχωρισμός. Είναι όρος που προέρχεται από τη γλώσσα αφρικάανς την οποία μιλάνε οι Αφρικάνερς ή Μπόερς δηλαδή οι πρώτοι λευκοί άποικοι της Νοτίου Αφρικής που έφτασαν εκεί τον 17ο αιώνα. Αυτοί ήταν κυρίως Ολλανδοί, Γερμανοί και Γάλλοι οι οποίοι ασχολήθηκαν με τη γεωργία και την κτηνοτροφία και θεωρούσαν εαυτούς ανώτερη φυλή από τους μαύρους γηγενείς. Ωστόσο οι Μπόερς αντιτάχθηκαν και πολέμησαν τους Βρετανούς τον 19ο αιώνα όταν εκείνοι δημιούργησαν το κράτος της Νοτίου Αφρικής. Άρα καταλαβαίνουμε ότι η έννοια του διαχωρισμού (απαρτχάιντ) ουσιαστικά υπήρχε ήδη με το που πάτησαν λευκοί το πόδι τους στη μαύρη ήπειρο…
Ως επίσημη πάντως κρατική πολιτική εφαρμόστηκε για πρώτη φορά το 1948 και καταργήθηκε το 1991. Όσο ίσχυσε καθόριζε και επέβαλλε τη διάκριση των ανθρώπινων ομάδων (λευκών, κούληδων δηλαδή Ασιατών, μιγάδων και Μπαντού δηλαδή μαύρων) μέσα σε καθορισμένες γεωγραφικές περιοχές. Ο σκοπός του ήταν βασικά να σταματήσουν οι γάμοι μεταξύ λευκών και μη λευκών, καθώς ένα σημαντικό ποσοστό της χώρας ήταν μιγάδες.
Οι νόμοι του απαρτχάιντ ήταν στυγνοί και άδικοι. Προκάλεσαν για χρόνια αντιδράσεις και εξεγέρσεις κάποιες από τις οποίες βαφτίστηκαν «κομμουνιστικές» από τη συντηρητική εξουσία προκειμένου να πληγεί το Δημοκρατικό Κόμμα της αντιπολίτευσης… Ενδεικτικά αναφέρουμε ορισμένους από αυτούς:
- Νόμος απαγόρευσης των μεικτών γάμων (1949)
- Νόμος ανηθικότητας (1950), που τιμωρούσε τη σεξουαλική επαφή μεταξύ λευκών και μη-λευκών
- Νόμος κατηγοριοποίησης του πληθυσμού ανάλογα με τη φυλή (1950)
- Νόμος καταστολής του κομμουνισμού (1950), που επέτρεπε στην κυβέρνηση να απαγορεύσει την ύπαρξη κομμουνιστικού πολιτικού κόμματος
- Νόμος ξεχωριστών κατοικιών (1950), που καθόριζε τις αστικές ζώνες κατοίκησης στις πόλεις
- Νόμοι του «Πάσου» (1952), οι οποίοι υποχρέωναν τους μαύρους άνω των 16 ετών να έχουν πάντοτε μαζί τους ένα έγγραφο σαν πάσο/διαβατήριο, που όριζε αν είχαν κυβερνητική άδεια να βρίσκονται σε συγκεκριμένες συνοικίες
- Νόμος για ξεχωριστή χρήση των δημοσίων χώρων (1953), π.χ. δημόσιες τουαλέτες, πλατείες, σιντριβάνια κτλ.
- Νόμος για την εκπαίδευση Μπαντού (1953), που αφορούσε το σχολικό πρόγραμμα των μαύρων
- Απαγόρευση των απεργιών και της παθητικής αντίστασης στους μαύρους εργάτες (1953)
- Νόμος μετεγκατάστασης γηγενών πληθυσμών (1954), που επέτρεπε την εκδίωξη μαύρων που ζούσαν σε περιοχές οι οποίες είχαν παραχωρηθεί στους λευκούς
- Νόμος περί Εργασίας και Ορυχείων (1956), που επισημοποιούσε τις φυλετικές διακρίσεις στον χώρο εργασίας
- Νόμος προώθησης αυτόνομων μαύρων κυβερνήσεων. Με αυτόν τον νόμο κατά δημιουργήθηκαν μπαντουστάν υπό διοίκηση μη-λευκών. Τα μπαντουστάν ήταν εθνικά κρατίδια που αφορούσαν το 13% του συνολικού εδάφους της χώρας. Επρόκειτο για μικρές νησίδες γης απομονωμένες, άγονες και υποβαθμισμένες βιομηχανικά, που λειτουργούσαν ως γκέτο και στις οποίες στοιβάζονταν υποχρεωτικά όλοι οι μη λευκοί…
- Νόμος περί ιθαγένειας των μαύρων, που τους αφαιρούσε τη νοτιοαφρικανική ιθαγένεια εφόσον ζούσαν στα μπαντουστάν
- Διάταγμα περί αφρικάανς (1974), το οποίο υποχρέωνε όλα τα σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης να διδάσκουν στη γλώσσα αφρικάανς τα μαθηματικά, τις κοινωνικές επιστήμες, την ιστορία και τη γεωγραφία
- Νόμος απαγόρευσης της επαγγελματικής κατάρτισης των μαύρων (1976)
Εννοείται πως όποιος μη λευκός αντιδρούσε στα παραπάνω φυλακιζόταν ή εκτελούνταν. Ο Νέλσον Μαντέλα, κατοπινός πρώτος μαύρος πρόεδρος της Νοτίου Αφρικής (1994-1999), φυλακίστηκε για 27 χρόνια από το καθεστώς των λευκών λόγω της αντιστασιακής δράσης του κατά του απαρτχάιντ.
Οι λευκοί που έπαιρναν το μέρος των μαύρων συνήθως ελάμβαναν υποχρεωτική διάγνωση ανισόρροπου και κλείνονταν στα τρελοκομεία. Κάτι τέτοιο συνέβη στον έλληνα από τη Μοζαμβίκη Δημήτρη Τσαφέντα, ο οποίος το 1966 δολοφόνησε μέσα στη Βουλή τον αρχιτέκτονα του απαρτχάιντ, εθνικιστή πρόεδρο της Νοτίου Αφρικής Χένρικ Φέρβερντ. Ο Φέρβερντ, ήταν ο πρώτος αφρικανός πρωθυπουργός που δεν καταγόταν από Μπόερς. Ο Τσαφέντας πέθανε απομονωμένος μέσα σε ψυχιατρική κλινική-φυλακή από πνευμονία το 1999.
Παρόλα αυτά, μετά τη συμβολική αυτή πράξη του Τσαφέντα που έλαβε διεθνείς διαστάσεις και έθεσε παγκοσμίως το θέμα του φυλετικού διαχωρισμού, στη Νότια Αφρική άρχισαν σταδιακά να γίνονται κάποιες διορθωτικές μεταρρυθμίσεις. Το 1989, την εξουσία ανέλαβε ο Φρεντερίκ ντε Κλερκ, ο τελευταίος λευκός πρόεδρος της χώρας ο οποίος απελευθέρωσε τον Νέλσον Μαντέλα το 1990 και με τον οποίο μοιράστηκε το 1993 το Νομπέλ Ειρήνης «για τη συνεισφορά τους στον ειρηνικό τερματισμό του απαρτχάιντ και για τη θεμελίωση μιας νέας δημοκρατικής Νότιας Αφρικής». Τελικά η πλειονότητα των νόμων του απαρτχάιντ καταργήθηκαν μεταξύ 1989 και 1991, ωστόσο ακόμα διακρίνονται κατάλοιπα, τόσο στην πολιτική όσο και στην κοινωνία της χώρας. Σήμερα ο όρος απαρτχάιντ χρησιμοποιείται πλέον για να υποδηλώσει κάθε πολιτική φυλετικού διαχωρισμού σε οποιοδήποτε σημείο του κόσμου.

περισσότερα

Αλγερία - Κωνσταντίνη: ένα Νομπέλ και πολλές ακόμα ιστορίες

Υπάρχουν ορισμένες πόλεις που και μόνο στο άκουσμα του ονόματός τους σε κάνουν να φαντάζεσαι μύθους και ιστορίες. Μία τέτοια πόλη είναι η Κωνσταντίνη.
Ο γάλλος συγγραφέας Γκι ντε Μοπασάν τον 19ο αιώνα είχε γράψει γι αυτήν: «Αυτό το ρυάκι παλιότερα το διέσχιζες από οκτώ γέφυρες. Σήμερα έξι από αυτές είναι ερείπια»… Είχαν καταστραφεί σε πολέμους. Τώρα που μιλάμε πάντως οι γέφυρες είναι και πάλι οκτώ. Και η αρχαία Κωνσταντίνη, αυτή η υπέροχη κρεμαστή πόλη πάνω στους γκρεμούς του Άτλαντα ζει μια νέα φρέσκια και όμορφη ακμή. 
Η ιστορία της είναι συναρπαστική. Αρχίζει από την εποχή των Φοινίκων, οπότε και ιδρύθηκε με την ονομασία Σίβα, δηλαδή «βασιλική πόλη». Εν συνεχεία πέρασε στην κυριαρχία του βερβερικού βασιλείου της Νουμιδίας από το 201 π.Χ. ως το 46 π.Χ. και ονομάστηκε Κίρτα. Μετά ήρθαν οι Ρωμαίοι με τον Ιούλιο Καίσαρα, ο οποίος τη μετονόμασε Αποικία Σιτλανόρουμ και έδωσε ειδικά προνόμια στους κατοίκους της. Το 311 η πόλη καταστράφηκε εξαιτίας ενός ρωμαϊκού εμφυλίου πολέμου. Όταν ο πόλεμος τελείωσε αυτοκράτορας στέφθηκε ο Κωνσταντίνος ο Μέγας, ο οποίος την ξανάχτισε το 313 και τη βάφτισε Κωνσταντίνη. Ακολούθησε η καταστροφική επέλαση των Βανδάλων το 432, αλλά από το 534 μέχρι το 697 η πόλη επεστράφη στη Βυζαντινή Εξαρχία της Αφρικής.
Τελικά τον 7ο αιώνα κατακτήθηκε από τους Άραβες οι οποίοι την αποκαλούσαν πλέον Κουσαντίνα. Η πόλη ανέκαμψε τον 12ο αιώνα. Τότε έγινε και πάλι ένα σημαντικό εμπορικό κέντρο το οποίο συνδεόταν με την Πίζα, τη Γένοβα και τη Βενετία. Από το 1529 προσαρτήθηκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Ο Σαλά Μπέης, ο οποίος κυβέρνησε από το 1770 έως το 1792, διάνθισε την αρχιτεκτονική της και ένα μεγάλο μέρος του έργου του το βλέπουμε ακόμα και σήμερα. Τελευταίος μπέης της Κωνσταντίνης ήταν ο Αχμέντ μπεν Μοχάμεντ Τσέριφ, ο οποίος ανέλαβε το 1826. Αυτός ηγήθηκε μιας σθεναρής αντίστασης εναντίον των γαλλικών αποικιακών στρατευμάτων. Μάταια όμως… Στις 13 Οκτωβρίου 1837 η Κωνσταντίνη μαζί με την υπόλοιπη Αλγερία έγιναν αποικία της Γαλλίας μέχρι το 1962 οπότε ύστερα από πολλές μάχες και ηρωική αντίσταση των Αλγερινών, τα γαλλικά στρατεύματα απομακρύνθηκαν υπό τις διαταγές του Σαρλ ντε Γκολ και η Αλγερία έγινε μία ανεξάρτητη χώρα.
Όλες οι παραπάνω περιπέτειες, φυσικά έχουν αφήσει τα σημάδια τους στην Κωνσταντίνη. Και παρότι ανά τους αιώνες ο ένας κατακτητής γκρέμιζε τα κτίρια του προηγούμενου για να της δώσει το δικό του στυλ, έχουν βρεθεί εκεί, μέσα σε σπηλιές, μέχρι και τέχνεργα των προϊστορικών χρόνων καθώς και ζωγραφιές και λιβυκές εγχαράξεις. Επίσης στον καρχηδονιακό αρχαιολογικό χώρο Ελ Χόφρα ήρθαν στο φως περί τις χίλιες στήλες, οι οποίες σήμερα βρίσκονται στο Μουσείο της Κίρτας και στο Λούβρο. Και φυσικά μέσα στην πόλη υπάρχουν διάσπαρτα τμήματα του ρωμαϊκού υδραγωγείου και άλλες ρωμαϊκές κατασκευές, όπως τα αρχαία λουτρά κοντά στη γέφυρα Σίνι Μ'σιντ. Τη ρωμαϊκή κυριαρχία τη βλέπουμε μέχρι και σε δομικά υλικά που χρησιμοποιήθηκαν εκ των υστέρων από τους Άραβες για την κατασκευή ισλαμικών μνημείων, τεμενών και των τειχών της μεντίνας ή αλλιώς Κάσμπα. Παρεμπιπτόντως το περίφημο Rock the Casbah οι Clash μάλλον το εμπνεύστηκαν ακριβώς εδώ…
Η μεντίνα, για την ιστορία, κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου πάνω σε έναν τεράστιο ασβεστολιθικό βράχο που βλέπει σε δύο φαράγγια και έναν γκρεμό. Σήμερα αποτελεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO χάρη τόσο στην τοποθεσία της, όσο και στην πολύ εντυπωσιακή αρχιτεκτονική της. Τα περισσότερα κτίρια χρονολογούνται τον 16ο και τον 17ο αιώνα και πολύ χαρακτηριστικό δείγμα αποτελεί το παλάτι του τελευταίου μπέη που κατασκευάστηκε τον 19ο αιώνα, εκτείνεται σε 5.600 τ.μ. και συνδυάζει μαυριτανικά με ευρωπαϊκά στοιχεία που επέλεγε ο ίδιος ο μπέης στα ταξίδια του για τις κρατικές υποθέσεις της Αλγερίας.
Μία ακόμη προσωπικότητα που ταυτίστηκε με την Κωνσταντίνη είναι και ο φυσικός Κάρολος Λουί Αλφόνς ο οποίος κέρδισε το Νομπέλ φυσιολογίας το 1907 χάρη σε αυτήν. Διότι εδώ, όταν εργαζόταν σε στρατιωτικό νοσοκομείο το 1880 ανακάλυψε ότι η θανατηφόρα μαλάρια αποτελεί στην πραγματικότητα ένα πρωτόζωο. Ήταν η πρώτη φορά που τα πρωτόζωα στοχοποιούνταν ως υπαίτιοι ασθενειών.
Και κλείνουμε αυτό το κείμενο με λίγο ακόμη αναπάντεχο name dropping. Στην Κωνσταντίνη γεννήθηκε η πριγκίπισσα Σαρλότ, μητέρα του πρίγκιπα Ρενιέ του Μονακό ο οποίος είχε νυμφευθεί τη Γκρέις Κέλι. Και τέλος… μέσα σε όλο αυτό το μεσαιωνικό, ρωμαϊκό, αραβικό, καρχηδονιακό κτλ. αρχιτεκτονικό πανδαιμόνιο, την υπογραφή του έβαλε και ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους και πρωτοπόρους του παγκόσμιου αρχιτεκτονικού φουτουριστικού μοντερνισμού: ο βραζιλιάνος Όσκαρ Νιμάγερ, ο οποίος σχεδίασε ένα από τα τέσσερα μεγάλα πανεπιστήμια της πόλης: το Κρατικό Αδελφοί Μεντουρί.

περισσότερα

Η Γκαρντάια και η Σιμόν ντε Μποβουάρ, Αλγερία

Ένας φιλόσοφος τείνει να βλέπει πάντα τα πράγματα αλλιώς. Για παράδειγμα μία πόλη είναι κατασκευή ή έργο τέχνης; Θα πείτε εξαρτάται… και έχετε δίκιο. Όμως η λευκή, κόκκινη και ροζ Γκαρντάια, αυτή η αλγερινή πόλη που είναι χτισμένη πάνω στη Σαχάρα, στην ημιερημική κοιλάδα του Μ’Ζαμπ μάλλον είναι περισσότερο έργο τέχνης παρά κατασκευή… κι ας χτίστηκε πριν από 1000 χρόνια με σκοπό αποκλειστικό την προστασία των κατοίκων της από την έρημο, τη φωτιά και τους επιδρομείς…
Το 1963, η γαλλίδα υπαρξίστρια Σιμόν ντε Μποβουάρ, στον τρίτο τόμο της αυτοβιογραφίας της στον οποίο μεταξύ άλλων καταγράφει την ερωτική και φιλοσοφική σχέση της με τον Ζαν Πολ Σαρτρ, αναφέρεται στην Γκαρντάια ως εξής: «είναι ένα κυβιστικός πίνακας ζωγραφικής, πανέμορφα κατασκευασμένος». Τι είναι λοιπόν αυτή η περίφημη Γκαρντάια; Και γιατί έχει χαρακτηριστεί ως μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς και αρχιτεκτονικό πρότυπο πόλης ακόμη και για τη σύγχρονη εποχή;
Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Η Γκαρντάια είναι η κεντρική πόλη μίας πεντάπολης η οποία χτίστηκε τον 10ο αιώνα από Ιβάδες Μουσουλμάνους. Αποτελεί ουσιαστικά την κεντρική πολίχνη-ακρόπολη της πεντάπολης – οι άλλες τέσσερεις απλώνονται γύρω της σε ισάριθμους λόφους. Ονομάζονται και Πέντε Ακροπόλεις. Κάθε πολίχνη-ακρόπολη περιλαμβάνει από μία κορυφή λόφου, μία πλαγιά, μία εσοχή, μία ράχη και μία όαση. Άγνωστο γιατί αυτοί οι πέντε οικισμοί χτίστηκαν χωριστά και όχι σαν μία ενιαία πόλη. Πιθανότατα αυτό να αποφασίστηκε για λόγους προστασίας. Οι ιδρυτές και κατασκευαστές αυτού του οικιστικού συνόλου έχτισαν τις πολίχνες όταν το 909 μ.Χ. κάηκε ολοσχερώς η πρωτεύουσά τους, η Ταχέρτ, η οποία εντοπίζεται στο σημερινό Μαγκρέμπ.  
Επέλεξαν λοιπόν οι Ιβάδες την Κοιλάδα του Μ’Ζαμπ για να ξαναρχίσουν κάπως τη ζωή τους. ‘Εχτισαν τους πέντε οικισμούς πάνω σε πέντε κορυφές της κοιλάδας σχηματίζοντας ένα νοητό γαϊτανάκι και επιπλέον έχτισαν την κάθε μία ακρόπολη σε κυκλικό σχήμα. Στο κέντρο δεσπόζει ο μιναρές, ο οποίος λειτουργεί επίσης ως παρατηρητήριο, οπλοστάσιο και σιταποθήκη. Γύρω από τον κάθε μιναρέ, σχηματίζουν ομόκεντρους κύκλους τα σπίτια. Το κάθε σπίτι, λευκό, κόκκινο ή ροζ, στεγάζει από μία οικογένεια. Είναι χτισμένο από άμμο, γύψο και πηλό και είναι απολύτως αυτόνομο σε σχέση με το διπλανό του. Οι εξωτερικοί τοίχοι είναι ιδιαίτερα ψηλοί, σαν μικρά τείχη, σαν το κάθε σπίτι να είναι ένα μικρό φρούριο, με βεράντες και στοές. Οι κύκλοι των σπιτιών συνεχίζονται διαδοχικά και πάντα ομόκεντροι μέχρι που φτάνουμε στα εξωτερικά τείχη της κάθε πολίχνης. Όποτε γινόταν κάποια επιδρομή από τους Βερβερίνους της Σαχάρας, οι κάτοικοι οχυρώνονταν μέσα στο τζαμί-οπλοστάσιο-σιταποθήκη. Και κάθε καλοκαίρι, ή εν πάσει περιπτώσει τους μήνες που ο ήλιος άναβε τους οικισμούς και η ζέστη ήταν αφόρητη, μετακόμιζαν στα ισάριθμα αλσύλια φοινίκων που βρίσκονται στα περίχωρα μαζί με τα νεκροταφεία.
Όσον αφορά τη διαβίωση των κατοίκων, αυτή στηριζόταν ανέκαθεν στο εμπόριο. Και η Γκαρντάια είχε την πρωτοκαθεδρία – την οποία διατηρεί ακόμη. Αποτελεί σημαντικό κέντρο παραγωγής χουρμάδων, με περίπου 60.000 φοίνικες. Το ξύλο των φοινίκων που έχουν πέσει χρησιμοποιείται για την κατασκευή στεγών. Τα υγιή δέντρα όμως δεν κόβονται καθώς θεωρούνται ζωντανά όντα που στηρίζουν τους κατοίκους. Μια άλλη σημαντική πηγή εσόδων είναι εδώ και αιώνες η κατασκευή κεραμικών, χαλιών και υφασμάτων. Μάλιστα τα χαλιά της Γκαρντάια είναι ξακουστά και κάθε Μάρτιο διοργανώνεται ειδική εθνική γιορτή-παζάρι.
Σήμερα η Γκαρντάϊα, η Μελίκα, η Μπενί Ισγκουέν, η Μπου Νούρα και η Ελ Ατέφ αποτελούν πόλο έλξης των επισκεπτών στην Αλγερία. Όχι μόνο ως αξιοθέατα μίας γνήσιας μεσαιωνικής αρχιτεκτονικής, αλλά και ως αντικείμενο μελέτης για το πώς θα μπορούσε να γίνει η ζωή μας καλύτερη μέσα στις σύγχρονες απρόσωπες πόλεις.

περισσότερα

Νέα Ορλεάνη - Πατρίδα της Jazz!

Μια από τις πιο συναρπαστικές πόλεις του πλανήτη, η Νέα Ορλεάνη, είναι ένα φανταχτερό μωσαϊκό ιστορίας, κουλτούρας, φαγητού και μουσικής από την Καραϊβική, την Ευρώπη και την Αφρική.
Ιδρυμένη από τους Γάλλους στις αρχές του 18ου αιώνα ως εμπορικός σταθμός σε στρατηγικό σημείο στις όχθες του Μισισιπή, η πόλη δέχθηκε αρχικά ευρωπαϊκές και αφρικάνικες επιρροές και μεγάλο μεταναστευτικό κύμα.
Εδώ θα συναντήσει κανείς δημοφιλή κλαμπ με τζαζ μουσική, υπέροχες γειτονιές για περίπατο, αλλά και παλιά κτίρια με αρχιτεκτονικές επιρροές από διάφορες ιστορικές εποχές.
Καταπράσινες αυλές και σιντριβάνια, εκπληκτικά μεταλλικά μπαλκόνια, μερικά από τα παλιότερα κτήρια των Η.Π.Α., κλασσικά εστιατόρια, ιδιαίτερα καταστήματα με αναμνηστικά και ναοί βουντού είναι μερικές πινελιές που συνθέτουν τον ιδιαίτερο χαρακτήρα της πόλης.
Επισκεφθείτε το Πολεμικό Μουσείο, το Μουσείο Τέχνης, το παλιό Νομισματοκοπείο, καθώς και τις "Πόλεις των Νεκρών", τα ιστορικά νεκροταφεία και τους ναούς βουντού.
Η πόλη φημίζεται για την έντονη νυχτερινή της ζωή, καθώς και για την υπέροχη τζαζ μουσική που θα 4666απολαύσετε ζωντανά σε κάθε γωνιά της.
Η πόλη διαθέτει επίσης μεγάλο καζίνο, για όσους επιθυμούν να δοκιμάσουν την τύχη τους.
Γιορτάστε τη Mardi Gras, την τοπική γιορτή που διαρκεί δύο εβδομάδες, με χορούς και παρελάσεις και γίνετε ένα με το χρωματιστό και πολύβουο πλήθος.
Περιηγηθείτε στη μαγευτική ατμόσφαιρά της που πολλές φορές θυμίζει ένα μεγάλο υπαίθριο πάρτι, καθώς πλημμυρίζει από του ήχους της τζαζ μουσικής.
Στην παλιά πόλη μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τα παραδοσιακά μέσα μεταφοράς, που δεν είναι άλλα από άμαξες με μουλάρια, για να διασκεδάσετε και να ζήσετε το μυστήριο και τη μαγεία των εξωτικών γειτονιών της. Μην παραλείψετε να δοκιμάσετε την τοπική κουζίνα που περιλαμβάνει κρεολικά πιάτα, θαλασσινά και ιδιαίτερα στρείδια, καθώς και την τοπική σπεσιαλιτέ που είναι τα κόκκινα φασόλια με ρύζι. Η Νέα Ορλεάνη αποτελεί μια από τις πιο αυθεντικές πόλεις της Αμερικής και σίγουρα θα αφήσει τα ανεξίτηλα σημάδια της στη μνήμη σας.

περισσότερα

Ερυθραία, Σουδάν: Ασμάρα, η αφρικανική πρωτεύουσα του μοντερνισμού

Η ιστορία έχει παίξει ένα παράξενο παιχνίδι στην πρωτεύουσα της Ερυθραίας, την υψομετρική Ασμάρα (βρίσκεται σε υψόμετρο 2300 μέτρα). Και με όλη τη χώρα βέβαια… Η Ερυθραία ως τον 19ο αιώνα που κατελήφθη από τους Ιταλούς, δεν ήταν μία χώρα, με κεντρική διοίκηση. Ήταν περισσότερο μία έκταση, κατοικημένη από διάφορες αγροτικές και κτηνοτροφικές φυλές που συγκροτούσαν μικρά βασίλεια. Το 1869, η ιταλική ναυτιλιακή εταιρεία Ρουμπατίνο αγόρασε ένα τμήμα της επαρχίας Ντενκαλία, κοντά στην πόλη Ασάμπ, με το πρόσχημα ότι θα το μετέτρεπε σε εμπορικό κέντρο. Τελικά 13 χρόνια μετά η πόλη Ασάμπ κατέστη ιταλική αποικία. Οι κάτοικοι της Ντενκαλία ξεσηκώθηκαν. Τα ιταλικά στρατεύματα όχι μόνο δεν αποχώρησαν, αλλά κατέλαβαν και άλλες πόλεις στα ενδότερα, όπως η Κερέν, η Σεραγιέ και η Ακελουγκατσάι. Το 1885 η Μασάουα έγινε πρωτεύουσα της ιταλικής αποικίας και 5 χρόνια μετά η Ιταλία ανακήρυξε την ίδρυση της Ερυθραίας. Το 1896 δόθηκε μία σφοδρή μάχη της Ιταλίας με την Αιθιοπία. Η Ιταλία ηττήθηκε αλλά δεν υποχώρησε από τα κατακτημένα εδάφη. Και έναν χρόνο μετά μετέφερε την πρωτεύουσα της Ερυθραίας στην Ασμάρα. Η Ασμάρα τότε ήταν ένα μικρό ορεινό χωριό. Και οι Ιταλοί ανέλαβαν την ανοικοδόμησή του σε μία λαμπρή πρωτεύουσα της Αφρικανικής Αυτοκρατορίας τους.
Κάπως έτσι κύλησαν τα χρόνια μέχρι το 1922, όταν ο Μουσολίνι με το φασιστικό κόμμα του ανέλαβε τα ηνία της Ιταλίας και οραματίστηκε τη δημιουργία της Δεύτερης Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Μέχρι το 1939, στην Ασμάρα είχαν μετοικίσει περισσότεροι από 53.000 Ιταλοί και η πόλη μετονομάστηκε «Μικρή Ρώμη». Στο μεταξύ είχε μετατραπεί σε γη της επαγγελίας για τους νέους και φιλόδοξους ιταλούς αρχιτέκτονες και βιομηχανικούς σχεδιαστές, που βρήκαν στην Ασμάρα πρόσφορο και ελεύθερο έδαφος για να αναπτύξουν τις νέες αρχές του Μοντερνισμού που στον μεσοπόλεμο ήταν ό,τι πιο καινούργιο υπήρξε στον χώρο της αισθητικής και της τέχνης και εξέφραζε απόλυτα τη νέα μεταβιομηχανική εποχή. Στην Ασμάρα δεν υπήρχαν αρχαία ρωμαϊκά κτίρια, δεν υπήρχε μπαρόκ και ροκοκό, δεν υπήρχαν κλασσικά και νεοκλασσικά… Υπήρχαν αγροτικές καλύβες οι οποίες γκρεμίστηκαν για να χτιστεί η νέα μοντέρνα πόλη. Η πόλη πρότυπο του ιταλικού ρασιοναλισμού – η ιταλική εκδοχή του μοντερνισμού που εξέφραζε τις αρχές του φασιστικού καθεστώτος: «η πρόοδος θα έρθει από την τεχνολογία, την εργατική τάξη και τον πόλεμο».
Οι ιταλοί μοντερνιστές στην Ασμάρα δοκίμασαν όλα τα νέα υλικά και τις τεχνικές δόμησης. Πειραματίστηκαν με την αισθητική αρ ντεκό, τους μοντερνιστικούς κύβους και τον φουτουρισμό. Έχτισαν βενζινάδικο σε σχήμα αεροπλάνου έτοιμου να απογειωθεί. Σινεμά με συρόμενη οροφή που όταν κάνει ζέστη μετατρέπεται σε θερινό. Μπαρ που η πρόσοψή του μοιάζει με ραδιόφωνο. Όπου κι αν κοιτάξεις στην Ασμάρα εκπλήσσεσαι. Καμία άλλη πόλη στον κόσμο δεν αποτελεί τόσο εξαίρετο και πλήρες δείγμα του μοντερνιστικού αρχιτεκτονικού κινήματος, του μεσοπολέμου. Εκτός ίσως από το Λακκί, στη Λέρο, που και εκεί σε μικρότερη κλίμακα η φασιστική Ιταλία έχτισε μία ολόκληρη πόλη από το μηδέν.
Εδώ όμως η ιστορία πάλι έπαιξε το επικίνδυνο παιχνίδι της. Οι Ιταλοί νόμιζαν πως θα έμεναν στην Ερυθραία για πάντα… εντούτοις αναγκάστηκαν να την παραδώσουν στους Βρετανούς το 1941. Η μετέπειτα αστάθεια, που διήρκεσε ως το 1991 απέκλεισε κάθε ενδεχόμενο εξέλιξης. Έτσι η Ασμάρα, που λόγω τοποθεσίας δεν υπήρξε ποτέ κέντρο πολεμικών επιχειρήσεων, παρέμεινε ανέπαφη, όπως ήταν το 1941. Μόνο η παρακμή την έπληξε, ωστόσο απ΄ότι βλέπουμε εκεί, τα υλικά και οι τεχνικές του μοντερνισμού τελικά αντέχουν στον χρόνο και την εγκατάλειψη…
Σήμερα η Ασμάρα αποτελεί μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO και οι υπερήφανοι κάτοικοί της πιστεύουν πως αυτός ο χαρακτηρισμός θα τους βοηθήσει να τη διατηρήσουν και να την προωθήσουν ως έναν εκλεκτό τουριστικό προορισμό. Στους δρόμους κυκλοφορούν ακόμη αμαξάκια με άλογα. Στα μεσοπολεμικά μπαρ σερβίρεται ο εξαιρετικός καφές της Ερυθραίας σε ρετρό φλιτζανάκια εσπρέσο. Στα εστιατόρια μοσχομυρίζει η γνήσια ιταλική πίτσα… Αυτή είναι η Ασμάρα. Μία πόλη ακαταμάχητη.

περισσότερα

Σουδάν - Το θαύμα της Νάκα

Μαζί με τη Μερόη και την Μουσαβαράτ ες-Σούφρα αποτελούν το νησί της Μερόης, τοποθεσία στην οποία έδρευε το αρχαίο βασίλειο του Κους ή της Νουβίας. Η Νάκα είναι μία ολόκληρη αρχαία πόλη, που απέχει περίπου 170 χλμ. από τη Χαρτούμ. Βρίσκεται σε στρατηγική θέση και το γεγονός ότι από τον Νείλο πηγαίνεις εκεί με καμήλα ή γαϊδούρι, την κατέστησε στην αρχαιότητα σημαντικό εμπορικό κέντρο. Η έκτασή της όπως φαίνεται σήμερα, την κατατάσσει στις μεγαλύτερες αρχαίες πόλεις του Σουδάν. Λειτουργούσε σαν σταθμός ανάμεσα στη Μεσόγειο και στον Νείλο και γι αυτό συγκέντρωσε μεγάλο πλούτο. Στη Νάκα υπάρχουν δύο σημαντικοί ναοί αφιερωμένοι στους θεούς Άμον (της δημιουργίας) και Απεντεμάκ (του πολέμου).  Χαρακτηριστικό όμως είναι και το Ρωμαϊκό Περίπτερο, το οποίο συνδυάζει την ελληνική (κορινθιακή) αρχιτεκτονική με τη ρωμαϊκή και διατηρείται σε πολύ καλή κατάσταση. Αυτό ήταν αφιερωμένο στη θεά Αθώρ, μητέρα που Ουρανού και τους Ήλιου.
Η Νάκα πρωτοανακαλύφθηκε από ευρωπαίους εξερευνητές το 1822. Τις πρώτες ανασκαφές πραγματοποίησε η Αρχαιολογική Σχολή του Βερολίνου το 1958. Από το 1995, οι ανασκαφές συνεχίζονται ως σήμερα υπό την εποπτεία του Αιγυπτιακού Μουσείου του Βερολίνου και του Ιδρύματος Πρωσικής Πολιτισμικής Κληρονομιάς.  Πολλοί από τους ναούς της αρχαίας πόλης χρονολογούνται από τον 4ο αιώνα π.Χ ως τον 4ο αιώνα μ.Χ όταν ήκμαζε το βασίλειο της Μερόης. Οι ανασκαφές, πέρα από τους ναούς, έφεραν στο φως έναν πυκνό αστικό ιστό καθώς και πολλούς χώρους ταφής. Όλα αυτά καθιστούν την πόλη ίσως το σημαντικότερο δείγμα του πρώτου πολιτισμού που εντοπίστηκε στη Μαύρη Αφρική. Ο αρχαιότερος ναός μέσα στη Νάκα, φέρει την ονομασία «500» και χτίστηκε επί της βασιλείας της Σανακνταχέτε γύρω το 135 π.Χ. Τα λαξευμένα κείμενα στους τοίχους του είναι τα αρχαιότερα μεροϊτικά ιερογλυφικά σύμφωνα με τις ως τώρα έρευνες. Η Σανακνταχέτε υπήρξε ιδιαιτέρως ισχυρή ηγεμόνας της Νουβίας και βασίλεψε δίχως σύζυγο. Το 1834, ο ναός συλήθηκε από τον ιταλό μισθοφόρο - εξερευνητή Τζουζέπε Φελίνι. Έκτοτε συντηρείται και φυλάσσεται ως κόρη οφθαλμού.

περισσότερα

Σουδάν: Το μυστήριο του ελέφαντα στη Μουσαβαράτ

Πρόκειται για ένα τεράστιο συγκρότημα ναών, που βρίσκεται στο νησί της Μερόης στον Νείλο και τοποθετείται χρονικά στον 3 π.Χ. αιώνα. Δεσπόζει μέσα σε ένα μεγάλο ημιερημικό λεκανοπέδιο και περιβάλλεται από χαμηλούς λόφους ψαμμίτη. Η πλήρης ονομασία του είναι Μουσαβαράτ ες-Σούφρα και αποτελεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO.
Το κατασκευαστικό συγκρότημα αποτελείται από τον εντυπωσιακά αναστηλωμένο Ναό του Λέοντος, τη Μεγίστη Περίφραξη τη Μεγίστη Δεξαμενή – η τελευταία κατασκευάστηκε για την συλλογή βρόχινου νερού και ύδρευση των πρώτων δύο κτισμάτων στις εποχές της ξηρασίας. Στη διακόσμηση του συνολικού αρχιτεκτονήματος κυριαρχούν οι ελέφαντες και αυτό μάλλον σημαίνει ότι τα εν λόγω ζώα έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην κατασκευή ή και στη λειτουργία του κτιριακού συμπλέγματος.
Η πρώτη αναφορά στην Μουσαβαράτ ες-Σούφρα έγινε το 1822 από τον αιγύπτιο εξερευνητή και αρχιμηχανικό των Αιγυπτιακών Δημοσίων Έργων, Λινάντ Πασά. Ακολούθησε την ίδια χρονιά ο γάλλος φυσιοδίφης και μεταλλειολόγος Φρεντερίκ Καγιό και τελικά την πρώτη λεπτομερή περιγραφή έκανε αμέσως μετά ο πρώσος αρχαιολόγος Καρλ Ρίχαρντ Λέπσιους. Οι ανασκαφές άρχισαν πολύ αργότερα, τη δεκαετία 1960 από την Αρχαιολογική Σχολή του Βερολίνου. Τότε έγινε και η αναστύλωση του Ναού του Λέοντος.
Ο ναός είναι μονόχωρος, με έξι κολώνες να στηρίζουν εσωτερικά την οροφή. Χτίστηκε από τον νούβιο βασιλιά Αρμεκαμανί και είναι αφιερωμένος στον θεό των μαχών με το κεφάλι λεονταριού Απεντεμάκ. Οι εσωτερικοί τοίχοι φέρουν ιερογλυφικές γραφές και αναπαραστάσεις ελεφάντων και λεονταριών. Στους εξωτερικούς τοίχους υπάρχει ανάγλυφη η μορφή του θεού Απεντεμάκ με τρία κεφάλια.
H Μεγίστη Περίφραξη αποτελεί η βασική εγκατάσταση του συγκροτήματος. Τα αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν πως εκεί βρισκόταν ένα μεγάλο και λαβυρινθώδες κτιριακό σύμπλεγμα που κάλυπτε περίπου 45.000 τ.μ.! Σύμφωνα με τους αρχαιολόγους δεν υπάρχει άλλο ανάλογο σε μέγεθος σε όλη την έκταση του Νείλου. Το σύμπλεγμα φαίνεται να περιελάμβανε μια μεγάλη εσωτερική αυλή, τρεις ναούς, διάφορα περάσματα, χαμηλά τείχη, τουλάχιστον 20 κολώνες, ράμπες και δύο δεξαμενές. Επίσης υπάρχουν ευρήματα από πολλά αγάλματα ζώων, όπως ελέφαντες, και στους τοίχους ανιχνεύονται γραφές ελληνιστικές αλλά και μεροϊτικές των κατασκευαστών αλλά και των πιστών. Το αρχιτεκτονικό σχέδιο της Μεγίστης Περίφραξης είναι μοναδικό μέχρι στιγμής στη Νουβία και στην Αρχαία Αίγυπτο. Όσο για τη χρήση του, οι απόψεις των ειδικών διίστανται: θα μπορούσε να είναι εκπαιδευτήριο, νοσοκομείο αλλά και κέντρο εκπαίδευσης ελεφάντων… Επίσης σύμφωνα με αρχαιολογικές και ιστορικές ενδείξεις, είναι πολύ πιθανόν τουλάχιστον τέσσερεις βασίλισσες της Νουβίας να πέρασαν μεγάλο μέρος της ζωής τους εκεί.

περισσότερα

Σιδάδε Βέλια, η πολύχρωμη Παλιά Πόλη, Πράσινο Ακρωτήρι

Η Σιδάδε Βέλια (ή αλλιώς Παλιά Πόλη) βρίσκεται στο νησί Σαντιάγο του Πράσινου Ακρωτηρίου. Ιδρύθηκε και πρωτοκατοικήθηκε από τους Πορτογάλους τον 15ο αιώνα και ήταν η πρώτη αποικιοκρατική πόλη που χτίστηκε στην τροπική ζώνη. Αμέσως μετά την ίδρυσή της δόθηκε στους κατοίκους το δικαίωμα διακίνησης σκλάβων. Από τότε μέχρι τον 19ο αιώνα, οπότε και τυπικά καταργήθηκε το δουλεμπόριο, από εκεί πέρασε όλη η τραγωδία και η εξαθλίωση της αφρικανικής ηπείρου. Στοιχεία και μνήμες της μαύρης εκείνης εποχής βλέπουμε σήμερα στον μαρμάρινο κίονα του 16ου αιώνα που στέκεται περήφανα στη γραφική κεντρική πλατεία της πόλης.
Η Σιδάδε Βέλια, αναπτύχθηκε γρήγορα. Χάρη στην στρατηγική τοποθεσία της ήταν ένα σημαντικό λιμάνι για το διαμετακομιστικό εμπόριο, όχι μόνο των δούλων, αλλά και όλων των πολύτιμων αγαθών της Αφρικής στη Βραζιλία και την Καραϊβική – τις έτερες ισχυρές πορτογαλικές επαρχίες. Επίσης με τα χρόνια οι Πορτογάλοι αναμείχθηκαν με τους Σενεγαλέζους και άλλους Αφρικανούς και έτσι εκεί γεννήθηκε η πρώτη κοινότητα Κρεολών. Σήμερα ο πληθυσμός φτάνει τους 2.148 κατοίκους και οι περισσότεροι είναι Κρεολοί.
Η πόλη λόγω της ιστορίας αλλά και της εντυπωσιακής αρχιτεκτονικής της αποτελεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Χαρακτηριστικό είναι πως διατηρεί την αρχική πολεοδομία και τα παλιά αποικιακά τείχη και οχυρά της, τα οποία ήταν απαραίτητα για την προστασία του ευρωπαϊκού πλούτου που συγκεντρωνόταν εκεί. Πειρατές, μισθοφόροι καταδρομείς, επίδοξοι κατακτητές, όλοι την είχαν στο στόχαστρο. Έτσι το 1590 χτίστηκε το βασιλικό οχυρό Σάο Φελίπε, ένα από τα ισχυρότερα παγκοσμίως για την εποχή. Αυτό όμως δεν την έσωσε… Με την αλλαγή του παιχνιδιού στην ιμπεριαλιστική σκακιέρα τον 17ο αιώνα και τη συνακόλουθη επέκταση της Γαλλίας και της Βρετανίας στην Αφρική, η Σιδάδε Βέλια αφενός μεν παρήκμασε σταδιακά, αφετέρου δεχόταν ολοένα περισσότερες επιθέσεις. Το 1712 λεηλατήθηκε τόσο βάναυσα από γάλλους κουρσάρους ώστε οι αρχές αποφάσισαν να μεταφέρουν την πρωτεύουσα του Πράσινου Ακρωτηρίου σε μία καινούργια τοποθεσία.
Έτσι, μόλις 15 χλμ. μακριά χτίστηκε η Πράια. Μάλιστα εξαιτίας της έλλειψης δομικών υλικών και της μικρής απόστασης ανάμεσα στις δύο πόλεις, αρκετά από τα κτίρια της Σιδάδε κατεδαφίστηκαν για να χτιστεί με τα ίδια υλικά η νέα πρωτεύουσα. Όταν ολοκληρώθηκε η Πράια, το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού μετοίκησε εκεί. Πολύ λίγοι έμειναν στην Παλιά Πόλη. Αυτοί όμως από τη δεκαετία του 1960, άρχισαν να την αναπαλαιώνουν. Πρώτα το οχυρό, μετά τα τείχη, τα σπίτια, τα πέτρινα δρομάκια, τα δημόσια κτίρια – εκεί βρίσκεται η πρώτη αποικιακή εκκλησία στον κόσμο...
Σήμερα η Σιδάδε Βέλια είναι ένα εξαίσιο δείγμα πρώιμης αποικιοκρατικής πόλης. Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο όμως είναι η πληθυσμιακή συγχώνευση που έγινε εκεί. Η ίδια η πόλη, οι κάτοικοι και η αρχιτεκτονική της, μοιάζουν με τα πέριξ εδάφη της. Σε αυτά λόγω του κλίματος για αιώνες επιχειρούνταν ο εγκλιματισμός διαφόρων φυτικών ειδών σε νέες συνθήκες καλλιέργειας πριν και μετά τα υπερπόντια ταξίδια τους. Κοιτάζοντας όλο το τοπίο, οικιστικό και μη, είναι σαν να βλέπεις ανθρώπους, πολιτισμούς και φύση να ενώνονται και να αναμειγνύονται μέσα στο χωνευτήρι της εξέλιξης. Με άλλα λόγια, αυτή η μικρή και γραφική Παλιά Πόλη, έχει τελικά μείζονα σημασία για την ιστορία του θαυμαστού καινούργιου κόσμου μας.

περισσότερα

Το Πράσινο Ακρωτήρι, που… δεν είναι ακρωτήρι

Ναι, δεν είναι ακρωτήρι, είναι νησιωτικό σύμπλεγμα στον Αντλαντικό Ωκεανό, στο ύψος της Σενεγάλης, δηλαδή στην Κεντρική Αφρική. Αυτό το παράξενο όνομα του το έδωσαν οι Πορτογάλοι όταν το ανακάλυψαν τον 15ο αιώνα και το «εμπνεύστηκαν» από την απέναντι ομώνυμη χερσόνησο της Σενεγάλης. Η αλήθεια είναι βέβαια πως τα 10 κατοικημένα και τα πολλά ακόμη ακατοίκητα ηφαιστειακά νησάκια που συνθέτουν το σύμπλεγμα είναι ως επί το πλείστον καταπράσινα. Όσο για τα παραδεισένια νερά που βρέχουν τις ακτές τους έχουν αυτή την απόχρωση του πρασινο-τιρκουάζ που αν τη δεις μια φορά, δεν την ξεχνάς ποτέ!
Όμως ο παράδεισος που λέγεται Πράσινο Ακρωτήρι έχει μια κολασμένη ιστορία. Όταν ανακάλυψαν τα νησιά οι Πορτογάλοι το 1456 ήταν ακατοίκητα και χρησιμοποιούνταν μόνο από τους ψαράδες της Σενεγάλης. Εκεί έστησαν λοιπόν την πρώτη αποικία τους στην τροπική ζώνη το 1495. Η τοποθεσία τους είχε σημασία για δύο λόγους: πρώτον από εκεί διακινούνταν το δουλεμπόριο. Δεύτερον, λόγω του τροπικού αλλά και εύκρατου κλίματος τα νησιά χρησιμοποιούνταν ως έδαφος μεταφύτευσης και κλιματικής προσαρμογής των αφρικανικών φυτικών και ζωικών ειδών που εν συνεχεία θα ταξίδευαν στον υπόλοιπο κόσμο… Δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως εκεί έκανε την πρώτη στάση του ο Κάρολος Δαρβίνος, με το εξερευνητικό καράβι Μπιγκλ – στο Πράσινο Ακρωτήρι δηλαδή μπήκαν τα πρώτα θεμέλια για την περίφημη θεωρία του περί της εξέλιξης των ειδών. Από την άλλη, επειδή το σύμπλεγμα είναι απομονωμένο μέσα στον ωκεανό, πολλά είδη χλωρίδας και πανίδας είναι ακόμη ενδημικά και αρκετά από αυτά υπό εξαφάνιση…
Το Πράσινο Ακρωτήρι παρέμεινε αποικία της Πορτογαλίας ως το 1951 και τότε μετονομάστηκε σε υπερπόντια επαρχία της ευρωπαϊκής χώρας. Εννοείται πως για πέντε αιώνες λόγω του πλούτου που συγκεντρωνόταν στα νησιά χάρη στο δουλεμπόριο και το εμπόριο των αφρικανικών φυτικών και ζωικών ειδών, καταληστεύτηκε από πειρατές αλλά και μισθοφόρους καταδρομείς που καταδίωκαν τους πειρατές. Και φυσικά οι αφρικανοί κάτοικοι αντιμετωπίζονταν από τους αποίκους σαν δούλοι – ακόμη κι αν δεν ήταν… Μετά από πολλούς αγώνες και γεωπολιτικές περιπέτειες η χώρα ανεξαρτητοποιήθηκε το 1975.
Σήμερα βασικός πλούτος της είναι η παραδεισένια γη και οι παραλίες της. Βεβαίως αποτελεί και έναν φορολογικό παράδεισο για τις υπεράκτιες επιχειρήσεις…
Η πλειονότητα των κατοίκων των νησιών είναι Κρεολοί. Επίσημη γλώσσα είναι τα πορτογαλικά αλλά εξίσου διαδεδομένα είναι και τα κρεολικά. Η πιο διαδεδομένη θρησκεία είναι ο καθολικισμός. Και το πιο διάσημο εξαγόμενο προϊόν είναι η μελαγχολική ντόπια μουσική, που συνδέεται με τα πορτογαλικά φάδος. Όσο για την πιο διάσημη προσωπικότητα που γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Πράσινο Ακρωτήρι είναι, φυσικά, η Σεζάρια Εβόρα.

περισσότερα

Το lifestyle στη Βόρεια Κορέα σε 15+1 σημεία

Κάθε χώρα έχει τα μυστικά της. Η Βόρεια Κορέα έχει πολλά. Είναι μια χώρα αποκλεισμένη από τον έξω κόσμο, που ζει τη δική της εκδοχή της πραγματικότητας. Ωστόσο τι σημαίνει να ζεις εκεί ως ένας απλός πολίτης; Πώς διαμορφώνεται η καθημερινότητά σου; Πώς κυλάει η ζωή από το πρωί που ξυπνάς μέχρι το βράδυ που κοιμάσαι; Διαβάστε παρακάτω τα 15+1 πράγματα που συνθέτουν το αληθινό βορειοκορεάτικο lifestyle:
1. Οι Βορειοκορεάτες διδάσκονται αρχαιοελληνική ιστορία και τέχνη και στην κρατική  Σχολή Καλών Τεχνών η διδακτέα ύλη περιλαμβάνει επίσης τη σύγχρονη ελληνική τέχνη. Για τον τρόπο ζωής στη σύχρονη Ελλάδα οι πολίτες δεν ξέρουν πολλά, ωστόσο οι περισσότεροι είναι ενήμεροι για την οικονομική κρίση και την πολιτική των μνημονίων… Επίσης στη χώρα κυκλοφορούν μεταφρασμένοι πολλοί  διεθνείς κλασικοί συγγραφείς, από Μπαλζάκ μέχρι Ντοστογιέφσκι.
2. Η μουσική που ακούγεται παντού είναι κυρίως ρωσική ποπ αλλά και δυτικά ερωτικά τραγούδια των δεκαετιών 1970 και 1980. Ιδιαίτερα δημοφιλείς είναι οι Abba. Επίσης στα τοπικά top charts είναι και το Eye of the Tiger και το Love is in the Air! Το Νο1 βορειοκορεάτικο συγκρότημα είναι οι Marabong Band. Εννοείται τέλος πως το  νοτιοκορεατικό Gangnam Style δίνει και παίρνει!
3. Η ημέρα στην Πιον Γιανγκ, την πρωτεύουσα της Βόρειας Κορέας, αρχίζει στις 6 το πρωί με μισάωρη μελέτη και άσκηση για μικρούς και μεγάλους. Το διάβασμα περιλαμβάνει και την ανάγνωση των εφημερίδων του κόμματος. Το τυπικό πρωινό γεύμα αποτελείται από καλαμπόκι, πόριτζ, αυγό και γιαούρτι. Στα παιδιά παρέχεται και γάλα.
4. Οι Βορειοκορεάτες είναι φιλότιμοι, φιλόξενοι, περίεργοι για το διαφορετικό και είναι μεγάλη τους χαρά να μοιραστούν μαζί σου ένα φαγητό ή ένα ποτό όταν βγαίνουν στα πάρκα για πικ νικ. Το πικ νικ είναι πολύ διαδεδομένο. Επίσης έχουν ιδιαίτερο χιούμορ και αυτοσαρκασμό. Για παράδειγμα αποκαλούν τα Μac Burger, Mac Kim… Το εθνικό τους ποτό είναι απόσταγμα, θυμίζει ρακί και ονομάζεται σουτζού − συχνά το προσθέτουν στην μπίρα και την κάνουν δυναμίτη!
5. Τα κομμωτήρια ανήκουν στην κρατική Επιτροπή Διαχείρισης Υπηρεσιών Άνεσης. Εκεί οι γυναίκες μπορούν να επιλέξουν ανάμεσα σε 28 είδη κουρέματος και οι άνδρες ανάμεσα σε 10. Το κούρεμα του Κιμ Γιονγκ-Ουν, δεν περιλαμβάνεται στη λίστα και απαγορεύεται. Οι άνδρες συνιστάται να υιοθετούν το «κοντό κούρεμα της μάχης» που είχε λανσάρει ο πατέρας του σημερινού ηγέτη, Κιμ Γιονγκ-Ιλ, το οποίο μοιάζει με το πεζοναυτικό. Όσο για τις γυναίκες, κατά κανόνα οι παντρεμένες πρέπει να έχουν τα μαλλιά τους κοντά και οι ανύπαντρες μακριά αλλά ποτέ λυτά.
6. Το μακιγιάζ επιτρέπεται μετά την αποφοίτηση από το πανεπιστήμιο και επιβάλλεται στους εργασιακούς χώρους. Στα γραφεία όπου εργάζονται ως επί το πλείστον οι γυναίκες διατίθεται για κάθε υπάλληλο πούδρα, μολύβι ματιών και κραγιόν.
7. Τα ρούχα των Βορειοκορεατών σχεδιάζονται από την Εθνική Βιομηχανία Παραγωγής Ρούχων σε συντηρητικές, πρακτικές γραμμές και σε ήπιες γήινες αποχρώσεις. Όμως τελευταία ειδικά τα γυναικεία μοντέλα λανσάρονται και σε ορισμένα φωτεινά χρώματα. Τα τζιν παντελόνια θεωρούνται σύμβολο αστικού και καπιταλιστικού κομφορμισμού και άρα απαγορεύονται σε άνδρες και γυναίκες. Επίσης απαγορεύεται γενικώς το λεγόμενο ξενόφερτο στυλ ντυσίματος αν και βλέπεις που και που κάποιες απομιμήσεις Adidas που εισάγονται από την Κίνα.
8. Όλοι οι Βορειοκορεάτες φοράνε υποχρεωτικά και πάντα στο πέτο την κονκάρδα με την εικόνα του Κιμ Ιλ-Σουνγκ, παππού του Κιμ Γιονγκ-Ουν και ιδρυτή της Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Κορέας. Αυτές οι κονκάρδες, που καθιερώθηκαν το 1960, είναι ο πιο «διάσημος» στόχος των πορτοφολάδων, καθώς οι κάτοικοι της Πιον Γιανγκ απαγορεύεται να έχουν μαζί τους χρήματα, κοσμήματα και φυσικά… πιστωτικές κάρτες. Ωστόσο στους πολίτες κύρους επιτρέπεται να φορούν ιαπωνικά ρολόγια.
9. Όλα τα κτίρια, διοικητικά και κατοικίες, είναι κρατικά. Ο κεντρικά επιβεβλημένος σχεδιασμός εξυπηρετεί πρωτίστως τη χρηστικότητα. Όσον αφορά τα συγκροτήματα κατοικιών, είναι πολυώροφα και έχουν λίγα και αργά ασανσέρ τα οποία συχνά δεν λειτουργούν λόγω καθιερωμένων κρατικών διακοπών ρεύματος. Όσοι, λοιπόν, ζουν σε υψηλότερους ορόφους να πρέπει να ξεκινήσουν για τη δουλειά ή το σχολείο νωρίτερα. Εννοείται πως ηλικιωμένοι που κατοικούν μεταξύ 20ου και 40ου ορόφου σπανίως βγαίνουν από τα διαμερίσματά τους. Πολλές οικογένειες προσπαθούν, ακόμη και με δωροδοκία κρατικών υπαλλήλων στέγασης, να μετακινήσουν τους εργαζόμενους ή ηλικιωμένους συγγενείς τους σε χαμηλότερους ορόφους.
10. Όλα τα αυτοκίνητα είναι κρατικά. Ορισμένοι προνομιούχοι υπάλληλοι διαθέτουν ΙΧ για να πηγαίνουν στην εργασία τους. Οι υπόλοιποι εξυπηρετούνται με τα ΜΜΜ τα οποία όμως είναι τακτικά. Τα πρόστιμα παραβάσεων για όλα τα αυτοκίνητα φτάνουν σε ύψος τους δύο μηνιαίους μισθούς. Όλα τα οχήματα που εισέρχονται στη Πιονγιάνγκ πρέπει να είναι καθαρά, διαφορετικά θα λάβουν πρόστιμο. Όσα βγαίνουν έξω από τη χώρα, πρέπει να έχουν το σχετικό ταξιδιωτικό έγγραφο.
11. Οι τράπεζες και οι επιχειρήσεις λειτουργούν χωρίς κομπιούτερ, εκτυπωτές και γενικότερα εξοπλισμό σύγχρονης τεχνολογίας. Οι πληρωμές και οι μισθοδοσίες πραγματοποιούνται μόνο με μετρητά.
12. Όταν τελειώσει η εργασία της ημέρας, στις πέντε το απόγευμα, οι περισσότεροι εργαζόμενοι παραμένουν υποχρεωτικά στο πόστο τους για κοινωνική εργασία ή μελέτη. Τότε, συζητιούνται η πρόοδος της ημέρας και η προετοιμασία της επόμενης και γίνεται η απαραίτητη αυτοκριτική.
13. Η τηλεφωνική επικοινωνία στη Βόρεια Κορέα είναι ακριβή και περίπλοκη. Κατ΄αρχάς τηλέφωνο διαθέτουν μόνο τα υψηλόβαθμα στελέχη. Τα υπεραστικά τηλεφωνήματα είναι εξ’ορισμού ολιγόλεπτα γίνονται αποκλειστικά μέσω μεσίτη και κοστίζουν έως και 1.000 ευρώ αναλόγως τον χρόνο ομιλίας. Τα αστικά τηλεφωνήματα πραγματοποιούνται επίσης με διαμεσολαβητές τηλεφωνητές, κυρίως γυναίκες.
14. Οι αγορές τηλεόρασης ή ραδιοφώνου δηλώνονται στο κράτος. Κατόπιν της αγοράς οι αρχές κάνουν ελέγχους, χωρίς προειδοποίηση στα σπίτια των κατόχων, ώστε να διασφαλιστεί ο συντονισμός των καναλιών στα επίσημα κρατικά προγράμματα.
15. Στις 10 το βράδυ οι περισσότεροι κάτοικοι της Βόρειας Κορέας βρίσκονται στο κρεβάτι τους. Εξάλλου δεν υπάρχει και τίποτα άλλο να κάνουν, αφού δεν λειτουργούν ψυχαγωγικές δομές και γίνεται η προγραμματισμένη διακοπή ρεύματος ακόμη και στην πρωτεύουσα. Η χώρα ζωντανεύει ξανά στις 6 το επόμενο πρωί.

15+1. Η Πιον Γιανγκ ανήκει στην κοινωνική και εργασιακή ελίτ και δεν είναι προσβάσιμη σε όλους. Για να κατοικήσεις στην πρωτεύουσα απαιτείται ειδική κρατική άδεια. Εκεί λοιπόν ζουν μόνο κυβερνητικά στελέχη, στρατιωτικοί, ευκατάστατες και υγιείς οικογένειες. Αστυνομία και στρατός ελέγχουν τα σύνορα της πόλης, για να μην εισέλθουν μέλη των κατώτερων τάξεων από την επαρχία…

περισσότερα

Τα πολύχρωμα βουνά της Κίνας

Βρίσκονται στο γεωλογικό πάρκο Ζιανγκουέ Ντάνξια στην κινεζική περιφέρεια Γκανσού που βρίσκεται κοντά στη Μογγολία και μάλλον είναι ό,τι πιο εντυπωσιακό έχετε δει ποτέ. Ένα θαύμα της φύσης ανεπανάληπτο. Πρόκειται για τα περίφημα Βουνά του Ουράνιου Τόξου, που μοιάζουν σαν να έχουν ζωγραφιστεί με πινέλο από το χέρι του Θεού. Όμως τα ζωγράφισαν η Γη και ο αέρας… και τους πήρε 24 εκατομμύρια χρόνια για να ολοκληρώσουν το έργο τους.
Σύμφωνα με τους γεωλόγους, τα βουνά αυτά σχηματίστηκαν και χρωματίστηκαν από τη διάβρωση του κόκκινου ψαμμίτη − σε αυτή την εξαιρετικά μακροχρόνια διεργασία οφείλονται οι απομονωμένες κορυφές και οι απότομες πλαγιές τους. Εν συνεχεία η γεωλογική δομή σε συνδυασμό με τις καιρικές συνθήκες της ερήμου και τη διάβρωση από τον άνεμο και το νερό, δημιούργησαν την απίστευτη σχηματική και χρωματική πανδαισία που βλέπουμε σήμερα.  Κόκκινο, μπλε κίτρινο, πράσινο, ώχρα και αμέτρητες αποχρώσεις των παραπάνω, συνθέτουν πάνω στις πλαγιές ανάγλυφα σχήματα και σχέδια που άλλοτε μοιάζουν με πουλιά, άλλοτε με κάστρα, άλλοτε με ανθρώπινα κεφάλια… Ειδικότερα τα χρώματα εξηγούνται από τους ειδικούς ως αποτέλεσμα που προκύπτει από την κίνηση του γήινου φλοιού. Τα διάφορα στρώματα των πετρωμάτων σχηματίζονταν το ένα πάνω στο άλλο ανά εκατομμύρια χρόνια και έτσι σήμερα εμφανίζονται σαν ένα ενιαίο ορεινό σύνολο με ποικίλα χρώματα, μεγέθη και σχήματα.
Προφανώς η φύση δεν παύει ποτέ να εκπλήσσει. Αλλά και να εμπνέει… Σκεφτείτε ότι τα έντονα χρώματα συνδέονται πολύ στενά με την πανάρχαια κινεζική κουλτούρα. Είναι πιθανό λοιπόν οι αρχαίοι Κινέζοι να άντλησαν έμπνευση για τα χρωματιστά σπίτια, τις παγόδες και τα μεταξωτά τους από αυτά ακριβώς τα πολύχρωμα βουνά.

περισσότερα

Τάκλα Μακάν & ελληνικός πολιτισμός, Κίνα

Το όνομά της σημαίνει «είσοδος χωρίς επιστροφή» και αυτό ισχύει. Η έρημος Τάκλα Μακάν δεν διαθέτει καθόλου νερό… Είναι τεράστια, η μεγαλύτερη στην Κίνα και μία από τις μεγαλύτερες του κόσμου. Βρίσκεται στην αυτόνομη κινεζική επαρχία Σιντσιάνγκ. Καλύπτει έκταση 270.000 τ.χλμ., με 1.000 χλμ. μήκος και 400 χλμ. πλάτος. Λόγω της απόλυτης ξηρασίας, διασχίζεται απ' τη βόρεια μέχρι τη νότια άκρη της από δύο βραχίονες του Δρόμου του Μεταξιού έτσι ώστε οι ταξιδιώτες να αποφεύγουν διαδρομές μέσα σε αυτήν. Πρόσφατα, η Δημοκρατία της Κίνας κατασκεύασε ένα οδικό δίκτυο ταχείας κυκλοφορίας το οποίο ενώνει το βόρειο με το νότιο άκρο. Η Τάκλα Μακάν είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα ψυχρής ερήμου. Δέχεται πολύ ψυχρές αέριες μάζες από τη Σιβηρία, οι οποίες κατεβάζουν τη νυχτερινή θερμοκρασία ακόμη και κάτω από τους -20°C. Το 2008 η έρημος είχε στρωθεί από χιόνι, που έφτανε μέχρι τα 4 εκατοστά!
Από τη μία λοιπόν, έχουμε ένα παράξενο φυσικό φαινόμενο, μια έρημο που ενίοτε τη βλέπουμε και χιονισμένη… Από την άλλη, έχουμε μια απίστευτη αρχαιολογική τοποθεσία, καθώς μέσα στην άμμο, τα τελευταία χρόνια, ανακαλύπτονται διαρκώς ευρήματα που προκαλούν απορίες στους αρχαιολόγους… Για παράδειγμα, διαρκώς βγαίνουν στο φως νέες πόλεις. Πόλεις-οάσεις, οι οποίες προφανώς υπήρξαν σταθμοί για τα καραβάνια στον Δρόμο του Μεταξιού. Μία από αυτές είναι η Λουλάν, η οποία πιστεύεται ότι ήταν πρωτεύουσα του ομώνυμου βασιλείου. Κοντά σε αυτήν βρέθηκε ένας μυστηριώδης ξύλινος τάφος, ο οποίος κατασκευάστηκε με 100 δοκούς καρφωμένες στην κορυφή ενός αμμόλοφου. Ο τάφος χρονολογείται στην Πρώιμη Εποχή του Χαλκού, δηλαδή 4000 χρόνια πριν. Στην ίδια εποχή χρονολογείται και η λεγόμενη «καλλονή του Λουλάν», μία γυναικεία μούμια, πολύ καλά διατηρημένη, λόγω της απόλυτης ξηρασίας. Τα χαρακτηριστικά της «καλλονής» δεν ήταν ασιατικά… Μέχρι στιγμής έχουν ανακαλυφθεί δεκάδες μούμιες, όλες σε εξαιρετική κατάσταση, σώζονται ακόμη και οι βλεφαρίδες ή τα μεταξωτά, ως επί το πλείστον, ρούχα τους. Καμία δεν ανήκει σε κινέζο… Είναι ξανθές, καστανές ή με κόκκινα μαλλιά και συχνά με γαλάζια μάτια… Τι σημαίνουν όλα αυτά; Επίσης ένα από τα πολύ σημαντικά ευρήματα των αρχαιολόγων είναι ένα χρυσοκέντητο μεταξωτό ύφασμα που χρονολογείται στην εποχή της δυναστείας των Χαν (206 π.Χ. - 220 μ.Χ.) – εντοπίστηκε στις ανασκαφές της αρχαίας πόλης Νίγια…
Γενικώς είναι γνωστό ότι ο Δρόμος του Μεταξιού ήδη λειτουργούσε από τον 1ο αιώνα π.Χ. και συνέδεε εμπορικά την αρχαία Ελλάδα, την Αίγυπτο και τη ρωμαϊκή αυτοκρατορία με την Κίνα. Ο πατέρας της κινεζικής ιστοριογραφίας Σίμα Κιαν (145 π.Χ - 86 π.Χ), ο οποίος έζησε στα πρώτα χρόνια της δυναστείας των Χαν, αναφέρει ένα περιστατικό που αφορά τον πρεσβευτή του αυτοκράτορα, Γου Ζανγκ Κιάν, ο οποίος είχε σταλεί στη Δύση προς αναζήτηση συμμάχων. Η Κίνα τότε στρεφόταν εναντίον των Ούνων. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του ο πρεσβευτής αιχμαλωτίστηκε από τον εχθρό. Ωστόσο κατάφερε να δραπετεύσει και βρέθηκε στην έρημο Τάκλα Μακάν, όπου συνάντησε έναν παράξενο λαό… τους Νταϊουάν. Οι αρχαιολόγοι σήμερα εικάζουν προς πρόκειται για τους Δαναούς. Σύμφωνα με τις περιγραφές του ιστορικού, ο πρεσβευτής είδε ανθρώπους, λευκούς, ψηλούς, με γενειάδα και στρογγυλά μάτια. Είχαν δυνατά άλογα, όμορφα κτίρια, περίτεχνα αντικείμενα και εντυπωσιακά αγάλματα. Η περιοχή στην οποία κατοικούσαν εικάζεται ότι ήταν η Αλεξάνδρεια η Εσχάτη, μια από τις πόλεις που είχε ιδρύσει ο Μέγας  Αλέξανδρος. Οι αρχαιολόγοι λένε πως πιθανώς οι άνθρωποι που περιγράφει ο Κιαν ήταν Έλληνες. Όταν ο πρεσβευτής συνάντησε τον αυτοκράτορα και του μίλησε για τον λαό της ερήμου, ο ηγέτης ενδιαφέρθηκε για τα άλογα. Έτσι έγινε η πρώτη επαφή και άρχισε η ανταλλαγή προϊόντων... που οδήγησε στη δημιουργία του Δρόμου του Μεταξιού.

περισσότερα

Κασγκάρ, στην Άγρια Δύση της Κίνας

Πρόκειται για μία πόλη που ξεπερνά σε ηλικία τα 2000 χρόνια. Ανήκει στην αυτόνομη νομαρχία Σιντσιάνγκ της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας και βρίσκεται στο δυτικό άκρο της χώρας κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, τη Κιργιζία, το Πακιστάν και το Τατζικιστάν. Λειτουργεί σαν ένας κόμβος στο σημείο όπου ενώνονται ο βόρειος και ο νότιος δρόμος του μεταξιού που κυκλώνουν την έρημο Τάκλα Μακάν. Επιπλέον όμως από την Κασγκάρ και προς δυσμάς ανοίγονται εδώ και αιώνες σαν βεντάλια όλοι οι οδοί εξόδου του μεταξιού από την Κίνα προς την Κεντρική Ασία και την Περσία, τον Ινδοκαύκασο και το Αφγανιστάν, τα όρη Καρακορούμ, το Πακιστάν και την Ινδία.
Ευλόγως, λοιπόν, λόγω τοποθεσίας και κομβικής σημασίας για το εμπόριο πολύτιμων ειδών, η Κασγκάρ σε όλη την ιστορία της υπήρξε μήλο της έριδος πολλών βασιλείων και αυτοκρατοριών: Κινέζοι, Μογγόλοι, Τούρκοι, Θιβετιανοί κ.α., όλοι πέρασαν από εκεί ως κυρίαρχοι. Επίσης η πόλη υπήρξε πολλάκις πεδίο μαχών και επιθέσεων, των φυλών που κατέβαιναν από τις στέπες…
Σήμερα η Κασγκάρ έχει πληθυσμό περίπου 500.000 κατοίκους και χαρακτηρίζεται ως Ειδική Οικονομική Ζώνη − είναι η μόνη πόλη στη δυτική Κίνα με αυτή τη διάκριση. Επίσημη γλώσσα είναι τα κινεζικά ωστόσο οι κάτοικοι, Ουιγούροι, Τατζίκοι, Κιργίζιοι, Ουζμπέκοι, Καζάκοι, Παστούν, Μογγόλοι κ.α., μιλάνε μια δική τους γλώσσα που μοιάζει πιο πολύ με αραβικά ή τουρκικά…
Αλλά και αρχιτεκτονική της πόλης, είναι ένα γοητευτικό λαβυρινθώδες πλέγμα, σαν τον πληθυσμό της:  χαμηλά πλίνθινα κτίρια, σκιερά σοκάκια, στοές με ξύλινα υποστυλώματα, μυστικά περάσματα… Όλο αυτό το εντυπωσιακό αστικό σύστημα χάρη στον τουρισμό γλύτωσε από την μπουλντόζα της κινεζικής αναμόρφωσης της χώρας, και παραμένει αλώβητο σαν ζωντανό μουσείο! Εκεί κάθε Κυριακή λοιπόν γίνονται δύο μεγάλα παζάρια. Η ζωοπανήγυρη έξω από την πόλη και το μεγάλο παζάρι μέσα σε αυτήν. 
Η ζωοπανήγυρη είναι μάλλον η εντυπωσιακότερη του κόσμου. Σε μία τεράστια έκταση-αλάνα, αμέτρητα ζώα, αγελάδες, πρόβατα, κατσίκια, γαϊδούρια, εκτίθενται πάνω σε καρότσες φορτηγών, χύμα στον δρόμο, περιφραγμένα ή στοιχισμένα, αναλόγως το είδος και τον σκοπό της πώλησης (κατοχή ή σφαγή). Πέριξ της αλάνας είναι στημένες καντίνες και υπαίθριες ψησταριές για το τσιμπούσι της συμφωνίας. Στην Κίνα είναι έθιμο οι καλές συμφωνίες να επισφραγίζονται με φαγητό και ποτό.
Το ανάλογο συμβαίνει και στο μεγάλο παζάρι που γίνεται μέσα στην πόλη. Εκεί τα εμπορεύματα είναι από τρόφιμα και μπαχαρικά, έως πολύχρωμα μεταξωτά υφάσματα. Επίσης πάνω στον δρόμο προσφέρονται υπηρεσίες κουρείων, οδοντιατρείων, τσαγκαράδικων, ραφτών, σιδεράδικων, ξυλουργείων και λοιπών υπηρεσιών. Και φυσικά μέσα σε όλα αυτά υπάρχουν και πάλι στημένες ψησταριές, μαγειρεία, φούρνοι, όλα υπαίθρια. Αυτή είναι η Κασγκάρ. Μία πόλη-κόμβος των μεγάλων καραβανιών που διένυαν τον δρόμο του μεταξιού για 20 αιώνες. Μία πόλη που απαρτίζεται από πολλές εθνότητες και φυλές και που γνώρισε πολλές κυριαρχίες αλλά στην πραγματικότητα πάντα υπάκουε μόνο σε μία: αυτή του παγκόσμιου εμπορίου. Από την προ Χριστού εποχή ως σήμερα.

περισσότερα

Παμίρ

Οροπέδιο της Κεντρικής Ασίας, σπουδαίος ορεογραφικός κόμβος, από όπου ξεκινούν οι ορεινές αλυσίδες των Ιμαλαΐων, Καρακόραμ, Κουνλούν, Τιεν Σαν, Αλάι και Χιντουκούς.
Βρίσκεται σε βόρειο πλάτος 36°-40° και σε ανατολικό μήκος 70°-75°
Το όνομα Παμίρ σημαίνει ορεινός λειμώνας.
Το οροπέδιο αυτό έχει μέσο ύψος 3.900 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας και περιβάλλεται από ψηλές χιονοσκεπείς κορυφές.
Το κλίμα είναι το χαρακτηριστικό των περιοχών της στέπας με συχνές βροχοπτώσεις κατά τα τέλη της άνοιξης και τις αρχές του καλοκαιριού.
Σε όλη τη διάρκεια του έτους πνέουν άνεμοι από τα νοτιοδυτικά.
Η βλάστηση αποτελείται από πόες και αραιά δάση.
Τα κράσπεδα του Παμίρ υπόκεινται σε τακτικούς σεισμούς που ταλαιπωρούν τακτικά τις γύρω χώρες (κυρίως Ιράν και Αφγανιστάν).
Οι περισσότεροι κάτοικοι της περιοχής ανήκουν στη φυλή των Τατζίκων και των Κιργισίων που ασχολούνται με τη γεωργία και τη κτηνοτροφία.
Στην περιοχή υφίστανται λίγοι αυτοκινητόδρομοι, μερικοί των οποίων ακολουθούν δύσβατες περιοχές των αρχαίων καραβανιών.
Κατά την αρχαιότητα η εμπορική οδός μεταξύ Ρώμης - Κίνας διέρχονταν από το Βόρειο Παμίρ.
Από την ίδια οδό οι Νεστοριανοί διέδωσαν τον Χριστιανισμό στη Κεντρική Ασία.
Από τη δίοδο Τέρεκ που βρίσκεται σε ύψος 3.815 μέτρων πέρασε το 1273 ο Μάρκο Πόλο.

περισσότερα

Κεντρική Ασία

Η Κεντρική Ασία είναι μια αχανής περιοχή με ερήμους, στέπες και οροσειρές, που εκτείνεται από την Κασπία Θάλασσα (Δυτικά) έως τη Μογγολία (Ανατολικά) και από τα δάση της Σιβηρίας (Βόρεια) μέχρι το οροπέδιο του Θιβέτ και το Ινδοκούς (Νότια). Περιλαμβάνει πέντε κράτη της πρώην Σοβιετικής Ένωσης και τμήματα της Δυτικής Κίνας (Κασγκαρία). Μέχρι πριν από λίγα χρόνια ήταν απρόσιτη και άγνωστη στον υπόλοιπο κόσμο, λόγω κυρίως της απομόνωσης της Σοβιετικής Ένωσης και της Κομμουνιστικής Κίνας. Ακόμα και σήμερα πολλοί δυτικοί τη θεωρούν έναν έρημο χερσότοπο που κατοικείται από αγράμματους νομάδες.
Για περισσότερα από 2.000 χρόνια η Κεντρική Ασία ήταν ο τόπος συνάντησης Ευρώπης και Ασίας, ο τόπος των εμπορικών δρόμων Ανατολής-Δύσης που συνολικά ονομάστηκαν Δρόμος του Μεταξιού και πολλές φορές στην ιστορία υπήρξε λίκνο πολιτισμού και εξουσίας.
Λαοί, πολιτισμοί, κατακτητές και ιδέες έχουν σαρώσει όλη αυτή την περιοχή της Κεντρικής Ασίας για χιλιάδες χρόνια. Η εξουσία πηγαινοερχόταν ανάμεσα σε νομαδικούς πληθυσμούς και μόνιμους πολιτισμούς, που και οι δύο προσπαθούσαν να ωφεληθούν από τους εμπορικούς της δρόμους. Μια πολύχρωμη πανσπερμία λαών αλώνιζε αιώνες ολόκληρους τα υψίπεδα, τις στέπες και τις οάσεις της.
Αν και οι άνθρωποι της Κεντρικής Ασίας είχαν εδώ και αιώνες διαφορετικές πολιτιστικές ταυτότητες, ο διαχωρισμός των κρατών - Ουζμπεκιστάν (Τασκένδη), Κιργιστάν (Μπισκέκ), Τατζικιστάν (Ντουσάνμπε), Τουρκμενιστάν (Ασκαμπάτ) και Καζακστάν (Αστάνα) - έγινε στις δεκαετίες 1920 και 1930, σαν Δημοκρατίες της Σοβιετικής Ένωσης, που μετά τη διάλυσή της έγιναν κυρίαρχα κράτη.

περισσότερα

Τζέιμς Κουκ: Ο «πατέρας της Γεωγραφίας»

Άγγλος θαλασσοπόρος και χαρτογράφος (Γιορκσάιρ, 1728 - Χαβάη, 1779)
Κατατάχθηκε στο Βρετανικό Ναυτικό και αρχικά ταξίδεψε στον Καναδά, όπου ανέλαβε τις χαρτογραφήσεις και τις καταμετρήσεις των ακτών της Νέας Γης και του Λαμπραντόρ. Το 1768 ανέλαβε την ηγεσία μιας επιστημονικής αποστολής στις θάλασσες του Νότου (Νότιος Ειρηνικός Ωκεανός) με σκοπό να συλλέξει παρατηρήσεις για τη δίοδο του πλανήτη Αφροδίτη μπροστά από τον Ήλιο.
(Οι αστρονόμοι είχαν προβλέψει ότι στις 3 Ιουνίου 1769 ο πλανήτης Αφροδίτη θα συναντούσε τον Ήλιο. Οι παρατηρήσεις από τον Ειρηνικό Ωκεανό ήταν απαραίτητες για να μπορέσει να δοθεί ακριβής απάντηση για την έκταση του ηλιακού συστήματος).
Το Βρετανικό Ναυτικό και η Royal Society, όμως, είχαν ένα ακόμα κίνητρο για να πραγματοποιηθεί αυτό το ταξίδι στον Ειρηνικό: την ανακάλυψη της Terra Australis Incognita. Στο πρόσωπο του Κουκ, που τότε ήταν 39 ετών, είχαν βρει το ιδανικό άτομο που θα εντόπιζε αυτήν την ήπειρο.
Ξεκίνησε από το Πλίμουθ στις 25/8/1768 με το πλοίο «Endeavor» και αφού πέρασε το Ακρωτήριο Χορν και περιέπλευσε τη Νότια Αμερική έφτασε στην Ταϊτή τον Απρίλιο του 1769. Εκεί παρατήρησε στις 3 Ιουνίου το φαινόμενο της διάβασης της Αφροδίτης από τον ηλιακό δίσκο. Στις 13/7 το πλοίο σάλπαρε για τις θάλασσες του Νότου αναζητώντας μια νέα ήπειρο.  Χαρτογράφησε μεγάλο μέρος από τα νησιά που ονόμασε Νησιά της Εταιρίας (Society Islands) προς τιμήν της Βασιλικής Γεωγραφικής Εταιρίας του Λονδίνου. Στις 7/10 έφτασε στις ακτές της Νέας Ζηλανδίας, τις οποίες εξερεύνησε πραγματοποιώντας τον περίπλου των νησιών, κατά τη διάρκεια του οποίου ανακάλυψε μεταξύ άλλων και τον πορθμό που χωρίζει τα δύο μεγαλύτερα νησιά (σήμερα: πορθμός Κουκ).

Το Μάρτιο του 1770 απέπλευσε για το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας. Το δρομολόγιο αυτό τον οδήγησε στην Αυστραλία. Ο Κουκ έπλευσε κατά μήκος των ακτών της Ανατολικής Αυστραλίας σε απόσταση 4.500 χιλιομέτρων από το ακρωτήριο Χόου, στα σύνορα των σημερινών πολιτειών Νέας Νότιας Ουαλίας και Βικτόρια, μέχρι το ακρωτήριο Γιορκ. Μελέτησε τις νότιες ακτές της Νέας Γουινέας και την Ιάβα και αφού περιέπλευσε το ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας επέστρεψε στη Μεγάλη Βρετανία το 1771.
Το επόμενο έτος επιχείρησε δεύτερο εξερευνητικό ταξίδι με δύο πλοία, το «Resolution» και το «Adventure». Ξεκίνησε στις 13/7/1772 και αφού πέρασε το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας κινήθηκε προς Νότο. Στις 58° Νότιο Γεωγραφικό Πλάτος τα παγόβουνα τους έφραξαν το δρόμο. Τότε στράφηκε προς τη Νέα Ζηλανδία, τα Νησιά της Εταιρίας και την Ταϊτή. Έπειτα κινήθηκε προς τα δυτικά και έφτασε στα Νησιά των Φίλων (που είχαν ανακαλυφθεί από τον Τάσμαν). Το χειμώνα του 1773 αφού έκανε στάση πάλι στη Νέα Ζηλανδία κινήθηκε νότια. Στις 30/01/1774 έφτασε στις 71°10’ Νότιου Γεωγραφικού Πλάτους -σημείο στο οποίο κανείς δεν είχε φτάσει έως τότε- μέσα σε ομίχλες και καταιγίδες, χωρίς όμως να ανακαλύψει ίχνος ξηράς. Πλέοντας ύστερα στο Νότιο Ειρηνικό ανέβηκε στα Νησιά του Πάσχα, χαρτογράφησε τα αρχιπελάγη Μαρκέσας και Νέων Εβρίδων (σημερινό Βανουάτου) και στη συνέχεια αυτό της Νέας Καληδονίας. Αφού πέρασε τη Γη του Πυρός, ανακάλυψε το Νησί της Γεωργίας και επέστρεψε στο Πλίμουθ το 1775. Επιστρέφοντας στην Αγγλία, αρνήθηκε τη θέση που του προσέφερε το Αστεροσκοπείο του Γκρίνουιτς, για να επιχειρήσει και τρίτο εξερευνητικό ταξίδι με σκοπό τη γεωγραφική μελέτη του Βερίγγειου πορθμού.
Ξεκίνησε τον Ιούλιο του 1776 με τα πλοία «Resolution» και «Discovery» και με πορεία προς τον Ειρηνικό μέσω του Ινδικού Ωκεανού. Πέρασε από τα νησιά Μάριον, Κρόζετ και Κεργκελέν και κατευθύνθηκε προς την Τασμανία και τη Νέα Ζηλανδία.
Αφού ανακάλυψε τα νησιά που φέρουν το όνομά του (Νησιά Κουκ) κατέληξε στα Νησιά των Φίλων και τα Νησιά της Εταιρίας. Τον Ιανουάριο του 1778 έφτασε στη Χαβάη. Διέπλευσε τον Ειρηνικό με κατεύθυνση προς το Βορρά, με σκοπό να παρακάμψει τον Βερίγγειο πορθμό και να ανακαλύψει τη λεγόμενη «βορειοδυτική δίοδο», εξερεύνησε τα ανατολικά παράλια της Ασίας, παρέπλευσε τις ακτές της Νότιας και της Δυτικής Αλάσκας και παρέκαμψε το Βερίγγειο πορθμό, αλλά, στο πλάτος 70° 41’, οι πάγοι τον ανάγκασαν να πλεύσει προς το Νότο. Στις 14/2/1779 σκοτώθηκε στη Χαβάη (στον κόλπο Κεαλακεκούα) σε μια συμπλοκή με τους ιθαγενείς.
Ο Κoυκ υπήρξε ένας από τους μεγαλύτερους θαλασσοπόρους όλων των εποχών, ενώ θεμελιώδης ήταν και η συμβολή του στη χαρτογραφία και στους τομείς της φυσικής γεωγραφίας, της ανθρωπογεωγραφίας και των φυσικών επιστημών. Στις τρεις αποστολές του, που διήρκησαν 11 χρόνια, ανακάλυψε εκατοντάδες νησιά, γνώρισε φυλές που μέχρι τότε δεν ήταν γνωστές και σχεδίασε χάρτες με τόση ακρίβεια που για αιώνες έμειναν ανυπέρβλητοι. Η επιστημονική του προσέγγιση οδήγησε σε θεραπεία του σκορβούτου και απέδειξε την αξία των χρονογράφων που χρησιμοποιούνταν για τα ταξίδια. Οι ακριβείς παρατηρήσεις κατά τη διάρκεια των εξερευνήσεών του καθόρισαν το περίγραμμα σημαντικού τμήματος της επιφάνειας της Γης, ιδιαίτερα του Ειρηνικού. Παράλληλα, χάρη στο τεράστιο υλικό των παρατηρήσεων που συνέλεξε, η βοτανική, η ζωολογία, και προπάντων η εθνογραφία, σημείωσαν πρωτοφανείς προόδους.

περισσότερα

Καγκουρό: Το ζώο με το έντονο μητρικό φίλτρο

Ακόμα ένα αξιοθαύμαστο πλάσμα της φύσης που αξίζει να μάθουμε λίγα στοιχεία για τη ζωή του.
Το καγκουρό είναι ζώο μαρσιποφόρο που απαντάται στην Αυστραλία και τη Νέα Γουινέα. Ανήκει στην οικογένεια των μακρόποδων, που περιλαμβάνει 63 είδη.
Η αρχαία λέξη μάρσιπος σημαίνει σάκος. Αυτά τα ζώα ονομάστηκαν μαρσιποφόρα λόγω του σάκου που έχει στην κοιλιά του το θηλυκό. Στο μάρσιπο αυτό μεγαλώνει το μικρό τους πρώτους μήνες της ζωής του. Εκεί βρίσκει την ασφάλεια και το γάλα της μητέρας του - οι θηλές της μητέρας βρίσκονται μέσα στο μάρσιπο.
Η μητέρα είναι αρκετά συνδεδεμένη με το μικρό της, όπως και τα περισσότερα θηλαστικά. Το μικρό καγκουρό, όπως και πολλά άλλα ζώα, όταν φτάσει η στιγμή της ενηλικίωσης δυσκολεύεται να το συνειδητοποιήσει και πολλές φορές αν και πολύ ανεπτυγμένο σωματικά, προσπαθεί να μπει στο μάρσιπο της μητέρας του. Μάταια όμως η προσπάθεια γιατί έφτασε η στιγμή που πρέπει να ακολουθήσει την εκπαίδευση που θα του παρέχει η μητέρα του και να μπορέσει να επιβιώσει μόνο του. 
Ο πρώτος Ευρωπαίος που είδε καγκουρό ήταν ο Ολλανδός ναυτικός Φραντσίσκο Πέλσαρτ το 1629, όταν το πλοίο του ναυάγησε στην ακτή της Αυστραλίας. Το όνομά τους το πήραν από τον Άγγλο θαλασσοπόρο Τζέιμς Κουκ. Όταν ο Κουκ έφτασε στην Αυστραλία το 1770, παρατήρησε το ζώο και ρώτησε τους ιθαγενείς πώς λέγεται. Αυτοί απάντησαν: «Καν γκου ρο», που σημαίνει «πάνω - κάτω».
Το όνομα του καγκουρό στη γλώσσα των Ιθαγενών είναι γολαρού. Αυτά που είχε δει ο Κουκ ήταν τα γαλαμπί όπως τα λένε οι ιθαγενείς και ανήκουν και αυτά στην οικογένεια των μακρόποδων.

περισσότερα

Μαορί - Ν. Ζηλανδία

Οι Μαορί προέρχονταν από την Πολυνησία. Η έλευσή τους με τα ωκεάνια κανό (waka) στην Αοτεαρόα, τη «Χώρα του Μεγάλου Λευκού Νέφους» σύμφωνα με την πολυνησιακή ονομασία της Νέας Ζηλανδίας, κυμαίνεται μεταξύ 9ου και 13ου μ.Χ. αιώνα.
Οι πρόγονοί τους οργανώθηκαν σε χαπού (φυλετικές υποδιαιρέσεις), που αποτελούσαν οι χουανάου (εκτεταμένες οικογένειες) και καθοδηγούνταν από τον αρίκι (ανώτερο αρχηγό), η ισχύς του οποίου ελεγχόταν από τους μεγαλύτερους σε ηλικία από κάθε οικογενειακή ομάδα.
Ανέπτυξαν μια πολεμοχαρή κοινωνία, πιστεύοντας ότι ο πόλεμος ενίσχυε τη δύναμη και το κύρος της φυλής και ότι ο κανιβαλισμός έναντι των εχθρών διαπότιζε αυτόν που έτρωγε το θύμα του με τη ζωτική ενέργεια του νεκρού. Κάθε φυλή είχε τα δικά της χάκα (πολεμικό χορό και πολεμικό τραγούδι), τα οποία εκτελούνταν πριν από τη μάχη. Αντικειμενικός σκοπός του χάκα είναι ο εκφοβισμός του αντιπάλου με κραυγές και άγριους μορφασμούς. Οι άρχουσες τάξεις συνήθιζαν να στολίζουν το πρόσωπο και το σώμα τους με πολύπλοκα μόκο (τατουάζ). Στις γυναίκες τα τατουάζ περιοριζόταν στα μάγουλα, αλλά οι σημαντικότεροι άνδρες μπορούσαν να διακοσμήσουν ολόκληρο το κορμί τους. Για τους Μαορί, το τατουάζ είναι θέμα αισθητικό και τελετουργικό, με την έννοια ότι καταγράφονταν μυστήρια και ορισμένα σημαντικά γεγονότα στη ζωή ενός ατόμου.
Η κατάληψη της χώρας από τους πακέχα (Ευρωπαίους αποίκους) προκάλεσε σφοδρές συγκρούσεις με τους Μαορί, αλλά ο γηγενής λαός αποδεκατίστηκε κυρίως από τα πυροβόλα όπλα και τις ασθένειες που έφεραν οι λευκοί. Όσοι Μαορί διασώθηκαν δεν είχαν άλλη επιλογή παρά να μετακινηθούν σε πιο απομονωμένες περιοχές της χώρας.
Από τα τέλη της δεκαετίας του 1960 οι Νεοζηλανδοί άρχισαν να ενδιαφέρονται για τη γλώσσα, τις τέχνες και τις παραδόσεις της ξεχωριστής αυτής φυλής, ενώ παράλληλα οι ίδιοι οι Μαορί, που αποτελούν το 15% του πληθυσμού της χώρας, προσπαθούν να ενισχύσουν την εθνική και πολιτιστική τους κληρονομιά μεταδίδοντας τις προγονικές παραδόσεις τους στις νεότερες γενεές.

περισσότερα

«Τα μονοπάτια των τραγουδιών», Αυστραλία

Ένας λαβύρινθος αόρατων μονοπατιών φιδοσέρνονται σε όλη την Αυστραλία. Οι Ευρωπαίοι τα ξέρουν ως «Δρόμους της Εποχής των Ονείρων» ή «Μονοπάτια των Τραγουδιών» και οι Αυτόχθονες ως «Χνάρια των Προγόνων» ή «Δρόμο του Νόμου».

Οι μύθοι των Αυτοχθόνων γύρω από τη Δημιουργία μιλούν για τα θρυλικά τοτεμικά πλάσματα που περιπλανιούνταν την Εποχή των Ονείρων σε ολόκληρη την ήπειρο και ονόμαζαν με το τραγούδι τους καθετί που συναντούσαν στο διάβα τους -πουλιά, ζώα, φυτά, βράχια, γούρνες- κι έτσι τραγουδώντας, δημιουργούσαν τον κόσμο.
Η φιλοσοφία των Αυτοχθόνων είναι δεμένη με τη γη. Η γη δίνει στον άνθρωπο ζωή. Δίνει την τροφή. Τη γλώσσα και την εξυπνάδα του. Και η γη τον ξαναπαίρνει πίσω σαν πεθάνει.
Οι Αυτόχθονες ήταν ένας λαός που βάδιζε ανάλαφρα πάνω στη γη.
Οι πρόγονοι είχαν σκορπίσει μια σειρά από λέξεις και μουσικές νότες πάνω στη γραμμή που σχημάτιζαν τα χνάρια τους ενώ διέσχιζαν τη χώρα και αυτά τα ίχνη των Ονείρων παράμεναν στη γη σαν «δρόμοι» επικοινωνίας ανάμεσα στις πιο απομακρυσμένες φυλές.
Ένα τραγούδι είναι ταυτόχρονα χάρτης και ραδιογωνιόμετρο. Εφόσον ξέρεις το τραγούδι μπορείς πάντα να βρεις το δρόμο σου μέσα στη χώρα. Δημιουργώντας με το τραγούδι τους τον κόσμο, οι πρόγονοι υπήρξαν ποιητές με την αρχική έννοια της ποίησης που σημαίνει δημιουργία.

Από το βιβλίο του ΜΠΡΟΥΣ ΤΣΑΤΟΥΙΝ
«ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ»

περισσότερα

Αβορίγινες (Αborigines) Οι αυτόχθονες κάτοικοι της Αυστραλίας

Οι ανθρωπολόγοι συγκλίνουν στην άποψη ότι οι πρώτοι άνθρωποι που ήρθαν στην αυστραλιανή ήπειρο ξεκίνησαν από τη ΝΑ Ασία και έφτασαν κατά κύματα. Παρότι δεν υπάρχουν σαφείς αρχαιολογικές μαρτυρίες για το πότε άρχισαν οι πρώτες αφίξεις, υπολογίζεται ότι αυτό έγινε τουλάχιστον πριν από 50-60.000 χρόνια και ότι πριν από 40.000 χρόνια είχαν ήδη εγκατασταθεί τόσο σε παράκτιες περιοχές όσο και στην ενδοχώρα, στην έρημο, αλλά και σε μη ερημικές περιοχές και ανέπτυξαν πολύ στενή σχέση με τη γη και το φυσικό περιβάλλον.
Οι κοσμολογικές τους πεποιθήσεις στηρίχτηκαν κυρίως στο Όνειρο - την πεποίθηση δηλαδή ότι στο απώτατο παρελθόν, σε έναν ονειρικό κόσμο, κάποια μυθικά όντα δημιούργησαν τη γη και το φυσικό περιβάλλον και στη συνέχεια μεταμορφώθηκαν σε πνεύματα που υπάρχουν παντού, ακόμη και μέσα σε κάθε άνθρωπο και μεσολαβούν μεταξύ των ζώντων και των νεκρών προγόνων τους με τη βοήθεια των ονείρων.
Η ενότητα αυτή μεταξύ φύσης, γης και ανθρώπου εκφράστηκε με τον τοτεμισμό, ένα πολύπλοκο σύστημα θρησκευτικών δοξασιών και λειτουργιών που αποδίδει ιερότητα σε φυσικά αντικείμενα, τα οποία ονομάζονται τοτέμ.
Στις θρησκευτικές πεποιθήσεις και τελετουργίες έχει την πηγή της και η τέχνη των Αβορίγινων, κυρίως η ζωγραφική, ένα μεγάλο κομμάτι της οποίας -η ζωγραφική σε βράχους και σε φλοιούς δέντρων- επέζησε έως και σήμερα.
Έχουν καταγραφεί περίπου 500 κύριες και επιμέρους φυλές, με διαφορετικές ονομασίες, οι οποίες ως επί το πλείστον ζούσαν νομαδικά, περιφερόμενες όμως σε συγκεκριμένα εδάφη η καθεμία, τα οποία θεωρούσαν τόπους ανάπαυσης των προγόνων, άρα μέρος του Ονείρου. Ζούσαν σε οικογενειακές ομάδες ή γένη.
Οι άντρες ήταν φύλακες, κατασκευαστές εργαλείων και κυνηγοί, ενώ οι γυναίκες ασχολούνταν με το νοικοκυριό και την ανατροφή των παιδιών. Ανέπτυξαν επίσης το εμπόριο στην ενδοχώρα και στα γύρω νησιά, όχι τόσο για το κέρδος, όσο ως μορφή κοινωνικής συναναστροφής και πολιτιστικών ανταλλαγών.
Η κοινωνία τους δεν είχε ταξική διάρθρωση και η μόνη αναγνωρίσιμη ιεραρχία ήταν αυτή που πήγαζε από τη γνώση και την εμπειρία των θρησκευτικών τελετουργιών, τις οποίες ασκούσαν μόνο οι άντρες.

Τα εργαλεία που χρησιμοποιούσαν ήταν πολύ λίγα (με εξαίρεση τα τελετουργικά σύνεργα) και με γνωστότερο από αυτά το περίφημο μπούμερανγκ, το οποίο αρχικά χρησίμευε ως όπλο και για αθλητικές δραστηριότητες και αργότερα χρησιμοποιήθηκε στο κυνήγι.

Η πνευματικότητα των Αβορίγινων βασίζεται σε μια στενή σχέση μεταξύ ανθρώπων

και γης! Οι Αβορίγινες ονομάζουν την αρχή του κόσμου «Όνειρο» ή

«Εποχή του Ονείρου» (Dreamtime)!

Οι άνθρωποι αυτοί είναι άρρηκτα συνδεδεμένοι με τη φύση και πιο συγκεκριμένα με τη γη στην οποία κατοικούν. Πιστεύουν ότι αυτή η γη τούς έχει δοθεί από τους θεούς από την εποχή ακόμη που εκείνοι δημιούργησαν τον κόσμο.

Κατά τη διάρκεια του Ονειρόχρονου (Dreamtime) οι ιθαγενείς πρόγονοι ήρθαν στη Γη για να φτιάξουν τα διάφορα μέρη της φύσης, περιλαμβάνοντας τα ζώα, το νερό, τα δέντρα, τον ουρανό. Αντίθετα με άλλες θρησκείες, η πίστη τους δεν βάζει τα ανθρώπινα όντα ξεχωριστά ή σε υψηλότερο επίπεδο από τη φύση. Οι Αβορίγινες πιστεύουν ότι μερικοί από τους προγόνους μεταμορφώθηκαν σε πέτρες, ποταμούς, βράχια... όπου παραμένουν πνευματικά ζωντανοί. Είναι στενά συνδεδεμένοι με τη γη τους και με τη φύση γενικότερα.

Πιστεύουν ότι αφού αυτή η γη δημιουργήθηκε από τους θεούς σε εκείνη τη μυθική εποχή του Ονείρου, οφείλουν να τη σέβονται και να τη φροντίζουν όσο καλύτερα γίνεται, τόσο εκείνη όσο και όλα τα πλάσματα πάνω σε αυτήν. Κάθε δέντρο, βράχος, βουνό ή ζώο θεωρείται δημιούργημα των αρχαίων θεών. Γι’ αυτούς αυτή η εποχή αποτελεί ένα χωροχρόνο, στον οποίο επιστρέφει κάθε ψυχή μετά το θάνατο του σώματος.

Η μουσική των Αβορίγινων είναι εύκολα αναγνωρίσιμη από το ντιτζεριντού (didgeridoo), αυστραλιανό είδος πνευστού μουσικού οργάνου, μήκους περίπου 2 μέτρων. Το didgeridoo ίναι φτιαγμένο από μπαμπού και παράγει ένα χαμηλό, παλλόμενο ήχο. Το χρησιμοποιούν σε γιορτές επίσημες αλλά και καθημερινές, στα ηλιοβασιλέματα, στις κηδείες.

Οι Αβορίγινες έζησαν ολότελα απομονωμένοι έως την εισβολή των Ευρωπαίων στο τέλος του 18ου αιώνα. Γύρω στους 300.000 Αβορίγινες κατοικούσαν στην Αυστραλία το 1788, όταν έφτασε ο Πρώτος Στόλος από την Αγγλία και άρχισε μια άνιση μάχη για την κυριαρχία στην ήπειρο. Με την ανελέητη καταδίωξη και τις αρρώστιες που έφεραν μαζί τους, οι λευκοί αποδεκάτισαν τους νόμιμους ιδιοκτήτες και κληρονόμους αυτής της γης που θεωρούνται από τους πιο αρχαίους κατοίκους του πλανήτη. «Συνάντηση λίθινης εποχής με εποχή βιομηχανικής επανάστασης».

Οι δύο αιώνες δυτικού πολιτισμού είχαν υψηλό κόστος για τους αυτόχθονες της Αυστραλίας. O πληθυσμός των Αβορίγινων μαζί με τους μιγάδες φτάνει σήμερα τους περίπου 120.000 και είναι διεσπαρμένοι σε επτά διακεκριμένες πολιτισμικές περιοχές.

περισσότερα

Ινδονησία...Να παρακολουθείς τις ταφικές τελετές των Τοράγιας

Οι επικήδειες τελετές των Τοράγιας είναι από τους σημαντικότερους λόγους που φέρνει τους ταξιδιώτες στο νησί Σουλαβέζι, όπως ονομάζεται σήμερα η εξωτική Κελέβη.
Στην κοινωνία των Τοράγιας το τελετουργικό της κηδείας είναι το πλέον ακριβό και πολύπλοκο γεγονός για κάθε οικογένεια. Όσο πιο εύπορος ο νεκρός τόσο πιο ακριβή είναι η κηδεία του. Η τελετή συνήθως κρατά εβδομάδες ή χρόνια μέχρι να καταφέρει η οικογένεια να συγκεντρώσει τα χρήματα που απαιτούνται… Οι Τοράγιας πιστεύουν ότι ο θάνατος δεν είναι ένα ξαφνικό γεγονός, αλλά μια σταδιακή διαδικασία προς την Puya, τη «χώρα των ψυχών». Στο ενδιάμεσο διάστημα το σώμα του νεκρού τυλίγεται με πολλά στρώματα από ρούχα και υφάσματα και κρατιέται κάτω από το tongkonan (παραδοσιακά σπίτια των Τοράγιας με μια τεράστια σκεπή που προεξέχει σαν πλώρη καραβιού). H ψυχή του αποθανόντος τριγυρίζει στο χωριό μέχρι να ολοκληρωθεί η κηδεία και έτσι να ξεκινήσει η μετάβασή του στην Puya.
Στην τελετή γίνονται και θυσίες νεροβούβαλων και χοίρων, ενώ οι χοροί και τα τραγούδια είναι αναπόσπαστο κομμάτι της τελετής.
Οι νεκροί τοποθετούνται ή σε φέρετρα μέσα σε κάποια σπηλιά, ή σε τάφο, ή κρεμιούνται στους ειδικούς ταφικούς βράχους. Αυτά τα κρεμαστά κοιμητήρια αφήνονται χρόνια μέχρι να διαβρωθούν τα σκοινιά και το φέρετρο να πέσει στο έδαφος. Κάθε Αύγουστο σε μια τελετή που ονομάζεται «Μα Νένε» οι νεκροί ξεθάβονται, καθαρίζονται, τους αλλάζουν ρούχα και τους περιφέρουν σε λιτανεία σε όλο το χωριό…

περισσότερα

Ινδονησία...το μεγαλύτερο νησιωτικό συγκρότημα

Ιάβα, Κελέβη, Παπούα, Μπαλί. Το μεγαλύτερο νησιωτικό συγκρότημα του κόσμου, μας υποδέχεται με μία βεντάλια εντυπώσεων και εμπειριών, που όμοια της δεν βρίσκεται πουθενά αλλού στον κόσμο. Αρχίζοντας από τη σύγχρονη Τζακάρτα της ενοποίησης των ινδονησίων, εξερευνούμε το παλιό σουλτανάτο της Γιογκιακάρτα, με τα εκπληκτικά μνημεία του Πραμπανάν και Μπορομπουντούρ. Από την μοναδική ανατολή του ηλίου στην απόκοσμη κορυφή του ηφαιστείου Μπρόμο, βλέπουμε τη δύση του φωτός στην Κελέβη, μέσα από τη γη των Τοράγια και τις παραδοσιακές θυσίες των προγόνων τους.  Από τα πολυόροφα εμπορικά κέντρα της Τζαγιαπούρα στη Δυτική Παπούα, πηγαίνουμε στα όρια του πολιτισμού της κοιλάδας Γουαμένα και της πρωτόγονης φυλής των Ντάνι. Και από τις διάσημες παραλίες στη Νούσα Ντούα του Μπαλί, βιώνουμε τη θεϊκή απλότητα των ναών και οριζόνων του Ουμπούντ. Η εναλλαγή των εικόνων είναι εντυπωσιακή, όπως και το μέγεθος των αποστάσεων μέσα στο αρχιπέλαγος των 270 εκ. ανθρώπων, που εκτείνεται από τον Ινδικό μέχρι τον Ειρηνικό ωκεανό. Δεν είναι μόνο η φύση διαφορετική σε αυτό το νησιωτικό σύμπλεγμα, αλλά κυρίως οι άνθρωποι και οι παραδόσεις τους, που ζυμώθηκαν με επιρροές από την Ασία και την Αυστραλία, με πολέμους φυλών και θρησκειών, και με ανταλλαγές εμπορευμάτων από αιώνια ναυτικά μονοπάτια. Ερχόμαστε κοντά και στο σύγχρονο και στο παλιό πρόσωπο της Ινδονησίας μέσα από θρησκευτικές τελετές, αρχαιολογικές επισκέψεις, αστικές εξερευνήσεις, και γευστικές περιπέτειες. Σας προσκαλούμε σε μια μοναδική νησιωτική διαδρομή, που θα ικανοποιήσει και τα πιο μεγάλα ταξιδιωτικά σας όνειρα!

περισσότερα

Ανταρκτική

Ανταρκτική, γνωστή και σαν Terra Incognita Australis, το τελευταίο σύνορο του πλανήτη και η πιο απομονωμένη ήπειρος στην υφήλιο. Μια εντυπωσιακή έκταση άγριας ομορφιάς από θάλασσα, πάγο και πέτρα, στοιχειωμένη από επικές ιστορίες θαλασσοπόρων και εξερευνητών, γεμάτες πόνο, αυτοθυσία, αυταπάρνηση, θάρρος, αποφασιστικότητα και σθένος, πέρα από τα όρια της ανθρώπινης πνευματικής και σωματικής αντοχής, κατά τη διάρκεια της ηρωικής εποχής της εξερεύνησης της Ανταρκτικής, στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ου αιώνα.

Τα γιγαντιαία παγόβουνα, οι τεράστιοι παγετώνες δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στον κόσμο. Η απεραντοσύνη του νότιου πολικού οροπεδίου, το αχανές παγοκάλυμμα και οι τεράστιες οροσειρές πραγματικά σαστίζουν το μυαλό. Εδώ, στην άκρη του κόσμου, με μόνον κυρίαρχο τον καιρό, ο χρόνος δεν μετριέται με ημερολόγια και ρολόγια, αλλά από τον πάγο και τη θάλασσα. Εδώ, μόνο η θερμοκρασία, το φως και το σκοτάδι ορίζουν τη ζωή. Μπροστά μας ανοίγεται  ένας άγνωστος, συγκλονιστικός κόσμος, ένας ορίζοντας χωρίς αρχή και τέλος, μια παγωμένη έρημος, ένα τοπίο επιβλητικό. Η άγρια ομορφιά της για πολλά χρόνια τραβάει τους ταξιδευτές σαν μαγνήτης και οι σκιές των μεγάλων εξερευνητών σε προκαλούν να ακολουθήσεις τα βήματά τους. Οι δραστηριότητες της καθημερινότητας μας φαίνονται ασήμαντες. Νερό και πάγος με μοναδικά χρώματα τις αποχρώσεις του λευκού και του γαλάζιου.

Στην Ανταρκτική δεν μπορούν να ζήσουν άνθρωποι, δεν μπορούν να την κατακτήσουν, να την αποικίσουν, να την κάνουν δική τους. Η Ανταρκτική δεν ανήκει σε κανέναν. Κάθε παγόβουνο είναι και ένα γλυπτό που αλλάζει μορφή με το πέρασμα της ώρας, παίρνοντας αμέτρητα και μοναδικά σχήματα. Το μόνο που ταράζει την αίσθηση της απόλυτης μοναξιάς είναι το τρίξιμο του πάγου και οι φασαριόζικοι, ανθεκτικοί στα ερεβώδη πολικά ψύχη πιγκουίνοι. Τα φρακοφορεμένα αυτά πτηνά μαζί με τα άλμπατρος, τις φώκιες και τους θαλάσσιους ελέφαντες είναι οι μόνοι κάτοικοι της ηπείρου. Ένα ταξίδι στην άκρη του κόσμου, εκεί που ο άνθρωπος αγγίζει τα όριά του, είναι για πολλούς ένα όνειρο ζωής.

Όποιος έχει ταξιδέψει στην Ανταρκτική έχει επιστρέψει αλλαγμένος από την εμπειρία που έχει βιώσει. Η καταλυτική ομορφιά της τον αγγίζει τόσο βαθιά, που τον τραυματίζει. Μια πληγή που ποτέ δεν επουλώνεται. Το όνειρο αυτό θα στοιχειώνει τις ταξιδιωτικές του αναμνήσεις για όλη την υπόλοιπη ζωή του.

περισσότερα

Spider monkey: ο πίθηκος-αράχνη

Οι πίθηκοι-αράχνες ζουν στα τροπικά δάση της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής και εμφανίζονται μέχρι τον μακρινό βορρά στο Μεξικό. Έχουν μακριά, ψηλόλιγνα άκρα και δυνατή ουρά, που τους επιτρέπουν να
κινηθούν χαριτωμένα από κλαδί σε κλαδί και από δέντρο σε δέντρο.                          
Αυτοί οι ευκίνητοι πίθηκοι ξοδεύουν το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου τους πιασμένοι ψηλά στα κλαδιά των δένδρων, αν και δεν έχουν αντίχειρα.
Είναι κοινωνικοί και οργανώνονται σε ομάδες δύο ή τριών δωδεκάδων. Τη νύχτα αυτές οι ομάδες χωρίζονται σε μικρότερα τμήματα.
Οι πίθηκοι-αράχνες, που ονομάστηκαν έτσι λόγω του ότι όπως κρεμιούνται και κινούνται μοιάζουν με αράχνες. Τρέφονται με καρπούς, φρούτα, φύλλα, αυγά πουλιών και αράχνες!
Είναι θορυβώδη ζώα και επικοινωνούν συχνά με διαπεραστικούς ήχους.
Τα θηλυκά γεννούν μόνο σε ένα μωρό κάθε δύο έως πέντε έτη.
Οι νέοι πίθηκοι εξαρτώνται εντελώς από τις μητέρες τους για περίπου δέκα εβδομάδες, αλλά στη συνέχεια αρχίζουν να εξερευνούν μόνοι τους τον χώρο και να παίζουν μεταξύ τους.
Οι μητέρες συνεχίζουν να φροντίζουν τα μικρά τους για το πρώτο έτος της ζωής τους και τριγυρνούν συχνά με τον απόγονό τους, που προσκολλάται στις πλάτες τους.

περισσότερα

Παντανάλ ο μεγαλύτερος υγροβιότοπος στον πλανήτη Γη, Βραζιλία

Με έκταση που στη μέγιστη ακμή της (ανάλογα με τις εποχιακές πλημμύρες και την ποσότητα του νερού) φτάνει ακόμα και τα 195.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα, η Παντανάλ κερδίζει επάξια τον τίτλο του μεγαλύτερου υγροβιότοπου στον πλανήτη μας! Για να πάρουμε μία εικόνα της κλίμακας, φανταστείτε πως ως έκταση είναι μεγαλύτερη από την Ελλάδα, ή το νησί της Ιρλανδίας. Καθώς βρίσκεται μακριά από μεγάλα αστικά κέντρα, τα οικοσυστήματα της Παντανάλ έχουν καταφέρει να διατηρήσουν τον «πρωτόγονο» χαρακτήρα τους, χωρίς να υποστούν εξωτερικές παρεμβάσεις.
Ένα ακόμα στοιχείο που κάνει την Παντανάλ ιδιαίτερη είναι το γεγονός πως δεν πρόκειται ακριβώς για ένα «προστατευόμενο Πάρκο», έναν υγροβιότοπο που να απολαμβάνει την προστασία κάποιας οργάνωσης όπως η UNESCO, ή διεθνούς συμφωνίας όπως η Ramsar, που απαιτεί από τις κυβερνήσεις να διαχειρίζονται με σύνεση και να διαφυλάττουν τους υγρότοπους. Στο 95% της έκτασής της η Παντανάλ βρίσκεται υπό ιδιωτική ιδιοκτησία, που κυρίως την χρησιμοποιεί για βόσκηση βοοειδών (στο χερσαίο κομμάτι της).
Παρόλ’ αυτά, πρόκειται για μία περιοχή με απίστευτο, ανυπολόγιστο πλούτο χλωρίδας και πανίδας, με πάρα πολλά είδη να χαρακτηρίζονται ενδημικά (διαβιούν δηλαδή μόνο εκεί). Την περίοδο των βροχών, περίπου από τον Δεκέμβριο μέχρι τα μέσα Μαΐου, η συγκέντρωση του νερού καλύπτει μέχρι και το 80% της περιοχής, καθιστώντας την σχεδόν απροσπέλαστη. Οδικό δίκτυο φυσικά δεν υπάρχει, με την εξαίρεση ενός δρόμου μήκους 150 χλμ. που δεν εξυπηρετεί ένα μικρό μόνο κομμάτι, που και αυτό «καταποντίζεται» κατά τη διάρκεια των μεγάλων βροχοπτώσεων.
Η σημασία της Παντανάλ στην παγκόσμια βιόσφαιρα δεν μπορεί να αποτυπωθεί επαρκώς. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά παραγωγικό οικοσύστημα, ή καλύτερα μία πληθώρα οικοσυστημάτων που αλληλεπιδρούν και αλληλοσυμπληρώνονται διαρκώς.

περισσότερα

Ταϊβάν, ένας πανίσχυρος Δαυίδ

Η Ταϊβάν είναι ένα μικρό νησί, στα νοτιοανατολικά της Κίνας το οποίο αυτοπροσδιορίζεται ως χώρα με την ονομασία Δημοκρατία της Κίνας από το 1949. Ιδρυτής του κράτους τότε ήταν ο Τσιαν Κάι Σεκ, αρχηγός του Κινεζικού Εθνικιστικού Κόμματος. Σήμερα η Δημοκρατία της Κίνας αναγνωρίζεται μόνο από 15 κράτη, διότι η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας επιμένει να τη θεωρεί επαρχία της. Από την άλλη όμως η Ταϊβάν διατηρεί στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ, την Ιαπωνία αλλά και με πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Το αν η Δημοκρατία της Κίνας πληροί τις προϋποθέσεις για τη δίκαιη θεώρησή της ως κυρίαρχο κράτος, αυτό παραμένει ένα μείζον διεθνές πολιτικό θέμα.
Ξεκινάμε λοιπόν απ΄αυτό… μία ιδιαιτερότητα που κάνει τη χώρα ακόμη πιο γοητευτική. Πρωτεύουσά της είναι η Ταϊπέι, μία υπερσύγχρονη πόλη με έντονη βιομηχανική ανάπτυξη υψηλής τεχνολογίας. Η Ταϊπέι είναι επισήμως χαρακτηρισμένη ως «άλφα παγκόσμια πόλη» δηλαδή μια πόλη που έχει άμεση επίδραση σε παγκόσμια γεγονότα κοινωνικών, οικονομικών και πολιτικών διαστάσεων. Εξ ου και η Ταϊβάν θεωρείται ως ένας ισχυρός Δαυίδ μπροστά στον παντοδύναμο Γολιάθ που είναι η Κίνα.
Η ιστορία της Ταϊβάν και του λαού της είναι παλιά. Επιστημονικές έρευνες έχουν φέρει στο φως στοιχεία σχετικά με πρωτο-Αυστρονήσιους λαούς που εγκαταστάθηκαν στο νησί πριν το 6.000 π.Χ. και είναι πρόγονοι των σημερινών αυτοχθόνων λαών της χώρας. Μεταξύ των αυτοχθόνων, το κράτος αναγνωρίζει επίσημα 14 φυλές: Αμί, Αταγιάλ, Μπουνούν, Καβαλάν, Παϊβάν, Πουγιούμα, Ρουκάι, Σαϊσιγιάτ, Σακιζάγια, Σεενττσίγκ, Τάο (Γιαμί), Σάο, Τρούκου και Τσόου. Επιπλέον γενετικές έρευνες σε ευρύ πληθυσμό της χώρας αποκάλυψαν ότι το 80% των Ταϊβανών έχουν πρόγονο προερχόμενο από τους αυτόχθονες.
Η Ταϊπέι βρίσκεται στο βόρειο τμήμα της Ταϊβάν και ιδρύθηκε από τον λαό την φυλή Kεταγκαλάν κατά τη διάρκεια της Δυναστείας Μινγκ. Μεταξύ του 1626 και του 1642 την κατέκτησαν οι Ισπανοί μαζί με άλλες βόρειες περιοχές του νησιού. Ακολούθησαν οι Ολλανδοί και μετά οι Κινέζοι. Μέχρι τότε η Ταϊπέι ήταν ένα χωριό, ωστόσο από το 1870 άρχισε να εξελίσσεται σε μεγάλη πόλη. Το 1879 κατασκευάστηκαν οι πύλες και μέχρι το 1885 ολοκληρώθηκε το τείχος της. Το 1895 οι Ιάπωνες κατέκτησαν το νησί. Η κυριαρχία τους ήταν σκληρή, ωστόσο όλα τα χρόνια της παραμονής τους εκεί, ως το 1945, οργάνωσαν και κατασκεύασαν πολλά και σημαντικά δημόσια έργα.
Σήμερα η Ταϊβάν είναι μία υπερσύγχρονη χώρα, με καλπάζουσα ανάπτυξη και πολύ φουτουρισμό στην πρωτεύουσά της. Ωστόσο βγαίνοντας λίγο έξω από την Ταϊπέι με τους ουρανοξύστες, αντικρίζουμε μία εντυπωσιακή φύση, με πολλούς παραδοσιακούς οικισμούς και έντονη τοπική κουλτούρα και έθιμα. Αντιθέσεις; Πολλές! Όμως αυτές συνθέτουν τελικά και τις πιο ενδιαφέρουσες χώρες του κόσμου.

περισσότερα

Νότια Κορέα - Κιονγκτσού, ένα μουσείο χωρίς τοίχους

Το πιο γρήγορο ίντερνετ στον κόσμο, η πιο προηγμένη τεχνολογία δύσης και ανατολής, η καλπάζουσα οικονομία, οι μεγάλες εκκεντρικότητες, η φουτουριστική αρχιτεκτονική, τα ταχύτερα ασανσέρ της υφηλίου που ανεβαίνουν ουρανοξύστες σε 35 δευτερόλεπτα, ο φρενήρης ρυθμός ζωής και ανάπτυξης, όλα αυτά συνθέτουν τη σύγχρονη εικόνα της Νότιας Κορέας. Πρόκειται για μία χώρα που ζει στο μέλλον και όχι στο παρόν. Όμως αυτή η χώρα έχει παρελθόν και μάλιστα λαμπρό! Αυτό το παρελθόν, λοιπόν, είναι συγκεντρωμένο όλο σε μία πόλη, στα νοτιοαναλοτικά της χερσονήσου, η οποία βρέχεται από τα Στενά της Κορέας που ανοίγονται προς τη Θάλασσα της Ιαπωνίας. Αυτή η πόλη ονομάζεται Κιονγκτσού και έχει χαρακτηριστεί σχεδόν ολόκληρη ένα μνημείο της UNESCO λόγω της μεγάλης συγκέντρωσης αρχαιολογικών μνημείων.
Τι συμβαίνει λοιπόν με την Κιονγκτσού; Πώς βρέθηκαν εκεί τόσα παλάτια, αγάλματα, ανάγλυφα, αρχαιολογικά ευρήματα, παγόδες, παραδοσιακοί οικισμοί σ’ αυτή την παραθαλάσσια, μικρή σχετικά, πόλη;
Ας πάμε πίσω στην πρώτη χιλιετία μ.Χ. Τότε η Κιονγκτσού ήταν η πρωτεύουσα της Κορέας που απαρτιζόταν από τα Τρία Βασίλεια της Κορέας, το Σίλα, το Μπιάτσε και το Κοκούριο, τα οποία καταλάμβαναν το κεντρικό και το νότιο τμήμα της χερσονήσου. Η πόλη ιδρύθηκε το 57 π.Χ. από τη δυναστεία των Σίλα, η οποία κυβέρνησε τη χώρα ως τον 10ο αιώνα. Η μεγαλύτερη δε ακμή της δυναστείας και συνεπώς της Κιονγκτσού ήταν από τον 7ο έως τον 10ο αιώνα και τα περισσότερα αρχαιολογικά μνημεία, διατηρούνται σχεδόν ανέπαφα από τότε… Εκείνα τα χρόνια η πρωτεύουσα Κιονγκτσού ήταν η 4η μεγαλύτερη πόλη στον κόσμο. Και ήταν μια πόλη αρχοντική, στην οποία συγκεντρώνονταν όλοι οι προύχοντες των Τριών Βασιλείων και φυσικά η βασιλική οικογένεια.
Σήμερα, η παλιά πρωτεύουσα, μας δείχνει όλη την αίγλη της ακμής της. Βλέπουμε τα παλάτια με όλη τους την πολυτέλεια, γεμάτα έργα τέχνης και πολύτιμα αντικείμενα που φανερώνουν την τριφηλή ζωή της αυλής. Βλέπουμε εντυπωσιακά μνημεία βουδιστικής τέχνης από τα πρώτα χρόνια της διάδοσης του βουδισμού στη χώρα, τον 7ο αιώνα – τότε εισήχθη από την Κίνα. Βλέπουμε το όρος Ναμσάν, που χαρακτηρίστηκε ως ιερό και γι αυτό συγκεντρώθηκαν εκεί όλοι οι φημισμένοι αρχιτέκτονες και τεχνίτες της εποχής για να κατασκευάσουν ναούς και μνημεία λατρείας.
Βεβαίως κάθε ακμή, ακολουθείται από παρακμή. Κι έτσι όταν τους Σίλα διαδέχτηκαν οι Τζόσον (1392-1910), η Κιονγκτσού έπαψε να είναι πρωτεύουσα των Τριών Βασιλείων και έζησε μαύρες στιγμές. Κατά την επέλαση των Μογγόλων τον 13ο αιώνα καταστράφηκε η ξύλινη παγόδα. Στις ιαπωνικές εισβολές η πόλη έγινε πεδίο αιματηρών μαχών, οι δε οπαδοί του νέο-κονφουκιανισμού έσπασαν τα χέρια και τα κεφάλια των βουδιστικών αγαλμάτων στο όρος Ναμσάν.

περισσότερα

Ο μύθος του Ελ Ντοράντο και το Μουσείο Χρυσού της Μπογκοτά

Οι Ταϊρόνας, οι Τσίμπτσα, οι Κίμπαγια και όλοι οι λαοί που κατοικούσαν στην Κολομβία πριν φτάσουν εκεί οι κονκισταδόρες θα είχαν σήμερα ξεχαστεί αν δεν είχαν φτιάξει τόσα χρυσά κοσμήματα και αγάλματα.
Οι τότε χρυσοχόοι χρησιμοποιούσαν την τουμπάγα – ένα μείγμα χρυσού με 4-5% άργυρο που έλιωναν μαζί με χαλκό. Ανάλογα με την περιεκτικότητα, το χρώμα άλλαζε. Επίσης, για να αλλάξουν το χρώμα, έτριβαν τα κοσμήματα με χόρτα, η οξύτητα των οποίων αντιδρούσε με το χαλκό, και τα περνούσαν από τη φωτιά: καθαρίζοντας τα οξείδια έβγαινε ο καθαρός χρυσός. Για τους Ισπανούς η Κολομβία ήταν η πατρίδα του χρυσού, το Ελ Ντοράντο.
Ένας καινούργιος αρχηγός (cacique), αυτός της Γουαταβίτα, έμεινε στην ιστορία, καθώς η περιγραφή της στέψης του γέννησε τον μύθο του Ελ Ντοράντο: «Σχημάτισαν κύκλο γύρω από τη λίμνη. Τριγύρω οι ιθαγενείς φορούσαν χρυσά στολίδια, κορώνες και πολύχρωμα φτερά. Όταν άρχισε η γιορτή του εξαγνισμού, άναψαν φωτιές και ο καπνός σκοτείνιασε τον ουρανό. Ο διάδοχος τότε γδύθηκε και άλειψαν το γυμνό κορμί του με γόμα. Ύστερα άπλωσαν πάνω του χρυσόσκονη μέχρι που τον σκέπασαν από την κορυφή έως τα νύχια. Ανέβηκε έτσι πάνω στη σχεδία, όπου έμεινε ακίνητος. Στα πόδια του τοποθέτησαν έναν μεγάλο σωρό από χρυσάφι και σμαράγδια για να τα προσφέρει στον θεό του. Οι τέσσερις πιο σπουδαίοι αρχηγοί τον συνόδευαν πάνω στη σχεδία. Ήταν υπήκοοί του, γυμνοί και αυτοί, στολισμένοι με χρυσαφένια φτερά, κορώνες, βραχιόλια, σκουλαρίκια και ο καθένας μετέφερε τα δώρα του. Όταν η σχεδία απομακρύνθηκε από τη στεριά, άρχισαν να αντηχούν τρομπέτες, κέρατα και άλλα όργανα... Ο “επιχρυσωμένος” αρχηγός έριξε τα δώρα του στη λίμνη, ενώ αυτοί που τον συνόδευαν έκαναν το ίδιο. Όταν τελείωσαν, γύρισαν στη στεριά και ξανάρχισαν τα όργανα, που είχαν στο μεταξύ σιγήσει. Αυτή ήταν η τελετή υποδοχής του καινούργιου αρχηγού και ο τρόπος που έδειχναν πως τον αναγνώριζαν ως αφέντη και άρχοντά τους».
Από την άλλη βέβαια, ο μέγιστος Εδουάρδο Γκαλεάνο στο περίφημο βιβλίο του «Las venas abiertas de América Latina» υποστηρίζει πως «ο Ελ Ντοράντο δεν υπήρξε παρά ένας μύθος που επινόησαν οι ιθαγενείς ώστε να απομακρύνουν τους άπληστους κονκισταδόρες από τις εστίες τους, αναγκάζοντάς τους να αναζητούν επί ματαίω στην άγρια ζούγκλα του Αμαζονίου και του Ορινόκο».
Όπως και να ‘χει, από τους θησαυρούς αυτούς σώθηκαν ελάχιστα δείγματα, καθώς τα αριστουργήματα αυτά της τέχνης οι Ισπανοί κατακτητές τα έλιωναν και τα έκαναν πλάκες χρυσού που τις έστελναν στους βασιλείς τους.
Και αυτά τα ελάχιστα δείγματα είναι που κάνουν το Museo de Oro της Μπογκοτά το εντυπωσιακότερο Μουσείο Χρυσού στον κόσμο.

περισσότερα

Κολομβία

Ανάμεσα στην αποικιακή αρχιτεκτονική και τον λατίνο αισθησιασμό, χτίζεις την δική σου υπερβατική ιστορία

Όσοι έχουν συνδυάσει άρρηκτα στο μυαλό τους την Κολομβία με τον Πάμπλο Εσκομπάρ, καλό θα ήταν να αφήσουν πίσω τις εικόνες του Narcos. Γιατί η σημερινή Κολομβία είναι διαφορετική:  μια μοντέρνα χώρα, γεμάτη ζεστούς, χαμογελαστούς ανθρώπους, καθώς και ολοένα περισσότερους τουρίστες που έρχονται να βγάλουν selfies με φόντο τις καρτποσταλίστικες πόλεις, την τροπική φύση, και τα γαλαζοπράσινα νερά της Καραϊβικής.
Χώρα με μεγάλη ιστορία, πολύπλευρο πολιτισμό και αστείρευτες εναλλαγές τοπίου, η Κολομβία γοητεύει τον επισκέπτη με την ανθρώπινη αμεσότητά της.
Δεν γεννήθηκε τυχαία εδώ ο «μαγικός ρεαλισμός». Με το αεράκι του ωκεανού  να δροσίζει τα παράλια και την ενδοχώρα, τους κόκκους καφέ να χρυσαφίζουν στον ήλιο, τις δαντελένιες παραλίες να απλώνονται στη Καραϊβική, τον Αμαζόνιο και τις αρχαίες πολιτείες, η φαντασία αφήνεται ελεύθερη να οργιάσει και να χτίσει υπερβατικές ιστορίες, με πρώτο και κύριο αφηγητή τον Κολομβιανό νομπελίστα Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες.
Όμως η Κολομβία είναι κι ο απόλυτος προορισμός και για τους λάτρεις της φύσης. Το καλοκαίρι δεκάδες φάλαινες καταφθάνουν στα θερμά ύδατα της χώρας για να γεννήσουν, να μεγαλώσουν τα μικρά τους και να τους μάθουν να κολυμπάνε. Πρώτη σε βιοποικιλότητα πουλιών, προσφέρεται και για bird watching ιδίως των τροπικών κολίμπρι με τα φοβερά χρώματα και τις θεαματικές εναέριες βουτιές εν είδει φλερτ.
Στην Μπογκοτά, σε υψόμετρο 2.640 μέτρων στην οροσειρά των Άνδεων, περπατάς αργά – το καπέλο και το αντηλιακό απαραίτητα. Το κάθετο βουνό Monserrate ορίζει την κοινωνική κλίμακα της μεγαλούπολης. Όσο ψηλότερα ζεις τόσο πιο πλούσιος είσαι.
Με περηφάνια οι κάτοικοί της την αποκαλούν «Αθήνα της αμερικανικής ηπείρου». Κάποιοι λένε ότι ο δήμαρχος που έφτιαξε το Transmillenio, το δίκτυο των λεωφορείων ήταν ελληνικής καταγωγής. Ο καθηγητής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Βασίλης Χουρμουζιάδης, από τους σπουδαιότερους στην Προϊστορική Αρχαιολογία, έστησε το προϊστορικό τμήμα στη τελευταία ανακαίνιση του Museo del Oro. Παρά την τεράστια λεηλασία των Ισπανών κατακτητών, το μουσείο διαθέτει μοναδικά χρυσά εκθέματα – για τους Ινδιάνους ο χρυσός συμβόλιζε την επιβολή.

Στην παλιά πόλη La Candelaria βρίσκονται συγκεντρωμένα σε δυο οικοδομικά τετράγωνα η Νομισματική Συλλογή (Casa de la Moneda), το Μουσείο Τέχνης (Museo de Arte), αμύθητης αξίας θησαυρούς της καθολικής εκκλησίας, η βιβλιοθήκη Luis Angel Arango και το Μουσείο Μποτέρο, με 128 πίνακες και γλυπτά του Κολομβιανού διάσημου καλλιτέχνη και 83 έργα από τη συλλογή της οικογένειας του (Μπρακ, Νταλί, Ρενουάρ, Σαγκάλ κ.ά).
Ισπανικός αποικιοκρατικός ρυθμός, γαλλικός κλασικισμός, αμερικανικός εκλεκτικισμός και μοντερνισμός συνυπάρχουν αρχιτεκτονικά γύρω από την κεντρική πλατεία Plaza de Bolivar στη Candelaria.
Στη Zona Rosa με τη νέοϋρκέζικη ρυμοτομία, τα εμπορικά κέντρα, τις μπουτίκ, τα εστιατόρια και τα κλαμπ συγκεντρώνεται όλο το leisure chic της Μπογκοτά.
Η εικόνα της Καρταχένα είναι εντελώς διαφορετική, με τα μπαλκόνια των σπιτιών της γεμάτα μπουκαμβίλιες και τα καλντερίμια να σχηματίζουν ειδυλλιακούς λαβυρίνθους.
Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO από το 1984, η Καρταχένα συνδυάζει δείγματα της ισπανικής αποικιοκρατικής αρχιτεκτονικής με εξωτική ατμόσφαιρα. Εκτός από τη σπουδαία συμβολή της στην ιστορία και τον πολιτισμό της Κολομβίας, το άλλοτε ξακουστό λιμάνι της Καραϊβικής αποτελεί επίσης στρατηγικό σημείο αναφοράς για την κολομβιανή οικονομία, καθώς στα παράλιά της καταλήγει ένας μεγάλος πετρελαιαγωγός που μεταφέρει τον πολύτιμο – και συνάμα καταστροφικό – πόρο από τα βάθη της ενδοχώρας.
Η οικονομία της περιοχής εξακολουθεί να βασίζεται στο εμπόριο, όπως συνέβαινε και πριν αιώνες, όταν οι Ισπανοί αποικιοκράτες αξιοποιούσαν τη στρατηγική θέση του λιμανιού της για να εξάγουν τα πολύτιμα προϊόντα της χώρας που άρπαζαν με ληστρικό τρόπο, με κυρίαρχο αντικείμενο τον χρυσό. Ο ενθουσιασμός των Ισπανών κατακτητών από τα αμύθητα κέρδη που εξασφάλιζαν από το αποικιακό εμπόριο ήταν τόσο μεγάλος που αποκαλούσαν την Καρταχένα «Βασίλισσα των Ινδιών».
Σήμερα, ομάδες τουριστών καταλαμβάνουν τις κεντρικές πλατείες, πίνουν και καπνίζουν στα υπαίθρια καφέ, τρώνε στα βραβευμένα γκουρμέ εστιατόρια της πόλης και κυκλοφορούν με άμαξες εντός των τειχών του πολύχρωμου ιστορικού κέντρου που αναδύεται ως ένας νέος, «χοτ» προορισμός. Όλοι μοιάζουν να προσπαθούν να χαθούν στα σοκάκια, και στην ατμόσφαιρα της πόλης, που πρώτα πρώτα είχε μαγεύσει τον Γκάμπριελ Γκαρσία Μάρκες – εδώ άλλωστε εμπνεύστηκε τον ‘Έρωτα στα Χρόνια της Χολέρας.
Η Καρταχένα έχει περάσει στο μαζικό ασυνείδητο μέσα από εκατοντάδες πίνακες ζωγραφικής και βιβλία. Κάθε της λεπτομέρεια ή στιγμιότυπο έχει απαθανατιστεί από τους φακούς χιλιάδων φωτογράφων. Η απόδοση όλων αυτών των τιμών δεν είναι βέβαια παρά η στάση που αρμόζει στην πόλη-σύμβολο του νότιου ημισφαιρίου, στο έξοχο αυτό πολιτιστικό σταυροδρόμι που εξακολουθεί να στοιχειώνει τη φαντασία. Η Καρταχένα των Ινδιών μοιάζει με ιδανικό, νότιο συμμετρικό της «αιώνας πόλης».

Οι Κολομβιανοί είναι άνθρωποι εγκάρδιοι κι ευγενικοί. Έχουν δε μια λέξη ιερή: το “tinto”, ένα φλιτζάνι ζεστό μαύρο καφέ, το οποίο προσφέρουν στους επισκέπτες. Εκατοντάδες «φάρμες» καφέ βρίσκονται στο περίφημο «τρίγωνο του καφέ», στις περιοχές δηλαδή Quindio, Caldas και Risaralda που φημίζονται για τις φυτείες του «μαύρου χρυσού».
Η διάχυτη αίσθηση συναισθηματικής αμεσότητας και εσωτερικής καθαρότητας των ανθρώπων είναι η πρώτη ανάμνηση που διεκδικεί μια θέση στη μνήμη μας. Η καθημερινότητα σε αυτή τη μεριά του πλανήτη αρκεί, ωστόσο, για να μουδιάσει τη διάθεση και του πλέον αισιόδοξου παρατηρητή.
Οι θεοί της Καραϊβικής συνεχίζουν να κινούν αργά τα νήματα της ζωής των κατοίκων της χώρας που μοιάζουν πλούσιοι σε βιώματα καίτοι, εκ των πραγμάτων, ολιγαρκείς ως προς τα υλικά αγαθά.
Είθε «οι φυλές που έχουν καταδικαστεί σε εκατό χρόνια μοναξιάς, να έχουν επιτέλους μια δεύτερη ευκαιρία» –Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες.

περισσότερα

Εκουαδόρ ή αλλιώς Ισημερινός...

Ισημερινός: μισός καθισμένος στο βόρειο ημισφαίριο της πραγματικότητας και μισός καθισμένος στο νότιο ημισφαίριο του ονείρου…

Κίτο: Κεραυνοβόλος έρωτας
Στο Κίτο, δεν νιώθεις περίεργα λόγω υψόμετρου, αλλά έχεις συναίσθηση ότι βρίσκεσαι στα 2.800 μέτρα.
Το κίτο αποτελούσε κομμάτι της Αυτοκρατορίας των Ίνκα Ταγουαντινσούγιο («Τέσσερα Βασίλεια»). Κατά την αποικιοκρατία, το Βασιλικό Ακροατήριο του Κίτο αποτελούσε κομμάτι της Αντιβασιλείας του Περού. Συνεπώς πολλά ονόματα από το παρελθόν του Περού είναι παρόντα κι εδώ: Αταουάλπα, Πιζάρο, Σούκρε, Μπολίβαρ. Είναι σαν να ακούς μια νέα εκδοχή μιας παλιάς ιστορίας.
Θαυμάσιες παλιές αποικιακές εκκλησίες, υπέροχα μουσεία αλλά και αμέτρητες παραστάσεις δρόμου γοητεύουν τον επισκέπτη. Το πραγματικό όμως σύμβολο της πρωτεύουσας του Ισημερινού είναι το άγαλμα της Παρθένου του Panecillo, εμπνευσμένο από την Παρθένο του Κίτο. Δίνοντας σχήμα στην ομορφιά της γεμάτης χάρη φτερωτής αυτής παρθένου, σαν να χορεύει αιθέρια, μας συνεπαίρνει και μας ταξιδεύει.
Το Κίτο έχει όλα τα υπόλοιπα χαρακτηριστικά: εμπορικά κέντρα, νυχτερινή ζωή, όμορφα πάρκα, εκπληκτικό περιβάλλον και εκατοντάδες πράγματα να ανακαλύψεις που το κάνουν άξιο εξερεύνησης.
Στους φιδωτούς συχνά δρόμους του, μπορείτε να βρείτε τα πάντα: από ανθρώπους που χορεύουν αυθόρμητα, είτε βράδυ είτε πρωί, μέχρι γαμήλια τελετή να εορτάζεται χαρωπά σε δημόσια πλατεία. Αλλά πέρα από ό,τι έχει να προσφέρει αυτή η πόλη, πρέπει να ομολογήσουμε ότι αυτό που μας ελκύει περισσότερο στο Κίτο είναι ότι δεν μας κάνει να νιώθουμε ξένοι. Κι αυτό εν μέρει λόγω των ανθρώπων του, εν μέρει λόγω της αρχιτεκτονικής στο ιστορικό κέντρο και λόγω των πολιτισμικών προσφορών τoυ.

Τσιμποράσο, Καϊμποϊράσο, Κοτοπάξι, Τινγκουράουα, Κιλοτόα, αυτοί οι χιονισμένοι γίγαντες με τα ονόματά τους παρμένα από την ινδιάνικη μυθολογία καλωσορίζουν τους επισκέπτες της εκουαδοριανής κορδιλιέρας που διασχίζουν την Παναμερικάνα, τον αυτοκινητόδρομο που ενώνει το Μεξικό με την Παταγονία, με κατεύθυνση προς τη Κουένκα.
Στους πρόποδες αυτών των βουνών, σε υψόμετρο 2.500 έως και 4.000 μ., ζουν εδώ και χιλιάδες χρόνια οι Ινδιάνοι Πουρουά και καλλιεργούν τις πλαγιές τους με πατάτες και καλαμπόκι, το χοντρό, ζουμερό καλαμπόκι που φυτρώνει σε αυτά τα υψόμετρα και το ψήνουν, το αλατίζουν και φτιάχνουν έναν εκλεκτό μεζέ.
Ολόκληρες βουνοπλαγιές με απότομες κλίσεις, χωρισμένες σε χωράφια, σπαρμένα φυτά που τα διαφορετικά χρώματα των λουλουδιών τους συνθέτουν ένα καταπληκτικό παζλ. Και ούτε μια πεζούλα. Πως είναι δυνατόν να μη φεύγει το χώμα σε μια τροπική χώρα, όπου βρέχει τόσο πολύ; Και όμως. Τα ηφαίστεια έχουν χαρίσει σε αυτή τη γη τη λάβα τους, ένα χώμα τόσο πυκνό και πλούσιο που δεν μπορεί να το ξεπλύνει καμιά βροχή και που, ακόμα και ξύλο να μπήξεις, κάτι θα φυτρώσει.
Η Ριομπάμπα, η πρωτεύουσα της επαρχίας Τσιμποράσο, που πήρε το όνομά της από την ψηλότερη κορυφή του Εκουαδόρ στα 6.300 μ., το τρίτο ψηλότερο ηφαίστειο στον κόσμο, το οποίο, λόγω της θέσης του, σχεδόν πάνω στη νοητή γραμμή του ισημερινού, είναι το κοντινότερο σημείο της Γης στον Ήλιο. Η επαρχία Τσιμποράσο είναι μια από τις δυο επαρχίες με τη μεγαλύτερη συγκέντρωση ινδιάνικου πληθυσμού στη χώρα.
Στη Ριομπάμπα, μια μικρή πόλη με αρκετά αποικιακά κτίσματα και εκκλησίες και περισσότερα, νεότερα, κατεβαίνουν καθημερινά πολλοί Ινδιάνοι από τα χωριά τους για να πουλήσουν τα αγροτικά και κτηνοτροφικά προϊόντα τους. Η μεγαλύτερη υπαίθρια λαϊκή αγορά, από τις μεγαλύτερες του Εκουαδόρ, γίνεται γύρω από την εκκλησία Σαν Αλφόνσο. Το θέαμα είναι συναρπαστικό. Ντομάτες, μικρές και μεγάλες, μπανάνες, πράσινες, κίτρινες και κόκκινες, καρύδες, ανανάδες, μάνγκο και δεκάδες άλλα φρούτα της τροπικής γης είναι απλωμένα πάνω σε πάγκους ή σε τεράστιους σωρούς στο πεζοδρόμιο. Και όχι μόνον αυτά. Καπέλα – κάθε φυλή έχει το δικό της στολισμό για τα καπέλα της, ένα έθιμο που επέβαλαν οι κονκισταδόρες, οι Ισπανοί κατακτητές, για να μπορούν να ξεχωρίζουν τους υπηκόους τους -, παντελόνια, κιλίμια και υφαντά, τρανζιστοράκια, εξαρτήματα από διαλυμένα αυτοκίνητα και μηχανάκια, ό,τι μπορεί να φανταστεί ο ανθρώπινος νους, ό,τι χρειάζεται κάποιος για να πορευτεί σε υψόμετρο 2.600 μ.
Και πίσω από τους πάγκους και τις στοίβες, αυτή η πανάρχαια φυλή των Άνδεων με το σκληρό πρόσωπο και τις μπλούζες, τις φούστες και τις μαντίλες τους σε όλα τα χρώματα του ουράνιου τόξου. Για τους ινδιάνικους πληθυσμούς της οροσειράς, οι εβδομαδιαίες υπαίθριες αγορές είναι κάτι παραπάνω από απλές εμπορικές συναλλαγές: είναι τόπος συνάντησης και κοινωνικής συναναστροφής, ο χώρος και ο χρόνος που δηλώνουν την ταυτότητά τους.

Το Τσιμποράσο – «πλεξούδες από πάγο» , στην ινδιάνικη γλώσσα Κέτσουα – είναι ένα από τα πιο επιβλητικά βουνά, σμιλεμένο πάνω σε διαδοχικά στρώματα λάβας και σύμβολο για τους πληθυσμούς της περιοχής. Σε μια από τις πλαγιές του, ο Σιμόν ντε Μπολίβαρ εμπνεύστηκε το ποίημα του «Το ντελίριό μου στο Τσιμποράσο». Στο Εθνικό Δρυμό του, από τα 4.000 μέτρα και πάνω, συναντάμε και τα βικούνια, ένα όμορφο είδος της οικογένειας των αμερικανικών καμηλοειδών.

Στο Εκουαδόρ ζουν τρία είδη αυτής της οικογένειας, τα βικούνια, τα λάμα και τα αλπάκα. Πολλά είναι εξημερωμένα και οι Ινδιάνοι χρησιμοποιούν το μαλλί και το κρέας τους.

Το εκουαδοριανό «μονοπάτι των Ίνκας», δεν υπόσχεται θέα σε χιονισμένους κρατήρες, ανταμείβει όμως τους τολμηρούς με μια υπέροχη διαδρομή μέσα από ινδιάνικους οικισμούς σ’ ένα από τα πιο όμορφα ορεινά τοπία της χώρας.  Από το μονοπάτι των Ίνκας, το οποίο διέσχιζε ο βασιλιάς στη πορεία του προς το Κίτο, δεν έχουν απομείνει πολλά κομμάτια. Οι πέτρες από τις οποίες είχε κατασκευαστεί προορίζονταν για τα μαλακά πόδια των λάμα και όχι για τα άλογα και τα βόδια που χρησιμοποιούσαν οι Ισπανοί στις μετακινήσεις τους. Στη τοποθεσία Παρεδόνες, βρίσκονται και τα καλοδιατηρημένα ερείπια του ναού του Ήλιου της Ινγκαπίρκα, δεύτερου σε σημασία θρησκευτικού τόπου των Ίνκας, μετά το Μάτσου Πίτσου, στο Περού.
Η Παναμερικάνα από το Κίτο προς το Βορρά και τα σύνορα με τη Κολομβία είναι διαφορετική. Έχει πολλές στροφές και υψομετρικές διαφορές, η βλάστηση είναι διαφορετική, τα χρώματα είναι διαφορετικά, τα πράσινα λιγότερα. Η διαδρομή περνά από το Οταβάλο, την πιο τουριστική πόλη του Εκουαδόρ. Είναι μια μικρή πόλη με σωστή ρυμοτομία, καθαρούς πλακόστρωτους δρόμους και ελεγχόμενη κίνηση, με ευρωπαϊκό θα έλεγε κανείς αέρα, πολλά ιντερνέτ καφέ και τράπεζες, αποτέλεσμα μάλλον των χρημάτων που αποφέρει η τουριστική ανάπτυξη. Στη κεντρική πλατεία, την Πλάσα ντε λος Πόντσος, κάθε Σάββατο, γίνεται η μεγαλύτερη εμποροπανήγυρις της Λατινικής Αμερικής.
Τουρίστες από κάθε μεριά της αμερικανικής ηπείρου αλλά και της Ευρώπης, συρρέουν για να αγοράσουν κάτι από την πλούσια χειροτεχνική παραγωγή των Οταβαλένιων και των γύρω περιοχών: υφαντά, τσάντες και αιώρες, διακοσμητικά χαλάκια, σάλια, κουβέρτες και πουλόβερ. Οι Οταβαλένιοι είναι διάσημοι για την υφαντική τους τέχνη , ενώ τα γύρω χωριά έχουν κι αυτά τη δική τους παραγωγή – το Κοτακάτσι είναι το κέντρο της επεξεργασίας δέρματος και το Σαν Αντόνιο είναι γνωστό για τα ξυλόγλυπτά του.
Όλα αυτά μπορεί να τα βρει κανείς στην αγορά του Οταβάλο, την τεράστια πλατεία όπου χωράνε πάνω από 1.000 μικροπωλητές, μαζί με τα αντικείμενα από την ακτή της χώρας, τη ζούγκλα, αλλά και την Κολομβία και το Περού. Το Οταβάλο ήταν από την προκολομβιανή εποχή σταυροδρόμι εμπόρων και αυτή την παράδοση συνεχίζει μέχρι σήμερα. Το Οταβάλο είναι χτισμένο σ΄ ένα προνομιακό φυσικό τοπίο και προσφέρει στον επισκέπτη πολλές δυνατότητες για να περάσει ευχάριστα μερικές μέρες. Μα το πιο όμορφο στο Οταβάλο είναι για πολλούς, οι ίδιοι οι κάτοικοί του. Η γλυκύτητα του τοπίου, σε αντίθεση με την τραχύτητα και τους στιβαρούς ηφαιστειακούς όγκους της κεντρικής οροσειράς, έχει αποτυπωθεί στο πρόσωπό τους: πρόσωπα στρογγυλά, χαμογελαστά, με καλοσχηματισμένα χαρακτηριστικά και μεγάλα μάτια.
Πολλές όμορφες κοπέλες, οι περισσότερες ντυμένες με την παραδοσιακή τους ενδυμασία:  άσπρο πουκάμισο, κεντημένο με πολύχρωμα λουλούδια και δαντελένια τελειώματα, και μαύρη, μακριά φούστα. Αλλά και οι άντρες ακολουθούν πιστά τις επιταγές της παράδοσής τους:  μακριά κοτσίδα, ψάθινο καπελάκι, μαύρο παντελόνι, άσπρο πουκάμισο και σκούρο μπλε πόντσο.
Κουένκα, το μικρό χωριό του Ισημερινού που κατασκευάζει τα αυθεντικά panama hats.
Το panama hat θεωρείται η ποίηση των καπέλων, ένα μικρό διακριτικό, αλλά ξεκάθαρο σύμβολο αναμφισβήτητου κομψού στυλ για άνδρες και γυναίκες. Μια υπογράμμιση της παρουσίας του κατόχου του με τον πιο φίνο τρόπο. Είναι δε τα καπέλα με τη μεγαλύτερη επιτυχία στη μεγάλη οθόνη: από τον Σον Κόνερι και τον Άντονι Χόπκινς, μέχρι τον Ρόμπερτ Ρέντφορντ και τον Ρόμπερτ ντε Νίρο, όλοι έχουν μια εμβληματική σκηνή, ένα καρέ γοητείας, φορώντας ένα panama hat. To 2012 η UNESCO ενέταξε τα panama hats στη λίστα με τα προστατευόμενα πολιτισμικά προϊόντα, με το επιχείρημα ότι η κατασκευή τους είναι μια τέχνη με μυστικά που περνάνε από γενιά σε γενιά.
Γουαγιακίλ, το ορμητήριο για τους σύγχρονους Δαρβίνους.
Μπορεί το μικρό ιστορικό του κέντρο να είναι απλό και λιτό αλλά για τους…τολμηρούς που θα ανέβουν τα 400 και πλέον σκαλιά που οδηγούν στο λόφο Cerro Santa Anna, η θέα από την κορυφή θα τους αποζημιώσει και με το παραπάνω!

περισσότερα

Καρθαγένη...Να περπατάς στα γραφικά σοκάκια της

Η Καρθαγένη ιδρύθηκε το 1533 από τον Πέδρο ντε Ερέντια, ο οποίος την ονόμασε Καρθαγένη από την ομώνυμη ισπανική πόλη, απ’ όπου προερχόταν το μεγαλύτερο μέρος του στρατού του. Μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO από το 1984, συνδυάζει εξαιρετικά δείγματα της ισπανικής αποικιοκρατικής αρχιτεκτονικής με την εξωτική ατμόσφαιρα.
Τα μπαλκόνια των σπιτιών της είναι γεμάτα μπουκαμβίλιες, τα καλντερίμια σχηματίζουν ειδυλλιακούς λαβυρίνθους, ενώ οι επισκέπτες που καταλαμβάνουν τις πλατείες πίνουν και καπνίζουν στα υπαίθρια καφέ, γευματίζουν στα βραβευμένα γκουρμέ εστιατόρια και κυκλοφορούν με άμαξες εντός των τειχών του πολύχρωμου ιστορικού κέντρου, που αναδύεται ως ένας νέος hot προορισμός. Όλοι μοιάζουν να προσπαθούν να χαθούν στα σοκάκια και στην ειδυλλιακή ατμόσφαιρα της πόλης που κυριολεκτικά μάγεψε τον νομπελίστα Γκάμπριελ Γκαρσία Μάρκες – εδώ άλλωστε εμπνεύστηκε τον «Έρωτα στα χρόνια της χολέρας».
Όσο για την οικονομία της περιοχής, εξακολουθεί να βασίζεται στο εμπόριο, όπως συνέβαινε και πριν από αιώνες, όταν οι Ισπανοί αποικιοκράτες αξιοποιούσαν τη στρατηγική θέση του λιμανιού της για να εξάγουν τα πολύτιμα προϊόντα της χώρας και κυρίως τον χρυσό που άρπαζαν με ληστρικό τρόπο. Ο ενθουσιασμός των Ισπανών κατακτητών από τα αμύθητα κέρδη που εξασφάλιζαν ήταν τόσο μεγάλος που αποκαλούσαν την Καρθαγένη «Βασίλισσα των Ινδιών».
Η πόλη-θρύλος έχει περάσει στο συλλογικό υποσυνείδητο μέσα από εκατοντάδες πίνακες ζωγραφικής και βιβλία. Κάθε της λεπτομέρεια ή στιγμιότυπο έχει απαθανατιστεί από τους φακούς χιλιάδων φωτογράφων. Η απόδοση όλων αυτών των τιμών δεν είναι, βέβαια, παρά η στάση που αρμόζει στην πόλη-σύμβολο του νότιου ημισφαιρίου, στο έξοχο αυτό πολιτιστικό σταυροδρόμι που εξακολουθεί να στοιχειώνει τη φαντασία. Η Καρθαγένη των Ινδιών μοιάζει με ιδανικό, νότιο συμμετρικό της «αιώνιας πόλης».

περισσότερα

Παρατύ...Το κρυμμένο μυστικό της Βραζιλίας

Μπορεί ένα μνημείο της UNESCO να θεωρείται παράλληλα και ένα «κρυμμένο μυστικό»; Φαντάζει αντιφατικό, κι όμως στην περίπτωση του Παρατύ είναι πέρα για πέρα αληθινό. Αυτή η μικρή πόλη των περίπου 35.000 κατοίκων φιγουράρει από φέτος (2019) στον κατάλογο των Μνημείων Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, χάρη στο απίστευτα γραφικό (και πεζοδρομημένο) ιστορικό της κέντρο, με τις πολύχρωμες προσόψεις των σπιτιών που μοιάζουν να έχουν παραμείνει στον 16ο αι. όταν και πρωτοχτίστηκε η πόλη. Ήταν η εποχή του «πυρετού του χρυσού» της Μίνας Γκεράις, και το Παρατύ παρείχε πολύτιμες υπηρεσίες ως διαμετακομιστικό λιμάνι για το πολύτιμο μέταλλο που έφευγε για την Ευρώπη - δυστυχώς για τους ίδιους τους Βραζιλιάνους, που έβλεπαν τον πλούτο της ίδιας τους της γης να φεύγει μέσα από τα χέρια τους.
Γιατί λοιπόν «κρυμμένο μυστικό»; Μα προφανώς διότι βρίσκεται τόσο κοντά στη μεγαλούπολη του Ρίο ντε Τζανέιρο, των εκατομμυρίων κατοίκων και ομοίως εκατομμυρίων τουριστών, από τους οποίους ελάχιστοι αποφασίζουν να διαθέσουν λίγο χρόνο για να επισκεφθούν το Παρατύ. Οι ψαγμένοι που επιλέγουν να το κάνουν θα απολαύσουν μία εκπληκτικά όμορφη πόλη αποικιακής αρχιτεκτονικής, έναν φυσικό παράδεισο καθώς το πράσινο περιβάλλει στοργικά την πόλη καθώς και πολλές θαλάσσιες δραστηριότητες που προσφέρονται στον κόλπο του Παρατύ.

περισσότερα

ΣΑΝ ΑΓΚΟΥΣΤΙΝ - ΤΙΕΡΡΑΔΕΝΤΡΟ, Κολομβία

Η μικρή πόλη του Σαν Αγκουστίν, στην περιφέρεια της Ουίλα στη νότια Κολομβία, είναι ένας τουριστικός προορισμός που τραβά ολοένα και περισσότερο το ενδιαφέρον των ταξιδιωτών. Δεν είναι μόνο ο υπέροχος τοπικός καφές που μαγνητίζει τους επισκέπτες, ούτε μονάχα τα , φωτογενή τοπία των Άνδεων. Είναι κυρίως ο αρχαιολογικός χώρος του Σαν Αγκουστίν, μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, που συστήνει στον άνθρωπο του 21ου αιώνα έναν πολιτισμό χαμένο εδώ και πολλούς αιώνες. Πρόκειται για τον πολιτισμό που αναπτύχθηκε στην περιοχή πριν την έλευση των Ευρωπαίων κατακτητών, που έφτασαν εδώ τον 15ο και κυρίως τον 16ο αιώνα. Τα αγάλματα και οι ανάγλυφες μορφές που βλέπουμε στο Αρχαιολογικό Πάρκο του Σαν Αγκουστίν έλκουν την καταγωγή τους από τον 1ο έως περίπου και τον 5ο μ.Χ. αιώνα, με την κατασκευή τους και τους καλλιτέχνες που τα δημιούργησαν να παραμένουν άγνωστα μέχρι και σήμερα. Τα αγάλματα περιέγραψε πρώτος στο ευρύ κοινό ένας Ισπανός φραγκισκανός μοναχός μόλις τον 18ο αιώνα.

Συγγενής με τον προκολομβιανό πολιτισμό που αναπτύχθηκε στο σημερινό Σαν Αγκουστίν είναι και ο αντίστοιχος που άνθησε στο γειτονικό Τιερραδέντρο, περίπου 100 χλμ. από το Ποπαγιάν. Η λέξη «Τιερραδέντρο» σημαίνει «Μέσα στη Γη», και αμέσως κατανοεί κανείς περί τίνος πρόκειται: εδώ λοιπόν βρέθηκαν υπόγειοι τάφοι ορισμένοι εκ των οποίων αποτελούνται από ολόκληρη εγκατάσταση. Ένας τυπικός υπόγειος τάφος του Τιερραδέντρο διαθέτει μία είσοδο, συνήθως με προσανατολισμό προς τα δυτικά, από όπου μία σπειροειδή σκάλα κατεβαίνει στην κύρια σάλα, περίπου πέντε με οκτώ μέτρα κάτω από την επιφάνεια της γης. Οι τοίχοι της σάλας είναι διακοσμημένοι με γεωμετρικά, ανθρωπόμορφα και ζωόμορφα μοτίβα, σε κόκκινο χρώμα ή και ασπρόμαυρα. Περιμετρικά της κύριας αίθουσας υπάρχουν βοηθητικοί χώροι, κάποιοι από τους οποίους χρησίμευσαν επίσης ως μικρότεροι τάφοι. Φυσικά πρόκειται για ακόμα ένα μνημείο της UNESCO, που χρήζει μάλιστα ιδιαίτερης φροντίδας καθώς λόγω του μεγάλου αριθμού επισκεπτών, το μνημείο συγκαταλέγεται στα 100 περισσότερο απειλούμενα μνημεία του κόσμου.

περισσότερα

Οι προκολομβιανοί πολιτισμοί της Νότιας Αμερικής

Με τον όρο «Προκολομβιανοί πολιτισμοί» αναφερόμαστε στους πολιτισμούς των αυτόχθονων αμερικανικών φύλων που αναπτύχθηκαν στην αμερικανική ήπειρο πριν την ανακάλυψη της ηπείρου από τον Χριστόφορο Κολόμβο και την κατάκτησή της από τους Ισπανούς τον 16ο αι. Την εποχή της ανακάλυψης, το 1492, υπολογίζεται πως ο αυτόχθων πληθυσμός της Αμερικής έφτανε περίπου τα 90 εκατομμύρια: εξ αυτών τα 20 εκατομμύρια ήταν κάτοικοι της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής. Από αυτούς προήλθαν διάφοροι πολιτισμοί, οι πιο σπουδαίοι από τους οποίους θεωρούνται οι Αζτέκοι, οι Μάγια και οι Ίνκας, χωρίς να παραβλέπεται ωστόσο και η παρουσία άλλων φυλών.
Η Αυτοκρατορία των Ίνκας υπήρξε το μεγαλύτερο κράτος της προκολομβιανής Αμερικής, με την επικράτειά του να καλύπτει μεγάλο μέρος των σημερινών κρατών του Εκουαδόρ, του Περού, της Βολιβίας, της Χιλής αλλά και της βόρειας Αργεντινής. Ο πολιτισμός των Ίνκας άγγιξε δυσθεώρητα (για τα δεδομένα της εποχής και των συνθηκών) ύψη, χωρίς πάντως να γνωρίσει ποτέ την γραφή, γεγονός που μας στερεί σήμερα περισσότερες πληροφορίες για αυτό τον αξιοθαύμαστο πολιτισμό…

περισσότερα

Ιαπωνία...Το "μουσικό" δάσος μπαμπού

Μπορεί να μην έχετε πάει ποτέ ως τώρα στην Ιαπωνία, ωστόσο τον ήχο του ασφαλώς θα τον έχετε ακούσει… Είναι ένα από τα 100 ιαπωνικά ορόσημα, θα τον βρείτε σίγουρα στο κινητό σας ή σε οποιοδήποτε κέντρο χαλάρωσης, SPA ή αποκατάστασης.
Το δάσος μπαμπού βρίσκεται στο Σαγκάο της Ιαπωνίας, δυτικά του Κυότο και αποτελεί ένα ολοζώντανο θαύμα της φύσης – φυσικά έχει χαρακτηριστεί μνημείο της UNESCO. Δημιουργήθηκε τον 14ο αιώνα από έναν μοναχό προς τιμήν της αυτοκρατορικής οικογένειας Χάτα. Για αιώνες αποτέλεσε αγαπημένο περίπατο τόσο των αυτοκρατόρων όσο και των ευγενών. Εκτείνεται σε 16 τ.χλμ. και αποτελείται από μόσο, ένα είδος μπαμπού που εισήχθη από την Κίνα. Χαρακτηριστικό των μόσο είναι ότι φτάνουν σε ύψος 20 μέτρα μόλις σε έναν χρόνο. Σήμερα στο δάσος υπάρχουν μόσο ύψους 40 μέτρων, φυτεμένα κοντά, το ένα δίπλα στο άλλο, με αποτέλεσμα να δημιουργούν μία πυκνή και ευχάριστη σκιά. Στο δε φύσημα του αέρα, τα φυλλώματα και οι κορμοί πάχους 20 και πλέον εκατοστών, εκπέμπουν έναν απαλό κατευναστικό ήχο, που θεωρείται σχεδόν θεραπευτικός!
Σήμερα ο επισκέπτης μπορεί να περπατήσει εύκολα μέσα στο δάσος των μπαμπού, καθώς υπάρχει ένα άνετο μονοπάτι. Κατά μήκος του θα συναντήσει ναούς και ιερά της ιαπωνικής παράδοσης, πολλά εστιατόρια και καταστήματα. Η βόλτα στο δάσος μπαμπού μπορεί να γίνει πεζή ή με άμαξα. Το μόνο σίγουρο είναι ότι αν πάτε στην Ιαπωνία, δεν πρέπει να χάσετε αυτή την εμπειρία.

περισσότερα

Χιροσίμα, αγάπη μου – 6 Αυγούστου 1945

Υπάρχει κάτι από το οποίο δεν μπορούμε να δραπετεύσουμε ποτέ όσο ζούμε και αυτό δεν είναι ο εαυτός μας, όπως λένε οι ψυχολόγοι, αλλά η ιστορία μας.
Η Χιροσίμα σήμερα είναι μία γοητευτική πόλη, πολύ ισχυρή οικονομικά, με ενδιαφέρουσα ζωή και κίνηση, με μοντέρνα κτίρια και δυναμική βιομηχανία. Για παράδειγμα εκεί κατασκευάζονται και τα αυτοκίνητα Mazda. Όμως τι είναι όλα αυτά και τι είναι η πρότερη ιστορία ης ίδρυσής της, μπροστά στο γεγονός της 6ης Αυγούστου 1945 που καταστρέφοντάς της ολοσχερώς και αφανίζοντας μεγάλο μέρος του πληθυσμού της μέσα σε δευτερόλεπτα έκανε το όνομά της συνώνυμο της παγκόσμιας παγωμάρας απέναντι σε αυτό που λέμε επιστήμη;
«Διακυβεύεται η μοίρα του πολιτισμού μας. Έχουμε απόλυτη επίγνωση ότι αντιμετωπίζουμε ένα τεράστιο εκπαιδευτικό πρόγραμμα το οποίο πρέπει να ολοκληρωθεί μέσα σε μόλις μερικούς μήνες και όχι σε χρόνια ή δεκαετίες όπως συνήθως συμβαίνει», έγραψε ο Αϊνστάιν σε μία από τις 4 περίφημες επιστολές του προς πιθανούς χρηματοδότες 14 μήνες μετά τη ρήψη της ατομικής βόμβας στη Χιροσίμα, προκειμένου να τους πείσει να συνδράμουν σε μία τεράστια εκστρατεία για την πλήρη κατάργηση της ατομικής βόμβας. Ο νομπελίστας φυσικός είχε βοηθήσει στην κατασκευή της κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου…
Εκείνο το πρωί, ημέρα Δευτέρα, 6 Αυγούστου 1945, ο ειδικά εκπαιδευμένος αμερικανός σμήναρχος Πολ Τίμπετς, οδήγησε ένα βομβαρδιστικό τύπου B29, με το όνομα της μητέρας του Enola Gay πάνω από την πόλη Χιροσίμα, που είναι η πρωτεύουσα του νησιού Χόνσου, του μεγαλύτερου της μητροπολιτικής Ιαπωνίας. Κοιτάζοντας την πόλη που μόλις ξυπνούσε, στις 8.15 ακριβώς, απελευθέρωσε πάνω από τον οικισμό τη βόμβα ουρανίου, με την κωδική ονομασία Αγοράκι (Little Boy). Μόλις 45 δευτερόλεπτα αργότερα, η βόμβα εξερράγη 600 μέτρα πάνω από τη Χιροσίμα. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι το 70% της έκρηξης εκτονώθηκε στη θάλασσα και εάν αυτό δεν είχε συμβεί τίποτα δεν θα είχε μείνει όρθιο.
Όταν έπεσε το Αγοράκι στη Χιροσίμα, μία φωτεινή λάμψη τύφλωσε το πλήρωμα του βομβαρδιστικού και κατόπιν σχηματίστηκε πάνω από το σημείο της έκρηξης ένα κόκκινο νεφέλωμα σε σχήμα μανιταριού. Το ωστικό κύμα, σε συνδυασμό με τη θερμότητα που εκλύθηκε, κονιορτοποίησε τα πάντα σε έκταση 11 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Επί τόπου σκοτώθηκαν πάνω από 20.000 στρατιώτες και 78.000 άμαχοι. Ο θάνατός τους προήλθε από ολική εξαέρωση ή τήξη… Οι αγνοούμενοι ξεπέρασαν τις 13.000 και οι βαριά τραυματίες τις 10.000. Τους επόμενους μήνες, περίπου 60.000 κάτοικοι της Χιροσίμα έχασαν τη ζωή τους από τραύματα ή έκθεση σε ραδιενέργεια. Επί του συνόλου των θανάτων εκτιμάται ότι το 60% οφείλεται στην αρχική θερμοκρασία, το 20% σε μηχανικό τραυματισμό εξαιτίας του ωστικού κύματος και το υπόλοιπο 20% στη ραδιενέργεια. Βεβαίως από εκείνο το πρωί του 1945 μέχρι σήμερα, χιλιάδες ακόμη θύματα της ατομικής βόμβας (=χιμπακούσα) έχουν πεθάνει από ασθένειες που προκάλεσε το Αγοράκι, όπως λευχαιμία, λέμφωμα, καρκίνος των πνευμόνων και άλλα είδη καρκίνου. Όσο για τις υλικές ζημιές, το 69% των οικοδομημάτων της Χιροσίμα καταστράφηκε εντελώς και ένα άλλο 6,6% υπέστη σοβαρά πλήγματα.
Μετά την πυρηνική επίθεση η Χιροσίμα ξαναχτίστηκε. Το κοντινότερο κτίριο στο σημείο της έκρηξης που έμεινε όρθιο μετονομάστηκε «Θόλος Γκενμπάκου» ή «Ατομικός Θόλος» και σήμερα αποτελεί τμήμα του Μνημείου Ειρήνης της Χιροσίμα. Οι δημοτικές αρχές της πόλης συνεχίζουν να υποστηρίζουν την κατάργηση όλων των πυρηνικών όπλων.
Το 1959, βγήκε στους γαλλικούς κινηματογράφους μία από τις σημαντικότερες ταινίες όλων των εποχών. Ο τίτλος της ήταν «Χιροσίμα, αγάπη μου». Τη σκηνοθεσία υπέγραφε ο Αλέν Ρενέ και το πρωτότυπο σενάριο η Μαργκερίτ Ντιράς. Σε αυτή την ταινία, μια γαλλίδα ηθοποιός βρίσκεται για λίγες μέρες στην ανοικοδομημένη Χιροσίμα και ερωτεύεται έναν ιάπωνα αρχιτέκτονα. Το ειδύλλιο είναι σύντομο. Αιτία του χωρισμού; Η αιώνια αλήθεια, πως το ατομικό συνδέεται πάντα με το συλλογικό. Μ΄άλλα λόγια, απ΄όλα μπορείς να γλυτώσεις, αλλά όχι από την ιστορία σου.

περισσότερα

Χαβιάρι, το "μαύρο διαμάντι"

Εμπορική ονομασία που δίνεται στα αβγά διαφόρων ψαριών και ιδιαίτερα των οξύρρυγχων, οι οποίοι ζουν στην Κασπία Θάλασσα και στον Εύξεινο Πόντο.
Αν και η Ρωσία είναι η πρώτη σε παραγωγή χώρα, το Ιράν κατέχει και αυτό μια σημαντική θέση στο χάρτη παραγωγής.
Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι χαβιαριού, το χαβιάρι σε κόκκους και το πιεσμένο χαβιάρι. Πωλείται φρέσκο ή παστεριωμένο και διαφοροποιείται ανάλογα με το μέγεθος, το χρώμα και το είδος της μουρούνας (οξύρρυγχου).
Beluga: Το ακριβότερο χαβιάρι, παράγεται από τα μεγαλύτερα σε μέγεθος είδη ψαριού, που μπορούν να φτάσουν μέχρι και τα 800 κιλά! Τα αυγά έχουν γκρι χρώμα, είναι βαριά και ξεχωρίζουν το ένα με το άλλο. Έχουν το μειονέκτημα του να σπάνε εύκολα, και εάν συμβεί αυτό, το χαβιάρι γίνεται “λαδερό”.
Ossetra: Ένα πιο σπάνιο είδος του αγαπημένου και καλύτερου κατά πολλούς χαβιαριού, με χρώμα ελαφρώς κίτρινο και καφέ. Συνήθως “λαδερό”.
Sevruga: Το φθηνότερο χαβιάρι, χρώματος σκούρου γκρι, προέρχεται από τα μικρότερα σε μέγεθος ψάρια. Το πατημένο ή πιεσμένο χαβιάρι προέρχεται από τα πιο ώριμα αυγά, στο τέλος της εποχής του ψαρέματος μουρούνας. Χρειάζονται περίπου πέντε κιλά αυγά για να φτιάξουν ένα κιλό πιεσμένο χαβιάρι, το οποίο συνήθως είναι αρκετά αλμυρό αλλά και λαδερό.Μερικές φορές διαβάζουμε και για το κόκκινο χαβιάρι, το οποίο βέβαια είναι λανθασμένο, μιας και πρόκειται απλά για αυγά σολομού. Όταν θέλετε να απολαύσετε λίγο χαβιάρι, προτιμήστε το σκέτο και γευθείτε ένα κουταλάκι του γλυκού, κρύο και όχι παγωμένο. Αν σκέφτεστε να το συνδυάσετε με κάτι, δοκιμάστε το με λίγο βούτυρο, αλλά ποτέ με λεμόνι, αφού το αλλοιώνει!

Μερικές πληροφορίες για το Χαβιάρι
 Το χαβιάρι είναι χαμηλό σε θερμίδες.
 Είναι πλούσιο σε πρωτεΐνες όπως η Ισταμίνη, η Λυζίνη και η Ισολευκλίνη.
 Οι υπάρχουσες βιταμίνες στο χαβιάρι είναι: Βιταμίνη Α, Γ, PP, B2, B6 και B12.
 Είναι πλούσια πηγή ωμέγα-3 λιπαρών οξέων.
 Θεωρείται ως ένα από τα πιο γνωστά Αφροδισιακά.
 Οι Belugas, που παράγουν το καλύτερο και ακριβότερο χαβιάρι, είναι τα μεγαλύτερα ψάρια του γλυκού νερού.

περισσότερα

Άμπου Ντάμπι

Το μεγαλύτερο από τα επτά Εμιράτα και πρωτεύουσα της Ομοσπονδίας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Χτισμένο πάνω σε ένα νησί, συχνά αναφέρεται ως "το Μανχάταν" της Μέσης Ανατολής. Πρόκειται για μια από τις πιο μοντέρνες πόλεις του κόσμου, με εντυπωσιακούς ουρανοξύστες, πολυτελή ξενοδοχεία, παλάτια και φαρδιές λεωφόρους. Η ανάπτυξή της οφείλεται στον μεγάλο πλούτο του Εμιράτου από κοιτάσματα πετρελαίου. Το Άμπου Ντάμπι, περήφανο για το συναρπαστικό μείγμα του Αραβικού πολιτισμού και του σύγχρονου τρόπου ζωής, προσελκύει επισκέπτες από όλο τον κόσμο.
Το Yas Island, που σε μία συνολική έκταση 2.500 εκταρίων φιλοξενεί πλήθος από τεράστιες οικιστικές και εμπορικές ζώνες καθώς και ξενοδοχεία γνωστών αλυσίδων. Εδώ βρίσκεται πλέον και η πίστα της F1.
Το κυριότερο σημείο της πόλης όμως, είναι η Χρυσή Αγορά, όπου πωλούνται υπέροχα κοσμήματα, ενώ ανάμεσα στις βιτρίνες της προβάλλουν τα σχέδια όλων των σχεδιαστών της υφηλίου.

Εξαιρετικό ενδιαφέρον έχει το Εθνικό Μουσείο του Al Ain, που χτίστηκε στα τέλη του περασμένου αιώνα και διαθέτει ένα πολύ ενδιαφέρον εθνογραφικό και αρχαιολογικό τμήμα.

Περνώντας από το λιμάνι Ζέμπελ Άλι (το μεγαλύτερο τεχνητό λιμάνι του κόσμου) θα δείτε εξωτερικά το μεγαλύτερο τζαμί των Εμιράτων, χωρητικότητας 40.000 πιστών.

Η κουζίνα συνδυάζει τις παραδοσιακές μαγειρικές συνταγές με πολλές Δυτικές και Ασιατικές γεύσεις. Τα τοπικά ψάρια, λαχανικά και φρούτα είναι πολύ γευστικά. Μερικές από τις πλέον δημοφιλείς συνταγές περιλαμβάνουν το hummus, την chickpea, το tabbouleh (σιτάρι με μέντα και μαϊντανό), το makbous (πικάντικο πιάτο με αρνί και ρύζι), το ghuzi.

περισσότερα

Ιορδανία, ξέρετε ότι...

Η Πέτρα αποκαλύφθηκε το 1812 από τον Ελβετό ταξιδευτή Γιόχαν Λούντβιχ Μπέργκχαρντ, ο οποίος μπήκε στον φρουρούμενο χώρο παριστάνοντας τον Άραβα. Κάθε ώρα, ανάλογα με τη θέση του ήλιου, δίνει και άλλα χρώματα στην Πέτρα, το λαξευτό στολίδι των Ναβαταίων.

Λέγεται ότι ο βασιλιάς Ηρώδης και η βασίλισσα της Αιγύπτου Κλεοπάτρα εκτιμούσαν ιδιαίτερα τις ιαματικές ικανότητες της Νεκράς Θάλασσας και την επισκέπτονταν συχνά

Μη φύγετε από τη χώρα χωρίς να πάρετε μαζί σας μπαχαρικά από το Αμμάν καθώς και καλλυντικά και άλατα μπάνιου από τη Νεκρά Θάλασσα.

Πιο αρωματική και πικάντικη σε σχέση με την ελληνική, η ιορδανική κουζίνα αγαπά πολύ το αρνί, το μοσχάρι, το κοτόπουλο και καθόλου το χοιρινό. Εθνικό πιάτο είναι το μανσάφ (αρνί μαγειρεμένο σε γιαούρτι, σερβιρισμένο σε ένα στρώμα από πιλάφι με ξηρούς καρπούς).

Κoufiah (καφίγια) είναι η παραδοσιακή μαντίλα που οι Άραβες σκέπαζαν το κεφάλι για να προστατευθούν από την αμμοθύελλα και κατόπιν έγινε σύμβολο του αγώνα των Παλαιστίνιων φελάχων.

Η Ιορδανία είναι μια χώρα 92.300 τ. χλμ., το 75% της οποίας είναι έρημος.

Η βασίλισσα Ράνια της Ιορδανίας γεννήθηκε στο Κουβέιτ και είναι παλαιστινιακής καταγωγής. Έχει σπουδάσει διοίκηση επιχειρήσεων σε αμερικανικό πανεπιστήμιο στο Κάιρο. Μετά τον Πόλεμο του Κόλπου βρέθηκε με τους γονείς στης στο Αμμάν, όπου δούλεψε στη Citibank και μετά στην Apple.
Η γνωριμία με τον Αμντάλα, που τότε ήταν πρίγκιπας της χώρας, έγινε σε δείπνο σε φιλικό σπίτι το 1993. Παντρεύτηκαν πέντε μήνες αργότερα. Στην πρόταση γάμου ο πρίγκιπας, ο οποίος γνώριζε την αδυναμία της για τα γλυκά, της προσέφερε ένα σοκολατάκι...
Η βασίλισσα Ράνια ασχολείται ενεργά με την εκπαίδευση των νέων, τον τουρισμό, το Προσφυγικό και γενικώς έχει προσφέρει τα μέγιστα στο προφίλ της χώρας.

περισσότερα

Καθολικό Πάσχα στην Αντίγκουα με στρωμένα χαλιά από λουλούδια

Κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Εβδομάδας η Αντίγκουα φιλοξενεί την πιο όμορφη θρησκευτική γιορτή, με τελετές που αναπαριστούν τη Σταύρωση και την Ανάσταση του Χριστού και αποτελούν έναν συνδυασμό χριστιανικών και παγανιστικών δοξασιών.

Οι γυναίκες στρώνουν σχολαστικά τους δρόμους με λουλούδια, πευκοβελόνες και πολύχρωμα ροκανίδια, φτιάχνοντας μοναδικά πολύχρωμα χαλιά, πραγματικά έργα τέχνης που χρειάζεται πολύς χρόνος για να κατασκευαστούν. Μεγαλειώδεις πομπές με συνοδεία υποβλητικής μουσικής περνούν βαδίζοντας πάνω στα χαλιά αυτά. Άνδρες ντυμένοι στα μοβ μεταφέρουν επάνω σε βάθρα («άντας») αγάλματα του Εσταυρωμένου και ακολουθούν μαυροντυμένες γυναίκες που μεταφέρουν σε βάθρο την Παναγία. Όταν ξεκινούν οι περιφορές, το συναίσθημα πλημμυρίζει, το σκηνικό είναι υποβλητικό και όλοι γίνονται κοινωνοί μιας μοναδικής εμπειρίας.

Dreams come true
Το Versus έχει φροντίσει για τη σπάνια αυτές τις ημέρες διαμονή μας στην Αντίγκουα, έτσι ώστε να βρισκόμαστε στην καρδιά του τελετουργικού και να γίνουμε κοινωνοί της μοναδικής αυτής ταξιδιωτικής και θρησκευτικής εμπειρίας.

περισσότερα

Ο κοραλλιογενής ύφαλος στο Μπελίζ, Καλιφόρνια

«Είναι ο πιο αξιοσημείωτος ύφαλος στις Δυτικές Ινδίες». Αν προερχόταν από οποιονδήποτε άλλο, η φράση αυτή μπορεί και να μην είχε τόσο μεγάλη σημασία. Όταν όμως έρχεται με την υπογραφή του Κάρολου Δαρβίνου, εν έτει 1842, τότε μάλλον δε σηκώνει πολλές αντιρρήσεις.
Ο λόγος για τον Κοραλλιογενή Ύφαλο στο Μπελίζ, μία ολόκληρη σειρά στην πραγματικότητα από κοραλλιογενείς υφάλους, που απλώνεται κατά μήκος των ακτών του Μπελίζ, περίπου σε τριακόσια μέτρα ανοικτής θαλάσσης στο βορρά και περίπου 40 χιλιόμετρα προς το νότο της χώρας. Είναι το δεύτερο μεγαλύτερο κοραλλιογενές σύστημα στον κόσμο, πίσω μόνο από το Great Barrier Reef της Αυστραλίας.
Φυσικά είναι ο νούμερο 1 τουριστικός προορισμός στο Μπελίζ, εξαιρετικά δημοφιλής για καταδύσεις και σνόρκελινγκ, προσελκύοντας κάθε χρόνο εκατοντάδες χιλιάδες επισκέπτες.

περισσότερα

Εθνικό Πάρκο Τορτουγκέρο

Η ζώνη που προστατεύει το Εθνικό Πάρκο Tortuguero -το όνομα του οποίου σημαίνει «καταφύγιο χελωνών»- ήταν ένα αρχιπέλαγος ηφαιστειακών νησιών, μέχρι που ιζήματα από την ενδοχώρα συγκεντρώθηκαν με την πάροδο των αιώνων και διαμόρφωσαν ένα σύμπλεγμα ελωδών νησιών. Οι εξαιρετικά υψηλές βροχοπτώσεις και το πλούσιο περιβάλλον, όπου το γλυκό νερό συναντά τη θάλασσα, κάνουν τις παραλίες, τα κανάλια, τις λιμνοθάλασσες και τους υγρότοπους του Πάρκου Tortuguero έναν τόπο εξαιρετικής βιοποικιλότητας. Το εθνικό πάρκο, που ιδρύθηκε το 1970, προστατεύει περισσότερα από 350 είδη πουλιών και θηλαστικών, περιλαμβάνοντας πράσινους παπαγάλους μακάο, τζάγκουαρ, αλιγάτορες, διάφορα είδη πιθήκων και πολλές θαλάσσιες χελώνες.
Πρόκειται για ένα μαγευτικό περιβάλλον που δημιουργούν η πυκνή τροπική βλάστηση, ο ήρεμος ποταμός και οι ήχοι της ζούγκλας. Ανάμεσα στον ποταμό Tortuguero και στην Καραϊβική βρίσκεται ένα πολύ μικρό χωριό που λέγεται επίσης Tortuguero. Μέσα σε 5 λεπτά μπορεί κανείς να περπατήσει από τη μια πλευρά του χωριού στην άλλη από ένα μονοπάτι. Δεν υπάρχουν αυτοκίνητα. Αλλά υπάρχουν κανό, ορισμένα με κινητήρα και άλλα μόνο με κουπιά. Στο χωριουδάκι μπορούμε να μεταβούμε με πλοιάριο από το ξενοδοχείο μας και να περπατήσουμε στο γραφικό δρομάκι του ή να δειπνήσουμε σε τυπική ταβέρνα με αντιπροσωπευτικές γεύσεις Καραϊβικής. Το όλο τοπίο θα μας μεταφέρει σε άλλες εποχές, αφού το σημείο αυτό είναι εντελώς απομονωμένο από τον υπόλοιπο κόσμο και έχει διατηρήσει το έντονο χρώμα της αφροκαραϊβικής κουλτούρας. Ιδιαίτερα για τους λάτρεις της γνήσιας ταυτότητας της Κεντρικής Αμερικής, το μέρος αυτό είναι το ιδανικό. Θα περιηγηθούμε στο Εθνικό Πάρκο του Tortuguero με πλοιάριο για αναζήτηση αλιγατόρων, πιθήκων πουλιών και άλλων ζώων, αλλά κυρίως για να απολαύσουμε την παραδεισένια αίσθηση μιας μοναδικής ζούγκλας, που είναι από τις ομορφότερες που έχουμε δει στα ταξίδια μας στον κόσμο.

περισσότερα

Κόστα Ρίκα...Ζούγκλα-Ζούγκλα-Ζούγκλα...

Μία χώρα ευλογημένη, με πλούσια βλάστηση και θαυμάσια τοπία. Πόλεις αποικιακές, με ιδιαίτερο χαρακτήρα και χρώμα, λαός φιλόξενος. Ένας κόσμος μαγευτικός, που θα σας τραβήξει με την εκπληκτική ομορφιά του, τα φλογερά τραγούδια του, τις μουσικές του και τις καυτερές του γεύσεις.

Η κύρια ατραξιόν της χώρας αυτής είναι η φύση της, η ζούγκλα και τα Εθνικά της πάρκα. Λόγω της οργιώδους βλάστησης, η Κόστα Ρίκα είναι πλήρως οργανωμένη σε όλες τις δραστηριότητες που μπορεί να κάνει κάποιος στη ζούγκλα. Είναι δύσκολο να βρείτε αλλού τόσες δραστηριότητες στη φύση, αλλά κυρίως με τόση ασφάλεια και σχολαστικότητα εκ μέρους των υπευθύνων.
Αυτό που θα σας εντυπωσιάσει είναι το γνωστό ζιπ λάιν, δηλαδή το σύρσιμο σε τροχαλία και συρματόσχοινο πάνω από την πυκνή ζούγκλα και τα πανύψηλα δέντρα της. Όχι, μη σας φοβίζει, δεν απαιτεί καμία ιδιαίτερη φυσική κατάσταση και δεν είναι καθόλου επικίνδυνο. Για τους λιγότερους τολμηρούς πάντως, υπάρχουν ειδικοί που σας κρατούν και κάνετε μαζί, αγκαλιά, τη δραστηριότητα αυτή. Είναι μια εμπειρία για όλους και σίγουρα θα σας μείνει αξέχαστη.
Μια άλλη εμπειρία είναι το πέρασμα της ζούγκλα με τελεφερίκ ή το πέρασμα της ζούγκλας περπατώντας σε τεράστιες σιδερένιες γέφυρες πάνω από τα δάση και βέβαια περπατώντας μέσα σε αυτά.
Η Κόστα Ρίκα είναι ένας ύμνος στη φύση και σας περιμένει να την ανακαλύψετε.
Οι παραπάνω δραστηριότητες μπορούν να γίνουν από όλα τα σημεία που περιγράφουμε στη συνέχεια. Αλλού οι διαδρομές είναι μεγαλύτερες, αλλού μικρότερες, αλλά από παντού το ίδιο εντυπωσιακές.

περισσότερα

Μπόκας Ντελ Τόρο και εμπειρίες...

Τα ίδια τα νησιά είναι ένας επίγειος παράδεισος. Ένας προορισμός μοναδικού φυσικού κάλλους. Ένας νησιωτικός τόπος με τεράστιες παραλίες με άσπρη άμμο, που βρέχονται από τα καταγάλανα νερά της Καραϊβικής, δημιουργώντας τοπία ειδυλλιακά. Τα τυρκουάζ νερά του Bocas del Toro και οι δαντελωτές ακτές του, φιλοξενούν ένα οικοσύστημα με παρθένους κοραλλιογενείς υφάλους και σπάνια θαλάσσια ζωή και είναι ιδανικές για εξερεύνηση του βυθού με μάσκα, για καταδύσεις ή απλά για κολύμπι στα δροσερά νερά της περιοχής. Δικαίως ονομάζονται "τα Galapagos του 21ου αιώνα".

Εμπειρίες από τα Μπόκα Ντελ Τόρο

Παραλία Boca de Dragon με τους φοίνικες σχεδόν σε οριζόντια στάση, να ξεκουράζονται πάνω στη θάλασσα, αλλά και στα παραδεισένια νησάκια Ζαπατίνας (παπούτσια στα ισπανικά, λόγω του σχήματός τους)  όπου θα χαράξετε το όνομά σας στην κατάλευκη άμμο – κάπως έτσι δεν έχετε φανταστεί την Καραϊβική;
Το Εθνικό Πάρκο Bastimentos, που φιλοξενεί πολλά είδη άγριας ζωής της Καραϊβικής – στις σπηλιές τέσσερα είδη θαλάσσιας χελώνας και σε κάποιους ορμίσκους δελφίνια, τα οποία ο ντόπιος βαρκάρης θα προσκαλέσει (θα δείτε πως) να βγουν από τις υδάτινες κρυψώνες τους.
Την Playa Estrella, μια λεπτή λωρίδα άμμου στη νήσο Colon, όπου στα πεντακάθαρα νερά της μπορείτε να θαυμάσετε τεράστιους αστερίες, αλλά και τις πανέμορφες παραλίες Playa Bluff (νήσος Colon), Playa Large (νήσος Bastimentos).

περισσότερα

Ο Δρόμος του Μεταξιού

Ο δρόμος του μεταξιού

Ο "Δρόμος του Μεταξιού" είναι ένα μάλλον απατηλό όνομα για το μεγάλο εμπορικό δρόμο Ανατολής - Δύσης, στο βαθμό που αφήνει να εννοηθεί ότι τα καραβάνια που διέσχιζαν την Κίνα, την Κεντρική Ασία και τη Μέση Ανατολή, ακολουθούσαν μία και μόνη διαδρομή και διακινούσαν ένα και μόνο αγαθό, το πολύτιμο μετάξι.
Στην πραγματικότητα, ο Δρόμος του Μεταξιού προσδιορίζει ένα τεράστιο δίκτυο από μονοπάτια καραβανιών - εμπορικών διαδρομών που ελίσσονταν ανάμεσα σε μερικά από τα ψηλότερα βουνά και τις πιο ανεμόδαρτες ερήμους της γης, ανάμεσα από κινούμενες αμμοθίνες, δύσβατα μονοπάτια, στέπες, πόλεις και κωμοπόλεις. Μονοπάτια που συγχωνεύονταν σε μια χούφτα περάσματα που είχαν χαραχθεί σε μερικά από τα πιο αδιαπέραστα βουνά του κόσμου - το Παμίρ, το Ινδοκούς και το Καρακορούμ – και μετά πάλι πολλαπλασιάζονταν, ωοτοκώντας δεκάδες διαδρομές απόκλισης.
O "Δρόμος του Μεταξιού", η μακρύτερη εμπορική οδός του κόσμου, αποτέλεσε για πάνω από 2.000 χρόνια μία από τις σημαντικότερες και συνάμα γοητευτικότερες πολιτιστικές περιπέτειες στην ανθρώπινη ιστορία. Ανέπτυξε ένα χωρίς προηγούμενο εμπόριο, αλλά η  πραγματική του δόξα και η θέση του στην ιστορία της ανθρωπότητας ήταν το αποτέλεσμα της ανταλλαγής ιδεών, τεχνολογίας και θρησκευτικών δοξασιών ανάμεσα στα διάφορα έθνη.
Από το δρόμο αυτό δεν διακινήθηκαν μόνο το πολυπόθητο μετάξι, πολύτιμες πέτρες και άλλααγαθά, αλλά και θρησκείες, πολιτισμοί γλώσσες, παραδόσεις, εμπειρίες, γνώσεις, ανακαλύψεις, γεύσεις, ιδέες. Κατά τη διάρκεια των αιώνων ο Δρόμος του Μεταξιού, που συνέδεε τους μεγαλύτερους πολιτισμούς του τότε γνωστού κόσμου, έγινε το σύμβολο κάθε επαφής Ανατολής – Δύσης.
Ο δρόμος αυτός χρησιμοποιήθηκε από ιδρυτές διαφόρων θρησκειών, ιερείς και μοναχούς, εργάτες και καλλιτέχνες, καθώς και από τους πρώτους "ερευνητές".
Από το δρόμο αυτό έφτασε ο Βουδισμός στην Κίνα, εδώ συναντήθηκε με το Ελληνικό πνεύμα που είχε ριζώσει στην περιοχή από τα χρόνια του Μέγα Αλέξανδρου.
Τον ίδιο δρόμο ακολούθησαν αιώνες αργότερα οι Νεστοριανοί μοναχοί που αποκάλυψαν στον Ιουστινιανό το μυστικό της παραγωγής του μεταξιού, ένα από τα πιο καλοπροστατευμένα μυστικά της ιστορίας. Από το δρόμο αυτό ο Βενετός Μάρκο Πόλο πραγματοποίησε το ταξίδιτου στην Ανατολή.
Το μετάξι αδιαμφισβήτητα ανακαλύφθηκε στην Κίνα όπου, λόγω της υπέροχης αίσθησης και της μεγαλοπρεπούς εμφάνισής του, προτιμήθηκε για την κατασκευή των ρούχων. Η ιστορία του βέβαια χάνεται στα βάθη των αιώνων και είναι συνυφασμένη με Κινέζικους μύθους και παραδόσεις.
Οι Κινέζοι απαγόρευαν με αυστηρούς νόμους τη διάδοση της σηροτροφίας, ενώ η εξαγωγή των σπόρων του μεταξοσκώληκα τιμωρούνταν με θάνατο. Επιτρεπόταν μόνο η εξαγωγή κατεργασμένων νημάτων και υφασμάτων. Η Ιαπωνία, οι Ινδίες και η Περσία ήταν κέντρα εμπορίας του εξαγόμενου μεταξιού.
Αυτό άλλαξε 3ο π.Χ. αι., όταν τα ταξίδια του ZHANG QIAN έφεραν τη δυναστεία των Χαν (206 π.Χ.-220 μ.Χ.) σε επαφή με πολλά Κεντροασιατικά βασίλεια και άνοιξαν τον μεγάλο εμπορικό δρόμο ΑΝΑΤΟΛΗΣ – ΔΥΣΗΣ. Με τις εκστρατείες του Μεγάλου Αλεξάνδρου (336-323 π.Χ.) το μεταξωτό ύφασμα εισήχθη και στην αρχαία Ελλάδα. Στα Ρωμαϊκά χρόνια οι εισαγωγές κατεργασμένης και ακατέργαστης Σινικής κλωστής και έτοιμων υφασμάτων συνεχίστηκαν. Οι πηγές μαρτυρούν ότι την περίοδο αυτή το μετάξι είχε τεράστια αξία, ίση με αυτήν των πολύτιμων λίθων και του χρυσού. Από το 105 π.Χ. η Κίνα και η Παρθία ξεκίνησαν τις εμπορικές συναλλαγές μέσω του δρόμου των καραβανιών που υπήρχε μεταξύ τους. Τότε ουσιαστικά γεννήθηκε ο Δρόμος του Μεταξιού. Όμως μόλις το 1870 ο Γερμανός γεωγράφος Φερδινάνδος φον Ριτχόφεν έδωσε το όνομα που μας είναι πια γνωστό ως ο "Δρόμος του Μεταξιού".
Το εμπόριό του αρχικά γινόταν από μεγάλα καραβάνια εμπόρων και ζώων που ταξίδευαν μέσα από δύσβατα μονοπάτια πάνω σε κάποια από τα ποιο αφιλόξενα εδάφη της επιφανείας της γης – ερήμους και χιονοσκέπαστα βουνά. Οι κίνδυνοι που αντιμετώπιζαν οι έμποροι των καραβανιών ήταν τεράστιοι, όπως τεράστια όμως ήταν και τα κέρδη κάθε αποστολής, της οποίας η χρονική διάρκεια ξεπερνούσε πολλές φορές τα 2 χρόνια.
Ήταν πραγματικά ασύλληπτο το μέγεθος των δυσκολιών, της απόστασης και των κινδύνων για τους ανθρώπους της εποχής εκείνης που επιχειρούσαν να συμμετάσχουν σ' αυτό το εμπορικό καραβάνι, σ' αυτό το πολιτισμικό "αλισιβερίσι" Ανατολής - Δύσης!
Το καλοκαίρι τα καραβάνια ταξίδευαν κατά τη διάρκεια της νύχτας - φοβόντουσαν λιγότερο τους μυθικούς δαίμονες της ερήμου παρά την αφόρητη ζέστη. Μεγάλες αμμοθύελλες ανάγκαζαν ανθρώπους και ζώα να σκύβουν στο χώμα για μέρες μέχρι να περάσει. Ασθένειες υψομέτρου, τύφλωση από το χιόνι κλπ επιδρούσε σε ζώα και ανθρώπους που μαζί με τις αναρριχήσεις ήταν αιτίες πολλών ατυχημάτων.
Για το φόβο των ληστών που έλκονταν από τα φορτία του μεταξιού, πολυτίμων λίθων, αρωμάτων και μπαχαρικών, οι έμποροι ένωναν τις δυνάμεις τους σχηματίζοντας μεγάλα καραβάνια 1000 καμηλών (κυρίως αυτών με δύο καμπούρες, τις βακτριανές).
O εμπορικός αυτός δρόμος των καραβανιών ήταν μια αρτηρία μήκους 12.000 χιλιομέτρων – η απόσταση μεταξύ των δύο οικουμενικών πρωτευουσών της εποχής εκείνης: το Ξιάν της Κίνας και της Κωνσταντινούπολης του Βυζαντίου.
Για 12.000 χιλιόμετρα και διασχίζοντας 17 χώρες, η κύρια αυτή εμπορική αρτηρία του κόσμου ένωνε κάποιους από τους μεγαλύτερους πολιτισμούς του κόσμου: Κινεζικό, Μογγολικό, Ινδικό, Περσικό, Μεσοποταμιακό, Αιγυπτιακό, Ελληνικό, Ρωμαϊκό, Βυζαντινό.
Με αφετηρία τη μεγαλοπρεπή πρωτεύουσα της Κίνας, το Χιάν (Τσαγκ Αν), τη μητρόπολη του μεταξιού, τα καραβάνια των Κινέζων εμπόρων, φορτωμένα με χιλιάδες μέτρα μεταξιού, πήγαιναν βορειοδυτικά, διέσχιζαν το γεωγραφικό διάδρομο του Γκανσού στην επαρχία GANSU και το διάδρομο HEXI στο Σινικό τείχος, με προορισμό την πόλη - όαση Ντουνγκχουάνγκ, "το άκρο του πολιτισμένου κόσμου" για τους Κινέζους, ένα ισχυρό στρατιωτικό οχυρό, που την εποχή της άνθισης του δρόμου του Μεταξιού ήταν μια από τις  πλουσιότερες πόλεις της Ασίας. Στο Ντουνχουάνγκ καταλήγει το περίφημο Σινικό Τείχος έχοντας διανύσει μια πορεία χιλιάδων χιλιομέτρων πάνω στο ποικιλόμορφο ανάγλυφο της  Κινεζικής γης. Από το σημείο αυτό και μετά, την προστασία της Ουράνιας Αυτοκρατορίας επωμιζόταν η φοβερή έρημος Τακλαμακάν, της οποίας το όνομα σημαίνει "η έρημος που δεν έχει επιστροφή", μαζί με την οροσειρά των Ιμαλαΐων στο νότο και την έρημο Γκόμπι στο βορρά.
Εκεί, πωλούσαν ή αντάλλαζαν εμπορεύματα με τους Κεντροασιάτες μεσίτες - Πάρθους, Σογδιανούς, Ινδούς, Κουσάν - που τα μετέφεραν στις πόλεις των Περσών, των Συρίων και των Ελλήνων εμπόρων. Κάθε αλλαγή ανέβαζε το κόστος της τελικής τιμής του προϊόντος, που έφθανε στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία από Εβραίους και Έλληνες εμπόρους. Μέχρι το Ντουνχουάνγκ τα καραβάνια είχαν διανύσει περίπου 800 χιλιόμετρα. Τα επόμενα 1.500 χιλιόμετρα ήταν τα δυσκολότερα όλης της διαδρομής. Στις παρυφές της Τακλαμακάν, με θερμοκρασίες ημέρας 400 C και νύχτας -200 C, οι αμμοθύελλες ήταν σφοδρές και οι κινούμενες αμμοθίνες έχουν θάψει ολόκληρες πόλεις.
Στο Ντουνχουάνγκ οι δρόμοι χωρίζονταν:
• Πολλά καραβάνια έπαιρναν το Βόρειο δρόμο μέσω του περάσματος JadeGate (Yumenguan), βορειοδυτικά του Ντουνχουάνγκ, κατά μήκος των Νότιων πλαγιών των Τιέν Σαν (TienShan, Ουράνια όρη). Περνούσαν τη Βόρεια πλευρά της ερήμου ΤΑΚΛΑΜΑΚΑΝ προς τις πόλεις-οάσεις Hami, Turpan, Yangi, Korla, Kucha, Aksu και  Kashgar.
• Άλλοι διάλεγαν τον πιο δύσκολο αλλά ίσιο δρόμο από το YangguanPass, Νοτιοδυτικά του Ντουνχουάνγκ και κατά μήκος των Βόρειων πλαγιών του βουνού Kunlun, στη Νότια πλευρά της ΤΑΚΛΑΜΑΚΑΝ, προς τις πόλεις-οάσεις Μίραν, Έντερε, Νίγια, Κερίγια, Khotan, Yarkand και Kashgar.
• Στην ουσία τα δύο αυτά τμήματα ακολουθούσαν την περίμετρο της ερήμου ΤΑΚΛΑΜΑΚΑΝ.
• Άλλο ένα παρακλάδι ήταν ο "δρόμος του κέντρου": από το Γιού Μεν Κουάν περνούσε κοντά στη Βόρεια όχθη της λίμνης ΛοπΝορ και διασχίζοντας την όαση Λουλάν κατέληγε στο Βόρειο κλάδο.
• Οι συνηθισμένοι στις απάνθρωπες κλιματολογικές συνθήκες της ερήμου ντόπιοι, χρειάζονταν συνήθως ένα μήνα πορείας μέσα από οάσεις και αμμόλοφους προκειμένου να φτάσουν στο Κασγκάρ, την πόλη-σταυροδρόμι των εμπόρων. Ίσως δεν υπάρχει άλλη περιοχή πάνω στη γη, στην οποία επί αιώνες ο πολιτισμός να επηρεάστηκε τόσο πολύ από την οικονομία, όσο στους εμπορικούς δρόμους της Κεντρικής Ασίας και ιδιαίτερα στις πόλεις – οάσεις ανάμεσα στο Ντουνχουάνγκ και το Κασγκάρ (Kashi). Εκεί όπου οι ορεινοί όγκοι της Κεντρικής Ασίας αγκαλιάζουν την έρημο Τακλαμακάν και το Ισλάμ διαπερνά τα σύνορα της Κίνας, βρίσκεται η σημαντικότερη όαση της Κινεζικής Δύσης, το Κασγκάρ, μια πόλη – σταθμός στο δρόμο του μεταξιού και των καραβανιών της Κεντρικής Ασίας. Η πλειονότητα του πληθυσμού είναι Ουιγούροι και η πόλη είναι διάσπαρτη με μνημεία Μουσουλμανικής αρχιτεκτονικής.
Στην πόλη αυτή τα εμπορεύματα για άλλη μια φορά άλλαξαν χέρια, περνώντας σε τολμηρούς ορεσίβιους μεταπράτες, οι οποίοι είχαν διάφορες επιλογές, προκειμένου τα φορτία τους να φτάσουν στη δυτική πλευρά των βουνών που αγκάλιαζαν το Κασγκάρ.
• Κάποιοι πήγαιναν Δυτικά από το πέρασμα Terek των TienShan για να βρεθούν στη συνέχεια στις στέπες της Κεντρικής Ασίας, στα βασίλεια της Fergana και Σογδιανής (Τασκένδη, Σαμαρκάνδη και Μπουχάρα του σημερινού Ουζμπεκιστάν) και πέρα από τον ποταμό Ώξο στη Merv. H διαδρομή αυτή των καραβανιών ήταν η πιο γνωστή και προτιμητέα από τους εμπόρους της εποχής εκείνης.
• Άλλοι διέσχιζαν την οροσειρά των Παμίρ κοντά στη Tashkurgan και πήγαιναν κατά μήκος του WakhanCorridor του Αφγανιστάν, στο αρχαίο Ελληνοπερσικό βασίλειο της Βακτρίας και από εκεί συναντούσαν το Βόρειο δρόμο στη Merv της Περσίας.
• Άλλος δρόμος από το Kashgar περνούσε από την Tashkurgan και μέσω του ορεινού περάσματος του Karakoram έφθανε στο σημερινό Αφγανιστάν. Ήταν ίσως το δυσκολότερο κομμάτι του δρόμου, η λιγότερο γνωστή και προτιμητέα διαδρομή.
• Επίσης υπήρχαν βραχίονες με κατεύθυνση νότια προς το Καρακοράμ και την Ινδία και βόρεια μέσω του ποταμού Ili στις στέπες της Σάκα.
Από τη Merv ο δρόμος συνέχιζε Δυτικά - πιο εύκολα πια - προς την παλιά πρωτεύουσα της Παρθίας, την Εκατόμπυλο (σημερινή Damghan), διέσχιζε το Βόρειο Ιράν (Τεχεράνη, Ταυρίδα), συνέχιζε Νότια της Κασπίας προς τη Χαμαντάν (Νοτιοδυτικά της Τεχεράνης) και προς τις αρχαίες δίδυμες πόλεις Σελευκεία και Κτησιφώντα κοντά στη Βαγδάτη, στον ποταμό Τίγρη.
Από εκεί διάφοροι δρόμοι οδηγούσαν μέσω Συρίας στην Αντιόχεια, στην Παλμύρα, στις Ανατολικές ακτές της Μεσογείου και στη Ρωμαϊκή αυτοκρατορία – αργότερα και στην Κωνσταντινούπολη. Τα αγαθά προωθούντο μέσω της Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας, ενώ τα καραβάνια επέστρεφαν με νέα φορτία πάνω στα ίδια μονοπάτια.
Μπαχαρικά, πορσελάνες, πολύτιμοι λίθοι, αρώματα κινούνταν προς δυσμάς με αντάλλαγμα χρυσάφι, ασήμι, γυαλί, μαργαριτάρια, κοράλλια, μάλλινα και λινά υφάσματα. Στη μέση βρισκόταν η Κεντρική Ασία που με τα ζώα της - άλογα και βακτριανές καμήλες - βοηθούσε στη διακίνηση των αγαθών και προς τις δύο κατευθύνσεις.
Από την Κίνα ήρθαν το γλυκάνισο, τα τριαντάφυλλα, τα χρυσάνθεμα, το κεχρί, η μουριά, αλλά και το χαρτί, η πυρίτιδα και η μαγνητική πυξίδα.
Από τη Δύση ήρθαν στην Κίνα το τριφύλλι και τα κρασοστάφυλα. Η τέχνη της παρασκευής κρασιού ήρθε αργότερα.
Από την Περσία φιστίκια, ροδάκινα, αχλάδια, καρύδια, νάρκισσος, μύρο, λιβάνι.
Από την Κεντρική Ασία αμύγδαλα, jade, λάπιςλάζουλι, αγγούρια, κρεμμύδια, άλογα.
Από την Ινδία σπανάκι, λωτός, σανδαλόξυλο, πιπέρι, βαμβάκι.
Η πτώση της Μογγολικής Αυτοκρατορίας το 15ο αιώνα διατάραξε τη ροή των αγαθών διαμέσου της Ασίας και οι Ευρωπαίοι άρχισαν να αναζητούν θαλάσσιες οδούς προς την Άπω Ανατολή. Πορτογαλέζικα πλοία - εξοπλισμένα με πυξίδες και εφοδιασμένα με πυρίτιδα - έφτασαν στην Κίνα το 1515, ανοίγοντας το δρόμο στην ανάπτυξη του θαλάσσιου εμπορίου, το οποίο έκανε πλέον περιττό το Δρόμο του Μεταξιού, με αποτέλεσμα τη βαθμιαία παρακμή του.

περισσότερα

Ο θαυμαστός πήλινος στρατός της Ξιάν

Τον Μάρτιο 1974 κάποιοι κινέζοι αγρότες άρχισαν να σκάβουν ένα πηγάδι στα ανατολικά της πόλης Ξιάν. Καθώς έσκαβαν είδαν ξαφνικά κάτι πήλινα αγάλματα που τους κέντρισαν το ενδιαφέρον. Ειδοποίησαν την Κινεζική Αρχαιολογία και άρχισαν αμέσως οι ανασκαφές. Και τότε όλοι έμειναν έκθαμβοι.
Μπροστά στα μάτια αρχαιολόγων και αγροτών, άρχισε σιγά σιγά να ξεδιπλώνεται ένας τεράστιος πήλινος στρατός! Και ένας τύμβος, ο οποίος περιέκλειε τα θαμμένα αγάλματα. Ο τύμβος, ήταν το μαυσωλείο του πρώτου Κινέζου αυτοκράτορα Τσιν Σι Χουάνγκ. Ο Τσιν Σι Χουάνγκ γεννήθηκε το 259 π.Χ. και ανέβηκε στον θρόνο σε ηλικία 13 ετών το 246 π.Χ. Τότε άρχισε η κατασκευή του μαυσωλείου που συνεχίστηκε καθ’όλη τη διάρκεια της ζωής του και διακόπηκε απότομα με τον πρόωρο θάνατό του σε ηλικία 49 ετών το 210 π.Χ. Στο μεταξύ σε ηλικία 38 ετών, το 221 π.Χ., αυτοανακηρύχθηκε αυτοκράτορας αφού κατάφερε με τον πολυάριθμο στρατό του να υποτάξει έξι αντιμαχόμενα κράτη και να ενώσει την Κίνα. Κατά τη διάρκεια της ζωής του ο Τσιν Σι Χουάνγκ πρόλαβε, πέρα από τις σκληρές μάχες, να πραγματοποιήσει και σημαντικά έργα. Ολοκλήρωσε το Σινικό Τείχος, άνοιξε δρόμους που ένωναν την αυτοκρατορία, ανέπτυξε τον γραπτό λόγο και φυσικά… κατασκεύασε ένα από τα εντυπωσιακότερα μνημεία παγκοσμίως, το μαυσωλείο του.
Στο περί ου ο λόγος μνημείο, το 1974, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν έναν λάκκο μήκους 230 μέτρων με 11 διαδρόμους και τουλάχιστον 6.000 αγάλματα από τερακότα που αναπαριστούν στρατιώτες του πεζικού. Δίπλα ακριβώς βρέθηκε ένας δεύτερος λάκκος με τοξότες, από τους οποίους άλλοι ήταν σε όρθια στάση και άλλοι γονατιστοί. Εκεί ανακαλύφθηκαν επίσης ιππείς με τα άλογα τους και αρματηλάτες μαζί με πεζικάριους. Εν συνεχεία βρέθηκε και τρίτος λάκκος με 68 αγάλματα που ίσως αποτελούσαν το αρχηγείο του στρατού. Τέλος ξεθάφτηκε και τέταρτος λάκκος αλλά άδειος. Πιθανώς, λόγω του αιφνίδιου θανάτου του αυτοκράτορα το έργο δεν πρόλαβε να ολοκληρωθεί. Και οι τέσσερις λάκκοι έχουν γύρω στα εφτά μέτρα βάθος και βρίσκονται περίπου ενάμισι χιλιόμετρο ανατολικά του τάφου του αυτοκράτορα. Συνολικά οι πήλινοι στρατιώτες είναι περίπου 8.000. Υπάρχουν επίσης 130 πήλινα άρματα με 520 άλογα και 150 άλογα ιππικού. Μαζί με τους στρατιώτες η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως και τον αληθινό πολεμικό εξοπλισμό τους, συνολικά 40.000 χάλκινα όπλα, ήτοι βέλη, λόγχες και βαλλίστρες εξαίρετης τεχνοτροπίας!
Οι διαστάσεις των στρατιωτών είναι εντυπωσιακές και υπερφυσικές για την εποχή και την κινεζική φυλή. Τα αγάλματα έχουν ύψος από 1,80 έως 1,95, αναλόγως με τον στρατιωτικό βαθμό τους. Και όλα τα κεφάλια είναι διαφορετικά. Προφανώς χρησιμοποιήθηκαν αληθινά μοντέλα στρατιωτών από τους γλύπτες που φιλοτέχνησαν τα αγάλματα. Αυτό συνέβη σύμφωνα με αρχαία κείμενα κατ’ απαίτηση του Τσιν Σι Χουάνγκ. Συνολικά, όπως δείχνουν οι μέχρι στιγμής ανασκαφές, το μαυσωλείο του αυτοκράτορα είναι μια μικρογραφία του ανακτόρου του. Εκεί, πέρα από τον στρατό που τον ακολούθησε στον θάνατο ως ένα μεγαλειώδες έργο τέχνης, βρέθηκαν επίσης τμήματα του παλατιού, γραφεία, σπίτια και στάβλοι.
Για την κατασκευή του μαυσωλείου και του πήλινου στρατού του αυτοκράτορα Τσιν Σι Χουάνγκ, εργάστηκαν 70.000 εργάτες και τεχνίτες, πολλοί από τους οποίους σκοτώθηκαν εν ώρα εργασίας και άλλοι θανατώθηκαν εκ των υστέρων για να μην αποκαλύψουν την τοποθεσία του τύμβου. Μέχρι σήμερα η ανασκαφή δεν έχει ολοκληρωθεί, καθώς εντοπίστηκαν στο έδαφος υψηλά επίπεδα υδραργύρου.
Πάντως μέσα σε όλα αυτά, φυτρώνει για μία ακόμη φορά το ελληνικό στοιχείο: τo 2016 κινέζοι αρχαιολόγοι ανακοίνωσαν πως θεωρούν πιθανό τα αγάλματα των πολεμιστών να φιλοτεχνήθηκαν ή να σχεδιάστηκαν από Έλληνες γλύπτες! Αυτό μαρτυρεί αφενός η επιρροή από την ελληνική τεχνοτροπία και αφετέρου το γεγονός πως οι δύο λαοί είχαν ήδη έρθει σε επαφή, τον 3ο αιώνα π.Χ., επί της εποχής του Τσιν Σι Χουάνγκ. Σήμερα ο πήλινος στρατός της Ξιάν αποτελεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO.

περισσότερα

Σιάτλ, η «Διαστημική Βελόνα»

Το Σιάτλ είναι ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εναλλακτική πόλη των ΗΠΑ και ως τέτοια, δεν θα μπορούσε να μην διαθέτει ένα μοναδικό ορόσημο. Αυτό είναι η περίφημη «Διαστημική Βελόνα» ένα από τα πιο πολυφωτογραφημένα ψηλά κτίρια στον κόσμο. Η Βελόνα κατασκευάστηκε το 1962 για την Παγκόσμια Έκθεση Century 21 καινοτομιών και εμπορίου που διοργάνωσε η πόλη την ίδια χρονιά. Τότε, το μέγα όραμα του δυτικού κόσμου και το θέμα της έκθεσης ήταν η κατάκτηση του διαστήματος οπότε οι διοργανωτές χρειάζονταν μία κατασκευή που να σηματοδοτεί τον «άνθρωπο του 21ου αιώνα στο διάστημα».
Την αρχική ιδέα ενός τέτοιου κτιρίου, είχε ο επιχειρηματίας-ξενοδόχος Έντουαρντ Ε. Κάρλσον, και πρόεδρος διοργάνωσης της Παγκόσμιας Έκθεσης, ύστερα από ένα ταξίδι του στη Στουτγάρδη όπου τον ενέπνευσε ο εκεί πύργος της πόλης. Το πρώτο «σχέδιο» ήταν ένα σκαρίφημα σε χαρτοπετσέτα εστιατορίου της Στουτγάρδης που βρισκόταν απέναντι από τον πύργο. Όταν επέστρεψε στο Σιάτλ έδειξε το σκαρίφημα στις Αρχές της πόλης και εκείνες τον έφεραν σε επαφή με τον ντόπιο αρχιτέκτονα Τζον Γκρέιαμ τζούνιορ. Ο αρχιτέκτονας προσέθεσε στο σκαρίφημα έναν «ιπτάμενο δίσκο» στην κορυφή του πύργου και κάπως έτσι άρχισαν όλα.
Το αποτέλεσμα ήταν ένα εντυπωσιακό φουτουριστικό κτίριο, ύψους 184 μέτρων στο οποίο ανεβαίνεις με ασανσέρ και καταλήγεις στον «ιπτάμενο δίσκο» απ΄όπου απολαμβάνεις μια απόλυτα πανοραμική θέα της πόλης. Ο «δίσκος» έχει εστιατόρια και καθίσματα στο εσωτερικό και στο εξωτερικό του. Στην τελευταία μάλιστα ανακαίνισή του, το πάτωμα αντικαταστάθηκε από τζάμι, με αποτέλεσμα να μπορείς να δεις κατακόρυφα ως τη βάση του κτιρίου. Επίσης από τον δίσκο ανεβαίνει μία σκάλα στην περιστρεφόμενη κορυφή του κτιρίου που είναι η μοναδική στον κόσμο και προσφέρει επίσης μία ολική θέα καθώς είναι κατασκευασμένη κι αυτή εξ’ολοκλήρου από τζάμι από το πάτωμα ως την οροφή.
Το Σιάτλ είναι μια βιομηχανική και τεχνολογική πόλη. Εκεί εδράζονται η Microsoft, η Amazon, η Μπόινγκ αλλά και η Starbucks. Εκεί δημιουργήθηκε τη δεκαετία του 1990 το μουσικό κίνημα grunge με τον «βιομηχανικό» ήχο και συγκροτήματα ορόσημα στην παγκόσμια ροκ μουσική όπως οι Nirvana, οι Perl Jam, οι Soundgarden και οι Alice in Chains. Επίσης διαθέτει ισχυρή θεατρική σκηνή, πολύ διάσημη συμφωνική ορχήστρα και είναι η γενέτειρα του Τζίμι Χέντριξ. Και φυσικά αποτελεί τουριστικό κέντρο – στο λιμάνι του Σιάτλ καταφθάνουν 200 κρουαζιερόπλοια κάθε χρόνο. Ως εκ τούτου, η «Διαστημική Βελόνα» είναι κάτι σαν… το κερασάκι στην τούρτα αυτής της συναρπαστικής αμερικανικής πόλης.

περισσότερα

Τα ηφαίστεια και η φύση της Χαβάης

Ολόκληρο το νησιωτικό σύμπλεγμα της Χαβάης, με τα 137 νησιά στον Ειρηνικό Ωκεανό έχει δημιουργηθεί από ηφαίστεια. Ουσιαστικά κάθε νησί είναι και ένα ηφαίστειο που οι πρόποδές του βρίσκονται βαθιά στον πυθμένα της θάλασσας. Αν μετρηθεί από τον πυθμένα το ύψος αυτών των ηφαιστείων, πολλά ξεπερνούν ακόμη και το Έβερεστ. Το άλλο ενδιαφέρον είναι ότι η έκταση των νησιών ακόμη αυξάνεται, διότι χύνεται λάβα που σταθεροποιείται από το θαλασσινό νερό και σχηματίζει βράχους στις παραλίες… Τα περισσότερα ενεργά ηφαίστεια σήμερα βρίσκονται στον νότο του μεγαλύτερου νησιού του συμπλέγματος, της Χαβάης.
Τα νησιά της Χαβάης είναι μάλλον απομονωμένα μέσα στον Ειρηνικό Ωκεανό. Σύμφωνα με τους γεωλόγους και περιβαλλοντολόγους η όποια ζωή μετοίκησε εκεί από τον αέρα, τα θαλάσσια κύματα (ρεύματα του ωκεανού) και τα φτερά (πουλιά, έντομα και σπόροι που μετέφεραν στα φτερά τους). Αυτή η απομόνωση πάντως, σε συνδυασμό με την ποικιλότητα του περιβάλλοντος (ήπιο τροπικό κλίμα στα πεδινά, βροχές, ψυχρό κλίμα στα μεγάλα υψόμετρα) βοήθησαν στο να αναπτυχθεί στα νησιά μια εκπληκτική ενδημική πανίδα και χλωρίδα. Πολλά είδη σήμερα κινδυνεύουν με εξαφάνιση… αλλά και πολλά είδη που σε άλλες περιοχές τις Γης έχουν εξαφανιστεί, στη Χαβάη εξακολουθούν να αναπτύσσονται. Γι αυτό και βιολόγοι από όλο τον κόσμο εκπονούν επιτόπιες μελέτες και προσπαθούν να σώσουν όσα περισσότερα μπορούν.
Τα παραπάνω έχουν φυσικά ως συνέπεια στα νησιά της Χαβάης να υπάρχουν πολλά και εντυπωσιακά εθνικά προστατευόμενα πάρκα. Αυτά περιλαμβάνουν πεδιάδες, ηφαίστεια, λίμνες, ποτάμια, θάλασσες, χαράδρες… Εν ολίγοις τα 137 νησιά και ατόλες αλλά και τα 8 νησιά που σήμερα κατοικούνται (Χαβάη, Μάουι, Νιχάου, Καουάι, Οάχου, Μολοκάι, Λανάι και Καχοολάβε) είναι κυριολεκτικά ισάριθμοι φυσικοί θησαυροί!
Τα σημαντικότερα από τα πάρκα του νησιωτικού συμπλέγματος είναι: το Εθνικό Πάρκο Χαλεακαλά με το ομώνυμο αδρανές ηφαίστειο που σχημάτισε το ανατολικό Μάουι και το εθνικό πάρκο Ηφαιστείων στη νοτιοανατολική περιοχή του νησιού Χαβάη, το οποίο περιλαμβάνει το ενεργό ηφαίστειο Κίλαουεα και τις ζώνες ριπών του.
Επίσης υπάρχουν τρία ιστορικά εθνικά πάρκα: το Πάρκο Καλαουπάπα στο νησί Μολοκάι, τόπος μιας πρώην αποικίας λεπρών. Το Πάρκο Καλόκο-Χονοκόχαου στο νησί Χαβάη. Και το Πάρκο Πουχονούα ο Χόναουναου, ένα αρχαίο καταφύγιο στη δυτική ακτή του νησιού Χαβάη. Άλλες περιοχές υπό τον έλεγχο της Υπηρεσίας Εθνικών Πάρκων περιλαμβάνουν το Εθνικό Ιστορικό Μονοπάτι της Άλα Καχακάι στο νησί Χαβάη και το Μνημείο του Ναυτικού των ΗΠΑ στο Περλ Χάρμπορ στο νησί Οάχου.
Τέλος υπάρχει το Εθνικό Μνημείο της μαρίνας Παπαχάναου-μοκουάκεα το οποίο καλύπτει περίπου 140.000 τετραγωνικά μίλια υφάλων και κοραλλιογενών νησιών ρηχών και βαθέων υδάτων.

περισσότερα

Χαβάη: Από τον Κουκ στον Ομπάμα

Τι σχέση έχουν τα σάντουιτς με τα ψηλότερα ηφαίστεια στον κόσμο; Τι σχέση έχουν ο Τζον Κουκ και η βασίλισσα Λιλιουοκαλανί με τον Μπαράκ Ομπάμα; Τι σχέση έχει το Περλ Χάρμπορ με την ανεμοβλογιά; Κι όμως έχουν… και η σχέση αυτή, όσο παράδοξη κι αν φαίνεται, στην πραγματικότητα υφαίνει την ηρωική ιστορία της εξωτικής Χαβάης – ή αλλιώς της 50ης πολιτείας των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με αρχαιολογικά ευρήματα, οι πρώτοι άνθρωποι πάτησαν το πόδι τους στο νησιωτικό σύμπλεγμα της Χαβάης το 300 μ.Χ. και ήρθαν από τα Νησιά Μαρκέζας της Πολυνησίας. Ένα δεύτερο κύμα μεταναστών ήρθε από την Ταϊτή το 1000 μ.Χ. και από τη Μπόρα Μπόρα και τη Ραϊατέα τον 11ο αιώνα. Αυτοί οι πρώτοι έποικοι εξαπλώθηκαν σε όλο το σύμπλεγμα που περιλαμβάνει 8 βασικά νησιά και συνολικά 137 ηφαιστειακές νησίδες. Και ζούσαν χωρισμένοι σε φυλές και φατρίες, οι οποίες άλλοτε συνυπήρχαν ειρηνικά κι άλλοτε συγκρούονταν.  Μέχρι, που στο τρίτο και τελευταίο ταξίδι  του το 1778, ο βρετανός εξερευνητής Τζέιμς Κουκ, έμελλε να αλλάξει για πάντα τη ζωή των Χαβανέζων.
Να ξεκαθαρίσουμε εδώ, ότι ο Κουκ δεν έφυγε ζωντανός από τη Χαβάη. Όταν κατέπλευσε το καράβι του, με την ονομασία Resolution, κάποιοι ντόπιοι του έκλεψαν μία λέμβο. Ο Κουκ διέταξε, σύμφωνα με τη συνήθη τακτική, να κρατηθεί ένας όμηρος έως ότου επιστραφεί η κλοπιμαία λέμβος. Το λάθος του θαλασσοπόρου, ήταν ότι επέλεξε να κρατήσει ως όμηρο τον βασιλιά της Χαβάης, Καλανιόπου. Οι ιθαγενείς τον εμπόδισαν και τον ανάγκασαν να υποχωρήσει ως την ακτή. Κι όταν ο Κουκ έστρεψε την πλάτη του για να σπρώξει τις λέμβους στο νερό και να φύγει τον χτύπησαν στο κεφάλι και τον μαχαίρωσαν… στην εξωτική παραλία. Ο Κουκ, προτού πεθάνει, είχε προλάβει να ονομάσει το σύμπλεγμα Νησιά Σάντουιτς, προς τιμήν του εντολέα του, Τζον Μόνταγκιου, δούκα του Σάντουιτς. Ναι, το σάντουιτς πήρε το όνομά του από τον δούκα, διότι έτρωγε σάντουιτς όταν χαρτόπαιζε με τις ώρες στην Αγγλία… αυτό όμως είναι μία άλλη ιστορία.
Παρά το γεγονός πως ο Κουκ κατέληξε «θαμμένος» στα νερά του Ειρηνικού, ήδη το κακό για τα Νησιά Σάντουιτς είχε γίνει. Η Χαβάη με το θαυμάσιο κλίμα και την πλούσια βλάστηση… σύντομα έγινε αγαπημένος προορισμός των ιεραπόστολων, που στην πραγματικότητα ήταν εμπορικοί αντιπρόσωποι του δυτικού κεφαλαίου και καλλιεργητές φυτειών καφέ και τσαγιού. Και φυσικά άρχισαν οι συγκρούσεις με τους ντόπιους. Περιττό να πούμε πως στη Χαβάη ακόμη και σήμερα η λέξη «ιεραπόστολος» χρησιμοποιείται ως βρισιά.
Οι νέοι άποικοι των νησιών ήταν κυρίως Άγγλοι, Γάλλοι και Αμερικανοί. Οι οποίοι για να πάψουν οι σφοδρές συγκρούσεις και να κάνουν ήσυχοι τη δουλειά τους, κατέστησαν τη Χαβάη Βασίλειο το 1810, με βασιλιά έναν από τους φυλάρχους που ήλεγχαν, τον Καμεκαμέχα. Η δυναστεία του Καμεκαμέχα κρατήθηκε στην εξουσία μέχρι το 1872 με αρκετές δυσκολίες και συγκρούσεις, γιατί στο μεταξύ ο ντόπιος πληθυσμός αντιμετώπιζε ασφυκτικές πιέσεις θρησκευτικές, οικονομικές, πολιτισμικές αλλά και καθαρά υγειονομικές. Για παράδειγμα δεν είχαν αντισώματα σε ευρωπαϊκές ασθένειες οπότε ξεκληρίζονταν ολόκληρα χωριά κάθε φορά που ξέσπαγε μία επιδημία. Μόνο το 1850 καταγράφηκε ότι η γρίπη, η ανεμοβλογιά και η ιλαρά εξόντωσαν το 20% των Χαβανέζων.
Έτερη αιτία εξόντωσης ήταν οι εμφύλιες διενέξεις που υπέθαλπαν οι Ευρωπαίοι και Αμερικανοί έποικοι, οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα τις δολοφονίες πολιτικών από αντίπαλες ομάδες και την άφιξη κυρίως αμερικανικών αλλά και βρετανικών στρατευμάτων με το πρόσχημα της διατήρησης της ειρήνης και της προστασίας των υπηκόων τους που ζούσαν στα νησιά της Χαβάης. Τελικά το 1891 στην εξουσία ανέβηκε η βασίλισσα Λιλιουοκαλανί, η οποία εκθρονίστηκε το 1893, μόλις ανακοίνωσε ότι ήθελε να αλλάξει το σύνταγμα της χώρας. Συγκεκριμένα, όταν εξέφρασε την επιθυμία να ξαναδώσει εξουσία στους Χαβανέζους (οι οποίοι αποκλείονταν από την πολιτική λόγω φτώχειας), οι Αμερικανοί σχημάτισαν «επιτροπή ασφαλείας για την προστασία των Αμερικανών πολιτών» και συγχρόνως αποβιβάσθηκαν ναύτες από τα πολεμικά πλοία τους που παρατάχθηκαν σε κεντρικά σημεία της πρωτεύουσας. Η βασίλισσα αλλά και όσοι υποστήριζαν την αλλαγή, ανατράπηκαν με πραξικόπημα, το οποίο κατέλυσε τη βασιλεία και έφερε στην εξουσία μια προσωρινή κυβέρνηση που απαρτιζόταν από τα μέλη της κυρίως αμερικανικής «Επιτροπής Ασφάλειας». Τον Ιούλιο του 1898 με πράξη του Κογκρέσου η χώρα που πλέον είχε μετονομαστεί Δημοκρατία της Χαβάης προσαρτήθηκε στις ΗΠΑ ως υπερπόντια κτήση. Εννοείται πως οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν και το 1900, δόθηκε στη Χαβάη το δικαίωμα της περιορισμένης αυτοδιοίκησης.
Τα επόμενα 60 χρόνια οι Χαβανέζοι διεκδικούσαν την ανεξαρτησία τους ή τουλάχιστον το δικαίωμα να αποτελούν ισότιμη πολιτεία των ΗΠΑ και όχι υπερπόντια κτήση. Στις 7 Δεκεμβρίου 1941 εξαπολύθηκε η περίφημη ιαπωνική αεροπορική επίθεση στον αμερικανικό στόλο που βρισκόταν στον όρμο του Περλ Χάρμπορ, με μεγάλες απώλειες για τις ΗΠΑ (υλικές ζημιές και περίπου 2.400 νεκρούς) και αυτό το γεγονός έθεσε τέλος στην ουδετερότητα των ΗΠΑ στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η Χαβάη απέκτησε τελικά το καθεστώς της πολιτείας το 1959, ως 50ή πολιτεία των ΗΠΑ και το 1993 οι ΗΠΑ, επί προεδρίας Μπιλ Κλίντον, αναγνώρισαν επίσημα με Απολογητική Πράξη το γεγονός ότι είχαν ανατρέψει τη βασίλισσα Λιλιουοκαλανί.
Το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα της Χαβάης που υποστηριζόταν ιδιαίτερα από τους ιδιοκτήτες φυτειών έχασε μετά το 1960 την εξουσία και την πήρε το Κόμμα των Δημοκρατικών που την κρατάει σταθερά για 40 χρόνια με εξαίρεση το 1972 και το 1984. Στις προεδρικές εκλογές του 2008 οι ψηφοφόροι της Χαβάης υπερψήφισαν τον Μπαράκ Ομπάμα σε ποσοστό 76%. Ο Ομπάμα είναι ο πρώτος πρόεδρος των ΗΠΑ που κατάγεται από τη Χαβάη. Οι σημερινοί Χαβανέζοι, αισθάνονται ακόμη μεγάλη υπερηφάνεια για την εξόντωση του Τζέιμς Κουκ σε εκείνη την εξωτική παραλία…

περισσότερα

Απαγορευμένη Πόλη, το μεγαλύτερο ανάκτορο του κόσμου! Πεκίνο

Είναι κατασκευασμένη από ρύζι… Τα τούβλα φτιάχτηκαν από ρύζι και ασβέστη και το τσιμέντο από ρύζι με γλουτένη και ασπράδια αβγού! Οικοδομήθηκε τον 15ο αιώνα και προφανώς αντέχει ακόμα. Μέχρι να ολοκληρωθεί πέρασαν 14 χρόνια και για το κολοσσιαίο αυτό έργο απασχολήθηκαν 200.000 εργάτες. Η Απαγορευμένη Πόλη εκτείνεται σε 720 τ.χλμ. και βρίσκεται στην καρδιά της παλιάς πόλης του Πεκίνου, την οποία οι Δυτικοί αποκαλούσαν «Ταταρική Πόλη». Περιβάλλεται από τείχος με πύλες ύψους 10 μέτρων και βρέχεται από τάφρο πλάτους 52 μέτρων.
Ο θρύλος λέει ότι διαθέτει 9.999 ½ δωμάτια, καθόσον 10.000 δωμάτια έχει μόνο ο Ουρανός, ενώ στην πραγματικότητα έχουν καταμετρηθεί 800 κτίρια με 8.706 αίθουσες. Μέσα στην Απαγορευμένη Πόλη, πέρα από τον Αυτοκράτορα την οικογένειά του και τους αξιωματούχους, ζούσαν 9.000 παλλακίδες και 100.000 ευνούχοι.
Τα σημαντικότερα οικοδομήματα της Απαγορευμένης Πόλης είναι:
• Η Πύλη της Ουράνιας Ειρήνης. Βρίσκεται στη βόρεια πλευρά της πλατείας Τιεν Αν Μεν, όπου δεσπόζει και το πελώριο πορτρέτο του Μάο Τσετούνγκ. Από τον εξώστη αυτής της πύλης που χτίστηκε τον 15ο αιώνα και αποτελεί την πρόσβαση προς την αυτοκρατορική πολιτεία, ανακοίνωσε ο κινέζος ηγέτης την 1η Οκτωβρίου του 1949 την ίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας.
• Η Πύλη της Μεσημβρίας. Λειτουργεί ως είσοδος στην Αυτοκρατορική Πόλη. Από τον εξώστη αυτής της πύλης ο αυτοκράτορας της Κίνας παρακολουθούσε ανά τους αιώνες τους στρατούς του να αναχωρούν για τους πολέμους.
• Το Ποτάμι του Χρυσού Νερού. Ρέει με κρυστάλλινο νερό στην πρώτη πλακόστρωτη αυλή μετά την Πύλη της Μεσημβρίας, φέρει σχήμα ελικοειδούς τόξου και έχει 5 μαρμάρινες γέφυρες, που αντιπροσωπεύουν τις 5 Κομφουκιανές Αρετές (ευσέβεια, τιμιότητα, συμφωνία, αλήθεια, σοφία)
• Η Αίθουσα της Υπέρτατης Αρμονίας. Εκεί ελάμβαναν χώρα όλες οι σημαντικές εκδηλώσεις των ανακτόρων. Εκεί βρίσκεται ο θρόνος του δράκοντα, όπου καθόταν ο αυτοκράτορας.
• Η Αίθουσα της Μέσης Αρμονίας. Βρίσκεται στο πίσω μέρος της Αίθουσας της Υπέρτατης Αρμονίας και χρησίμευε για την προετοιμασία του αυτοκράτορα προτού προσέλθει στην αίθουσα του θρόνου.
• Η Αίθουσα της Προστατευτικής Αρμονίας. Εκεί ο αυτοκράτορας δεχόταν για επίσημη ακρόαση τους αξιωματούχους και τους μανδαρίνους.
• Το «Παλάτι της Ουράνιας Αγνότητας». Πρόκειται για τα ιδιαίτερα διαμερίσματα του αυτοκράτορα.
•  Το Παλάτι της Επίγειας Γαλήνης. Βρίσκεται δίπλα στο παλάτι του αυτοκράτορα και στέγαζε τα διαμερίσματα της πρώτης επίσημης συζύγου του.
• Το Παλάτι της Αιώνιας Πηγής. Και αυτό βρίσκεται κοντά στο παλάτι του αυτοκράτορα και στέγαζε τις ευνοούμενες παλλακίδες.
Πέρα από τους συμβολισμούς που κρύβουν οι ονομασίες των διαφόρων διαμερισμάτων και παλατιών της Απαγορευμένης Πόλης, ενδιαφέρον έχει και η επιλογή των χρωμάτων που χρησιμοποιήθηκαν για το κάθε κτίριο. Για παράδειγμα το κίτρινο. Αυτό το χρώμα συμβόλιζε τη βασιλική οικογένεια, εξ ου και το συναντάμε παντού. Στις στέγες, στις διακοσμήσεις ακόμη και στα δάπεδα. Επίσης το κόκκινο, συμβολίζει την ευτυχία και τους καλούς οιωνούς. Άρα και αυτό το συναντάμε παντού, όπως το κίτρινο. Μοναδική εξαίρεση, τουλάχιστον όσον αφορά το χρώμα της στέγης αποτελεί η αυτοκρατορική βιβλιοθήκη. Εκεί η στέγη είναι μαύρη. Ο λόγος; Το μαύρο συμβολίζει το νερό και επελέγη προς αποφυγήν της όποιας πυρκαγιάς θα μπορούσε να καταστρέψει τα βιβλία…
Η Απαγορευμένη Πόλη εγκαινιάστηκε το 1421 και έκτοτε λειτουργούσε ως αυτοκρατορική κατοικία και διοικητικό κέντρο ως το 1911. Στην πραγματικότητα ονομαζόταν Αυτοκρατορική Πόλη και σε αυτήν απαγορευόταν δια θανάτου η είσοδος στον οποιονδήποτε μη εκλεκτό, από τον αυτοκράτορα, κοινό θνητό.
Το 1987, η Απαγορευμένη Πόλη άνοιξε για πρώτη φορά τις πύλες της στα κινηματογραφικά συνεργεία του Μπερνάντο Μπερτολούτσι. Εκεί γυρίστηκε η ταινία των 9 Όσκαρ «Ο τελευταίος Αυτοκράτορας».

περισσότερα

Σινικό Τείχος, η μεγαλύτερη παγκοσμίως ανθρώπινη κατασκευή

Η ονομασία «σινικό» αφορά μόνο την Ελλάδα, καθώς Σίνες ονομάζονταν οι Κινέζοι στα αρχαία ελληνικά. Διεθνώς αποκαλείται Great Wall (=Μέγα Τείχος). Η κατασκευή του Σινικού Τείχους ξεκίνησε σταδιακά από τον 7ο αι. π.Χ. και πρόκειται για κινεζική οχύρωση που κατασκευάστηκε σταδιακά, προκειμένου να διαφυλάξει η Κίνα τα τότε βόρεια σύνορά της από τις επιδρομές μογγολικών και τουρκικών φύλων. Η τωρινή μορφή του οφείλεται κυρίως στη δυναστεία Μινγκ (τέλη του 14ου αι. με αρχές του 17ου αι. μ.Χ.) και καθώς τα σύνορα της Κίνας με τη Μογγολία έχουν πλέον επεκταθεί προς βορρά, το τείχος σήμερα βρίσκεται εντός του κινεζικού εδάφους.
Η μεγαλειώδης αυτή κατασκευή αρχίζει από τη θάλασσα και διασχίζει βουνά, ποτάμια, ερήμους, στέπες και κοιλάδες. Σύμφωνα με πρόσφατη μέτρηση, εκτείνεται σε συνολικό μήκος 8.850 χλμ., αποτελούμενη από 6.259 χλμ. πραγματικού τείχους, 359 χλμ. τάφρου και 2.232 χλμ. φυσικών οχυρώσεων. Αποτελεί έτσι το μεγαλύτερο σε διαστάσεις ανθρώπινο οικοδόμημα στον κόσμο. Κατά άλλη σύγχρονη μέτρηση, το Σινικό Τείχος, με όλες τις διακλαδώσεις του, έχει συνολικό μήκος 21.196 χλμ. Το ύψος του κυμαίνεται από 4,5 έως 12 μέτρα και έχει μέγιστο πάχος 9,8 μέτρα.
Σημαντικό στοιχείο του τείχους είναι το περίπλοκο αμυντικό σύστημά του. Κατ’ αρχάς είναι χωρισμένο σε νότιες και βόρειες γραμμές που ονομάστηκαν αντίστοιχα εσωτερικοί και εξωτερικοί τοίχοι. Το κύριο σώμα αποτελείται από τείχη, πύργους παρακολούθησης και καταφύγια. Κάθε πύργος και καταφύγιο διαθέτει σκάλες και εισόδους ειδικά σχεδιασμένες, έτσι ώστε να προκαλείται σύγχυση στους επιτιθέμενους και να αδυνατούν να εισέλθουν. Το κτίσμα περιλαμβάνει επίσης πύλες, οχυρά και περάσματα κατά μήκος του καθώς και 10.000 παρατηρητήρια. Κάθε πύργος έχει οπτική επαφή με τον προηγούμενο αλλά και με τον επόμενο, ώστε σε περίπτωση επίθεσης να γίνεται ορατή η φρυκτωρία και έτσι να μεταδίδεται το μήνυμα μέχρι το Πεκίνο. Φρυκτωρία ονομάζεται η μετάδοση των μηνυμάτων κινδύνου με πυρσούς από πύργο σε πύργο – το σύστημα αυτό απαντάται για πρώτη φορά στην ιστορία, στην Κρήτη κατά την μινωική εποχή…
Τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν στην κατασκευή του Σινικού Τείχους ήταν τα εκάστοτε διαθέσιμα στην κάθε περιοχή. Κοντά στο Πεκίνο το τείχος κατασκευάστηκε από χώμα και ασβεστόλιθο. Επίσης χρησιμοποιήθηκαν τούβλα στα βουνά, πέτρα στα ποτάμια και ψημένη στον ήλιο λάσπη στις στέπες.
Φυσικά η κατασκευή του τείχους, όπως και πλείστων μεγαλειωδών μνημείων της αρχαιότητας (βλ. Πυραμίδες της Αιγύπτου), αποτελεί «συνώνυμο» του θρήνου και της ταλαιπωρίας. Ως χτίστες εργάστηκαν υποχρεωτικά και νυχθημερόν στρατιώτες, χωρικοί, αιχμάλωτοι και κατάδικοι. Ο θρύλος λέει πως θυσιάστηκαν χιλιάδες εργάτες επί το έργον και ότι πολλοί από αυτούς βρίσκονται θαμμένοι μέσα στο κτίσμα.
Στην πραγματικότητα το Σινικό Τείχος δεν εμπόδισε ποτέ αποτελεσματικά τους εισβολείς να εισέλθουν στην Κίνα. Ωστόσο τους δυσκόλεψε και για αιώνες λειτούργησε ως σύμβολο ισχύος του κινεζικού πολιτισμού. Τελικά το 1987 χαρακτηρίστηκε από την UNESCO, Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς.

περισσότερα

Η κυρία… Σαγκάη δεν χρειάζεται συστάσεις

Ένα συναρπαστικό φιλμ νουάρ. Αυτό είναι η πορεία της Σαγκάης, του σημαντικότερου οικονομικού και πολιτιστικού κέντρου της Κίνας και του ισχυρότερου λιμανιού παγκοσμίως. Μία πόλη κινηματογραφική, πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας της ανατολικής Κίνας, με σύντομη σχετικά ιστορία αλλά λαμπρή από κάθε άποψη. Έχει πρωταγωνιστήσει σε πολλές ταινίες του Χόλιγουντ, όλες κατασκοπικές και όχι τυχαία, αφού υπήρξε μεγάλο κέντρο πολιτικών δολοπλοκιών ήδη από τον 18ο αιώνα μέχρι και την εγκαθίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας. Η σημαντικότερη πάντως ταινία στην παγκόσμια ιστορία του σινεμά που σχετίζεται με την πανέμορφη αυτή πόλη είναι «Η κυρία απ΄τη Σαγκάη» με την ξανθιά (για μία και μοναδική φορά) Ρίτα Χέιγορθ και τον Όρσον Γουέλς, οποίος και τη σκηνοθέτησε. Μετά από την ταινία αυτή το ζευγάρι χώρισε και ο Γουέλς (ο μεγαλύτερος σκηνοθέτης όλων των εποχών) μπήκε στη μαύρη λίστα του Χόλιγουντ… Η Σαγκάη αφήνει σημάδια ανεξίτηλα… ακόμη και στα φιλμ.
Ας δούμε όμως ποια είναι η πραγματική ιστορία της. Κατ’ αρχάς η πόλη χωρίζεται σε δύο μέρη με ένα τεχνητό ποτάμι, τον Χουανγκπού, παραπόταμο του Γιανγκτσέ, που δημιουργήθηκε κατ’ εντολή του Λόρδου Τσουνσέν (ενός από τους 4 Λόρδους) στη Περίοδο των Εμπόλεμων Κρατών (1ος αιώνας π.Χ). Το ιστορικό κέντρο της πόλης βρίσκεται στη δυτική όχθη και η κεντρική οικονομική περιοχή με τους τεράστιους σύγχρονους ουρανοξύστες αναπτύσσεται από τη δεκαετία του 1990 στην ανατολική όχθη.
Η Σαγκάη χτίστηκε τον 11ο αιώνα, και για αιώνες παρέμεινε ένα επαρχιακό λιμάνι με περιορισμένη σημασία. Κύριο εμπόδιο στην ανάπτυξή του αποτέλεσαν οι φεουδάρχες, οι οποίοι δεν επέτρεπαν σε ξένες δυνάμεις να συνάψουν στενή συνεργασία με την περιοχή. Αργότερα σε αυτό εμπόδιο προστέθηκε και η γενικότερη πολιτική αναρχία που επικρατούσε στη χώρα. Η εσωστρέφεια συνεχίστηκε και τον 18ο αιώνα, όταν αναπτυσσόταν ραγδαία το διεθνές εμπόριο σε Ανατολή και Δύση αλλά τον 19ο αιώνα τα πράγματα άλλαξαν. Η παγκόσμια οικονομία ξεπέρασε τις αντιστάσεις της κινεζικής πλουτοκρατίας και η Σαγκάη, λόγω τοποθεσίας αναδείχθηκε σε σπουδαίο λιμάνι. Τότε η πόλη μεγάλωσε και οι ξένες δυνάμεις που εισήλθαν μέσω του εμπορίου στη Σαγκάη άρχισαν να ασκούν πίεση στην αυτοκρατορική κυβέρνηση της Κίνας για εκχωρήσεις. Πράγματι με τη συνθήκη της Ναντζίνγκ το 1843, η Αγγλία απέκτησε δική της ελεύθερη ζώνη μέσα στην πόλη. Ακολούθησαν το 1847 και η Γαλλία και το 1862 οι ΗΠΑ.
Με την έλευση των ξένων όμως προέκυψαν νέες περιπέτειες. Οι δυτικές δυνάμεις φρόντιζαν τα συμφέροντά τους στην περιοχή και άφηναν τους ντόπιους να λιμοκτονούν. Έτσι το 1853 ξέσπασε μεγάλη λαϊκή εξέγερση και το 1860 ακολούθησε άλλη μία. Αμφότερες απέτυχαν και το αποτέλεσμα ήταν οι δυτικοί να εδραιώσουν ακόμη περισσότερο το καθεστώς των ελεύθερων ζωνών. Σε αυτές μάλιστα προστέθηκε πλέον και η Ιαπωνία…
Στις αρχές ακόμα του 20ού αιώνα, η Σαγκάη διαιρέθηκε στον κινεζικό και στον ευρωπαϊκό τομέα. Ο τελευταίος καταλάμβανε τις πιο όμορφες συνοικίες και τα αναπτυγμένα βιομηχανικά προάστια, όπου είχαν ιδρυθεί ήδη τα πρώτα μεγάλα εργοστάσια ξένων κεφαλαιούχων. Εκείνη την εποχή, στο ευρωπαϊκό τμήμα της πόλης, και ειδικά την περίφημη Μπουντ, χτίστηκαν μεγαλειώδης επαύλεις, εντυπωσιακά μέγαρα, πολυτελέστατα ξενοδοχεία, γενικώς αναπτύχθηκε ένας ισχυρός κοσμοπολιτισμός που υπάρχει μέχρι σήμερα ακμαίος. Ωστόσο οι ντόπιοι απαγορευόταν να έχουν οποιαδήποτε πρόσβαση σε όλα αυτά. Μάλιστα στα πάρκα και στα ξενοδοχεία υπήρχαν πινακίδες που έγραφαν «Απαγορεύεται η είσοδος σε Κινέζους και σκυλιά»…
Όπως ήταν φυσικό η απροκάλυπτη αυτή κατοχή τμήματος της Σαγκάης και η απαξιωτική συμπεριφορά των δυτικών απέναντι στους ντόπιοιυς, δυνάμωσε το κίνημα της τοπικής αντίστασης και η πόλη εξελίχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα λαϊκά εθνικά επαναστατικά κέντρα της Κίνας. Το 1925, λόγω των ταραχών αποβιβάστηκαν στη Σαγκάη ξένα στρατεύματα (αγγλικά, αμερικάνικα, ιταλικά, γαλλικά και ιαπωνικά) για την τήρηση της τάξης και παρέμειναν μέχρι το 1927. Παράλληλα μοίρες των στόλων τους περιπολούσαν έξω από τις ακτές και στο λιμάνι της, δια παν ενδεχόμενο. Όλα αυτά τα βλέπουμε στις χολιγουντιανές ταινίες. Η επικράτηση του Κινεζικού Εθνικιστικού Κόμματος με τον Τσιανγκ Κάι Σεκ ενίσχυσε ξανά τη θέση της χώρας αλλά το 1932 η Ιαπωνία που ανέκαθεν έτρεφε βλέψεις κατακτητικές στην Κίνα, με αφορμή το φόνο ενός Ιάπωνα από Κινέζο, χωρίς καμιά προειδοποίηση, αποβίβασε στη Σαγκάη στρατιωτικές δυνάμεις για την κατάληψή της. Συνάντησε φυσικά σθεναρή άμυνα και τελικά με την επέμβαση και των ξένων δυνάμεων, που είχαν κατεστημένα συμφέροντα στην περιοχή, διακόπηκαν οι επιχειρήσεις και να αποσύρθηκαν τα στρατεύματα. Το 1936 οι Ιάπωνες επανήλθαν, κατέλαβαν την πόλη και το λιμάνι και εγκατέστησαν στρατιωτική βάση. Η τοπική αντίσταση συνεχίστηκε και το 1945 μετά την ήττα της Ιαπωνίας στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Σαγκάη ελευθερώθηκε. Οι πολιτικοί και κοινωνικοί αγώνες όμως δεν έπαψαν.
Τελικά το 1949 με την προέλαση των κομμουνιστικών στρατευμάτων στην περιοχή, ξέσπασε νέα λαϊκή εξέγερση, που στράφηκε ιδιαίτερα εναντίον των δυτικών που πλέον εγκατέλειψαν την πόλη. Με την εγκαθίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας, το καθεστώς των εκχωρήσεων καταργήθηκε και τυπικά όλες οι ξένες περιουσίες, βιομηχανίες, κτίσματα, λιμενικές εγκαταστάσεις κτλ. εθνικοποιήθηκαν.
Αυτή είναι πάνω κάτω η ιστορία της κινέζας κυρίας που λέγεται… Σαγκάη. Αυτή είναι όμως και η γοητεία της που σήμερα τη βλέπουμε σε κάθε βόλτα μας εκεί. Ουσιαστικά βλέπουμε μία πόλη-κατασκοπικό φιλμ νουάρ, με πολύ κοσμοπολιτισμό, μεσοπολεμικό και σύγχρονο, με τις ωραιότερες γυναίκες της Κίνας (φημίζονται για το ύψος και τα όμορφα χαρακτηριστικά τους), με απίστευτους ουρανοξύστες που συμβολίζουν τη νέα μεταμοντέρνα ανάπτυξη της πόλης στον 21ο αιώνα αλλά και με πλούσιο παραδοσιακό κινεζικό χρώμα. Με δυο λόγια η Σαγκάη είναι μία κυρία ακαταμάχητη!

περισσότερα

Νησί του Πάσχα - Τα κρυμμένα μυστικά των Μοάι

Θα μπορούσε να λέγεται και Νησί των Χριστουγέννων ή νησί της Πρωτοχρονιάς. Αλλά έτυχε να είναι Κυριακή του Πάσχα του 1722 όταν ο Ολλανδός ναύαρχος Ιάκωβος Ρόγκεβεεν πάτησε ανυποψίαστος το πόδι του στο νησί. Ήταν ο πρώτος Ευρωπαίος που αντίκριζε αυτό το παράξενο νησί στο πιο απομακρυσμένο σημείο του Νότιου Ειρηνικού. Οι «πέτρινοι φύλακες» του νησιού, τα αινιγματικά μονολιθικά αγάλματα που τράβηξαν την προσοχή του κόσμου σε αυτήν τη μικρή κουκκίδα του χάρτη κρατάνε ακόμα καλά κρυμμένα τα μυστικά τους. Τα περίφημα μοάι είναι οι μοναδικοί μάρτυρες ενός πολιτισμού που έσβησε και άφησε πίσω του μερικά από τα πιο εντυπωσιακά μνημεία σε όλο τον πλανήτη. Αν η πέτρα μπορούσε να μιλήσει, θα μπορούσαν να μας διηγηθούν ποιοι και πότε ακριβώς τα έφτιαξαν, για ποιο λόγο, πώς τα μετακίνησαν και ποιοι τα κατακρήμνισαν από τα βάθρα τους. Σύμφωνα με την επικρατέστερη θεωρία, το νησί κατοικήθηκε γύρω στο 300 μ.Χ. από Πολυνήσιους που έφτασαν από τα νησιά Μαρκέσα. Τα εύφορα εδάφη ευνόησαν την ανάπτυξη του πολιτισμού Ράπα Νούι και οι άνθρωποι ασχολήθηκαν με τη γεωργία και την αλιεία. Ο απροσπέλαστος Ειρηνικός Ωκεανός κράτησε τους Ράπα Νούι απομονωμένους, αφού οποιαδήποτε επαφή με τον έξω κόσμο ήταν πρακτικώς αδύνατη. Τα πρώτα μοάι κάνουν δειλά την εμφάνισή τους γύρω στο 500 π.Χ. Ο προσανατολισμός τους πάντα προς το εσωτερικό του νησιού και ποτέ προς τη θάλασσα εκφράζει με τον πιο παραστατικό τρόπο την εσωστρέφεια των ανθρώπων του νησιού. Όσο ο πολιτισμός τους εξελισσόταν, εκείνοι αντλούσαν από τους πλούσιους φυσικούς πόρους του νησιού, μέχρι που κάποια στιγμή εξαντλήθηκε μέχρι και το τελευταίο δέντρο, το τελευταίο κλαράκι. Χωρίς δέντρα οι ντόπιοι δεν μπορούσαν να φτιάξουν κανό για να ψαρεύουν ούτε να καλλιεργούν και έτσι το νησί τους μετατράπηκε σε κρανίου τόπος. Τι άλλο θα μπορούσαν να κάνουν εκτός από το να γίνουν Κάι Ταγκάτα… δηλαδή ανθρωποφάγοι… Εκτός από τον κανιβαλισμό, η έλλειψη τροφής οδήγησε αναπόφευκτα σε εσωτερικές συγκρούσεις, θύματα των οποίων έπεσαν και τα περήφανα μοάι. Όταν το 1774 αποβιβάστηκε στο νησί ο κάπτεν Κουκ, τα μοάι ήταν βίαια αναποδογυρισμένα. Η επιδρομή των Περουβιανών δουλεμπόρων το 1862 αποτελείωσε όσους κατοίκους είχαν επιζήσει, ενώ η ευλογιά που ήρθε αργότερα τους εξολόθρευσε ολοκληρωτικά. Τα 887 αγάλματα που είναι διάσπαρτα σε όλο το νησί προέρχονταν από το λατομείο του νησιού και μετά έπαιρναν τη θέση τους πάνω στα «άχου», τις ειδικές πλατφόρμες που τα στήριζαν. Τα περισσότερα μοάι κατασκευάστηκαν μεταξύ του 1.400 και του 1.600 μ.Χ. Η επαφή με τον Δυτικό Κόσμο άνοιξε τον δρόμο για την ανάλυση των μοάι. Από πολλούς κατηγορήθηκαν για τις φαλλικές τους μορφές, αφού άφηναν σεξουαλικά υπονοούμενα για την καταγωγή και τον προορισμό τους πάνω στη Γη. Η αποκατάσταση των άχου και των μοάι, που ξεκίνησε τις τελευταίες δεκαετίες, συνεχίζεται με αμείωτο ενδιαφέρον, αφού το εισόδημα που αποφέρουν στους κατοίκους από τον τουρισμό είναι τεράστιο. 

περισσότερα

Εμπειρία Dia de los Muertos "Γιορτή της Ημέρας των Νεκρών"

Να παρακολουθείς τον απλό κόσμο να διακωμωδεί τον θάνατο με πολλά χρώματα και ήχους. Να ξορκίζει το σκοτάδι με τη γιορτή!
Σύμφωνα με την πίστη των αρχαίων μεξικανικών πολιτισμών, όταν κάποιος πεθάνει, το πνεύμα του συνεχίζει να ζει στο Miktlan – μέρος κατοικίας των ψυχών που εγκατέλειψαν τα εγκόσμια. Γενναιόδωροι θεοί δημιούργησαν αυτή την ιδανική κατοικία, που δεν έχει τίποτα το τρομακτικό, αλλά αντιθέτως είναι γαλήνια. Εκεί οι ψυχές αναπαύονται ευχάριστα μέχρι την ημέρα που θα επιστρέψουν στις παλιές τους κατοικίες. Κατά την επίσκεψή τους, αν και δεν γίνονται ορατοί, οι συγγενείς τους μπορούν να τους αισθανθούν. Υπάρχουν λοιπόν δύο σημαντικές ημερομηνίες, κατά τις οποίες, σύμφωνα με το ημερολόγιο, οι νεκροί επιστρέφουν και αποτελούν μια χαρούμενη γιορτή. Κλάματα ή πόνος δεν έχουν θέση αυτές τις άγιες μέρες.
Η υπέροχη φιλοξενία των Μεξικανών, που εκφράζεται με την παραμικρή αφορμή, είναι αδιαπραγμάτευτη. Πόσω μάλλον, δε, όταν οι επισκέπτες είναι οι νεκροί συγγενείς τους. Πρέπει να τους υποδεχθούν και να τους ευχαριστήσουν με ό,τι τους αρέσει, όπως για παράδειγμα το φαγητό. Κάθε περιοχή και κάθε χωριό έχει διαφορετικά έθιμα και ιδέες σχετικά με αυτήν τη γιορτή. Αλλά για όλους τους Μεξικανούς υπάρχει ο ίδιος σκοπός: να υποδεχθούν και να φιλοξενήσουν τους νεκρούς τους καλεσμένους και για δύο ημέρες να συζήσουν με αυτούς.
Η 1η Νοεμβρίου ή η Ημέρα των Αγίων Πάντων είναι αφιερωμένη στα νεκρά παιδιά. Τους ετοιμάζουν προσφορές με λουλούδια και άσπρα κεριά. Το λευκό συμβολίζει την αγνότητα των αθώων ψυχών τους. Οι προσφορές στολίζονται με πολύχρωμα παιχνίδια, έτσι ώστε όταν φτάσουν οι ψυχές τους, να μπορούν να παίξουν όπως έκαναν και όταν ήταν στη ζωή.
Στη λίμνη Πατσκουάρο και στα γύρω χωριά οι τελετές και οι παραδόσεις είναι βαθιά συναισθηματικές και διαρκούν όλο το 24ωρο. Ταξιδιώτες από όλη τη χώρα φθάνουν μέχρι εδώ για να χαιρετήσουν τους νεκρούς τους ακόμη μία φορά. Η 2α Νοεμβρίου είναι η Ημέρα των Ψυχών ή η Γιορτή των Νεκρών. Πρόκειται για έναν μεγάλο εορτασμό και δημόσια αργία για όλη τη χώρα. Αφιερωμένη στους νεκρούς πρόγονους, φίλους και συγγενείς, γιορτάζεται με κατάνυξη και συγχρόνως έχει έναν χαρακτήρα ευδαιμονίας.
Η Μορέλια γιορτάζει με τα δικά της έθιμα και τις θρησκευτικές τελετές που καθώς κορυφώνονται μετά το μεσημέρι δημιουργούν την αίσθηση ενός σουρεαλιστικού σκηνικού, αποκομμένου και από την πιο ευφάνταστη πραγματικότητα. Τα παραδοσιακά γλυκά Dulces Morelianos στολίζουν σπίτια, τάφους, αγορές... Σκελετοί από διάφορα υλικά και διακοσμημένοι χαρούμενα εμφανίζονται παντού... Οι Catrinas έχουν την τιμητική τους!

περισσότερα

Μουσική κουλτούρα - Κούβα

Ο χρόνος καταργείται, η ζέστη χαλαρώνει τις αισθήσεις, η μουσική τις ξεσηκώνει και ο ταξιδιώτης δεν έχει άλλη επιλογή. Αφήνεται να παρασυρθεί στο ρυθμό της.
Άλλωστε όπως λένε και οι άνθρωποί της "εδώ είναι Κούβα, και όλα συμβαίνουν με πάθος!"

Η Κούβα έχει να επιδείξει μια πολυποίκιλη και ανθούσα πολιτιστική ζωή.
Το είδος της τέχνης που ξεχωρίζει στο σύγχρονο κουβανέζικο πολιτισμό, ο οποίος εδράζεται στην πλούσια παράδοση της λαϊκής κουλτούρας της χώρας, είναι βέβαια η μουσική. Μία μουσική μοναδική σε χρωματισμούς και συναίσθημα, που τα τελευταία χρόνια έγινε ακόμη πιο δημοφιλής χάρη στις προσπάθειες του χαρισματικού Αμερικάνου κιθαρίστα Ράι Κούντερ.

Ο Κούντερ οργάνωσε το 1997 τις ηχογραφήσεις των θρυλικών Κουβανών μουσικών που είχαν παίξει στην προεπαναστατική Κούβα στο τότε διάσημο στους Αμερικάνους κοσμοπολίτες Buena Vista Social Club.
Το άλμπουμ που κυκλοφόρησε με τον ίδιο τίτλο, συμπεριλαμβάνει κομμάτια που έγιναν πασίγνωστα σε όλο τον κόσμο, όπως το "Ντος Γκαρντένιας" και το "Τσαν Τσαν".
Στο σπουδαίο αυτό δίσκο, που αποτελεί την επιτομή της λαϊκής κουβανέζικης μουσικής, έχει ερμηνεύσει δύο τραγούδια μία από τις πλέον θρυλικές μορφές της  μουσικής λάτιν, ο Κομπάι Σεγούντο, στην ηλικία των 90 ετών.

Ο Σεγούντο, εφευρέτης μεταξύ άλλων του αρμόνικο, μιας ειδικής κιθάρας με 7 χορδές, πέθανε πλήρης ημερών το 2003, αφήνοντας στους νεότερους Κουβανέζους μουσικούς μια μοναδική κληρονομιά, η οποία έχει οπτικά αποτυπωθεί στην ομώνυμη με το άλμπουμ του Κούντερ ταινία ντοκιμαντέρ που γύρισε ο σπουδαίος Γερμανός σκηνοθέτης Βιμ Βέντερς το 1999.

περισσότερα

Αβάνα, η αιώνια ζωντανή πόλη

Σε αυτή τη χώρα η μουσική αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής ζωής των ανθρώπων. Το τραγούδι και ο χορός είναι ο τρόπος έκφρασης των Κουβανών και το μοναδικό μέσο αντιμετώπισης των δυσκολιών. Άλλωστε στο μυαλό όλων η Κούβα είναι συνυφασμένη με μία μελωδία... Την πιο ρυθμική....
Η Αβάνα είναι ένα μικρό βασίλειο φτιαγμένο από λαβύρινθους μικρών δρόμων, με ανοίγματα σε σκιερές πλατείες, γεμάτο μεγαλόπρεπα κτίρια και ταπεινά σπιτάκια.
Ένα ανακάτεμα του ένδοξου και ηρωικού παρελθόντος με το χρωματιστό και φασαριόζικο παρόν.
Κτισμένη από Ισπανούς Κοκινσταδόρες που προσάραξαν στο λιμάνι της πόλης αιώνες πριν, διατηρεί μέχρι και σήμερα έντονα τα σημάδια της εποχής εκείνης.
Οι δρόμοι της παλιάς Αβάνας θα σας εντυπωσιάσουν με τα παλιά αρχοντικά να στέκονται σχεδόν ετοιμόρροπα, διατηρώντας την αίγλη της παλαιάς αριστοκρατίας. Το 1982 το παλαιό κομμάτι της πόλης ανακηρύχθηκε από την UNESCO ως τόπος παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
Παρά την κίνηση των παντός είδους τροχοφόρων – από ποδήλατα μέχρι και αμερικανικές κούρσες προηγούμενων δεκαετιών - οι ντόπιοι ξεχύνονται στους δρόμους και περπατούν. Η βόλτα στην πόλη γίνεται μία αξέχαστη εμπειρία.
Οι Κουβανοί είναι ένας ιδιαίτερος λαός. Μπορεί να μην γνωρίζουν να επικοινωνήσουν στη γλώσσα σου, αλλά σίγουρα θα τους καταλάβεις, από το λαμπερό χαμόγελο και από τη "γλώσσα του σώματος". Όλες τους οι κινήσεις είναι ρυθμικές και χορευτικές, κάνοντας την όποια χειρονομία να φάνει σαν τμήμα ενός λάτιν χορού.
Κοριτσάκια με πολύχρωμα φουστάνια και κοκαλάκια στα μαλλιά χορεύουν παντού, ενώ μαμάδες και γιαγιάδες απλώνουν τις καρέκλες τους στη μέση του δρόμου για να αρχίσουν την κουβέντα τους. Μικροπωλητές περιφέρονται στα δρομάκια με τις πραμάτειες τους, ενώ αγόρια σε όλες τις ηλικίες παίζουν μπέιζμπολ με αυτοσχέδια μπαστούνια. Παράλληλα με όλα αυτά ακούγονται από παντού μελωδίες. Μελωδίες που σε κάνουν να θες να πιαστείς από το χέρι και να αρχίσεις να χορεύεις... να νιώσεις όπως αυτοί.
Και όλα αυτά υπό το άγρυπνο βλέμμα του Τσε Γκε Βάρα, που υπάρχει παντού. Σε σημαίες, σε μακό μπλουζάκια ακόμα και σε κούπες.
Λίγο παρακάτω υπαίθριοι πωλητές πούρων σας προσκαλούν να αγοράσετε από την πραμάτεια τους, ενώ περιφερόμενοι ζαχαροπλάστες με ένα ταψί πουλάνε λιχουδιές στους περαστικούς.
Καθώς κάνετε τη βόλτα σας θα βλέπετε παντού υπαίθριες μπάντες. Μουσικοί που ξεδιπλώνουν όλο τους το ταλέντο χωρίς παρτιτούρες, ντόπιοι και ξένοι που κινούνται ρυθμικά στο ρυθμό της μουσικής.
Αυτή είναι η Κούβα, τόπος πολύχρωμος, πολύβουος και χαρούμενος!

περισσότερα

Μαρόκο...Καλώς ήρθατε στο «Βασίλειο της Δύσης»!

Αυτό σημαίνει το αραβικό όνομά του (al-Mamlakahal-Maghribiyyah). Κι όμως το Μαρόκο, μοιάζει περισσότερο με εξωτικό ανατολίτικο παραμύθι. Σουλτάνοι, πολεμιστές, χαρέμια και καραβάνια ξεπροβάλλουν θαρρείς, από κάσμπες (οχυρά), οάσεις, παλάτια, πύργους και τζαμιά. Αναμειγνύονται σε ένα ιδιόμορφο σύμπλεγμα, με ένα κράμα ευρωπαϊκών επιρροών, ισλαμικού και σύγχρονου πολιτισμού… ζυμωμένα μαζί τους ανά τους αιώνες, σε ένα τόπο-πύλη της Δύσης προς την Αφρική.

‘Μαρόκο’ από τη λέξη Marrakesh (το μεσαιωνικό λατινικό όνομα της πρώην πρωτεύουσάς  του Μαρακές), δάνειο από την ‘MurN'Akush’ («Χώρα του Θεού») των Βέρβερων (από την αραβική λέξη Al Barbar εκ του ελληνικού ‘βάρβαρος’).

Και μόνο τόσα ονόματα αντανακλούν την πολύπτυχη ιστορία και κουλτούρα μιας χώρας γεμάτης αντιθέσεις, που ξεσηκώνει τις αισθήσεις.. Παλιό και νέο συγκρούονται αέναα και σαν από θαύμα ισορροπούν. Οι αυτοκρατορικές Φεζ, με την απαράμιλλη μεδίνα της (παλιά πόλη εντός των τειχών), Μεκνές με την θαυμαστή πύλη Μανσούρ, Μαρακές, με την πιο πολυσύχναστη πλατεία στην Αφρική Τζεμάα Ελ Φνα. Αλλά και μια Καζαμπλάνκα, με ευρωπαϊκών προδιαγραφών εμπορικά κέντρα στην παραθαλάσσια La Corniche, δορυφορικά πιάτα αλλά και μιναρέδες. Καβαλάρηδες σε καμήλες και γαϊδούρια (αν φωνάξουν ‘Balak!’ κάντε άκρη), αφοσιωμένοι στα κινητά τους.

Ένα χορταστικό οδοιπορικό- κατάδυση στις πιο σαγηνευτικές γεωγραφικές και πολιτιστικές γωνιές. Από τη μια πολυεπίπεδη εξερεύνηση απ’ άκρη σ’ άκρη κι από την άλλη χαλάρωση στα κρυμμένα στολίδια ‘ριάντ’: παλιά αρχοντόσπιτα που τώρα λειτουργούν ως σύγχρονοι ξενώνες, με µεγάλες, όμορφες εσωτερικές αυλές και οντάδες περιµετρικά. Κάποια προσφέρουν χαµάµ και ταράτσες με θέα, για φαγητό, καφέ με κανέλα, τσάι με μέντα, λαχταριστά σιροπιαστά, τσουρέκι με αμύγδαλο και πορτοκάλι.

περισσότερα

Μαυρίκιος

«Ο Θεός πρώτα έφτιαξε τον Μαυρίκιο και μετά τον Παράδεισο. Και τον έφτιαξε αντιγράφοντας τον Μαυρίκιο»

Ο Μαρκ Τουέιν προσπάθησε να σκιαγραφήσει όσο πιο αντικειμενικά γίνεται αυτήν την πανέμορφη κουκίδα γης, που ανήκει στην Αφρική και λιάζεται στο νοτιοδυτικό Ινδικό Ωκεανό, 900 περίπου χιλιόμετρα ανατολικά της Μαδαγασκάρης.
Μπλε ωκεανός που ζαλίζει, λευκές παραλίες με ψιλή άμμο που μπερδεύεται στα μαλλιά, φοινικοδάση που αγκαλιάζουν τις απόμερες παραλίες.
Εκεί που σκάει το κύμα, ξεπηδάνε παραμυθένια θέρετρα, που υπόσχονται να σας χαρίσουν τις διακοπές των ονείρων σας. Εσάς, που αναζητάτε διακοπές με υψηλού επιπέδου υπηρεσίες σε έναν απόλυτα χαλαρωτικό παράδεισο.
Ένα νησί απλωμένο νωχελικά στο Αρχιπέλαγος Μασκαρένιας, μέσα σε μια αγκαλιά από κοράλλια - το κοραλλιογενές φράγμα που το περιβάλλει κάνει τη θάλασσα ακίνδυνη και απολαυστική σαν λίμνη.
Νησί εξωτικό, νησί των δυνατών αντιθέσεων. Δαντελένιες παραλίες με ολόλευκη άμμο, που βρέχονται από τα ζεστά και καθαρά νερά του Ινδικού ωκεανού. Επίπεδες εκτάσεις με φυτείες ζαχαροκάλαμου, που εναλλάσσονται με ηφαιστειογενή βουνά και ένα πλήθος λουλουδιών, φυτών και πουλιών που δημιουργούν ένα απίστευτο καλειδοσκόπιο χρωμάτων.
Ένα σταυροδρόμι, στο οποίο σμίγουν οι δρόμοι διαφορετικών πολιτισμών, θρησκειών και εθνικοτήτων, όπως κρεολοί, μαδαγασκαριανοί, ινδομαυρικιανοί και αφρικανοί.
Οι εκλεκτές σπεσιαλιτέ της μαυρικιανής κουζίνας είναι γεμάτες αντιθέσεις.
Μπαχαρικά και αρώματα αναμιγνύονται μεταξύ τους και δημιουργούν κινέζικα, ινδικά, κρεολικά και αραβικά πιάτα.

περισσότερα

Ρεϋνιόν - Απόδραση στις Νότιες Θάλασσες

Το "διαμάντι" του Ινδικού ωκεανού είναι ένα "καλά κρυμμένο μυστικό" της μητροπολιτικής Γαλλίας.Στην εποχή του Ευρώ, η εξωτική διέξοδος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ονομάζεται ΡΕΫΝΙΟΝ. Αν και άγνωστη σε πολλούς ταξιδιώτες, η Γαλλική αυτή κτήση είναι ένα από τα πιο όμορφα και ιδιόμορφα μέρη στον κόσμο, ένα νησί θεαματικών θαυμάτων της φύσης, φοβερών ορεινών σκηνικών και εξαιρετικών παραλιών.
Ένα καταπράσινο νησί με τεράστιο ενδιαφέρον, γεννημένο από την ηφαιστειακή οργή της γης, με μια άγρια ομορφιά και έναν πολύ ιδιαίτερο χαρακτήρα. Οι πόλεις της έχουν την ατμόσφαιρα της παλιάς Γαλλίας.Το τοπίο της είναι απόκοσμο, σαγηνευτικό, σαν να έχει ξεπηδήσει από γκαλερί έργων τέχνης. Η φύση μοιάζει να "κάνει επίδειξη"!
Πανύψηλοι μυτεροί βράχοι, περίεργα σχήματα βουνών, κρατήρες με οργιαστική βλάστηση, πετρωμένα ποτάμια λάβας, ορμητικοί καταρράκτες με κρυστάλλινα νερά, ζούγκλες, βαθύτατες χαράδρες, πανέμορφες παραλίες, κρυφοί όρμοι και απόκρημνοι γκρεμοί, που η δύναμη του ωκεανού δεν κατάφερε ακόμα να απαλύνει. 
Πέρα όμως από το ονειρικό θέαμα, το καλό φαγητό κατέχει περίοπτη θέση στην καθημερινότητα της Ρεϋνιόν, όπως άλλωστε αρμόζει στη γαλλική της καταγωγή. Εξάλλου, κάθε Γάλλος που σέβεται τον εαυτό του επιχειρεί, αργά ή γρήγορα, το "προσκύνημα" στο νησί αυτό του Ινδικού.

Προσανατολισμός
Όλοι οι παραθαλάσσιοι οικισμοί έχουν ονόματα Αγίων.Πρωτεύουσα του νησιού είναι το Σεν Ντενί, με μουσεία, γκαλερί αλλά και εξαιρετική αρχιτεκτονική, με διατηρητέα κρεολικά σπίτια και τοπικές αγορές.
Η τοπική μουσική ακούγεται παντού. Πρόκειται για ένα ενδιαφέρον ανακάτεμα των ρυθμών ρέγκε, σέγκα και μαλόια, με τις καλύτερες στιγμές της γαλλικής, βρετανικής και αμερικανικής ροκ και παραδοσιακής μουσικής.
Η ανατολική ακτή είναι διάσπαρτη από καλλιέργειες ζαχαροκάλαμου και βανίλιας, με πλούσια βλάστηση και καταρράκτες, ενώ οι δυτικές παραλίες είναι ιδανικές για κολύμπι με εξέχουσα το Σεν Ζιλ λε Μπεν, το "Σεν Τροπέ της Ρεϋνιόν", με τη γνωστή ατμόσφαιρα διακοπών, με Resorts, νυχτερινή ζωή και extreme water sports.
Η Ρεϋνιόν προσφέρει θαυμάσιες πεζοπορικές δυνατότητες και διαθέτει άριστη υποδομή, κατά τα πρότυπα των Άλπεων ή των Δολομιτών.
Συγκρίνουν συχνά τη Ρεϋνιόν με τη Χαβάη, επειδή και οι δύο διαθέτουν εξίσου εντυπωσιακά τοπία, ηφαιστειακή δραστηριότητα και ευχάριστο κλίμα.

Φυσικά αμφιθέατρα Cilaos και Salazie
Οι τρεις λεκάνες του νησιού, που λέγονται συνήθως και "φυσικά αμφιθέατρα", προέκυψαν από ηφαίστεια που κατάρρευσαν δημιουργώντας αρχαίους κρατήρες και αποτελούν ιδανικές τοποθεσίες για τους λάτρεις της φύσης. Μαγευτικοί καταρράκτες μέσα σε οργιώδη, τροπική βλάστηση, κοιλάδες "ντυμένες" σε όλες τις αποχρώσεις του πράσινου και βαθιά φαράγγια που αφήνουν άφωνο κάθε επισκέπτη. Γραφικά χωριουδάκια σε υψόμετρα άνω των 1.200 μέτρων, γεμάτα πολύχρωμα λουλούδια και περιτριγυρισμένα από τις υψηλότερες κορυφές του νησιού με τα πυκνά δάση.

περισσότερα

ΔΑΛΑΪ ΛΑΜΑ: Ο βασιλιάς-θεός των Θιβετιανών

Σε ηλικία μόλις δύο ετών ο Λάμο Νταντούπ, γόνος αγροτικής οικογένειας (1935), δέχθηκε στο ταπεινό πατρικό του την επίσκεψη μιας αποστολής υψηλόβαθμων Θιβετιανών ιερέων, τους οποίους οδήγησε εκεί μια προφητεία. Το αγοράκι αναγνώρισε ορισμένα αντικείμενα που ανήκαν σε παλαιότερες ενσαρκώσεις του Δαλάι Λάμα και επαλήθευσε έτσι την προφητεία. Έκτοτε οι Θιβετιανοί θεωρούν ότι είναι η 14η μετενσάρκωση του βασιλιά-θεού τους. Στα τέσσερα χρόνια του ο «μοναχός» πλέον Τενισίν Γκιάτσο ανέβηκε στον θρόνο του λέοντος.
Κατά τον λαμαϊσμό -θιβετιανή εκδοχή του βουδισμού-, ο εκάστοτε Δαλάι Λάμα («Ωκεανός της Σοφίας») αποτελεί μετενσάρκωση του Τσενρεζί, του προστάτη θεού του Θιβέτ. Από το 1642 ο Δαλάι Λάμα, πνευματικός και κοσμικός συνάμα ηγεμόνας των Θιβετιανών, κατοικούσε στο τεράστιο παλάτι-ναό Ποτάλα, στη Λάσα. Το 1950 οι Κινέζοι κατέλαβαν το Θιβέτ, κατέλυσαν βίαια τους πατροπαράδοτους θρησκευτικούς θεσμούς και καθαίρεσαν τον Δαλάι Λάμα. Το 1959, ύστερα από αιματηρή καταστολή των εξεγέρσεων, στη διάρκεια των οποίων χάθηκαν δεκάδες χιλιάδες ζωές και 6.000 ναοί και μοναστήρια, ο Τενισίν Γκιάτσο κατέφυγε σε ένα ορεινό χωριό στην Ινδία, κοντά στην Νταραμσάλα, όπου σχημάτισε μια δημοκρατική εξόριστη κυβέρνηση της κατεχόμενης χώρας του. Ο 14ος Δαλάι Λάμα, Τενισίν Γκιάτσο, δεν εκπροσωπεί μόνο τον ειρηνικό απελευθερωτικό αγώνα των Θιβετιανών. Το 1989 του απονεμήθηκε στο Όσλο το Νόμπελ Ειρήνης. Ο χώρος της κατοικίας του 14ου Δαλάι Λάμα στο παλάτι Ποτάλα διατηρήθηκε στην αρχική του μορφή. Ο ίδιος κατέφυγε στην Ινδία το 1959, εννέα χρόνια μετά την εισβολή των κινεζικών στρατευμάτων στις 17 Νοεμβρίου του 1950. Ένδειξη μεγάλης τιμής είναι τα αγάλματα του 5ου Δαλάι Λάμα και του Βούδα Σακιαμούνι του 17αι., με τον ιδιαίτερα πλούσιο διάκοσμο.

περισσότερα

Μπανγκλαντές

Μια ασιατική Νηρηίδα αναδύεται από το μεγαλύτερο δέλτα ποταμών του κόσμου, με ένα βασιλικό αιλουροειδές στο πλευρό της.
Νύμφη του νερού το Μπαγκλαντές, απλώνεται στις εκβολές των Γάγγη (Πάντμα), Βραχμαπούτρα (Γιαμούνα) και Μέγκνα, μια από τις πιο εύφορες περιοχές του κόσμου. ‘Σπονδυλική στήλη’ της ένα απέραντο υδάτινο σύστημα ποταμών και παραποτάμων που την κατακερματίζουν και πλημμυρίζουν ζωή μια χώρα σχεδόν επίπεδη.. τόσο που το 10% του εδάφους της θα βουλιάξει, αν η στάθμη της θάλασσας ανέβει κατά ένα μέτρο, λόγω κλιματικής αλλαγής. Το νερό, ευλογία και κατάρα.. 
Πάνω στον Τροπικό του Καρκίνου, μοιάζει  μήτρα της Γης; ποτέ το θερμόμετρο δεν έχει δείξει μηδέν βαθμούς ή λιγότερο.. βροχές και πλημμύρες από τους μουσώνες την σαρώνουν. Σε τούτα οφείλονται καταστροφές αλλά και θησαυροί: το μεγαλύτερο δάσος μανγκρόβια στον κόσμο (Σουνταρμπάνς) απέραντες καλλιέργειες τσαγιού, ορυζώνες, εξωτικά φρούτα αλλά και λεοπαρδάλεις κροκόδειλοι, ελέφαντες, πίθηκοι, ελάφια, κόμπρες, δελφίνια, 628 είδη πουλιών και το εθνικό ζώο: η τίγρη της Βεγγάλης.
‘Πλούτος’ του και οι κάτοικοί του: 163 εκατομμύρια, 8η πολυπληθέστερη χώρα του κόσμου (με έκταση μόλις λίγο μεγαλύτερη από την Ελλάδα). Ζεστοί, φιλόξενοι και λάτρεις των.. σέλφις, εργάζονται -συχνά υπό δύσκολες συνθήκες- για μια από τις 11 πλέον αναδυόμενες οικονομίες, που… ντύνει τον πλανήτη (2ος μεγαλύτερος εξαγωγέας ρούχων) και τον προμηθεύει με αγροτικά προϊόντα και ψάρια. Τα τελευταία, τα ψαρεύουν κάποιοι τηρώντας μια παράδοση χιλίων ετών: το ψάρεμα με ενυδρίδες, που σαν.. τσοπανόσκυλα σπρώχνουν ψάρια και γαρίδες στα δίχτυα!
Ο λάτρης της φύσης και της περιπέτειας, εδώ θα νιώσει Ταρζάν και Μόγλης… κι ο εξερευνητής πολιτισμών και τελετουργικών, Ιντιάνα Τζόουνς και Λάρα Κροφτ. Τεμένη, βουδιστικοί και ινδουιστικοί ναοί, πνιγμένοι στη ζούγκλα, με χαρακτηριστικό στοιχείο την τερακότα και επιρροές από άραβες και πέρσες. Το μπάνγκαλοου -το λέει και το όνομά του- γεννήθηκε στην Βεγγάλη.
Εδώ και η μακρύτερη, χωρίς διακοπή, παραλία στον κόσμο. Cox’s Bazar: 125 χλμ. ασημένια αμμουδιά, γλιστρά σαν γοργόνα, στα νερά του Κόλπου της Βεγγάλης. Σερφ στο ηλιοβασίλεμα σαν φλογισμένο όνειρο.. κι αν πας ως το νησάκι Σεν Μάρτινς, θα δεις τις παγόδες της Μιανμάρ, στην απέναντι όχθη και θα αράξεις στην παραλία, όπως οι παλιές ξύλινες βαρκούλες.
Μπαγκλαντές σημαίνει ‘η χώρα των Μπενγκάλι’, από το αρχαίο βασίλειο των Vanga, που με το πέρασμα των αιώνων μετεξελίχθηκε σε πριγκιπάτο, σουλτανάτο, κομμάτι της αυτοκρατορίας των Μογγόλων, πρώτο έδαφος της Βρετανικής Εταιρίας Ανατολικών Ινδιών, ανατολικό Πακιστάν (με τον διαχωρισμό Ινδίας-Πακιστάν το 1947) και αυτόνομο κράτος μόλις το 1971. Πλούσιος και κοσμοπολίτικος εμπορικός κόμβος, με εξαγωγές μουσελίνας, μεταξιού και ζηλευτή ναυπηγική (που αντέγραψαν οι ευρωπαίοι).

περισσότερα

Το ημερολόγιο των Μάγιας και η καταστροφολογία του 2012

Το πρώτο ημερολόγιο των Μάγιας
1 έτος Τσολκίν = 260 ημέρες
Ο θεμέλιος λίθος του κεντροαμερικάνικου ημερολογιακού συστήματος είναι το Τzolkin των 260 ημερών (προφέρεται τσολ-κιν και προέρχεται από τον όρο των Μάγιας chol-qih ή αλλιώς «μέτρημα ημερών»). Αποτελείται από 13 αριθμούς και 20 σύμβολα ημερών. Κάθε σύμβολο έχει ένα αμφίσημο νόημα με πολλά επίπεδα γλωσσικών λογοπαιγνίων και μεταφυσικών αναφορών, τα οποία προσφέρουν μια πλούσια βάση για τους ιερείς των Μάγιας, ώστε να υφαίνουν τις ερμηνείες τους.

Γιατί οι Μάγιας επέλεξαν τον αριθμό 260
1ος  Λόγος : Ανθρώπινοι κύκλοι
Πρώτον, οι χρονομέτρες των Μάγιας (ιερείς που μετρούν τα ημερήσια ζώδια), λένε ότι οι 260 ημέρες βασίζονται στην περίοδο της ανθρώπινης κύησης ( 9 δικοί μας μήνες κύησης  - 40 εβδομάδες από την τελευταία περίοδο χ 7 ημέρες = 280 περίπου. Οι Μάγιας μετρούσαν από την ημέρα που η γυναίκα αντιλαμβανόταν ότι δεν έχει περίοδο, άρα γι’ αυτούς περίπου 260 ημέρες διαρκούσε η περίοδος της κύησης). Έτσι,  οι μαμμές των Μάγιας χρησιμοποιούν τον κύκλο του τσόλκιν για να υπολογίσουν την ημερομηνία γέννησης ενός παιδιού προσθέτοντας 260 ημέρες στην ημέρα κατά την οποία μια γυναίκα αντιλαμβάνεται ότι δεν έχει περίοδο. Αυτό αποκαλύπτει τη λειτουργία του τσόλκιν στον τομέα της ανθρώπινης βιολογίας. Επίσης, δείχνει γιατί τα σημαντικά γεγονότα της ζωής συμβαίνουν συχνά γύρω από τα γενέθλια τσόλκιν.
2ος Λόγος : Γήινοι κύκλοι
Δεύτερον, το διάστημα ανάμεσα στη σπορά και στο θερισμό του καλαμποκιού στη Γουατεμάλα είναι 260 μέρες. Σύμφωνα με το μύθο της δημιουργίας των Μάγιας, οι άνθρωποι φτιάχτηκαν από ζυμάρι καλαμποκιούν  συνεπώς, αυτό είναι μια αντανάκλαση της ανθρώπινης κύησης σε γεωργικό επίπεδο.
3ος Λόγος : Ουράνιοι κύκλοι
Οι Μάγιας θεωρούσαν την Αφροδίτη ως τον σημαντικότερο αστέρα, σύντροφο του Ηλίου. Οι αστρολογικές γνώσεις των Μάγιας ήταν εντυπωσιακές και γνώριζαν  ότι η Αφροδίτη έχει ηλιακή ανατολή ως Αυγερινός (Tσάκ Εκ, Chak Ek’),  και ακρονύκτιο ως Αποσπερίτης (Λαμάτ, Lamat). Το γήινο έτος έχει ακριβή διάρκεια 365.24218408 ημέρες, ενώ το έτος της Αφροδίτης 224.69426222 «γήινες» ημέρες. Κατά συνέπεια, οι δύο πλανήτες θα έπρεπε να βρίσκονται σε σύνοδο (ευθυγράμμιση - και άρα θα φαίνεται στο ίδιο σημείο του ουρανού) κάθε 8 γήινα και κάθε 13 έτη της Αφροδίτης.  Με αστρονομική, όμως, παρατήρηση αποκαλύφθηκε ότι η Αφροδίτη βρίσκεται 0.89906378 της ημέρας εμπρός από το σημείο που ευρίσκεται η Γη στο τέλος της οκταετίας. Έτσι, με τη δική μας διάρκεια του έτους χάνουμε 0,899 Χ 24 ώρες, δηλαδή περίπου 21 ώρες αν (ανά;;) 8 χρόνια που είναι η ευθυγράμμιση. Αυτό μπορεί να φαίνεται απλοϊκό, αλλά αν το δούμε σε κλίμακα για παράδειγμα 100 χρόνων, η απόκλιση θα ήταν  11 ημέρες !! Αυτό για τους Μάγιας ήταν πολύ σημαντικό, μια και ,όπως προαναφέραμε, επρόκειτο για το σημαντικότερο αστέρι τους και βάσει αυτού σχεδίαζαν πολλά. Για παράδειγμα  φοβούνταν ιδιαιτέρως την ηλιακή ανατολή της Αφροδίτης και τη θεωρούσαν εξαιρετικά δυσοίωνη , ενώ  κατά περιπτώσεις σχεδίαζαν πολέμους συμφώνα με τη θέση της ( «πόλεμοι των άστρων» του Τικάλ). Παρακολούθησαν, έτσι, για χρόνια την κίνηση της Αφροδίτης και παρατήρησαν το παραπάνω, ότι δηλαδή η Αφροδίτη στον 14ο κύκλο της, μετά από ακριβώς 8 γήινα χρόνια , δεν ήταν ακριβώς στο σημείο που την περίμεναν. Ήταν λίγο πριν εκεί κατά 0,89906378 της ημέρας. Αυτό δεν τους άρεσε καθόλου, γιατί στερούνταν την αρμονία που ήθελαν. Έτσι, έπρεπε να επινοήσουν μια άλλη διάρκεια του χρόνου με την οποία η παραπάνω απόκλιση της Αφροδίτης θα ήταν σαφώς μικρότερη και θα μπορούσαν να την παρακολουθήσουν καλύτερα.
Με τη διάρκεια του έτους σε  260 ημέρες το παραπάνω πρόβλημα λυνόταν κατά πολύ .
Η απόκλιση με το δικό μας χρόνο είναι 0,89906378 / 8  = 0,1124 ημέρες τον κάθε γήινο χρόνο. Σε 8 δικά μας χρόνια έχουν περάσει 11,23 χρόνια Μάγιας  και ,άρα, η απόκλιση στο χρόνο αυτό είναι 0,89906378/11,23 = 0,0800005424 τον κάθε χρόνο Μάγιας, δηλαδή τον κάθε Τζολκίν.
Έτσι, οι Μάγιας μπορούσαν να παρακολουθήσουν ευκολότερα την απόκλιση της Αφροδίτης. Ήξεραν, δηλαδή, ότι στο τέλος του έτους τους η Αφροδίτη θα βρισκόταν μπροστά 0.08 της ημέρας, δηλαδή 125,2 λεπτά ,που σημαίνουν ακριβώς 1 ώρα, 15 λεπτά και 2 δεύτερα. Εδώ πρέπει να τονίσουμε ότι οι Έλληνες γνώριζαν τις φάσεις της Αφροδίτης και την ονόμαζαν «Φωσφόρο» ή «Εωσφόρο» και «Έσπερο».  Οι ημέρες του Τζολκίν είχαν ονόματα από 1 έως 20 και αρίθμηση από 1 έως 13, τη λεγομένη «δεκατριάδα» (trecena). Συνεπώς, μία ημερομηνία εκφράζεται με τον αριθμό της δεκατριάδας και το όνομα της ημέρας. 
Οι Μάγιας, προκειμένου να αναπτύξουν μακρύτερες χρονικές μονάδες , ανέπτυξαν επίσης ένα χρονομετρικό σύστημα που ονομάζεται «μεγάλη χρονομέτρηση». Αυτό είναι το ημερολόγιο που τοποθετεί το 2012 ως το τέλος ενός τεράστιου χρονικού κύκλου. Οι Μάγιας είχαν γραμμική αντίληψη του χρόνου, δηλαδή μετρούσαν το χρόνο από μια συγκεκριμένη ημερομηνία του παρελθόντος όπως εμείς μετράμε από τη γέννηση του Χριστού, γεγονός το οποίο θέτουμε ως ημερομηνία 0. Για τους Μάγιας η αντίστοιχη ημερομηνία είναι η  11η Αυγούστου του 3114 π.Χ. (του Γρηγοριανού ημερολογίου). Έτσι, οι  Μάγιας μετρούσαν τις ημέρες από την ημερομηνία αυτή και μετά και συνέτασσαν τις ημέρες στις παρακάτω ομάδες:
            1 ημέρα = 1 κιν (ημέρα)
         20 ημέρες = 1 ουϊνάλ (ασαφής μήνας)
       360 ημέρες = 1 τουν (ασαφές έτος)
    7.200 ημέρες = 1 κατούν (19,7 έτη)
144.000 ημέρες = 1 μπακτούν (394,26 έτη)

 

Όλες οι χρονικές μονάδες προκύπτουν από τον πολλαπλασιασμό της προηγουμένης με το 20, καθότι, ως προελέχθη, το σύστημα αριθμήσεως ήταν εικοσαδικό. Έτσι, για παράδειγμα, στη στήλη 29 που βρέθηκε στη Γουατεμάλα και αναφέρει την ημερομηνία στην ανάρρηση του Τικάλ του Μπαλάμ Ατζάου στο θρόνο (Balam Ajaw: Διακοσμημένο Τζάγκουαρ)   αναγράφεται :
Μπακτούν 8 , Κατούν 12μ Τουν 14, Γουινάλ 8 και Κιν 15 , που σημαίνει 3406 έτη μετά , βέβαια, από το μηδέν που είναι το 3114 π.χ ,υπολογισμός που μας φέρνει στο 292 μ.Χ. Έτσι,λοιπόν, καταλαβαίνουμε ότι ο Ατζάου ανέβηκε στο θρόνο του Τικάλ το 292 μ.Χ. Όπως στη χριστιανική χρονολόγηση το έτος 2010 σημαίνει ότι έχουν διαρρεύσει 2010 έτη από τη γέννηση του Χριστού, η ημερομηνία 8. 12. 14. 8. 15 σημαίνει ότι έχουν παρέλθει 3406 έτη από το 3114 π.Χ.
 

  
 

περισσότερα

Μάγιας - Χαρακτηριστικά, τελετές, συνήθειες, πόλεμοι

Εξωτερικά χαρακτηριστικά των Μάγιας και μυστικά «ομορφιάς»
Οι Μάγιας είχαν στραβά πόδια, αφού, όταν ήταν μικροί, οι μανάδες τους τούς κουβαλούσαν καβάλα στο πίσω μέρος του σώματος τους. Καμάρωναν για το γεγονός ότι ήταν αλλήθωροι. Αυτό γινόταν επειδή  οι μητέρες τους, κατά την παιδική τους ηλικία, τους  κρεμούσαν ένα κουρελάκι που έφτανε μέχρι τη μέση των φρυδιών. Καθώς αυτό κουνιόταν, οι μικροί Μάγιας ύψωναν συνέχεια τα μάτια και έτσι κατέληγαν να μένουν αλλήθωροι. Είχαν πλακουτσωτά κεφάλια και μέτωπα, κατόρθωμα και αυτό των μανάδων τους. Μεγάλη τέχνη…! Τέσσερις με πέντε ημέρες μετά τη γέννα τεντώνανε το μωρό σε ένα μικρό κρεβάτι φτιαγμένο από ραβδάκια και εκεί, μπρούμυτα, του βάζανε το κεφάλι ανάμεσα σε δυο σανίδες, τη μια στο ινίο και την άλλη στο μέτωπο πιέζοντάς το πολύ δυνατά. Το είχαν εκεί να υποφέρει για μερικές μέρες, έτσι ώστε να μείνει το κεφάλι πλακουτσωτό, χαρακτηριστικό που είχαν όλοι τους.  Τρυπούσαν επίσης τα αυτιά των παιδιών, όπως έκαναν και οι γονείς τους.
Οι Ινδιάνες του Γιουκατάν δεν καλλωπίζονταν στο πρόσωπο, γιατί το θεωρούσαν ελαφρότητα. Είχαν τη συνήθεια να πριονίζουν τα δόντια τους , ώστε να τους δίνουν πριονωτή μορφή. Αυτήν τη δουλειά την έκαναν γριές, λιμάροντας τα δόντια με πέτρες και νερό. Οι Ινδιάνες τρυπούσαν τις μύτες τους στο τρυφερό κομμάτι που χωρίζει τα ρουθούνια αναμεταξύ τους και έβαζαν στην τρύπα μια κεχριμπαρένια πέτρα ως στολίδι. Στα  παιδιά τρυπούσαν τ’ αυτιά προκειμένου να φοράνε  κρίκους ή τους τα χαράζανε με βαθιές οδοντώσεις όταν τα προόριζαν για θυσίες. Οι άνδρες δεν είχαν γένια, καθώς, όπως έλεγαν, οι μανάδες τούς έκαιγαν το πρόσωπό τους με ζεματιστά πανιά, όταν ήταν παιδιά, ώστε να αποτρέπουν την τριχοφυία. Όλοι οι άντρες χρησιμοποιούσαν καθρέφτες  οι γυναίκες πάλι όχι. Συνήθιζαν, επίσης, να βάφουν το πρόσωπό τους κόκκινο για να δείχνουν πολύ άσχημοι, κάτι , όμως, για το οποίο καμάρωναν. Τους άρεσε να διακοσμούν το κορμί τους με μελάνι και χάραζαν απαλά τις ζωγραφιές πάνω τους, έτσι ώστε με το αίμα να μένουν σημάδια στο κορμί. Συνήθιζαν, μάλιστα, να χλευάζουν όσους δε διακοσμούσαν το κορμί τους.

Βασικές διατροφικές συνήθειες των Μάγιας
Το καλαμπόκι αποτελούσε τη βασική τροφή των Μάγιας. Το έβαζαν από το βράδυ στον ασβέστη μαζί με νερό. Με αυτόν τον τρόπο το πρωί ήταν μαλακό, μισοψημένο και ξεφλουδισμένο. Το άλεθαν και το έτρωγαν. Για τους οδοιπόρους ήταν μοναδική τροφή, γιατί μπορούσε να διατηρηθεί για  μήνες. Κάποιες φορές το  έλιωναν σε κούπα και το έπιναν ή έβγαζαν από αυτό το ζουμί του (γάλα) και το έπηζαν στη φωτιά. Το ρόφημα αυτό το έπιναν ζεστό για πρωινό, ενώ το περίσσευμά του το έπιναν μέσα στην ημέρα αντί για νερό.  Έτρωγαν  φαγητά μαγειρευτά από όσπρια και κρέας άγριων ή οικόσιτων πουλιών.  Αν δεν είχαν, όμως, κρέας έφτιαχναν σάλτσες με πιπέρι και όσπρια. Οι άντρες συνήθιζαν να τρώνε χωριστά από τις γυναίκες.

Διασκέδαση με κρασί και μιμήσεις
Οι ινδιάνοι του Γιουκατάν ήταν πρόσχαροι άνθρωποι. Έπιναν και γλεντούσαν με πολύ κρασί που έφτιαχναν από μέλι, νερό και μια ρίζα δέντρου. Το κρασί αυτό γινόταν πολύ δυνατό. Ο τρόπος επιστροφής των ανδρών στο σπίτι μετά την οινοποσία ήταν ευθύνη των γυναικών. Η διασκέδασή τους είχε πολλά κωμικά στοιχεία και  βασιζόταν κυρίως στη μίμηση. Οι Ισπανοί πολλές φορές πλήρωναν για να παρακολουθήσουν τέτοιες μιμήσεις.
  Οι γιατροί των Μάγιας και τρόποι ίασης
Υπήρχαν χειρουργοί ή για να το πούμε σωστά, μαγγανευτές, οι οποίοι θεράπευαν με βότανα και πολλές δεισιδαιμονίες. Οι γιατροί θεραπεύανε με αφαιμάξεις που γίνονταν στο μέρος που πονούσε ο ασθενής.

Οι Μάγιας ως έμποροι
Το επάγγελμα στο οποίο έκλιναν περισσότερο οι Μάγιας ήταν αυτό του εμπόρου, καθώς μετέφεραν αλάτι, ρουχισμό και σκλάβους στη χώρα του Ουλούα και του Ταμπάσκο  ανταλλάσσοντάς τα με κακάο και πέτρινες χάντρες, που ήταν και το νόμισμά τους. Με αυτές αγόραζαν συνήθως σκλάβους αλλά και άλλες χάντρες, πιο  καλές και φινετσάτες, τις οποίες φορούσαν οι ηγεμόνες ως κοσμήματα στις εορτές.

Προτερήματα των Μάγιας
Οι Ινδιάνοι είχαν την καλή συνήθεια να βοηθιούνται μεταξύ τους σε όλες τις δουλειές. Στον καιρό της σποράς αυτοί που δεν είχαν δικούς τους ανθρώπους για να σπείρουν, μαζεύονταν ανά 20 άτομα περίπου και επιδίδονταν στη δουλειά. Τόσο έντονα συμμετείχαν, που δεν εγκατέλειπαν μέχρι να τελειώσουν. Στις επισκέψεις τους οι Μάγιας πάντα έφεραν μαζί τους δώρο ανάλογο της κοινωνικής τους  θέσης. Ο οικοδεσπότης ανταπέδιδε με άλλο δώρο.  Επίσης, οι Μάγιας ήταν πολύ ανοιχτοχέρηδες και φιλόξενοι. Όποιος έμπαινε στο σπίτι τους έπρεπε να απολαύσει τη φιλοξενία τους, να φάει και να πιει. Και αν δεν είχαν, έψαχναν στη γειτονιά.

Η σημασία του ονόματος
Τα ονόματα των γονέων περνούσαν  πάντα στους γιους και όχι στις κόρες. Τους γιους και τις κόρες τους, τούς αποκαλούσαν με το όνομα του πατέρα και της μητέρας  αυτό του πατέρα ως κύριο και αυτό της μητέρας ως επώνυμο. Έτσι, ο γιος του Τσελ και της Τσαν λεγόταν Νατσαντσέλ, που σημαίνει «ο γιος της τάδε και του δείνα». Αυτός είναι και ο λόγος που οι Ινδιάνοι έλεγαν πως οι συνονόματοι συγγενεύουν και όσοι έφεραν το ίδιο όνομα συμπεριφέρονταν σαν συγγενείς μεταξύ τους. Γι’ αυτό, όταν κάποιος που προερχόταν από άγνωστη φύτρα, βρισκόταν σε ανάγκη, προσέφευγε στο όνομα. Στην περίπτωση αυτή, αν υπήρχε κάποιος που έφερε το ίδιο όνομα με αυτόν, τον καλοδεχόταν και του συμπεριφερόταν με κάθε φιλευσπλαχνία. Τέλος, καμιά γυναίκα και κανένας άνδρας δεν παντρευόταν κάποιον ή κάποια με το ίδιο όνομα, γιατί θεωρούνταν μεγάλη ατίμωση. 

Η ιεραρχία και η πολεμική των Μάγιας
Οι Μάγιας είχανε πάντα δυο αρχηγούς  ένα μόνιμο, που το αξίωμα του ήταν κληρονομικό , και έναν έκτακτο, που τον διάλεγαν κάθε τρία χρόνια με πολλές τελετές για να διοργανώσει τη γιορτή που γιόρταζαν πανηγυρικά το μήνα Παξ, δηλαδή στις δώδεκα Μαΐου. Αυτόν τον αποκαλούσαν Νακόν. Αυτός ήταν επίσης αρχηγός ενός δεύτερου σώματος στρατού. Κατά τη διάρκεια αυτών των τριών χρόνων της θητείας του, ο Νακόν δεν μπορούσε να βρεθεί με γυναίκα ούτε και να φάει κρέας. Έχαιρε μεγάλης εκτίμησης και τρεφόταν με ψαρικά και ιγκουάνας. Δεν επιτρεπόταν να μεθύσει αυτήν την περίοδο. Διατηρούσε τα σκεύη και τα συνεργά του ξεχωριστά στο σπίτι του, δεν τον υπηρετούσε γυναίκα και δεν είχε ιδιαίτερες σχέσεις  με το χωριό. Αφού περνούσαν τα τρία χρόνια, μπορούσε να ζήσει και πάλι όπως πριν. Αυτοί οι δυο αρχηγοί επιλαμβάνονταν τα του πολέμου. Σε κάθε χωριό  υπήρχαν επιλεγμένοι άντρες για οπλίτες που, όποτε υπήρχε ανάγκη ,προστρέχανε με τα όπλα τους. Αυτούς τους ονόμαζαν ολκάνες. Σε περιπτώσεις  μεγάλων εχθροπραξιών, όταν οι οπλίτες αυτοί δεν επαρκούσαν, συνέλεγαν επιπλέον άτομα, τα οποία μοιράζονταν μεταξύ τους οι δυο αρχηγοί. Όλοι μαζί , με οδηγό τους  μια ψηλή σημαία, έβγαιναν σιωπηλά από το χωριό για να ριχτούν στους εχθρούς τους. Οι μάχες γίνονταν  με δυνατές κραυγές και ωμότητα.  
Τελετές - ανθρωποθυσίες
Οι ιερείς ήταν οι τσιλάνες. Το λειτούργημα των ιερέων ήταν να εφαρμόζουν πρακτικά τις γνώσεις τους και να τις μεταδίδουν ,να καταδεικνύουν τα προβλήματα υγείας και τον τρόπο ίασής τους, να κηρύσσουν την έναρξη στις διάφορες εορτές, να κάνουν τις θυσίες και να τελούν τα μυστήρια.  Το λειτούργημα των τσιλάνες ήταν να δίνουν στο λαό τις απαντήσεις σε σχέση με τα δαιμόνια. Ο ιερέας είχε ως βοηθούς του τους τσάσες, τέσσερις γέροντες που εκλέγονταν για το σκοπό αυτό . Οι νακόνες είχαν να κάνουν με δυο λειτουργήματα : το ένα ήταν μόνιμο και ελάχιστα τιμητικό , καθώς ήταν αυτοί που «άνοιγαν» τα στήθη των ατόμων που θυσίαζαν. Το άλλο, πολύ τιμητικό, είχε να κάνει με την εκλογή τους στο αξίωμα του δεύτερου αρχηγού.
Για να προσδώσουν επισημότητα και δέος στις γιορτές τους οι Μάγιας θυσίαζαν aνθρώπους.  Ανθρωποθυσίες γίνονταν επίσης και σε περιπτώσεις συμφορών ή αναποδιών, όπου συνεισφέρανε όλοι προκειμένου να αγοραστούν σκλάβοι. Άλλοτε προσέφεραν από ευσέβεια τα παιδιά τους τα οποία μέχρι την ημέρα της εορτής τα πρόσεχαν πολύ.  Οι ανθρωποθυσίες που περιγράφονται είναι ιδιαιτέρως φρικιαστικές, αφού έκοβαν κομμάτια από το σώμα και τρυπούσαν ή έγδερναν σημεία των θυσιαζομένων. Σε περιπτώσεις μεγάλων κακών έκαναν φοβερότερες θυσίες βγάζοντας την καρδιά του θύματος, αφού προηγουμένως είχαν καλύψει το κεφάλι του και είχαν χρωματίσει το κορμί του γαλάζιο. Ανοίγοντας το αριστερό σημείο του στήθους , του έβγαζαν την καρδιά και έβαφαν με το αίμα της το πρόσωπο του δαιμονίου, ενώ παράλληλα όλοι χόρευαν γύρω από το νεκρό σώμα. Άλλες πηγές αναφέρουν ότι στη συνέχεια  επιδίδοντο και σε κανιβαλισμό.
Πρέπει, όμως, να κατανοήσουμε το λόγο που οι Μάγιας έκαναν ανθρωποθυσίες. Ούτε βάρβαροι ήταν ούτε ανθρώπινο σώμα ήθελαν να τρώνε.  Η τελετουργία ήταν επανάληψη του θείου δράματος. Οι Μάγιας πίστευαν ότι οι δημιουργοί-θεοί της δυναστείας τους κατέστρεψαν τους «πρώτους ανθρώπους» που είχαν πέσει θύματα των αμαρτιών και των ελαττωμάτων τους. Και οι ίδιοι οι θεοί ,όμως, καταστράφηκαν στο καταστροφικό-αναγεννητικό έργο τους. Έτσι, με την τελετή της ανθρωποθυσίας πίστευαν ότι επιστρεφόταν στους ίδιους τους θεούς μέρος του εαυτού τους, πλουτίζονταν και ολοκληρώνονταν , κλείνοντας έτσι τον κύκλο της δημιουργίας τους με την ενσωμάτωση του ύψιστου δημιουργού μέσα στα κτίσματά του την ώρα της δημιουργίας. Πέρα από τις καθιερωμένες ημερομηνίες θυσιών, οι άνθρωποι έπρεπε να πληρώσουν το «χρέος» τους και όποτε ο θεός τους το θύμιζε με συμφορές, γιατί είχαν αμαρτήσει ξανά και δεν είχαν πια άλλη λύση πέρα από τη θέωση. Αυτό ήταν για τους Μάγιας η ανθρωποθυσία : μια δημιουργική καταστροφή. Η κατανάλωση κρέατος ήταν απλώς μια θεοφαγία και όχι ανθρωποφαγία. Όταν  το θύμα στη θυσία ήταν άνθρωπος, αποκτούσε τη μορφή των θεοτήτων. Γι ‘ αυτό και πρόσεχαν ιδιαίτερα τα μικρά παιδιά που έμελλε να θυσιαστούν, καθώς γι’ αυτούς ήταν θεοί. Γι’ αυτόν το λόγο συχνά ήταν τιμή για κάποιον να θυσιαστεί. Υπάρχουν μάλιστα και μαρτυρίες που λένε ότι, όταν έπαιζαν το γνωστό παιχνίδι με την μπάλα , ο νικητής θυσιαζόταν στους θεούς, ενώ σύμφωνα με άλλες μαρτυρίες ήταν τιμή για το νικητή μαχών να θυσιαστεί. Πρέπει, βέβαια, να τονίσουμε ότι στην ουσία οι πηγές μας για τους Μάγιας προέρχονται από  τους Ισπανούς, μια και μας παραδίδονται ελάχιστες πηγές από τους ίδιους τους Μάγιας. Δεν αποκλείεται έτσι να έχουν φτάσει σε εμάς και υπερβολές από τους Ισπανούς, ίσως στην προσπάθειά τους να καλύψουν τις δικές τους ιεροσυλίες και ασέλγειες στους λαούς της αμερικανικής ηπείρου. Εξάλλου, ο Χριστιανισμός και ο θρησκευτικός φανατισμός που ακολούθησε  επέφερε και την ολοκληρωτική καταστροφή της φορητής πολιτιστικής κληρονομιάς των Μάγιας με εξαίρεση τεσσάρων ολιγοσέλιδων κωδίκων, οι οποίοι, άγνωστο πώς, διεσώθησαν. Πρόκειται για τους οι κώδικες της Δρέσδης, της Μαδρίτης, των Παρισίων και του Γκρόλιερ (Grolier). Από τους κώδικες αυτούς προέρχονται οι πληροφορίες περί αστρονομίας και ημερολογίων που μας διασώζονται. Μοναδικές άλλες πηγές αποτελούν το βιβλίο Πόπολ Βου (Popol Vuh: Βιβλίο Συμβουλών) και τα βιβλία Τσιλάμ Μπαλάμ (Chilam Balam: Βιβλίο του Προφήτου Μπαλάμ). Το πρώτο χρονολογείται στη Μετακλασική περίοδο, περιλαμβάνει μυθιστορία της φυλής των Κιτσέ (Quiché) και προέρχεται από τα δυτικά υψίπεδα της Γουατεμάλας.

περισσότερα

Το βιβλίο της ζούγκλας...Ινδία...

Τα Χριστούγεννα του 1865 (στις 30/12), όταν η (σημερινή) Ινδία ήταν μέλος της Βρετανικής αυτοκρατορίας, η οικογένεια Κίπλινγκ που τότε ζούσε στη Βομβάη υποδέχθηκε ένα νέο μέλος στην οικογένεια. Ήταν ο Τζόζεφ Ράντγιαρντ Κίπλινγκ, ένας από τους πιο σπουδαίους Βρετανούς συγγραφείς, ο πρώτος Βρετανός που κέρδισε ποτέ το βραβείο Νόμπελ (1907).
Ο Κίπλινγκ αναδείχθηκε κορυφαία φιγούρα των βρετανικών γραμμάτων, υπηρετώντας πολλά είδη, από το διήγημα και την ποίηση μέχρι την ταξιδιωτική λογοτεχνία. Ένα από τα κορυφαία έργα του είναι το πασίγνωστο Βιβλίο της Ζούγκλας, μία σειρά ιστοριών που δημοσιεύθηκαν πρώτη φορά το 1893: στις ιστορίες αυτές ο Κίπλινγκ δημιούργησε μία μεγάλη σειρά από χαρακτήρες, που όλοι ήταν ζώα της ζούγκλας, που μιλούσαν και εκφράζονταν με ανθρώπινο τρόπο. Ο πιο διάσημος πάντως χαρακτήρας ήταν ένας πραγματικός άνθρωπος, ο Μόγλης, ένα αγόρι που οι λύκοι της ινδικής ζούγκλας βρήκαν ως βρέφος, παρατημένο από τους ανθρώπους, και το ανέθρεψαν σαν δικό τους παιδί. Μέσα από τις ιστορίες αυτές ο Κίπλινγκ προσπάθησε να περάσει ένα σωρό κανόνες και συμβουλές για τις διαπροσωπικές σχέσεις, για την ασφάλεια, για την οικογένεια και την κοινότητα. Ήταν τέτοια η επιτυχία του βιβλίου, που τα Σώματα Προσκόπων υπό τον ίδιο τον Ρόμπερτ Μπέηντεν-Πάουελ, ο ιδρυτής της Παγκόσμιας Οργάνωσης Προσκοπικής Κίνησης, ζήτησε την άδεια από τον Κίπλινγκ ώστε το Βιβλίο της Ζούγκλας να χρησιμοποιείται από τους προσκόπους λόγω του ηθικού του τόνου. Άδεια που φυσικά δόθηκε με χαρά. Αν έχετε μάλιστα διαβάσει το Βιβλίο της Ζούγκλας, θα αναγνωρίσετε πως ο αρχηγός των λύκων, ο Ακέλας, έχει δώσει το όνομά του στον αρχηγό κάθε ομάδας προσκόπων, που ονομάζεται ακριβώς «ακέλας»!

περισσότερα

ΕΝΑ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΟ ΠΑΚΙΣΤΑΝ…

…δεν μοιάζει με κανένα άλλο που ενδεχομένως έχουμε κάνει στη ζωή μας. Η χώρα παρουσιάζει αρκετές ιδιαιτερότητες που πρέπει να λάβουμε υπόψη μας, τόσο όσον αφορά την οργάνωση-προετοιμασία του ταξιδιού, όσο και την πραγματοποίησή του. Το ταξίδι στο Πακιστάν απευθύνεται σε έμπειρους ταξιδιώτες, προετοιμασμένους για μια διαφορετική προσέγγιση στον τόπο και τους ανθρώπους του. Οι οδικές διαδρομές είναι δύσκολες ενώ και η ξενοδοχειακή υποδομή της χώρας είναι χαμηλή, πράγμα που σημαίνει πως η διαμονή γίνεται μεν σε επιλεγμένα καταλύματα, κάποια από τα οποία δε στερούνται ανέσεων, ιδιαίτερα στις κοιλάδες της φυλής των Καλάς. Θυμόμαστε επίσης πως στο ταξίδι μας επισκεπτόμαστε τοπικές φυλές η προσέγγιση των οποίων πρέπει να γίνεται με προσοχή και απόλυτο σεβασμό. Δεν ξεχνάμε ακόμα πως το Πακιστάν είναι μία χώρα απρόβλεπτη, όπου η εκτέλεση του προγράμματος υπόκειται πολλές φορές σε αλλαγές με σκοπό την ασφάλεια των ταξιδιωτών: σε μεγάλο μέρος των διαδρομών η συνοδεία οπλισμένου αστυνομικού (ή στρατιωτικού) τμήματος είναι απαραίτητη, καθώς η πολιτική κατάσταση είναι συχνά τεταμένη. Εφόσον κριθεί απαραίτητο, το πρόγραμμα μπορεί να μεταβληθεί, με γνώμονα την ασφάλεια των ταξιδιωτών.

περισσότερα

Βουδισμός στη Βόρεια Ινδία

Για πάνω από τρεις χιλιετίες η Ινδία υπήρξε κοιτίδα και σταυροδρόμι πολλών σημαντικών πολιτισμών και θρησκειών. Μεταξύ αυτών των θρησκειών είναι και ο Βουδισμός, ο οποίος γεννήθηκε στη βόρεια Ινδία (στο σημερινό Νεπάλ), και τις τελευταίες δεκαετίες έχει εξαπλωθεί σε όλο τον κόσμο. Εξαιτίας της εισβολής των κινέζων στο Θιβέτ τη δεκαετία του 1950, χιλιάδες δάσκαλοι του Βουδισμού έχουν βρει καταφύγιο σε πιο φιλικούς τόπους, έτσι ο Βουδισμός έχει εξαπλωθεί σήμερα σε όλες τις ηπείρους.
Ο Βούδας άρχισε να διδάσκει τα πλήθη τον 6ο αιώνα π.Χ. από το αρχαίο βασίλειο της Μαγκάντα. Ανάμεσα στους μαθητές του Βούδα συγκαταλέγονταν βασιλιάδες και αυτοκράτορες, πολλοί από τους οποίους φρόντισαν να εξαπλωθεί το καινούριο φιλοσοφικό ρεύμα σε όλη την Ινδία. Χάρη σε αυτούς τους υποστηρικτές του Βουδισμού, ανεγέρθηκαν μοναδικοί ναοί και μοναστήρια σε όλη την ινδική επικράτεια, πολλά από τα οποία διατηρούν την ιερότητά τους ακόμα και σήμερα, παρά τις καταστροφές που υπέστησαν από επιδρομές μουσουλμάνων ανά τους αιώνες. Στις μέρες μας, χάρη πλέον στην ευκολία των μετακινήσεων, συρρέουν χιλιάδες πιστοί από όλο τον κόσμο στη βόρεια Ινδία για να προσκυνήσουν στους ιστορικούς τόπους, όπως στη Μποντγκάγια, το Σαρνάτ, την Κουσιναγκάρα, τη Ναλάντα και πολλούς άλλους, όπου περπάτησε, έζησε και δίδαξε ο Βούδας.

περισσότερα

Γιορτές Χέμις - Λαντάκ, Ινδία

Κάθε χρόνο, την 10η ημέρα του Τσε-Λου, του σεληνιακού μήνα του Θιβετιανού ημερολογίου, η πολιτεία του Λαντάκ βάζει τα καλά της για να γιορτάσει με τις γιορτές Χέμις. Είναι μία διήμερη φιέστα που τιμά τη γέννηση του Γκουρού Παντμασαμπχάβα, και φιλοξενείται στο μοναστήρι Χέμις, που για αυτές τις δύο ημέρες φορά τα πιο φανταχτερά του χρώματα, και μαζί του οι κάτοικοι της ευρύτερης περιοχής που
συγκεντρώνονται εδώ με τις πιο λαμπερές τους φορεσιές. Είναι άλλωστε η μεγαλύτερη βουδιστική γιορτή του Λαντάκ και δεν πρέπει να περάσει απαρατήρητη. Οι χοροί γύρω από τον κεντρικό ιστό με τη σημαία, τα τύμπανα και τα κύμβαλα ξεσηκώνουν την (καθόλη τη διάρκεια του υπόλοιπου έτους) ερημική τοποθεσία…
Κεντρικό ρόλο στη γιορτή διαδραματίζουν οι χοροί με τις μάσκες, «ο χορός Τσαμ», όπως λέγεται, που αναπαριστά τον θρίαμβο του καλού πάνω στο κακό. Αποτελούν μάλλον την κορύφωση της γιορτής, που παράλληλα συνοδεύονται από ιερά δρώμενα που κρατούν σταθερά την προσήλωση των παρευρισκόμενων θεατών.
Το τέλος της γιορτής σηματοδοτείται από τη στιγμή όπου καταστρέφεται το άγαλμα που αντιπροσωπεύει τις κακές δυνάμεις, με τα κομμάτια του να πετιούνται στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα, με τη λειτουργία των ιερέων να φέρνει τον εξαγνισμό της ψυχής μετά τον θάνατο.

περισσότερα

Γέλοουστοουν, το πρώτο εθνικό πάρκο στον κόσμο, ΗΠΑ

Αν θεωρούσατε ότι η Ισλανδία διαθέτει τους πιο διάσημους και ψηλούς θερμοπίδακες στον κόσμο, τότε η επίσκεψη στην καρδιά των Βραχωδών Ορέων θα σας προβληματίσει...
Το Γέλοουστοουν, που άνοιξε τις πύλες του το 1872, με νομοθετική πράξη του τότε προέδρου Ulysses S. Grant, φιλοξενεί περίπου 10.000 γεωθερμικά θαύματα, 300 από τους 500 θερμοπίδακες που υπάρχουν σε όλη τη γη και την Μεγάλη Πρισματική Θερμή Πηγή με τα εξωπραγματικά χρώματα (φωτό).
Εδώ το θέαμα είναι μεγαλειώδες. Οι θερμοπίδακες εκρήγνυνται ανά τακτά χρονικά διαστήματα, με απίστευτη πίεση και σε τεράστιο ύψος, κάνοντας τους επισκέπτες να ξεσπούν σε χειροκροτήματα.
Όλοι αυτοί οι θερμοπίδακες αντλούν ενέργεια από ένα υπερηφαίστειο που κρύβεται κάτω από την επιφάνεια και εξερράγη για τελευταία φορά πριν από 600.000 χρόνια.
Το Γέλοουστοουν αποτελεί επίσης, ιδανικό καταφύγιο για τεράστιες αρκούδες γκρίζλι, βίσωνες, άλκες, λύκους, εκατοντάδες είδη θηλαστικών και πτηνών. Απλωμένο σε μια έκταση 9.000 τετραγωνικών μέτρων, γεμάτο από λίμνες, ποτάμια, καταρράκτες, φαράγγια και αιώνια χιονισμένες οροσειρές, διεκδικεί επάξια μία από τις πρώτες θέσεις ανάμεσα στα μεγαλύτερα φυσικά θαύματα των Ηνωμένων Πολιτειών.

περισσότερα

Κέιπ Τάουν, ένα ταξίδι φετίχ!

Σύμφωνα με τους New York Times είναι ο Νο 1 ταξιδιωτικός προορισμός παγκοσμίως τον οποίο πρέπει να επισκεφθείς. Και όχι άδικα. Το Κέιπ Τάουν είναι μια πανέμορφη πόλη, χτισμένη πάνω στη θάλασσα, με εντυπωσιακή φύση και με πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία. Επίσης φημίζεται για την καταπληκτική κουζίνα της (ψάρια, ψητά κρεατικά, λαχταριστά φρούτα και λαχανικά), για το κρασί της (οι αμπελώνες στη γύρω περιοχή είναι περίφημοι και οι τιμές πολύ λογικές) και για τη διασκέδαση πρωί, μεσημέρι, βράδυ. Ο κόσμος είναι κεφάτος και πολύ ευχάριστος, ίσως σ’ αυτό βοηθάει και το εξαιρετικό κλίμα.
Ας πούμε όμως λίγα λόγια για το μοναδικό αυτό ακρωτήρι της Νοτιονατολικής Αφρικής. Κατ’ αρχάς είναι η πρώτη πόλη που καταλήφθηκε από αποίκους κάτω από τη Σαχάρα. Ιδρύθηκε από τους Ολλανδούς το 1652 ως σταθμός ανεφοδιασμού για τα πλοία τους που μετέβαιναν στην Ανατολική Αφρική, τις Ινδίες και την Άπω Ανατολή. Ο πρώτος Ευρωπαίος που πάτησε το πόδι του εκεί, ο ολλανδός Γιαν βαν Ρίμπεκ, ήταν υπάλληλος της Εταιρείας των Ηνωμένων Ανατολικών Ινδιών και με την ίδρυση της πόλης έγινε και ο κυβερνήτης της. Η ανέγερση των πρώτων κτιρίων (πολλά από τα οποία υπάρχουν ακόμη) υπήρξε δύσκολη υπόθεση, διότι δεν υπήρχαν εργατικά χέρια. Η περιοχή ήταν ακατοίκητη. Έτσι μεταφέρθηκαν σκλάβοι από την Ινδονησία και τη Μαδαγασκάρη. Αρχικώς η πόλη προοριζόταν να λειτουργήσει ως ένα απλό λιμάνι. Ωστόσο λόγω της τοποθεσίας, του ευχάριστου κλίματος και της εύφορης φύσης αναπτύχθηκε και έγινε η μεγαλύτερη στη Νότια Αφρική μέχρι τη δημιουργία του Γιοχάνεσμπουργκ και του Ντέρμπαν.
Το Κέιπ Τάουν πέρα από την εκπληκτική χλωρίδα και πανίδα φημίζεται και για δύο μοναδικά γεωγραφικά χαρακτηριστικά: το Τραπεζοειδές Όρος που δεσπόζει πάνω από την πόλη (ανεβαίνεις με τελεφερίκ), και το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας, περί τα 30 χιλιόμετρα νότια. Εξαιτίας και αυτών των χαρακτηριστικών έγινε τελικά ο δημοφιλέστερος τουριστικός προορισμός στη Νότια Αφρική.
Κατά τα άλλα η πόλη διαθέτει πολλούς σημαντικούς ιστορικούς χώρους και μουσεία που σχετίζονται τόσο με την Αφρική όσο και με την αποικιοκρατία. Κομβικό σημείο είναι το λιμάνι, αλλά και το εξαιρετικό ενυδρείο «Των Δύο Ωκεανών» (Ατλαντικός, Ινδικός). Επίσης έχει απίθανες, ατελείωτες παραλίες, ειδικά από την πλευρά του Ατλαντικού. Σε ειδικές θαλάσσιες εκδρομές μπορεί κανείς να δει φώκιες, πιγκουίνους, φάλαινες, δελφίνια και καρχαρίες. Εννοείται ότι «παίζει» και το σαφάρι στα τεράστια πάρκα όπου προστατεύονται τα άγρια ζώα. Όταν λέμε σαφάρι δεν εννοούμε κυνήγι φυσικά… Εννοούμε βόλτα για να δεις από ασφαλή απόσταση την αληθινή άγρια ζωή.
Όμως η αγριότητα δεν είναι τελικά μονοπώλιο της φύσης. Το Νο 1 σύμβολο της μαύρης ιστορίας του απαρτχάιντ στη Νότια Αφρική βρίσκεται στο Κέιπ Τάουν μπροστά στα μάτια μας: η φυλακή του Νέλσον Μαντέλα, σήμερα είναι μουσείο. Και πριν γίνει φυλακή ήταν το κτίσμα όπου πραγματοποιούνταν το σκλαβοπάζαρο…

περισσότερα

Καταρράκτες Βικτώρια, «Ο καπνός που βροντά»!

Βρίσκονται στα σύνορα μεταξύ Ζάμπια και Ζιμπάμπουε και έχουν δύο ονομασίες. Η πρώτη, η αποικιοκρατική, δόθηκε προς τιμήν της βρετανής βασίλισσας… από τον βρετανό εξερευνητή που τους ανακάλυψε, τον ο Ντέιβιντ Λίβινγκστον, το 1855. Η δεύτερη, δηλαδή «Ο καπνός που βροντά», είναι η τοπική ονομασία των ιθαγενών φυλών και μάλλον περιγράφει άρτια την εικόνα και τον ήχο αυτού του φυσικού θαύματος.
Οι Καταρράκτες Βικτώρια δημιουργούνται από τον ποταμό Ζαμβέζη και είναι οι μεγαλύτεροι της Γης (1908 μέτρα μήκος). Έχουν μέγιστο ύψος 108 μέτρα και όγκο νερού κατά μέσο όρο 1088 κυβικά μέτρα ανά δευτερόλεπτο. Το χάσμα στο οποίο πέφτουν ονομάζεται Πρώτο Φαράγγι. Ακολουθούν άλλα επτά με μέγιστο ύψος 120 μέτρα. Πριν από το Πρώτο Φαράγγι στον Ζαμβέζη σχηματίζονται δύο νησιά, εμφανή ακόμα και με πλήρη πλημμύρα: το Μποαρούκα στη δυτική όχθη και το Λίβινγκστον στη μέση. Τα κύρια ρεύματα του καταρράκτη είναι τέσσερα και ονομάζονται: «Καταρράκτες του Διαβόλου» ή «Νερό που Πηδά», «Κύριοι Καταρράκτες» , «Καταρράκτες του Ουράνιου Τόξου» και «Ανατολικός Καταρράκτης». Το ύψος του σύννεφου που σηκώνεται από την πτώση των νερών ανέρχεται στα 400 μέτρα και είναι ορατό από απόσταση 50 χιλιομέτρων.
Στην περιοχή γύρω από τους καταρράκτες, έχουν ανακαλυφθεί ευρήματα από την προϊστορική εποχή, που φτάνουν μέχρι και τον Χόμο Χάμπιλις. Γύρω στο 1900, η αποικιοκρατική Βρετανική Εταιρεία Νοτίου Αφρικής αγόρασε μεταλλευτικά δικαιώματα στην περιοχή και έτσι εγκαταστάθηκαν εκεί οι πρώτοι Ευρωπαίοι. Το 1905 κατασκευάστηκε η γέφυρα στο Δεύτερο Φαράγγι οπότε οι καταρράκτες απέκτησαν φήμη ως αξιοθέατο και η πόλη Βικτώρια έγινε σύντομα τουριστικό κέντρο. Η κίνηση κόπασε για περίπου 20 χρόνια μεταξύ 1960-80 εξαιτίας του πολέμου για την ανεξαρτησία της Ζιμπάμπουε και μετά επανήλθε δριμύτερη. Το 1989 οι Καταρράκτες Βικτώρια καταχωρίσθηκαν ως μνημείο της UNESCO.

περισσότερα

Φυλές Ασάντι, Γκάνα

Οι Ασάντι είναι μία από τις πιο περήφανες πολεμικές φυλές της Δυτικής Αφρικής. Ζουν στην κεντρική Γκάνα, περίπου 300 χιλιόμετρα μακριά από την ακτή και αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας της.
Οι Ασάντι ζουν σε μια μεγάλη οικογένεια. Γι΄ αυτούς η έννοια οικογένεια είναι ότι πιο σημαντικό. Η οικογένεια ζει σε διάφορα σπίτια και καλύβες που δημιουργούνται γύρω από μια αυλή. Ο επικεφαλής του νοικοκυριού είναι συνήθως ο μεγαλύτερος αδελφός που ζει εκεί και έχει επιλεγεί από τους ηλικιωμένους. Ονομάζεται "Πατέρας του Σπιτιού" και οι εντολές του τηρούνται από όλους. Τα αγόρια εκπαιδεύονται από τους πατέρες τους από την ηλικία των οκτώ με εννέα χρόνων και μαθαίνουν να χρησιμοποιούν τα τύμπανα, μια παράδοση της φυλής τους που χρησιμεύει κυρίως για τελετουργικούς σκοπούς. Τα κορίτσια διδάσκονται το μαγείρεμα και τις δουλειές του σπιτιού από τις μητέρες τους. Επίσης απασχολούνται και σε έργα που θεωρούνται αναγκαία στοιχεία για την ομάδα, όπως η μεταφορά του νερού.
Ο γάμος είναι πολύ σημαντικός θεσμός για την κοινωνία των Ασάντι και η πολυγαμία θεωρείται αποδεκτή γι’ αυτούς. Οι άνδρες μπορούν, σε περισσότερες από μία γυναίκες, να εκφράσουν την προθυμία και επιθυμία τους για την ύπαρξη και δημιουργία μιας μεγάλη οικογένειας.
Οι γυναίκες στον πολιτισμό των Ασάντι, δεν έχουν το δικαίωμα να παντρευτούν χωρίς τη συγκατάθεση των γονέων τους και ο βασικός τους ρόλος είναι να φέρουν στον κόσμο παιδιά.
Το διαζύγιο είναι πολύ σπάνιο στην κοινωνία των Ασάντι και είναι καθήκον των γονέων και των δύο πλευρών η διατήρηση και η συνέχεια ενός γάμου.
Στο τελετουργικό της κηδείας όλοι όσοι παρευρίσκονται πρέπει να φορούν τα πιο εντυπωσιακά ρούχα και αξεσουάρ τους για να τιμήσουν τον νεκρό.
Η κυβέρνηση των Ασάντι έχει το σχήμα της πυραμίδας. Υπάρχει ένας βασιλιάς ο οποίος είναι ο επικεφαλής της Συμμαχίας του Συμβουλίου των Ασάντι, μιας ομάδας δημιουργημένης από υψίστης σπουδαιότητας αρχηγούς. Επίσης, υπάρχει το Περιφερειακού Συμβουλίου των Γερόντων.

Η θρησκεία των Ασάντι, είναι ένα μείγμα από πνευματικές και υπερφυσικές δυνάμεις. Πιστεύουν ότι τα φυτά, τα ζώα και τα δέντρα έχουν ψυχή. Επίσης πιστεύουν στις νεράιδες, στις μάγισσες και στα τέρατα των δασών. Υπάρχει μια ποικιλία θρησκευτικών πεποιθήσεων που αφορούν τους προγόνους και τους Μεγάλους Θεούς.
Ο σημαντικότερος θεός της μυθολογίας των Ασάντι είναι ο Νυάμε, ο παντογνώστης και πανίσχυρος θεός ουρανός. Η σύζυγός του είναι η Ασάσε Γιά η οποία εκπροσωπεί τη μητέρα-θεά της γονιμότητας. Σημαντικότεροι γιοι τους, είναι ο Μπία και ο Τάνο, οι οποίοι δεν είναι οι μοναδικοί γιοι του Νυάμε. Από τους πολλούς γιους του, ο καθένας είχε μια ξεχωριστή ιδιότητα. Κάποιος απ’ αυτούς έφερνε τη βροχή ενώ κάποιος άλλος τον ήλιο. Η λατρεία του Νυάμε ήταν αποκλειστικό προνόμιο των φυλετικών βασιλιάδων, ενώ ο απλός λαός επιτρεπόταν να λατρεύει μόνο τους γιους του. Ο Τάνο είναι ένας από τους πιο σημαντικούς θεούς των Ασάντι, ενώ όλοι οι άλλοι θεοί, ειδικά οι ποτάμιοι, θεωρούνται παιδιά του Τάνο. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο οι Ασάντι, πιστεύουν ότι οι θεοί τους, είναι εγγόνια του μεγάλου Νυάμε και λειτουργούν ως αγγελιαφόροι ανάμεσα στους ανθρώπους και το Θεό. Ο Ανάνσι (Αράχνη) είναι ένας πολιτισμικός ήρωας, που αν και δεν παίζει σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της μυθολογίας των Ασάντι, εντούτοις είναι κεντρικό πρόσωπο στους λαϊκούς μύθους τους, όπου απεικονίζεται ως κατεργάρης!
Οι Ασάντι ασχολούνται με ένα ευρύ φάσμα τεχνών. Υφαίνουν υφάσματα από βαμβάκι και μετάξι που χρησιμοποιούνται για ενδύματα. Οι γυναίκες μπορούν να επιλέξουν το βαμβάκι ή τα άλλα νήματα, αλλά μόνο οι άνδρες μπορούν να υφάνουν. Οι Ασάντι φημίζονται μεταξύ άλλων για την ξυλογλυπτική τους τέχνη, αλλά και ως κατασκευαστές μασκών και ειδωλίων. Η αγγειοπλαστική είναι μια δεξιότητα που διδάσκεται από τη μητέρα στην κόρη. Η διαδικασία για την δημιουργία κεραμικών, περνάει από πολλές φάσεις, όμως υπάρχουν και πολλά διαθέσιμα χρώματα πηλού για ποικιλία δημιουργιών.

περισσότερα

Βουντού

Το Βουντού ή Βοντούν είναι μια μορφή αφροαμερικανικής λατρείας που αναπτύχθηκε στο Μπενίν και διαπότισε το Τόγκο, τη Νιγηρία και την Γκάνα πριν μεταφυτευτεί στο Νέο Κόσμο, μέσω των Μαύρων σκλάβων που μεταφέρονταν βίαια από την Αφρική σε νησιά της Καραϊβικής και κυρίως στην Αϊτή.
Απογυμνωμένοι στη φρίκη και στην απάνθρωπη μοναξιά της δουλείας, το μόνο πράγμα που συνέδεε τους ξεριζωμένους δεσμώτες με τον τόπο και το παρελθόν τους ήταν το να μένουν γαντζωμένοι, παρά το συστηματικό διωγμό, στα πιστεύω τους.
Από το 17ο αιώνα δοξασίες, κοσμοθεωρίες και τελετουργικές πρακτικές που σχετίζονταν με την πίστη στα πνεύματα είχαν ήδη εξαπλωθεί στο Νέο Κόσμο.
Το βουντού είναι ένα περίπλοκο δόγμα, οι τελετουργίες και οι δοξασίες του οποίου στα μάτια των Δυτικών έχουν αποκτήσει καταχθόνιους συμβολισμούς. 
Οι ακόλουθοι του Βουντού πιστεύουν σε ένα πάνθεο θεοτήτων το οποίο αποκαλούν Λόα (Lwa). Οι θεότητες αυτές είναι κατώτερες του μοναδικού Θεού (Bondyè). Ο Θεός δεν παρεμβαίνει στις ανθρώπινες σχέσεις και αυτός είναι ο λόγος που οι πιστοί δεν επικαλούνται το Θεό στις τελετές τους, αλλά τα πνεύματα Λόα.
Αυτό το θρησκευτικό σύμπλεγμα πιο πολύ χαρακτηρίζεται ως ένα σύμπλεγμα μονοθεϊστικών πρακτικών παρά σαν μία πολυθεϊστική θρησκεία.
Για να το κατανοήσει κανείς θα πρέπει να απεμπολήσει τις προκαταλήψεις.
Δαιμονοποιημένο από το αμερικανικό σινεμά τη δεκαετία του '30, θύμα της εικόνας των θυσιών του και της τελετουργικής του έκστασης, το βουντού ανέκαθεν ταυτιζόταν με τη μαύρη μαγεία.
Παρά τις δοξασίες περί του αντιθέτου, το βουντού δεν υπηρετεί το κακό, δεν έχει καμία σχέση με τη μαγεία, αντιπροσωπεύει την ειρήνη, την αγάπη και τη σύμπνοια.
Η χρήση αλκοόλ και η μετάβαση των πιστών σε έκσταση μέσω ρυθμικών κινήσεων και μουσικής, η ανάδειξη της γυναικείας φιγούρας στις τελετουργίες σε κορυφαίο παράγοντα, οι μάσκες των θεοτήτων, η μαζική μέθεξη, η αυθυποβολή, η επαναλαμβανόμενη χορευτική κίνηση και το αίμα του θυσιαζόμενου ζώου, είναι μερικά από τα χαρακτηριστικά των τελετουργιών βουντού.
Και όλα αυτά με σκοπό την εξύμνηση των θεοτήτων, τον εξευμενισμό των ανθρώπων που προσεύχονται μέσα από την έκσταση, αλλά και για να απαλύνουν τον πόνο των ανθρώπων, να φέρουν βροχή για τη σοδειά, υγεία για τους αρρώστους.
Το βουντού ακολουθείται σήμερα από περισσότερα από 40 εκατομμύρια ανθρώπους σε όλον τον κόσμο.
Συνυφασμένο με την παραδοσιακή ζωή των κατοίκων του Μπενίν, αναγνωρίστηκε το 1996 ως επίσημη θρησκεία του κράτους.
Εξασκείται επίσης στη Δομινικανική Δημοκρατία, στη Γκάνα και σε μεγάλες πόλεις του Αμερικανικού Νότου, όπως στη Νέα Ορλεάνη, ενώ από το 2003 θεωρείται ως επίσημη θρησκεία της Αϊτής.

περισσότερα

ΔΟΥΛΕΜΠΟΡΙΟ

Η εξερεύνηση των ακτών της Αφρικής και του εσωτερικού της βορείου και της νοτίου Αφρικής το 15ο αιώνα, καθώς και η ανακάλυψη της Αμερικανικής ηπείρου από τους Ευρωπαίους, έδωσαν νέα ώθηση στο πλέον ζοφερό κεφάλαιο της ανθρώπινης ιστορίας: στη σκλαβιά, που ναι μεν μέχρι τότε υπήρχε, έκτοτε όμως… άνθισε.
Από τις αρχές του 16ου ως το τέλος του 19ου αιώνα πολλά εκατομμύρια Αφρικανών πέρασαν τον ωκεανό.
Οι ιθαγενείς και οι μαύροι σκλάβοι, που άρπαζαν οι έμποροι από την Αφρική και τους μετέφεραν κάτω από άθλιες συνθήκες στην Αμερική όπου τους πουλούσαν σε μεγαλοϊδιοκτήτες για να τους εκμεταλλευτούν στην καλλιέργεια του βαμβακιού, ήταν το καύσιμο που έδινε κίνηση στο παραγωγικό σύστημα. Η φυσική δύναμη των Αφρικανών και η ευάλωτη στους επιθετικούς ξένους δομή των κοινωνιών τους, καθιστούσαν τους κατοίκους της Μαύρης ηπείρου ελκυστική λεία για τους γειτονικούς λαούς.
Μέσα στο 16ο αιώνα τα πορτογαλικά καράβια μετέφεραν στο Νέο Κόσμο πάνω από 125.000 Αφρικανούς (Γιορούμπα από τη Νιγηρία, Μπαντού ή Κόνγκος από το σημερινό Κονγκό, τη Μοζαμβίκη και την Αγκόλα, Αμπακουά από τη Νιγηρία, Αραρά από το Μπενίν - τέως βασίλειο της Δαχομέης κλπ.). Οι Βραζιλιάνικες φυτείες καφέ, οι φυτείες ζάχαρης στην Καραϊβική και τα ορυχεία της Αργεντινής δέχθηκαν χιλιάδες σκλάβους.
Στις αρχές του 17ου αιώνα οι Ισπανικές αρμάδες μετέφεραν δεκάδες χιλιάδες Μαύρους στην Αμερική, αλλά ήρθε n σειρά των Ολλανδών να κυριαρχήσουν στο δουλεμπόριο.
Η οικονομική αποδοτικότητα του δουλεμπορίου στους Πορτογάλους και Ισπανούς γρήγορα υποκίνησε τη διάθεση για ανταγωνισμό και από άλλα Ευρωπαϊκά κράτη (Ολλανδία, Γαλλία, Αγγλία). Με την επικράτηση των Άγγλων αποικιοκρατών στα τέλη του 17ου αιώνα, το Αγγλικό θαλάσσιο εμπόριο σχεδόν μονοπώλησε τη διακίνηση των Μαύρων στην Αμερικανική ήπειρο.
Οι Άγγλοι ανέπτυξαν το δουλεμπόριο, υιοθετώντας μεθόδους εξαιρετικά αποτελεσματικές. Επινόησαν μια τριγωνική διακίνηση με κορυφές του τριγώνου την Αγγλία, την Αφρική και την Αμερική. Τα πλοία γέμιζαν τα αμπάρια τους από τα λιμάνια της Αγγλίας (κυρίως το Λίβερπουλ) με όπλα, υφάσματα, χάντρες και ψεύτικα κοσμήματα με τα οποία πλήρωναν το ανθρώπινο εμπόρευμα της Αφρικής. Οι κάσικοι της Αφρικής δέχονταν τα εμπορεύματα της Βρετανικής βιομηχανίας και παραχωρούσαν τα φορτία των σκλάβων στους δουλεμπόρους, εξασφαλίζοντας τα όπλα για να οργανώνουν νέα ανθρωποκυνηγητά μέσα στα χωριά.  Όσοι επιζούσαν από την πείνα, τις αρρώστιες και το τσουβάλιασμα της μεταφοράς, εκθέτονταν στην κεντρική πλατεία των αποικιών για να πουληθούν. Τα πλοία ξαναγύριζαν στην Αγγλία φορτωμένα με τροπικά προϊόντα των φυτειών της Αμερικής: ζάχαρη, βαμβάκι, καφέ και κακάο.
Ο απολογισμός του Διατλαντικού Εμπορίου Σκλάβων, υπήρξε τραγικός. Υπολογίζεται ότι από το 1520 ως το 1860, μεταφέρθηκαν ως σκλάβοι 11 με 12 εκατομμύρια άντρες, γυναίκες και παιδιά από την Αφρική.
Αναρίθμητοι Αφρικανοί πέθαναν στη μεταφορά, θύματα επιδημιών ή υποσιτισμού και αρκετοί αυτοκτονούσαν. Οι σκλάβοι στοιβάζονταν σαν δέματα. Τα πλοία που μετέφεραν σκλάβους ξεχώριζαν από τη μυρωδιά τους. Οι μεταδοτικές ασθένειες και οι ξαφνικοί θάνατοι μπορούσαν να ανατρέψουν τις οικονομικές προσδοκίες του επιχειρηματία-εμπόρου, που πολλές φορές ήταν ο ίδιος ο πλοίαρχος. Για το λόγο αυτό πολλοί πλοίαρχοι φόρτωναν επιπλέον αριθμό σκλάβων, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις πιθανές αβαρίες του ταξιδιού.
Το βουντού στην Αϊτή, το καντομπλέ στη Βραζιλία, η σαντερία στην Κούβα και το σάνγκο στο Τρινιδάδ δεν είναι παρά όψεις της παλιάς θρησκείας της φυλής των Γιορούμπα που μεταφέρθηκαν από τους δουλέμπορους ως σκλάβοι στις ακτές της Καραϊβικής.

περισσότερα

Το βύθισμα του Ντανακίλ, Αιθιοπία

Είναι το πιο θερμό μέρος στον πλανήτη, μία καυτή έρημος από θείο, ψαμμίτη και ασβεστόλιθο, που η ζωή δεν είναι πάντα ευπρόσδεκτη. Το Βύθισμα του Ντανακίλ θεωρείται από τις πιο αφιλόξενες εκτάσεις στον κόσμο: εδώ μετρώνται οι υψηλότερες θερμοκρασίες στον πλανήτη με τον υδράργυρο να ξεπερνά τους 50ο C την ημέρα, κι αυτό σε μία έκταση που φτάνει περίπου τα 100.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα, περίπου στο μέγεθος της Κούβας ή της Ισλανδίας. Η ζέστη είναι τέτοια που ο μοναδικός ποταμός της περιοχής, ο Αβάς, δεν καταφέρνει ποτέ να εκβάλλει στη θάλασσα, καθώς στεγνώνει σταδιακά περνώντας μέσα από μια σειρά από αλμυρές λίμνες, χωρίς ποτέ να φτάσει στον ωκεανό.
Είναι παράλληλα και από τις περιοχές με το χαμηλότερο υψόμετρο, καθώς κατά τόπους το έδαφος φτάνει και τα 116 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Αυτός ο τόσο ιδιαίτερος κόσμος είναι δημιούργημα διαρκούς ηφαιστειακής και τεκτονικής δραστηριότητας. Εδώ στη βορειοανατολική Αφρική συναντώνται τρεις τεκτονικές πλάκες, η αφρικανική και η αραβική κατά κύριο λόγο, που αμφότερες δέχονται την πίεση της ευρασιατικής από τον βορρά. Σ’ αυτή τη δραστηριότητα οφείλεται η ασυνεχής διάβρωση των εδαφών που καθιστά τόσο δύσκολη, έως αδύνατη, τη διαβίωση σ’ αυτή τη γωνιά του πλανήτη. Η ηφαιστειακή δράση είναι αδιάκοπη, σχηματίζοντας στο πέρασμα του χρόνου και μία σειρά από λίμνες από ροές λάβας. Κάποιες από αυτές, όπως η λίμνη Αφρέρα, έχουν αποθέσεις αλατιού στις όχθες τους, στοιχείο που αποτελεί τη μοναδική επαγγελματική δραστηριότητα για τους μόνους (και εξαιρετικά τολμηρούς) κατοίκους της περιοχής, τη φυλή Αφάρ. Αυτό το αλάτι συλλέγεται προσεκτικά, και με καραβάνια μεταφέρεται σε κοντινές αγορές προς πώληση.

Στο Ντανακίλ εντοπίζεται και η μοναδική πραγματική λίμνη λάβας στον κόσμο, στο ενεργό ηφαίστειο Έρτα Άλε, ένα εντυπωσιακό υπερθέαμα που όσο συγκλονιστικό ακούγεται, άλλο τόσο είναι και στην πραγματικότητα.

Σε ένα τόσο αφιλόξενο τόπο η ζωή δεν είναι καθόλου μα καθόλου εύκολη. Κι όμως, εκεί που για εμάς μπορεί να φαίνεται μία κόλαση, για τους επιστήμονες είναι ένας σωστός παράδεισος: έρχονται εδώ για προσομοιώσεις της ζωής στον πλανήτη Άρη, για να κατανοήσουν πώς ζουν και αντιδρούν μικροοργανισμοί αστροβιολογικού ενδιαφέροντος και να βρουν απαντήσεις σε ερωτήματα που δεν μπορεί κανένα εργαστήριο να δώσει.

Για το τέλος, κρατήστε κάτι ακόμα: καθώς τίποτα σ’ αυτόν τον κόσμο δεν είναι παντοτινό, η τεκτονική δραστηριότητα στην Αφρική συνεχίζεται αδιάκοπη, και επιστήμονες σημειώνουν πως η αφρικανική ήπειρος σιγά-σιγά σπάει στα δύο, με ένα ρυθμό εξαιρετικά αργό για τα ανθρώπινα δεδομένα, αλλά μάλλον ασυνήθιστα γρήγορο για τα δεδομένα του πλανήτη μας. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, κάποια στιγμή στο (όχι ανθρώπινα άμεσο) μέλλον, η Ερυθρά Θάλασσα θα πλημμυρίσει το Ντανακίλ που από άγονη έρημος, θα μετατραπεί σε τεράστια λίμνη, αλλάζοντας για πάντα την όψη της βορειοανατολικής Αφρικής…

περισσότερα

Οι «φτερωτοί» στρατιώτες του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Το 327π.Χ., όταν ο στρατός του Μ. Αλεξάνδρου είχε σχεδόν ολοκληρώσει την κατάκτηση της περσικής αυτοκρατορίας, προχώρησε προς τα βορειοανατολικά για να εκπορθήσει και τα τελευταία ορεινά οχυρά της σατραπείας της Σογδιανής.
Εκεί βρέθηκε αντιμέτωπος με ορεσίβιους κατοίκους που είχαν οχυρωθεί στο φρούριο στην κορυφή ενός απόκρημνου βράχου. Ένα οχυρό φαινομενικά απόρθητο… Όταν ο Αλέξανδρος τους πρότεινε μια έντιμη παράδοση, αυτοί αντέτειναν ειρωνικά ότι θα έπρεπε να βρει «φτερωτούς» στρατιώτες για να κατακτήσει την ακρόπολή τους. Αυτή η αλαζονική απάντηση έδωσε στον Αλέξανδρο την ιδέα να οργανώσει την πρώτη στα χρονικά αλπινιστική στρατιωτική επιχείρηση. Περίπου 300 άντρες μέσα στη νύχτα αναρριχήθηκαν από την πιο απότομη πλευρά του βράχου και βρέθηκαν στην κορυφή του κατά τα ξημερώματα. Τότε λοιπόν, ο μακεδονικός στρατός κάλεσε τους έκπληκτους Σογδιανούς να κοιτάξουν ψηλά για να δουν τους «φτερωτούς» στρατιώτες. Το φρούριο παραδόθηκε και το έπαθλο ήταν η όμορφη Ρωξάνη.

περισσότερα

Κέντρο Αποκατάστασης στο Σεπιλόκ

Η επίσκεψη στο Κέντρο Αποκατάστασης στο Σεπιλόκ ξεκινά με τους προσφιλείς μας ουρακοτάγκους. Προσφιλείς, διότι το 96,4% του DNA τους είναι όμοιο με το ανθρώπινο. Το ύψος τους είναι 1,40 μ. και ζυγίζουν έως 70 κιλά. Στο Κέντρο Αποκατάστασης του Σεπιλόκ, η Αστυνομία παραδίδει μωρά ουρακοτάγκων που προορίζονταν για παράνομη εξαγωγή. Στόχος λοιπόν είναι η επανένταξή τους στο τροπικό δάσος ύστερα από μεθοδική εκπαίδευση ώστε να είναι ικανά να συλλέξουν ανεξάρτητα την τροφή τους. Πριν από την ξενάγηση θα δούμε σχετικό βίντεο. Μετά θα περπατήσουμε για 10 λεπτά μέσα στο τροπικό δάσος πάνω σε ξύλινα μονοπάτια για να παρακολουθήσουμε το δεκατιανό τάισμα! Το μενού θα είναι γάλα και μπανάνες.
Εν συνεχεία θα προχωρήσουμε στο επόμενο Κέντρο Αποκατάστασης, της αρκούδας του ήλιου. Αυτή είναι η μικρότερη αρκούδα στον κόσμο, με μέγιστο ύψος 1,50 μ. και βάρος 80 κιλά. Συνήθως είναι μαύρη με κόκκινο ή καφέ σχέδιο στον λαιμό. Άλλο χαρακτηριστικό της είναι η πολύ μακριά γλώσσα (20-25 εκ.) την οποία βγάζει, όπως θα δούμε όλη έξω, για να αρπάξει έντομα ή για να τη βυθίσει στο μέλι. Γλυκιά ζωή!
Συνεχίζουμε με την
Ο κύριος πίθηκος με προβοσκίδα! Κυκλοφορεί σχεδόν αποκλειστικά πάνω στα δέντρα, και τον συναντάμε σε… φωτεινό πορτοκαλί, κοκκινωπό ή κίτρινο χρώμα. Η προβοσκίδα του έχει μήκος περίπου 10 εκ. Οι ειδικοί λένε πως χρησιμεύει για σεξουαλικούς… λόγους. Όσο πιο μακριά είναι, τόσο πιο δυνατά ακούγεται το φωνητικό ερωτικό κάλεσμα! Πάντως οι πίθηκοι την χρησιμοποιούν και για να τρέφονται. Στο Κέντρο Αποκατάστασης των πιθήκων, θα παρακολουθήσουμε και το τάισμα των ασημί σεμνοπίθηκων. Άλλο ένα πανέμορφο είδος που συναντάμε μόνο στο Βόρνεο. Εδώ το χαρακτηριστικό, πέρα από το ασημί τρίχωμα, είναι η γυμνή πολύ μακριά ουρά, που περιστρέφεται γύρω από τα κλαδιά και τους βοηθάει να εκτελέσουν τον εντυπωσιακό χορό τους πάνω στα δέντρα. Και αυτοί σπανίως κατεβαίνουν στο έδαφος.
Επειδή σίγουρα θα θέλετε να φωτογραφίσετε αυτά τα σπάνια ζώα να ξέρετε πως οι φακοί για ζουμάρισμα διαμέτρου 100-400 χιλ., οι βιντεοκάμερες για προσωπική χρήση και ο εξοπλισμός τους, έχουν χρέωση ανά τεμάχιο 10,00 ρινγκίτ (2,17 ευρώ). Οι φακοί διαμέτρου 400 χιλ. και άνω, και κάθε εξοπλισμός παραγωγής φιλμ έχει χρέωση ανά μονάδα 1.000 ρινγκίτ (217,49 ευρώ). Η εξόφληση γίνεται μόνο μετρητοίς.

περισσότερα

Ο ποταμός Κιναμπατανγκάν, Μαλαισία

Ο ποταμός Κιναμπατανγκάν είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος στη Μαλαισία, έχει μήκος 560 χιλιόμετρα, ξεχύνεται από τα βουνά του Σαμπάχ νοτιοδυτικά και εκβάλλει στη βόρεια θάλασσα Σουλού. Συγκεντρώνει 10 πρωτεύοντα είδη άγριων ζώων και 4 είδη μαϊμούδων. Σε αυτόν δροσίζονται πέρα από τον ελέφαντα, τον ρινόκερο και τον κροκόδειλο, αρκούδες, ελάφια, αγριόγατες, λεοπαρδάλεις, φίδια και σαύρες. Επίσης στα κλαδιά των γύρω δέντρων, φωλιάζουν 27 είδη νυχτερίδων και 200 είδη πουλιών.

Ο ποταμός είναι φυσικά μια τεράστια προστατευμένη περιοχή. Στις όχθες του θα δούμε έλη μανγκρόβιων δέντρων, με τις ρίζες τους να φυτρώνουν στον υγρό πυθμένα αλλά τμήμα τους να είναι και εμφανές πάνω από την επιφάνεια του νερού. Τα δέντρα αυτά σχηματίζουν μοναδικούς υγροβιότοπους. Επίσης ένα άλλο εντυπωσιακό φαινόμενο, είναι οι λίμνες Κέρατα του Βοδιού που σχηματίζονται κατά μήκος του ποταμού. Εμείς θα πάμε σε μία από αυτές, την Κελενανάπ. Πρόκειται επίσης για πολύτιμο οικοσύστημα. Η ονομασία Κέρατο του Βοδιού οφείλεται στο σχήμα, το οποίο είναι πεταλοειδές ή μοιάζει πράγματι με κέρατο βοδιού. Στην πραγματικότητα αυτές οι λίμνες είναι παραποτάμια τμήματα του Κιναμπατανγκάν, χωρίς πηγή και εκβολή.

Στην περιοχή του Κιναμπατανγκάν θα ξεκινήσουμε και την αναζήτηση του βούκερου! Βούκερος ονομάζεται μία οικογένεια παραδείσιων πουλιών, παμφάγων, με πολύ μεγάλο ράμφος. Το ράμφος πέρα από το ότι είναι χρωματιστό αναλόγως το είδος, π.χ. κόκκινο, κίτρινο, πορτοκαλί, συχνά καλύπτεται στο πάνω μέρος και από ένα έξτρα κερατοειδές τμήμα. Γενικώς ο βούκερος είναι ένα εξωπραγματικό πουλί, το οποίο ζει μόνο σε τροπικά δάση. Τα είδη του είναι οχτώ και όλα θα τα δούμε στη βόλτα μας. Θα ακολουθήσουμε, συνοδεία οδηγού που θα μας εξηγεί τα πάντα, το ξύλινο Μονοπάτι του Βούκερου μέσα στο Δάσος της Βροχής. Στη βόλτα μας φυσικά θα δούμε και άλλα ζώα… όπως το αγριογούρουνο με μούσι (η φύση έχει μεγάλη φαντασία!), χιμπατζήδες, πιθηκάκια, ελέφαντες κτλ.

περισσότερα

Εμπειρία μας από το ταξίδι στην Περσία

Μια βραδιά στην ωραιότερη, ίσως, πλατεία του κόσμου Ναχς,  Τζαχάν, Ισφαχάν, Ιράν.


Είναι ο μήνας του Ραμαζάν . Οι τελευταίες ακτίνες του ήλιου βάφουν ρόδινο τον κομψό τρούλο του μικρού τεμένους  Λοτφολάχ, αναδεικνύουν τις κομψές, λεπτεπίλεπτες περιελίξεις των ισλαμί ανθισμένων κλώνων που τον στολίζουν. Οι  οικογένειες έχουν καταλάβει κάθε ελεύθερο στρωμένο με  γρασίδι χώρο της πλατείας, έχουν απλώσει τις κουβέρτες , έχουν ανοίξει τα μικρά κατασαρολάκια με κάθε λογής λιχουδιά και ανυπόμονα περιμένουν, κρυφοκοιτάζοντας τα εφοδιασμένα με την κατάλληλη εφαρμογή κινητά τους,  τη δέουσα στιγμή για να ξεκινήσουν το μοναδικό γεύμα της  ημέρας. Τα μαυρομάτικα πιτσιρίκια τσαλαβουτάν στα νερά του σιντριβανιού ενώ γονείς, γιαγιάδες και παππούδες σιγοκουβεντιάζουν στις πρασιές .
Σου χαμογελούν καθώς περιδιαβαίνεις την πλατεία , ανταποδίδεις το χαμόγελο και αμέσως επιμένουν να κάτσεις μαζί τους, σε φιλεύουν από τους μεζέδες τους. Τα πρόσωπα τους φωτίζονται  όταν απαντάς στην κλασσική ερώτηση, «Ποια είναι η χώρα σου ;» «Είμαι Ελληνίδα» «Α, με τους Έλληνες έχουμε κοινή ιστορία, τους αγαπάμε πολύ».

περισσότερα

Τα πολυτιμότερα χαλιά στον κόσμο

Η προέλευση της τέχνης των χαλιών χάνεται μέσα στους αιώνες και η αξία τους γίνεται αντιληπτή μόνον αν εξεταστεί προσεκτικά το υφάδι τους.
Προκαλεί πραγματικά κατάπληξη ο απίστευτος αριθμός κόμπων που απαιτεί η ύφανση ενός χαλιού, έστω και μικρών διαστάσεων, φτιαγμένου σύμφωνα με την αρχαία τεχνική, που μεταβιβάστηκε από γενιά σε γενιά μέσα στους αιώνες.
Αρκεί να σκεφτούμε πως πρόκειται για εκατομμύρια κόμπων, εκτελεσμένων όλων με το χέρι σύμφωνα με ένα σχέδιο τις πιο πολλές φορές περίπλοκο και πλουσιότατο σε ποικιλία χρωματισμών.
Στην Περσία, το χαλί είναι απαραίτητο εξάρτημα του σπιτιού. Ο φτωχός το χρησιμοποιεί για να κοιμηθεί, για να προσευχηθεί, για να φάει, για να υποδεχθεί τον φιλοξενούμενό του.
Είτε στο μέγαρο του πλούσιου είτε στην καλύβα του φτωχού, το χαλί είναι παρόν.
Το χαλί του φτωχού, το κιλίμι (κιλίμ) δεν έχει κόμπους και είναι απλά υφασμένο. Το κιλίμι είναι από τα πιο αρχαία είδη, που το χρησιμοποιούσαν ακόμα και οι Σουμέριοι στα σπίτια τους.
Τα χαλιά παίρνουν συνήθως το όνομα της πόλης ή της περιοχής όπου κατασκευάζονται (Ισφαχάν, Ταμπρίζ, Κασάν, Χαμαντάν κλπ.) και κάθε περιοχή του Ιράν έχει να παρουσιάσει μια διαφορετική ποιότητα.
Ο ισλαμισμός απαγόρευσε στο χαλί την απεικόνιση της ανθρώπινης μορφής και γι΄ αυτό ως τον 19ο αιώνα αυτή εμφανίζεται αρκετά στυλιζαρισμένη. Αργότερα η λαϊκή τέχνη ξαναγύρισε στις αρχαίες παραδόσεις και στα θέματα εμφανίστηκαν και πάλι οι φανταστικές μορφές των βασιλιάδων, των ηρώων και τα μοτίβα των όμορφων κοριτσιών. Ακόμα και σήμερα, η τεχνική για τη χρωματική βαφή του χαλιού, η εκλογή του σχεδίου και η ύφανση δεν διαφέρουν από εκείνες που χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι Πέρσες.

περισσότερα

Η διαμονή στη Μαυριτανία

Θα πρέπει να γνωρίζουμε πως τα καταλύματα στη Μαυριτανία (εκτός της πρωτεύουσας Νουακσότ) είναι πολύ απλά, με πολύ βασικές ανέσεις. Επιλέγουμε τα καλύτερα διαθέσιμα για τη διαμονή μας, ωστόσο και αυτά ακόμα απέχουν πολύ από ό,τι εννοούμε λέγοντας «ξενοδοχείο» ή από ό,τι έχουμε συνηθίσει ταξιδεύοντας με το Versus Travel. Συνιστάται λοιπόν να έχετε μαζί σας υπνόσακο που σίγουρα θα αποδειχθεί εξαιρετικά χρήσιμος.
Γενικά, ο ταξιδιώτης που θα επιλέξει αυτό το ταξίδι έρχεται προετοιμασμένος να εξερευνήσει ανέγγιχτες γωνιές μιας εντελώς ασυνήθιστης χώρας θυσιάζοντας τις ανέσεις και την πολυτέλεια. Η Μαυριτανία είναι μια χώρα που απευθύνεται μόνο σε ταξιδιώτες συνειδητοποιημένους σχετικά με το τι θα συναντήσουν. Ωστόσο όλα αυτά έχουν το αντάλλαγμά τους: Οι πλούσιες, ανεπανάληπτες εμπειρίες που αποκομίζουμε από ένα ταξίδι στη Μαυριτανία αρκούν και με το παραπάνω για να υπερκαλύψουν την έλλειψη των συνηθισμένων ανέσεων.

περισσότερα

EXPLORING PAPUA by VERSUS (Παπούα)

Ας ξεκινήσουμε με ένα στοιχείο συνταρακτικό: Στην Παπούα-Νέα Γουινέα πιστεύεται ότι δεν έχουν ανακαλυφθεί ακόμη όλες οι φυλές. Η πιο πρόσφατη ανακάλυψη έγινε το 1984.

Το νησί της Παπούα βρίσκεται πάνω από την Αυστραλία και είναι ένα από τα μεγαλύτερα κου κόσμου. Η ιστορία του είναι παράξενη και ταραγμένη. Όπως όλες οι ιστορίες αποικιοκρατίας. Από κει πέρασαν Ολλανδοί, Γερμανοί, Αυστραλοί και Άγγλοι. Όμως το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του, και ο λόγος που αποτελεί έναν ταξιδιωτικό προορισμό-φετίχ, είναι ότι ακόμα και σήμερα διατηρεί τον άγριο χαρακτήρα του. Κι όταν λέμε «άγριο» μιλάμε για τη φύση και τους ανθρώπους του.

Τα τροπικά δάση της Παπούας-Νέας Γουινέας (που είναι ο προορισμός αυτού του πολύ ιδιαίτερου ταξιδιού που οργανώνει το Versus Travel) παραμένουν παρθένα. Δεν αποψιλώνονται. Πολλά από αυτά, δεν έχουν ακόμη καν πατηθεί. Μέσα σε αυτά κατοικούν άγρια ζώα, παραδείσια πουλιά και «πολύχρωμοι» άνθρωποι. Οι ιθαγενείς. Τους οποίους θα γνωρίσουμε, χάρη στην εκτεταμένη έρευνα του Versus Travel. Οι ιθαγενείς ζουν χωρισμένοι σε φυλές, με τις δικές τους οργανωμένες κοινωνίες και τον δικό τους πολιτισμό. Οι κάτοικοι της Παπούας-Νέας Γουινέας διαβιούν πρωτόγονα και δεν αποτελούν τουριστική ατραξιόν. Επιβάλλουν την παρουσία τους και τη διαφορετικότητά τους και υποδέχονται τους (όχι πολλούς) επισκέπτες του νησιού τηρώντας τα δικά τους πανάρχαια έθιμα και παραδόσεις.

Άρα το ταξίδι μας εκεί, καθίσταται αυτομάτως μια γνήσια εμπειρία, τόσο μοναδική, όσο και η αληθινή ιστορία του ανθρώπινου είδους. Ωστόσο οι εκπλήξεις που μας περιμένουν είναι πολλές! Και πολλές από αυτές συνδέονται με τον δυτικό πολιτισμό, όπως τον γνωρίζουμε σήμερα. Για παράδειγμα οι ανθρωπολόγοι έχουν εντοπίσει εκεί, το πρώτο δείγμα καπιταλιστικής κοινωνίας, ήδη από τη λίθινη εποχή. Επίσης τα ξύλινα γλυπτά των ιθαγενών, αποτελούν γνήσια και πανέμορφα δείγματα μοντέρνας τέχνης και εκτίθενται στο ΜοΜΑ της Νέας Υόρκης. Τα κολιέ από μαργαριτάρια, στολίζουν τους λαιμούς ανδρών και γυναικών εδώ και χιλιάδες χρόνια, πολύ προτού έρθουν στη Δύση. Από την άλλη, μέχρι πρόσφατα, αρκετές φυλές της χώρας επιδίδονταν σε κανιβαλισμό και κυνήγι κεφαλών. Υπάρχουν ακόμη άνθρωποι μέσα στα δάση που έχουν δοκιμάσει ανθρώπινη σάρκα και μιλάνε γι αυτό. Οι ημέρες που θα περάσουμε λοιπόν στην Παπούα-Νέα Γουινέα θα είναι ένα διαρκές ταξίδι μπρος-πίσω στον χρόνο, από αυτά που σου αλλάζουν άρδην την κοσμοθεωρία.

Ας μιλήσουμε όμως λίγο για τη χώρα. Η Παπούα-Νέα Γουινέα είναι ένα ανεξάρτητο κράτος (από το 1975) που ανήκει στη Βρετανική Κοινοπολιτεία. Πρωτεύουσα είναι το Πορτ Μόρεσμπι. Ο παλαιότερος λαός είναι οι Πυγμαίοι. Οι εθνικές γλώσσες είναι τρεις: τα αγγλικά, που τα μιλάνε λίγοι, τα χίρι μότου, επίσης λίγοι και τα τοκ πίτζιν, που τα χρησιμοποιούν στη βουλή, στα σχολεία και στις διαφημίσεις. Γενικώς οι γλώσσες (όχι διάλεκτοι) ξεπερνούν τις 750. Κάθε φυλή έχει τη δική της. Υπολογίζονται περίπου 7.000 ομιλητές ανά καθεμία γλώσσα και διάλεκτο. Και οι φυλές ξεπερνούν τις 800! Ως εκ τούτου εθνικό σύνθημα στη χώρα είναι το (και πάλι) επίκαιρο, για την… πολιτισμένη εποχή μας: «Unity in diversity». Σε ελεύθερη μετάφραση «διαφορετικοί και ενωμένοι».

Οι κάτοικοι της Παπούας-Νέας Γουινέας (ξεπερνούν τα 8,7 εκατομμύρια) ασχολούνται με τη γεωργία με πρωτόγονα μέσα, το ψάρεμα και την κτηνοτροφία. Μόνο το 18% ζει στις πόλεις. Στο ταξίδι μας εκεί θα τους δούμε να καλλιεργούν κοκοφοίνικες, αραχίδες, παπάγια, μανιόκα, καουτσούκ, φρούτα του πάθους, καφέ, κακάο... Επίσης, αναπτυγμένη είναι και η αλιεία μαργαριταριών. Το 82% των κατοίκων ασχολούνται με αυτούς τους τομείς αλλά παραδόξως, βάσει του εθνικού Συντάγματος, μόνο το 3% της γης που καλλιεργείται ανήκει στους καλλιεργητές. Το ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα είναι 1.294 δολάρια όταν το αντίστοιχο ελληνικό είναι 27.820 δολάρια.

Ωστόσο η χώρα διαθέτει και πλούσια αποθέματα πλουτοπαραγωγικών πόρων όπως ο χρυσός, ο χαλκός, ο άργυρος, το κοβάλτιο, πετρέλαιο (συστηματική εκμετάλλευση από το 2004), φυσικό αέριο κ.α. Ποιοι τα εκμεταλλεύονται αυτά; Οι γνωστές μεγάλες ξένες εταιρείες. Α, και κάτι ακόμη: το οδικό δίκτυο είναι περιορισμένο. Ασφαλτοστρωμένες είναι κυρίως οι πόλεις. Στα βουνά και στις πεδιάδες, κυκλοφορούν τεράστια 4Χ4 σε κακοτράχαλους χωματόδρομους και βασικά οι μετακινήσεις μας θα γίνονται με αεροπλάνο. Ευρέως χρησιμοποιούνται τα μικρά αεροπλάνα των ιεραποστολών. Ειδικά γι αυτά έχουν κατασκευαστεί αεροδιάδρομοι, σε πολλές απομακρυσμένες περιοχές. Ναι, μέσα σε αυτά τα αεροπλάνα, καθώς θα απογειωνόμαστε και θα προσγειωνόμαστε στις ζούγκλες και στις σαβάνες, θα αισθανθούμε λίγο σαν μικροί… Αντουάν ντε Σεντ-Εξυπερί (1900-1944). Αλλά και αυτό είναι ένα κομμάτι της γοητείας του ταξιδιού μας!

Θα συναντήσουμε λοιπόν πολλές ιεραποστολές. Σύμφωνα με την απογραφή του 2000 το 96% των πολιτών της χώρας είναι μέλη της Χριστιανικής Εκκλησίας. Οι περισσότεροι, ωστόσο, στην καθημερινότητά τους, συνδυάζουν τη χριστιανική λατρεία με προχριστιανικές και δικές τους παραδοσιακές πρακτικές. Κατά κύριο λόγο, όπως θα δούμε γνωρίζοντας τους κατοίκους, πιστεύουν στα πνεύματα, στη Δύναμη, στη μαγεία. Στα σπίτια τους, αντί για εικόνες έχουν ζωγραφισμένα και σκαλισμένα κρανία των προγόνων τους. Στα δύσκολα και στα ευχάριστα γεγονότα κάνουν θυσίες ζώων (στις αγροτικές περιοχές, γουρουνιών), για να ζητήσουν εύνοια από τα πνεύματα. Φυσικά οι προλήψεις δίνουν και παίρνουν!

Πέρα από τους ανθρώπους, το άλλο μεγάλο ενδιαφέρον της χώρας, το οποίο στο ταξίδι μας θα εξερευνήσουμε ενδελεχώς, είναι η φύση. Στην Παπούα-Νέα Γουινέα, τα δάση καλύπτονται από βλάστηση ισημερινού τύπου. Ωστόσο, η χλωρίδα σχετίζεται με τις διακυμάνσεις του κλίματος και παρουσιάζει μεγάλη διαφοροποίηση. Για παράδειγμα στα βουνά θα συναντήσουμε τροπικά δάση με αλπικά φυτά! Στις περιοχές που βρέχει λιγότερο, θα δούμε σαβάνες με ψηλές πόες και μεμονωμένα δέντρα. Και βέβαια αναλόγως με τη χλωρίδα πάει και η πανίδα. Αλλά το πιο ενδιαφέρον και εντυπωσιακό είναι ο πλούτος σε παραδείσια πουλιά. Η Παπούα είναι η πατρίδα τους. Είναι ο παράδεισος των bird-watchers! Κι αν δεν είσαι, πηγαίνοντας εκεί, από την πρώτη μέρα, θα γίνεις…

Το κλίμα της χώρας είναι τροπικό, άρα υγρό και θερμό, με μέση θερμοκρασία τους 28ο C. Αλλά επειδή εμείς θα ανεβοκατεβαίνουμε στα βουνά, θα βρούμε και χαμηλότερες θερμοκρασίες.

Γενικώς σε αυτό το νησί, το οποίο θα καλύψουμε αεροπορικώς από νότο προς βορρά και από ανατολή προς δύση, θα δούμε τα πάντα! Δεν θα δούμε πολλά ρούχα, διότι οι κάτοικοι ζωγραφίζουν τα σώματά τους αντί να τα ντύνουν. Δεν θα δούμε τρακτέρ, διότι οι αγρότες χρησιμοποιούν παλαιολιθικού τύπου εργαλεία στα χωράφια.  Δεν θα δούμε μουσεία και συναυλιακούς χώρους, διότι η ξυλογλυπτική και η μουσική είναι τέχνες της καθημερινότητας.

Αυτά τα στοιχεία πιθανώς γοήτευσαν τον μεγάλο συλλέκτη και μεγιστάνα Μάικλ Ροκφέλερ, ο οποίος στα μέσα του προηγούμενου αιώνα έφτασε μέχρι την Παπούα για να ανακαλύψει τον πολιτισμό της και χάθηκε μέσα στα ποτάμια της. Εικάζεται ότι μπορεί να έπεσε θύμα κανιβαλισμού… Αλλά υπάρχει και άλλη μία ιστορία εξερεύνησης, η οποία μάλιστα σώζεται βιντεοσκοπημένη… Το 1930, ο νεαρός αυστραλός Μάικλ Λέι, απελπισμένος από το Κραχ, ξεκίνησε με ένα αεροπλάνο και μία κινηματογραφική κάμερα, για να αποδείξει ότι υπάρχουν κοιτάσματα χρυσού στην, μέχρι τότε ανεξερεύνητη, ενδοχώρα του νησιού και να πείσει τυχόν χρηματοδότες να τον βοηθήσουν να τα εξορύξει. Φτάνοντας εκεί, βρέθηκε σε μία απίστευτη κοιλάδα μέσα στα βουνά, η οποία κατοικούνταν από ένα εκατομμύριο ανθρώπους. Έβαλε μπροστά την κάμερα και άρχισε το γύρισμα. Ο τίτλος αυτού του αυτοσχέδιου ντοκιμαντέρ είναι «Η πρώτη συνάντηση».

Εμείς θα πάμε σε αυτή την κοιλάδα και θα γνωρίσουμε τους ανθρώπους που την κατοικούν. Κάπως έτσι θα γίνει και η δική μας «συνάντηση» με την Παπούα-Νέα Γουινέα.

Οι πρώτοι άνθρωποι εδώ πριν από 40.000  - 35.000 χρόνια

Πολλοί χώροι που έχουν ραδιοχρονολογηθεί πιστοποιούν την ανθρώπινη παρουσία στην Αυστραλία και τη Νέα Γουινέα που ήταν τότε ενωμένες σα μια ήπειρος, πριν από 40,000 - 35.000 χρόνια, κατά το Μεγάλο Άλμα προς τα εμπρός του ανθρώπου όπως ονομάζεται η περίοδος αυτή της ιστορίας του. Η κατάκτηση αυτή ήταν κοσμοϊστορικής σημασίας, γιατί απαιτούσε πλωτά μέσα. Παρόλο που ο εγκλωβισμός μεγάλου όγκου του νερού της γης στους παγετώνες είχε οδηγήσει στην πτώση του παγκόσμιου επιπέδου της θάλασσας κατά πολλές δεκάδες μέτρα ακόμα και εκείνη την εποχή, για  να περάσουν οι πρώτοι άνθρωποι από τα κεντρικά νησιά της Ινδονησίας, το Μπαλί μέχρι την Αυστραλία έπρεπε να διασχίσουν οκτώ πορθμούς, ο μεγαλύτερος εκ των οποίων είχε πλάτος τουλάχιστον 80 χιλιομέτρων. Έτσι λοιπόν έχουμε υποψίες πλωτών μέσων 25,000 χρόνια πριν τις βάσιμες μαρτυρίες αυτών οπουδήποτε αλλού στον κόσμο δηλαδή στην μεσόγειο 13,000 χρόνια πριν.

περισσότερα

Ροδέλαιο...Βουλγαρίας

Η Βουλγαρία είναι η δεύτερη μεγαλύτερη χώρα σε παραγωγή ροδέλαιου. Περίπου ένας τόνος ροδέλαιου εξάγεται ετησίως σε μεγάλες εταιρίες παραγωγής καλλυντικών και αρωμάτων σε Γαλλία, Γερμανία και Ηνωμένες Πολιτείες. Το ροδέλαιο είναι παραδοσιακό προϊόν της χώρας από τον 17ο αιώνα. Η ποικιλία που δίνει το ροδέλαιο καλλιεργείται στην Κοιλάδα των Ρόδων, σε μια έκταση 14.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Τα τριαντάφυλλα ανθίζουν τον Μάιο και τον Ιούνιο και το γλυκό άρωμά τους καλύπτει όλη την περιοχή. Η συλλογή των ροδοπέταλων γίνεται πολύ νωρίς το πρωί, πριν από το ξημέρωμα, και η απόσταξη με ατμό δίνει ροδέλαιο εξαιρετικής ποιότητας για αρώματα και καλλυντικά. Απαιτούνται περίπου τρεις τόνοι ροδοπέταλων για να φτιαχτεί ένα κιλό ροδέλαιο. Στα τέλη της άνοιξης τουρίστες από όλον τον κόσμο συρρέουν στην Κοιλάδα των Ρόδων για να δουν από κοντά τη συλλογή των ροδοπέταλων και να πάρουν μέρος στις εκδηλώσεις της Γιορτής των Ρόδων. Τα τριαντάφυλλα παίζουν έναν σημαντικό ρόλο στην ιστορία του Καζανλάκ και είναι αναλλοίωτο κομμάτι της ζωής των ντόπιων, καθώς πολλές γενιές τους δραστηριοποιήθηκαν στη συγκεκριμένη βιομηχανία.

περισσότερα

Ο κόκορας των βράχων "COCK OF THE ROCK", Γουιάνα

"Ο κόκορας των βράχων" όπως μεταφράζεται το όνομά του, είναι ένα είδος έξοχα χρωματισμένων πουλιών της τροπικής Νότιας Αμερικής, που ανήκει στην οικογένεια Cotingidae (Passeriformes).
Πρώτη φορά έκανε εκτενή έρευνα το 1970 ο ορνιθολόγος John Latham, ο οποίος μάλιστα ονομάτισε το είδος, από τη συνήθεια του πτηνού να φωλιάζει σε βράχους και έτσι προέκυψε το όνομα:  "Ο κόκορας των βράχων".

Τα πτηνά αυτά είναι αξιοσημείωτα λόγω μίας βασικής φυλετικής διαφοροποίησης: Το αρσενικό διαθέτει ένα κυκλικό λοφίο, που εκτείνεται αρκετά εκατοστά πάνω από το κεφάλι του.
Το αρσενικό έχει επίσης έντονα πορτοκαλί κορμό, σκούρα μαύρη ουρά και γκρι φτερά.
Το θηλυκό από την άλλη είναι εμφανώς πιο σκούρο πορτοκαλί σε όλο του το σώμα – κάποια έχουν καφέ χρώμα - και εμφανώς πιο μακρύ ράμφος και φυσικά δεν έχουν λοφίο.
Τα πτηνά αυτά δεν ξεπερνούν τα 32 εκατοστά και τα 240 γραμμάρια σε βάρος.

Κατά τη διάρκεια κάποιων περιόδων του έτους, τα αρσενικά επιδεικνύουν το έντονα χρωματισμένο λοφίο τους με σκοπό να προσελκύσουν ταίρι. Τα θηλυκά είναι ιδιαιτέρως επιλεκτικά και το μέγεθος του λοφίου παίζει σημαντικό ρόλο για την επιλογή του συντρόφου τους. Έτσι, τα αρσενικά με αργές κινήσεις, αφήνουν το φαντασμαγορικό λοφίο τους να κάνει όλη τη δουλειά και να εντυπωσιάσει τα θηλυκά που ψάχνουν για ταίρι.

περισσότερα

Καταρράκτες Καγιατέρ (Kaieteur) και ο μύθος τους…Γουιάνα

Οι καταρράκτες Καγιατέρ του ποταμού Ποτάρο βρίσκονται στη Γουιάνα μέσα σε ένα από τα μεγαλύτερα και βαθύτερα τροπικά δάση του κόσμου. Είναι από τους πιο ισχυρούς και θεαματικούς καταρράκτες στον πλανήτη. Η μεγαλοπρέπειά τους έγκειται στο γεγονός ότι συνδυάζουν μεγάλο όγκο νερού και μεγάλο ύψος (226 μέτρα).
Είναι πέντε φορές πιο ψηλοί από τους καταρράκτες του Νιαγάρα και δύο φορές ψηλότεροι από τους καταρράκτες Βικτώρια.
Η άγρια ομορφιά και η γραφικότητα του τοπίου κάνουν το μέρος αυτό πραγματικά συναρπαστικό.
Οι καταρράκτες πήραν την ονομασία τους από έναν μύθο των ιθαγενών ινδιάνων της περιοχής. Σύμφωνα με αυτόν, ένας ηλικιωμένος άνδρας που ονομαζόταν Κάι (Kai) και ζούσε σε ένα χωριό κοντά στις πηγές του ποταμού Potaro, κωπηλάτησε με το κανό του όλη τη διαδρομή από τις πηγές μέχρι και τους καταρράκτες, με σκοπό να αυτοθυσιαστεί για να εξευμενίσει τα πνεύματα της φύσης. Δεδομένου ότι οδηγούνταν προς τον θάνατό του και καθώς έπεφτε από τον καταρράκτη, το «Μεγάλο πνεύμα» ή αλλιώς «Μακονάιμα», αναγνωρίζοντας τη θυσία του, τον μεταμόρφωσε σε αθάνατο και τη βάρκα του σε πέτρα, που μέχρι και σήμερα μπορεί να δει κανείς στο κατώτατο τμήμα του καταρράκτη την περίοδο χαμηλών βροχοπτώσεων. Λέγεται ότι ο Κάι ζει σε σπηλιά πίσω από την «κουρτίνα» των υδάτων του καταρράκτη και μάλιστα, σύμφωνα με τους ντόπιους, ο λόγος που μερικές φορές δημιουργείται υδρονέφωση (mist) είναι επειδή ανάβει φωτιά για να μαγειρέψει.
Τo όνομα Καγιατέρ (Kaieteur) δόθηκε στους καταρράκτες από τους πρώτους απόγονους του, με σκοπό να τιμήσουν τη μνήμη του. Οι λέξεις προέρχονται από τη διάλεκτο Patamona: Kai (το όνομα του ηλικιωμένου Ινδιάνου), ti (το κτητικό «του») και wik (σπίτι), δηλαδή: «το σπίτι του Κάι», υποδηλώνοντας ότι οι καταρράκτες, σύμφωνα με τον μύθο, είναι το αιώνιο σπίτι του Κάι.

περισσότερα

Ο Δαρβίνος, η Εξέλιξη και οι… σπίνοι!

Ο Δαρβίνος έζησε τον 19ο αιώνα στη Βρετανία και συγκαταλέγεται στους κορυφαίους επιστήμονες όλων των εποχών που άλλαξαν την αντίληψή μας για τον κόσμο μαζί με τον Κοπέρνικο, τον Γαλιλαίο, τον Νεύτωνα, τον Αϊνστάιν, κ.α. Υπήρξε μέγας φυσιοδίφης και σπούδασε Ιατρική και Θεολογία. Φυσικά ήταν και εξερευνητής. Το 1831 μετείχε σε μια πενταετή εξερευνητική αποστολή στα νησιά του Πράσινου Ακρωτηρίου στη Δυτική Αφρική και στις ακτές της ανατολικής και δυτικής Νοτίου Αμερικής. Σταθμοί της εξερεύνησής του ήταν τα νησιά Γκαλαπάγκος, η Ταϊτή, η Νέα Ζηλανδία, ο Μαυρίκιος, το ακρωτήρι Κέιπ Τάουν και η Αγία Ελένη (το νησί όπου εξορίστηκε και πέθανε ο Ναπολέοντας). Σε αυτό το ταξίδι ο νεαρός τότε Δαρβίνος συνέλεξε δείγματα πετρωμάτων, φυτών και ζώων και κατέγραψε λεπτομερώς τις παρατηρήσεις του. Όλα αυτά τον οδήγησαν στη συγκρότηση της περίφημης θεωρίας του περί της Εξέλιξης των Ειδών, η οποία δημοσιεύτηκε 20 περίπου χρόνια αργότερα υπό τον τίτλο «Η Καταγωγή των Ειδών» και συντάραξε την υφήλιο!
Τι λέει λοιπόν ο Δαρβίνος για την ύπαρξή μας πάνω στη Γη και πώς κατέληξε σε αυτά τα συμπεράσματα; Εν ολίγοις διατυπώνει πως όλα τα ζώντα είδη (και ο άνθρωπος) δεν «φυτευτήκαν» μέσα σε 7 ημέρες από Θείο Χέρι, αλλά εξελίχθηκαν με την πάροδο του χρόνου από κοινούς προγόνους μέσω της διεργασίας της φυσικής επιλογής. Και τι σημαίνει «φυσική επιλογή»; Το προφανές: η φύση επιλέγει την εξέλιξή μας! Με βάση τις εκάστοτε περιβαλλοντικές συνθήκες ορισμένα είδη είναι ευπροσάρμοστα, επιβιώνουν και πολλαπλασιάζονται ενώ άλλα εξαφανίζονται ή μετακινούνται σε άλλο περιβάλλον όπου μπορούν να προσαρμοστούν καλύτερα. Έτσι λοιπόν κάθε οργανισμός ακολουθεί διαφορετικό δρόμο από τον πρόγονό του και ο δρόμος αυτός καθορίζεται από το περιβάλλον. Το περιβάλλον ορίζει την Εξέλιξη των Ειδών.
Και φυσικά δεν του πήρε 20 χρόνια για να τη γράψει… Την είχε διατυπώσει ήδη τη δεκαετία του 1830 με το που επέστρεψε από την εξερεύνηση. Ωστόσο επειδή αντιλαμβανόταν πόσο ρηξικέλευθη ήταν ήθελε να την τεκμηριώσει με κάθε δυνατή απόδειξη για να μην «μπάζει» από πουθενά. Τελικά αποφάσισε να τη δημοσιεύσει με τον τίτλο «Η Καταγωγή των Ειδών» το 1858, όταν προέκυψε ένας άλλος φυσιοδίφης, φίλος του, ο Άλφρεντ Ράσελ, με παρόμοιες ιδέες… και κινδύνευσε να χάσει την πρωτιά. Ο όρος «εξέλιξη» δεν αναφέρεται πουθενά στο σύγγραμμα για να αποφευχθούν συγκρούσεις με τις θρησκευτικές θεωρίες περί Αδάμ, Εύας κτλ. Φυσικά δεν αποφεύχθηκαν… Αλλά ο Δαρβίνος ήταν πια ήσυχος. Κέρδισε την πρωτιά, δεν ασχολήθηκε καθόλου με τον χαμό που προκάλεσε σε όλο τον κόσμο, και αφοσιώθηκε ως τον θάνατό του στην καλλιέργεια του αγαπημένου του είδους: της ορχιδέας!

περισσότερα

Τα «μαγεμένα νησιά» του Κάρολου Δαρβίνου...Γκαλάπαγκος

Λένε, ότι, όποιος είχε την τύχη να βρεθεί στα νησιά Γκαλάπαγκος, στην καρδιά του Ισημερινού, έζησε πρωτόγνωρες εμπειρίες που θα κουβαλάει για όλη την υπόλοιπη ζωή του. Διπλά ουράνια τόξα, οργιώδης βλάστηση, γυμνά ηφαίστεια, θαλάσσιοι λέοντες να πιάνουν φιλίες με τους επισκέπτες, γιγαντιαία σαλάχια και εξαιρετικά σπάνια πουλιά, συνθέτουν ένα σκηνικό βγαλμένο από Χολυγουντιανή… υπερπαραγωγή. Ένα αρχιπέλαγος απομονωμένο από τον υπόλοιπο πλανήτη, που σίγουρα θα σας δώσει έμπνευση να σκεφτείτε τον κόσμο διαφορετικά. Ακριβώς όπως έκανε και ο Δαρβίνος, διατυπώνοντας έτσι τη Θεωρία της εξέλιξης των ειδών στον πλανήτη μας.
Δεν είναι τυχαίο συν τοις άλλοις, ότι και ο Ζακ Υβ Κουστώ έκανε μερικές από τις εκπληκτικότερες φωτογραφήσεις του στα «μαγεμένα» αυτά νησιά. Οι πρώτοι ναυτικοί που τα επισκέφτηκαν τα χαρακτήρισαν «μαγικά νησιά». Ένας επίγειος παράδεισος, που αποτελείται από 13 νησιά ηφαιστειακής προέλευσης, 6 μικρότερα νησάκια και 107 βράχους. Το πρώτο νησί σχηματίστηκε πριν από 5 με 10 εκατομμύρια χρόνια και η δημιουργία του ήταν αποτέλεσμα της τεκτονικής δραστηριότητας. Τα νεότερα νησιά Ισαβέλα και Φερναντίνα, διαμορφώνονται ακόμα λόγω της πρόσφατης ηφαιστειακής έκρηξης του 1998.
Ο απόλυτος προορισμός για όσους λατρεύουν τη φύση, αλλά και για κάθε φυσιοδίφη, φωτογράφο. Οι γιγάντιες χελώνες που ζουν εδώ είναι τόσο χαρακτηριστικές, γι΄ αυτό και τα τα νησιά πήραν το όνομά τους από αυτές («galapago» σημαίνει «χελώνα» στα ισπανικά). Εδώ, φιλοξενούνται χιλιάδες ενδημικά είδη που δε συναντώνται πουθενά αλλού. Θαλάσσια iguanas, θαλάσσιοι λέοντες, καθώς και περισσότερα από 100 διαφορετικά είδη σπάνιων πουλιών και εξωτικών δέντρων.
Ένα πραγματικό οικολογικό θαύμα! Οι «κάτοικοι» εδώ είναι οι καφέ πελεκάνοι με το μακρύ ράμφος τους αλλά και όλα τα υπόλοιπα σπάνια είδη πουλιών, κάνοντας όλους εμάς να μοιάζουμε με ενοχλητικούς… «παπαράτσι». Δροσιζόμαστε με μια βουτιά στα νερά του Puerto Ayora, κάνουμε snorkeling στον κόλπο Τορτούγα ή στην ακτή Bachas με τη μανγκρόβια βλάστηση και πιάνουμε φιλίες με τις γιγάντιες χελώνες του Καταφυγίου Ελ Τσάτο!
Το Σεπτέμβριο του 1835 ο Κάρολος Δαρβίνος επισκέφτηκε τα νησιά Γκαλάπαγκος, όπου υπήρχαν σπάνιες προϋποθέσεις για να ολοκληρώσει τη θεωρία του για την καταγωγή και την εξέλιξη των ειδών. Στα απομονωμένα αυτά νησιά του Ειρηνικού, οι ζωντανοί οργανισμοί είχαν ακολουθήσει μια δική τους εξελικτική διαδρομή, με αποτέλεσμα το σύμπλεγμα αυτό να έχει μεταβληθεί σε ένα ζωντανό μουσείο βιολογίας. Τα είδη που υπήρχαν εκεί δε βρίσκονταν πουθενά αλλού στον κόσμο. Εδώ και 40 χρόνια η UΝΕSCΟ έχει συμπεριλάβει τα νησιά στον κατάλογο των μνημείων εξαιρετικής φυσικής ομορφιάς, ενώ μεριμνά για τη διάσωση του οικοσυστήματος του αρχιπελάγους.

περισσότερα

Τα Κίβι και η παρέα τους - Νότιο Νησί, Νέα Ζηλανδία

ΤΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΖΗΛΑΝΔΙΑΣ

Ο σχηματισμός της Νέας Ζηλανδίας, πριν από περίπου 100 εκατομμύρια χρόνια, είναι αποτέλεσμα της τεκτονικής δραστηριότητας στο σημείο επαφής δύο ηπειρωτικών πλακών. Χάρη σε αυτήν τη μακρόχρονη γεωλογική διεργασία, η περιοχή διαθέτει μια σειρά από ενδημικά είδη πανίδας. Ένα μεγάλο μέρος των εντόμων και ένα τέταρτο όλων των ειδών πουλιών δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στον κόσμο.
Καθώς η Νέα Ζηλανδία αποκόπηκε τόσο νωρίς από άλλες γήινες μάζες, για μεγάλο διάστημα απουσίαζαν τα χερσόβια θηλαστικά. Έτσι τα πουλιά, μη έχοντας να αντιμετωπίσουν φυσικούς εχθρούς, έχασαν την πτητική τους ικανότητα. Οι κίνδυνοι φάνηκαν, όταν εισέβαλαν στο νησί αρουραίοι, σκυλιά, κουνάβια και αλεπούδες, και μετέτρεψαν τον φυσικό βιότοπο των πουλιών (θαμνώδεις και δασικές εκτάσεις) σε βοσκότοπους.
Ο πληθυσμός των κίβι (apteryx australis: πρόκειται για ένα νυκτόβιο πουλί – δρομέα της οικογενείας των απτερυγίδων), εκτιμάται σήμερα στα 50.000 άτομα. Το Κίβι της Νέα Ζηλανδίας, είναι ένα νυκτόβιο πουλί, που περνάει τη μέρα μέσα σε σπηλιές, χωμένες μέσα σε λόχμες.
Πολύ πιο σπάνιο είναι το τακάχε (porphyrio mantelli), που θεωρούσαν πως έχει οριστικά εκλείψει, μέχρι που το επισήμανε ένας επισκέπτης του εθνικού πάρκου Φιόρντλαντ το 1945.
Το καλύτερο παράδειγμα για τη μεγάλη απειλή (και ταυτόχρονα για την εντατική προσπάθεια αποτροπής της), το προσφέρει ο παπαγάλος κακαπό (strigops habroptilus), ή παπαγάλος – κουκουβάγια, τον οποίο επίσης θεωρούσαν πως έχει οριστικά εκλείψει ως το 1974 που ανακάλυψαν μερικά δείγματα στο νησί Στιούαρτ. Το 2005 καταμετρήθηκαν 85 ζώα. Οριστικά, ωστόσο, έχει εκλείψει πράγματι το Μόα, ένα πουλί το οποίο εξόντωσαν οι Μαορί με το συστηματικό κυνήγι.

περισσότερα

Η χαμένη «Ατλαντίδα της Ερήμου»: Η θαμμένη πόλη Ουμπάρ-Ομάν

Στα αρχαία χρόνια, σύμφωνα με παλιές ιστορίες, υπήρξε μια πόλη στο νότιο Ομάν που ήταν το κέντρο του εμπορίου λιβανιού και χτίστηκε περίπου το 5000 π.Χ. από τους Αδίτες και τον βασιλιά τους Σαχάντ. Το Κοράνι αναφέρει πως ο βασιλιάς της Ουμπάρ, είχε παραβιάσει τις προειδοποιήσεις του προφήτη Χαντ και του Αλλάχ και για αυτό ο λαός του τιμωρήθηκε. Ο Αλλάχ προκάλεσε αμμοθύελλα, με αποτέλεσμα η επαρχία να "θαφτεί" μέσα στην άμμο.Η ύπαρξη της πόλης αυτής έχει διαπιστωθεί, από δορυφορικές εικόνες λόγων των ιχνών της  πατημένης άμμου, από τα καραβάνια που περνούσαν από εκεί, ακολουθώντας διαφορετικές διαδρομές. Τις γραμμές αυτές, που είχαν θαφτεί κάτω από νεότερη άμμο, έδειξαν οι δορυφορικές εικόνες, με ένα σημείο συνάντησής τους.  Μόλις στις αρχές της δεκαετίας του ΄90 ένας Βρετανός αρχαιολόγος ανακάλυψε στο σημείο αυτό, στην περιοχή του νοτίου Ομάν, τα ερείπια της αρχαίας  πόλης Ουμπάρ. Το δέντρο που παράγει λιβάνι καλλιεργείται μόνο στην περιοχή του νοτίου Ομάν, της βόρειας Σομαλίας, της Υεμένης και της βορειοδυτικής Ινδίας, λόγω του ιδιαίτερου κλίματος των τόπων αυτών, γεγονός που αποτελεί την απαραίτητη προϋπόθεση για να ευδοκιμήσει. Πολλές προσπάθειες έχουν γίνει ώστε να αναπτυχθούν τα δέντρα αυτά και σε άλλα μέρη του κόσμου, ωστόσο έχουν αποβεί άκαρπες.

περισσότερα

Ομάν «Δρόμος του Λιβανιού» – Οι χρήσεις του λιβανιού

Αναρωτιόμαστε γιατί το λιβάνι ήταν τόσο πολύτιμο στους αρχαίους χρόνους. Οι χρήσεις του λιβανιού στην αρχαιότητα ήταν αμέτρητες. Οι κόμποι του λιβανιού είτε καίγονταν για την αρωματική τους ιδιότητα, είτε μασιούνταν - το λιβάνι ήταν, δηλαδή, η αρχαία τσίχλα!
Το λιβάνι, επίσης, το κονιορτοποιούσαν σε γουδί και τη σκόνη του την ανακάτευαν με μια ειδική μαύρη χρωστική, το κοχλ, από την οποία δημιουργούσαν την αρχαία μάσκαρα που βλέπουμε στις τοιχογραφίες των Αιγυπτίων.
Η απόσταξη του λιβανιού παρήγαγε ένα πηχτό αρωματικό έλαιο, που από την αρχαιότητα μέχρι και σήμερα χρησιμοποιείται για την παραγωγή αρωμάτων, αλλά και ως φαρμακευτική ουσία, αρωματοθεραπευτική, αφού το λιβάνι και τα παράγωγά του ήταν πηγή θεραπειών για πολλές ασθένειες. Η φλούδα του δέντρου χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα από την αγιουρβεδική (ινδική) ιατρική για τη θεραπεία του άσθματος, του βήχα, της αρθρίτιδας, για πυρετούς και γενικότερα για μία σειρά ασθενειών. Η καύση του λιβανιού σε θρησκευτικές τελετές, όπως γίνεται και σήμερα, ήταν ευρύτατα διαδεδομένη και στα αρχαία χρόνια από την Κίνα μέχρι την Ελλάδα. Λέγεται, μάλιστα, πως ο καπνός του λιβανιού παίρνει τις προσευχές μαζί του και τις ανεβάζει στον ουρανό. Η αλήθεια είναι πως λειτουργεί χαλαρωτικά, καθώς αυξάνει την αναπνευστική λειτουργία και χαλαρώνει το διάφραγμα, με αποτέλεσμα να κάνει την αναπνοή πιο βαθιά και να δρα βοηθητικά προς τη διαδικασία της προσευχής και του διαλογισμού. Επίσης, λόγω μιας ελαφριάς αντισηπτικής ικανότητας που έχει, χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον στις εκκλησίες και ως προφύλαξη των πιστών από ασθένειες. Μεγάλη κατανάλωση λιβανιού γινόταν στη Βαβυλώνα, στο Ναό του Μπάαλ, όπου έκαιγαν περισσότερους από δύο τόνους λιβάνι το χρόνο.
Το λιβάνι ήταν στην ημερήσια διάταξη στην Αρχαία Ρώμη. Λέγεται πως όταν πέθανε η γυναίκα του Νέρωνα, αυτός παρήγγειλε τόσο λιβάνι από το σημερινό Ομάν όσο ολόκληρη η παραγωγή εκείνου του έτους. Μετέπειτα χρησιμοποιήθηκε και από τους χριστιανούς στις εκκλησίες. Στην Αρχαία Αίγυπτο κόμποι λιβανιού βρέθηκαν μέσα σε τάφους βασιλέων, ενώ υπάρχουν και μαρτυρίες πως το χρησιμοποιούσαν στην προετοιμασία του νεκρού.

περισσότερα

Ομάν...στη χώρα του λιβανιού και του Σεβάχ του Θαλασσινού…

Το παραμυθένιο σουλτανάτο του Ομάν αποτελεί την παραδοσιακή Αραβία και μία από τις πιο αυθεντικές χώρες στην περιοχή, αφού μέχρι και τη δεκαετία του ’70 ήταν μία από τις απομονωμένες. Αυτό που κάνει ιδιαίτερο αυτόν τον αραβικό προορισμό είναι η πλούσια πολιτιστική κληρονομιά, τα παλαιά κάστρα της ερήμου στο χρώμα της άμμου, οι ατελείωτες αμμώδεις εκτάσεις που καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος της χώρας, οι καταπράσινες οάσεις που εμφανίζονται σαν πράσινες βούλες στο καφέ της άμμου, αλλά και οι αραβικές πόλεις που διατηρούν μέχρι σήμερα το παραδοσιακό τους χρώμα με τις υπαίθριες αγορές, τις ιδιαίτερες οσμές μπαχαρικών και τις ενδυμασίες των ντόπιων.

Ένα ταξίδι που θα σας μεταφέρει σε παλαιές βεδουίνικες νύχτες.

 

ΜΟΥΣΚΑΤ (MUSCAT) Η ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ

Η πρωτεύουσα του Ομάν, το Μουσκάτ (ή Μάσκατ) είναι μια πόλη-λιμάνι και ένα από τα περισσότερα αναπτυγμένα αστικά κέντρα του αραβικού κόσμου. Περιτριγυρισμένη από βουνά που σαν φυσικό φρούριο την καθιστούσαν σχεδόν απόρθητη από την ξηρά, υπήρξε έδρα μιας πραγματικής ναυτικής αυτοκρατορίας και τα καράβια της, σπρωγμένα από τους μουσώνες, έφταναν στα πιο απόμακρα μέρη.Εδώ θα δούμε το μεγάλο τζαμί - ένα από τα μεγαλύτερα τζαμιά του κόσμου - το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας και το Εθνολογικό Μουσείο. Επισκεφθείτε τέλος τα σουκς της πόλης με τα χρυσαφικά και τα ασημικά, τα χαλιά και τα κιλίμια, τα μπαχαρικά και τον καφέ.

περισσότερα

Η μεγαλύτερη γέφυρα στον κόσμο! Ν. Κορέα – Μακάο – Χονγκ Κονγκ

Χρειάστηκαν επτά (και κάτι) χρόνια για να ολοκληρωθεί, χρόνος μάλλον ελάχιστος αν αναλογιστεί κανείς την κλίμακα του εγχειρήματος. Η νέα, ολοκαίνουρια γέφυρα που συνδέει την ηπειρωτική Κίνα με το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο, έχει μήκος 55 χιλιόμετρα και φυσικά είναι η μεγαλύτερη υπερθαλάσσια γέφυρα στον κόσμο!

Είναι κατασκευασμένη σε σχήμα Υ και οι εκτιμήσεις λένε πως θα μειώσει τον χρόνο μετάβασης από την πόλη Ζουχάι (λίγο έξω από το Μακάο) μέχρι το Χονγκ Κονγκ από τις τρεις ώρες στα 30 λεπτά!

Όχι ένα, ούτε δύο αλλά τέσσερα τεχνητά νησιά χρειάστηκε να δημιουργηθούν για να στηριχθεί επαρκώς η γέφυρα, ενώ στο μήκος της συγκαταλέγονται και τέσσερις σήραγγες (η μία κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας). Για την ολοκλήρωσή της χρειάστηκαν πάνω από ένα εκατομμύριο κυβικά μέτρα τσιμέντου καθώς και 420.000 τόνοι χάλυβα, αρκετοί δηλαδή για να κατασκευαστούν εξήντα νέοι πύργοι του Άιφελ!...

περισσότερα

Σεζάρια Εβόρα, η τραγουδίστρια από το Πράσινο Ακρωτήριο

Διάσημη τραγουδίστρια από το Πράσινο Ακρωτήριο, γνωστή και ως "ξυπόλητη ντίβα", επειδή συνήθιζε να τραγουδά ανυπόδητη, ως ένδειξη διαμαρτυρίας για τη φτώχεια που επικρατούσε στην πατρίδα της.
Η Σεζάρια Εβόρα υπήρξε η καλύτερη πρέσβειρα για τη μουσική και τον πολιτισμό της χώρας της.
Αποκλήθηκε βασίλισσα των μόρνας – των "blues του ωκεανού" - των τραγουδιών της πατρίδας της, που συνδυάζουν τους ρυθμούς της Δυτικής Αφρικής, τα πορτογαλικά φάντο (fado), τα βραζιλιάνικα μοντίνα (modhina), τα αργεντίνικα τάνγκο και τους αγγλικούς ναυτικούς σκοπούς (sea shanty). Το όνομα ίσως προέρχεται από το αγγλικό μοιρολόι (mourn). Παίζονται με πιάνο, cavaquinho (ένα κιθαρόνι με τέσσερις χορδές) και κιθάρα.
Η Σεζάρια Εβόρα (Cesária Évora), γεννήθηκε στις 27 Αυγούστου 1941 στην πόλη Μιντέλο του νησιού Σάο Βισέντε, που ανήκει στο νησιωτικό σύμπλεγμα του Πράσινου Ακρωτηρίου.
Σε ηλικία επτά ετών έμεινε ορφανή από πατέρα, που ήταν βιολιστής, και η μητέρα της, που εργαζόταν ως μαγείρισσα, αγωνίστηκε μάταια να μεγαλώσει αυτήν και τα έξι αδέλφια της με τα πενιχρά εισοδήματά της. Στα δέκα της, η μικρή Σίζε, όπως ήταν το χαϊδευτικό της, μπήκε σε καθολικό ορφανοτροφείο. Εκεί ήταν που ήρθε σε πρώτη επαφή με τη μουσική, συμμετέχοντας στη χορωδία του ιδρύματος.
Στα 16 της χρόνια συνάντησε έναν ναυτικό, ονόματι Εντουάρντο, ο οποίος τη μύησε στα παραδοσιακά μουσικά στιλ των νησιών του Πράσινου Ακρωτηρίου: τα κολαντέιρα (εύθυμα, σατιρικά τραγούδια σαν τη σάμπα, με στίχους γεμάτους τολμηρά υπονοούμενα) και τα μόρνας (τραγούδια του έρωτα, της προσμονής, της λύπης, της μελαγχολίας, του χωρισμού, της ξενιτιάς, της νοσταλγίας της γλυκιάς, φτωχής πατρίδας).
Στη δεκαετία του '60 ξεκίνησε να τραγουδά σε τοπικά μπαρ και ξενοδοχεία, στα οποία σύχναζαν ναυτικοί απ' όλο τον κόσμο, για λίγα εσκούδο ή ένα ποτήρι γκρογκ (τοπικό ποτό).
Τη δεκαετία του '70 η Εβόρα, η τραγουδίστρια με τη βελούδινη φωνή, ήταν πλέον αρκετά γνωστή στο νησί της, χωρίς όμως η επιτυχία της αυτή να βελτιώσει τα οικονομικά της. Έτσι, αποφάσισε να σταματήσει το τραγούδι για να μπορέσει να θρέψει τα δύο παιδιά της, που είχε αποκτήσει εκτός γάμου. Επί δέκα χρόνια δεν τραγούδησε και η ίδια τα περιγράφει ως "σκοτεινά χρόνια".
Τη διεθνή επιτυχία της οφείλει σε δύο συμπατριώτες της, που ζούσαν στην Ευρώπη. Στον Μπάνα, που την προσκάλεσε να τραγουδήσει στην Πορτογαλία και τον Ζοζέ ντα Σίλβα, που την έπεισε να μεταβεί στο Παρίσι για να ηχογραφήσει ένα δίσκο. Το άλμπουμ La Diva Aux Pieds Nus (Η Ξυπόλητη Ντίβα) κυκλοφόρησε το 1988 και γνώρισε μεγάλη επιτυχία.
Η Σεζάρια Εβόρα εκτοξεύτηκε στο διεθνές μουσικό στερέωμα με το τέταρτο άλμπουμ της Miss Perfumado (1992), με πωλήσεις που ξεπέρασαν τα 300.000 αντίτυπα, χάρις στο τραγούδι Sodade, που  έγινε η πρώτη διεθνής επιτυχία της. Η πορτογαλική λέξη saudade έχει περίπλοκη σημασία, που είναι δύσκολο να μεταφραστεί. Σημαίνει γενικά νοσταλγία, μελαγχολία, πόθο και μετάνοια ή ακόμα καλύτερα, χαρμολύπη. Η έκφραση της sodade αποτελεί εσωτερικό στοιχείο στη μουσική του Πράσινου Ακρωτηρίου.
Το 1995 ήταν υποψήφια για Βραβείο Γκράμι στην κατηγορία της World Music με το άλμπουμ Cesaria. Θα το κερδίσει τελικά το 2003 για το άλμπουμ Voz d'Amor.
Τον Μάιο του 2010 υπέστη καρδιακή προσβολή στην Πορτογαλία, όπου βρισκόταν για σειρά συναυλιών και υποβλήθηκε σε εγχείριση ανοιχτής καρδιάς στο Παρίσι.
Έφυγε από τη ζωή στις 17 Δεκεμβρίου 2011, κατόπιν βραχείας νοσηλείας σε εντατική νοσοκομείου της πατρίδας της.

περισσότερα

To μπαομπάμπ στην Μαδαγασκάρη

Το μπαομπάμπ είναι ένα πολύ αλλόκοτο δέντρο, που φύεται στη Μαδαγασκάρη, στην ηπειρωτική Αφρική και την Αυστραλία.
Ανάλογα με το είδος τους, τα δέντρα φτάνουν σε ύψος από 5 έως 30 μέτρα, ενώ η διάμετρος του κορμού τους κυμαίνεται από 7 έως 15 μέτρα.
Το χαρακτηριστικό τους γνώρισμα είναι ο «πρησμένος» κορμός τους, που στην πραγματικότητα αποτελεί χώρο αποθήκευσης νερού - το δέντρο μπορεί να αποθηκεύσει τουλάχιστον 120.000 λίτρα νερού και να αντέξει και σε πολύ σκληρές συνθήκες ξηρασίας.
Τα κλαδιά στην κορυφή του δένδρου είναι πολύ μικρά σε σχέση με τον κορμό.
Οι καρποί του είναι ξυλώδεις σε μορφή πεπονιού.
Το μπαομπάμπ έχει πολλαπλές χρήσεις:
Το φρούτο περιέχει έξι φορές περισσότερη ποσότητα βιταμίνης C από τα πορτοκάλια και διπλάσια ποσότητα ασβεστίου από το γάλα.
Ο χυμός τους χρησιμοποιείται στην παρασκευή αλκοολούχου ποτού.
Οι σπόροι παράγουν βρώσιμο λάδι και τρώγονται ωμοί ή ψημένοι.
Τα φύλλα τρώγονται ως λαχανικό.
Οι ίνες του φλοιού του δένδρου χρησιμοποιούνται στην κατασκευή σχοινιών.
Η χρήση του όμως δεν περιορίζεται στην κατανάλωση, καθώς χρησιμοποιείται και στην ιατρική και συγκεκριμένα, το φρούτο, τα φύλλα και η φλούδα ωφελούν σε περίπτωση πυρετού και νεφρικών ασθενειών και οι σπόροι του κατά της δυσεντερίας.
Σύμφωνα με έναν αραβικό μύθο, το μπαομπάμπ οφείλει το αλλόκοτο σχήμα του στον ίδιο το Διάβολο, που κάποτε το ξερίζωσε και το ξαναφύτεψε ανάποδα (upside-down tree).

περισσότερα

Το μαγικό χαρτί Ανταϊμόρο - Μαδαγασκάρη

Μία από τις πιο σημαντικές πόλεις είναι η Αμπλαβάο, όχι μόνο για την αποικιακή αρχιτεκτονική της αλλά και για το παραδοσιακό εργοστάσιο χαρτιού Antaimoro. Το χαρτί Antaimoro έχει την ιστορία του. Τον 7ο αιώνα, ένα αραβικό καράβι ναυάγησε στη νοτιοανατολική ακτή της Μαδαγασκάρης. Η φυλή που έμενε εκεί (Αntaimoro) βοήθησε το πλήρωμα του καραβιού. Οι Άραβες, ως μουσουλμάνοι, είχαν μαζί τους το Κοράνι, όμως με την πάροδο του χρόνου άρχισε να φθείρεται. Αυτό τους οδήγησε στην αναζήτηση ενός φυτού που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να αντιγράψουν το αρχαίο τους κείμενο. Το φυτό αυτό βρέθηκε. Ήταν η Avoha, ένα είδος μουριάς, και από τότε το τελικό προϊόν που δημιούργησαν ονομάζεται χαρτί Antaimoro. Το 1936 Γάλλος αγρότης Pierre Mathieu άρχισε την κατασκευή του χαρτιού σε ευρύτερη κλίμακα. Ακόμα και σήμερα λέγεται ότι το χαρτί αυτό έχει μαγική δύναμη, μιας και μέχρι πρόσφατα η μόνη του χρησιμότητα ήταν για την κατασκευή μαγικών βιβλίων από τους θεραπευτές και τους μάγους. Το εργοστάσιο δεν είναι μεγάλο και ο χώρος εργασίας σχεδόν πρωτόγονος για ένα Δυτικό. Παρόλο που η εργασία είναι μηχανική και αρκετά κουραστική, οι ντόπιοι είναι ευγνώμονες που μπορούν και δουλεύουν.

περισσότερα

Μαγαδασκάρη

Η Μαδαγασκάρη, αν και βρίσκεται σε σχετική γεωγραφική εγγύτητα με την Αφρική, αποτελεί ένα ανθρωπολογικό εργαστήρι σύνθεσης Ασιατών και Αφρικανών, με τη βασική πολιτισμική και εθνολογική αναφορά να προέρχεται από τη μακρινή Ινδονησία. Όχι τυχαία, αφού σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των αρχαιολόγων οι πρόγονοι των σημερινών Μαδαγασκαριανών, σπουδαίοι θαλασσοπόροι της εποχής τους, έφτασαν στο νησί πριν από 2.000 χρόνια.
Στο νησί ζουν σήμερα περί τις 20 φυλές αφροασιατικής προέλευσης, που ως επί το πλείστον ακολουθούν τις παραδοσιακές ανιμιστικές παραδόσεις τους με βάση τη λατρεία των προγόνων. Με τέτοια φυλετική ποικιλότητα είναι φυσικό η Μαδαγασκάρη να διαθέτει έναν τεράστιο πλούτο εθίμων και ηθών, που προκαλεί το έντονο ερευνητικό ενδιαφέρον των ανθρωπολόγων από ολόκληρο τον κόσμο. Επίσης η Μαδαγασκάρη είναι παγκοσμίως γνωστή για τη μοναδική άγρια φύση της.
Έχοντας αποκοπεί από την ανατολική ακτή της Αφρικής πριν από εκατομμύρια χρόνια, η πανίδα και η χλωρίδα της εξελίχθηκαν σε απομόνωση με αποτέλεσμα να υπάρχουν πολλά ενδημικά είδη που ζουν αποκλειστικά και μόνο στο νησί αυτό.
Το ζώο -σύμβολο της Μαδαγασκάρης, ο λεμούριος, απαντάται σε ποικίλες μορφές και μεγέθη, ενώ υπάρχουν έξι ενδημικά είδη μπαομπάμπ, το δένδρο - σύμβολο της χώρας.

περισσότερα

Τσάι

Ποιο είναι το πιο διαδεδομένο ρόφημα στον κοσμο, μετά το νερό; 

Σωστά μαντέψατε: το τσάι! Το θαυματουργό αυτό ρόφημα προέρχεται από τα φύλλα του δένδρου τσάι (Camellia sinensis ή Camellia thea).
Σύμφωνα με τις γραφές, το ανακάλυψε το 2737 π.Χ. ο Κινέζος αυτοκράτορας Shen Nung (Σεν Νουνγκ) κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού στην αυτοκρατορία του. Την ώρα που ο αυτοκράτορας έβραζε νερό για να ξεδιψάσει ένα απαλό αεράκι παρέσυρε φύλλα από κάποιο γειτονικό θάμνο άγριου τσαγιού και αυτά κατέληξαν στο ξεσκέπαστο τσουκάλι. Πριν προλάβει κανείς να αντιδράσει, τα φύλλα άρχισαν να βράζουν και να χρωματίζουν το νερό. Ο Σεν Νουνγκ μύρισε το γλυκό άρωμα και δοκίμασε το πρώτο τσάι. Από τότε εκατομμύρια άνθρωποι σε ολόκληρο τον κόσμο το πίνουν είτε κρύο είτε ζεστό, χειμώνα - καλοκαίρι.
Για τους Ινδούς, η εξάπλωση του τσαγιού οφείλεται στον Bodhi Dharma, τον Ινδό πρίγκιπα που τον 6ο αιώνα π.Χ., πήγε στην Κίνα να διαδώσει τη διδασκαλία του Βούδα. Ορκισμένος να μην κοιμηθεί μέχρι την περάτωση της αποστολής του, κατάφερε να μείνει ξύπνιος χάρη σε μερικά φύλλα ενός τεϊόδεντρου που μασούσε κατά τύχη. Η Ιαπωνία σκηνοθετεί τον ίδιο πρίγκιπα που αυτή τη φορά, υπέκυψε στον ύπνο. Όταν ξύπνησε, εξοργισμένος, έκοψε τα βλέφαρα του και εκεί που έπεσαν φύτρωσε τεϊόδεντρο. Ανακάλυψε τότε τις τονωτικές του ιδιότητες.

Ανεξάρτητα από τις διηγήσεις των θρύλων, το πιο πιθανόν είναι ότι η πρώτη καλλιέργεια αυτού του φυτού προέρχεται από την Κίνα. Στην Ιαπωνία, τα πρώτα τεϊόδεντρα φυτεύτηκαν στην αρχή του 9ου αιώνα, ενώ στην Ινδία η καλλιέργειά του ξεκίνησε στο πρώτο μισό του 19ου αιώνα.
Το τσάι περιέχει τεΐνη, ένα συστατικό που έχει ιδιότητες ανάλογες με εκείνες της καφεΐνης που περιέχεται στον καφέ. Η τεΐνη διεγείρει τα ανώτερα νευρικά κέντρα, τη λειτουργία της καρδιάς και τη διούρηση, ενώ δεν έχει καμιά θρεπτική αξία. Στον καφέ η καφεΐνη απελευθερώνεται απότομα στον οργανισμό και δρα για περίπου 2-3 ώρες, ενώ στο τσάι απελευθερώνεται σταδιακά και δρα για 6 έως 8 ώρες. Γι' αυτό το λόγο το τσάι διεγείρει χωρίς να εκνευρίζει.
Μακροχρόνιες έρευνες σε διαφορετικές χώρες απέδειξαν τις ευεργετικές ιδιότητες του τσαγιού. Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι δεν πρόκειται για θεραπευτικές ιδιότητες σε συγκεκριμένες παθήσεις, αλλά για προληπτική δράση.
Οι αντιοξειδωτικές ουσίες που υπάρχουν στο πράσινο τσάι συμβάλλουν αποφασιστικά στη διατήρηση των οστών και βοηθούν στην επιβράδυνση του γήρατος. Επίσης, το πράσινο τσάι βοηθά σημαντικά στην πρόληψη του καρκίνου του προστάτη. Οι έρευνες συνεχίζονται για να διαπιστωθεί γενικότερα η αντικαρκινική δράση της πολυφαινόλης που υπάρχει στο πράσινο τσάι.

Οι ταννίνες - περισσότερο παρούσες στο μαύρο τσάι, όπως και στο κόκκινο κρασί - βοηθούν στην κυκλοφορία του αίματος και στην τόνωση της καρδιάς. Τέλος, το τσάι προσφέρει πολλές βιταμίνες C, Ρ, Β, Ε και άφθονο φθόριο για τα δόντια.
Το τεϊόδεντρο στη φύση μπορεί να φτάσει τα 10-15 μέτρα. Καλλιεργημένο, περιορίζεται στα 1,20 -1,80 μέτρα. Σ΄ αυτό το αειθαλές φυτό, η συγκομιδή μπορεί θεωρητικά να γίνει όλον το χρόνο, αλλά στις φυτείες σε υψόμετρο περιορίζεται από το Μάρτιο μέχρι τον Οκτώβριο. Τα φύλλα του φυτού είναι σκουροπράσινα γυαλιστερά, δερματώδη, λίγο πριονωτά και λογχοειδή.
Το τσάι, το προϊόν δηλαδή που χρησιμεύει για την παρασκευή του γνωστού ομώνυμου αφεψήματος, αποτελείται από τα φύλλα, που συλλέγονται τρυφερά και ανώριμα από τις νεαρές κορυφές των βλαστών και τα οποία κόβονται σε μικρά κομμάτια και αποξηραίνονται. Η συλλογή των φύλλων αρχίζει από το τρίτο έτος της ηλικίας των φυτών. Η συγκομιδή γίνεται σχεδόν παντού με το χέρι, εκτός από την Ιαπωνία και τη Γεωργία όπου έχει μηχανοποιηθεί. Ανάλογα με την εποχή της συγκομιδής, άνοιξη, καλοκαίρι ή φθινόπωρο, το φύλλο τσαγιού, όπως είναι φυσικό, δίνει ένα διαφορετικό τσάι.
Κάθε τύπος τσαγιού έχει τα δικά του χαρακτηριστικά και κάθε περιοχή παράγει τσάι με ιδιαίτερα γνωρίσματα, ανάλογα με την εποχή που συλλέγεται και τα στοιχεία του περιβάλλοντός της. Η πιο σπουδαία διάκριση γίνεται ανάμεσα στα λεγόμενα πράσινα και στα μαύρα τσάγια. Τα πρώτα επιτυγχάνονται με απλή αποξήρανση, ενώ τα δεύτερα παρασκευάζονται με ειδική τεχνική: τα φύλλα που συλλέγονται αφήνονται να μαραθούν ώστε να χάσουν το μισό από το νερό τους και ακολούθως υποβάλλονται σε μια διαδικασία ζύμωσης, κατά την οποία μετασχηματίζεται η ταννίνη που περιέχουν και αποκτούν το χαρακτηριστικό μελανό χρώμα. H επεξεργασία αυτή γίνεται σε ειδικά ξηραντήρια.

Το πράσινο τσάι καταναλώνεται κυρίως στην Ανατολική Ασία. Οι επιδράσεις του στην πρόληψη του καρκίνου και των καρδιαγγειακών νοσημάτων, στον έλεγχο της χοληστερόλης, καθώς και στην καλή υγεία του συκωτιού, το καθιστούν το δημοφιλέστερο τύπο τσαγιού στην υφήλιο. Σερβίρεται συνήθως με τα χαρακτηριστικά πράσινα φύλλα του ίδιου του δένδρου.
Το μαύρο τσάι καταναλώνεται κυρίως στις Δυτικές χώρες. Δεν έχει την ίδια λειτουργία με το πράσινο τσάι, καθώς η τεχνική επεξεργασία καταστρέφει πολλά από τα ευεργετικά του στοιχεία. Στην Ελλάδα είναι ενδημικό το ιδιαίτερα τονωτικό και χαλαρωτικό τσάι του βουνού (Sideritis clandestina subsp. Clandestina), ενώ στην Κρήτη υπάρχει το βότανο δίκταμο που στη Μινωική εποχή χρησιμοποιείτο για τη θεραπεία παθήσεων κυρίως του στομάχου.

περισσότερα

Σρι Λάνκα - Γιορτές Περαχέρα

Η Εσάλα Παραχέρα που γιορτάζεται στην Κάντυ, είναι ίσως η μεγαλύτερη ετήσια θρησκευτική γιορτή στην Ασία και από τις σημαντικότερες του Βουδισμού. Διαρκεί περίπου 10 ημέρες. Χιλιάδες κόσμου παρελαύνουν χορεύοντας με τυμπανοκρουσίες, συνοδευόμενοι από δεκάδες στολισμένους ελέφαντες, ένας από τους οποίους, ο πιο μεγαλόπρεπος, μεταφέρει την Κιβωτό με το Ιερό Δόντι του Βούδα.
Η  γιορτή Περαχέρα, γίνεται τον μήνα Εσάλα (Ιούλιος - Αύγουστος). Η γιορτή αυτή, που είναι μια πολύ εντυπωσιακή παρέλαση προς τιμήν του Ιερού Δοντιού του Βούδα, κορυφώνεται στην πανσέληνο του Ιουλίου-Αυγούστου. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για έναν συνδυασμό πέντε μεμονωμένων παρελάσεων-λιτανειών.
Οι τέσσερις προέρχονται από τέσσερα ιερά της Κάντυ που είναι αφιερωμένα σε θεότητες που προστατεύουν το νησί και ταυτόχρονα αφοσιωμένες στον Βούδα.
Το πρώτο ιερό ανήκει στον Νάτα, που είναι Μποντισάτβα με ιδιαίτερη σπουδαιότητα για την Κάντυ. Το δεύτερο στον Βισνού, που είναι ο προστάτης της Σρι Λάνκα, αλλά και ο ένας από τους τρεις σπουδαιότερους θεούς του Ινδουισμού. Το τρίτο στον Σκάντα, θεό του πολέμου και της νίκης και το τέταρτο στη θεά Πατίνι, που είναι θεά της αγνότητας. Το πέμπτο ιερό είναι ίδιο το Δόντι του Βούδα.
Στην παρέλαση παίρνουν μέρος χιλιάδες χορευτές, που ανεμίζουν πολύχρωμες σημαίες και τυμπανιστές. Στην κορύφωσή της κατά την πανσέληνο παρελαύνουν έως και 50-60 ελέφαντες, με κυρίαρχο τον Μαλιγκάβα Τάσκερ, που μεταφέρει τιμητικά το Ιερό Δόντι. Είναι στολισμένος από το κεφάλι έως τα νύχια και πατά τιμητικά πάνω σε ένα λευκό χαλί, που στρώνεται μπροστά του.

περισσότερα

Βιέννη – Η αυτοκρατορική πόλη στην καρδιά της Ευρώπης

Τα αυτοκρατορικά παλάτια δεσπόζουν επιβλητικά και μεγαλοπρεπή. Τα μνημεία της πόλης είναι εντυπωσιακά και οι εμπορικοί δρόμοι πάντοτε πολυσύχναστοι. Νότες κλασικής μουσικής πλανώνται συνεχώς στην ατμόσφαιρα και τα παραδοσιακά καφέ αναδύουν βιεννέζικη κουλτούρα. Ναι, είναι η πρωτεύουσα όπου ευδοκιμούν τα πιο υπέροχα ταξιδιωτικά κλισέ. Δικαίως είναι ένα από τα μικρότερα ομόσπονδα κρατίδια της Αυστρίας. Εντούτοις, με πληθυσμό 1.600.000 κατοίκους είναι η μεγαλύτερη πόλη, καθώς και το πολιτικό, πολιτιστικό και οικονομικό κέντρο ολόκληρης της χώρας. Βρίσκεται χτισμένη σε υψόμετρο 170 μέτρων πάνω από το επίπεδο της θάλασσας και καταλαμβάνει έκταση 400 τετραγωνικών χιλιομέτρων στην Κοιλάδα του Δούναβη, ενώ βόρεια και δυτικά οι δασωμένοι λόφοι του Wienerwald (Δάσος της Βιέννης) στεφανώνουν την πόλη. Ο Δούναβης διαιρεί την πόλη διαγωνίως σε δύο τμήματα. Η πλευρά που ενδιαφέρει πρωτίστως τον επισκέπτη βρίσκεται νότια του ποταμού και πρόκειται για το παλιό κέντρο της Βιέννης, την Innere Stadt, όπου βρίσκονται και τα περισσότερα αξιοθέατα.

περισσότερα

Η απίστευτη ιστορία του κρουασάν

Ξημερώματα μιας μέρας του 1863: ένας Βιεννέζος αρτοποιός μπαίνει στο μαγαζί του για να ετοιμάσει το ψωμί της ημέρας για τη συνοικία του. Έχει σίγουρα πολλή δουλειά, γιατί οι ημέρες αυτές δεν είναι και οι πιο ήρεμες που έχει ζήσει: ο Τούρκος σουλτάνος Σουλεϊμάν ο Μεγαλοπρεπής πολιορκεί τη Βιέννη και η πόλη υποφέρει από έλλειψη τροφίμων. Ωστόσο αυτό το πρωινό κάτι άλλο, και εξίσου ανησυχητικό, τραβάει την προσοχή του: ακούει έναν περίεργο θόρυβο, κάτι σαν τρίξιμο να έρχεται από τα έγκατα της γης. Τρομαγμένος ειδοποιεί τις αρχές και οι φόβοι τους επιβεβαιώνονται. Τούρκοι λαγουμιτζίδες έχουν αρχίσει να σκάβουν κάτω από την πόλη με σκοπό να ανατινάξουν τα τείχη και να καταλάβουν τη Βιέννη, πρώτο βήμα για να ξεχυθούν έπειτα στην υπόλοιπη Ευρώπη. Ευτυχώς όμως, η οξυδέρκεια του Βιεννέζου φούρναρη ήταν αρκετή για να σώσει τη Βιέννη, μαζί της την Αυστρία και ολόκληρη τη Γηραιά Ήπειρο. Αμέσως λοιπόν ειδοποιήθηκε ο αυστριακός στρατός που εξολόθρευσε την ομάδα των λαγουμιτζίδων και λίγο αργότερα τα στρατεύματα του Πολωνού ηγεμόνα Γιαν Σομπιέσκι διέλυσαν τις τουρκικές δυνάμεις και ο Σουλεϊμάν αναγκάστηκε να λύσει την πολιορκία. Η Βιέννη είχε σωθεί και εν πολλοίς το όφειλε σε εκείνο τον ανώνυμο Βιεννέζο αρτοποιό.
Για να γιορτάσουν λοιπόν τη νίκη τους, οι φουρνάρηδες της πόλης έφτιαξαν ένα καινούριο γλυκό: πήραν τα ψωμάκια τους, έστριψαν τις άκρες τους προς τη μια μεριά έτσι ώστε να πάρουν το σχήμα της ημισελήνου, το έμβλημα των Οθωμανών δηλαδή, και το ονόμασαν «κίπφελ» (Kipfel). Κάτι δηλαδή σαν το «σας φάγαμε!». Για πολλά χρόνια μάλιστα οι μαθητευόμενοι φουρνάρηδες της Βιέννης έκαναν παρέλαση κάθε Λαμπροτρίτη περνώντας μπροστά από όλους τους φούρνους της πόλης, για να πιουν στην υγειά των αρτοποιών που έσωσαν την πόλη. Το κίπφελ πέρασε έπειτα στη Γαλλία από την (αυστριακή) Μαρία Αντουανέτα,  και εκεί πήρε το όνομα με το οποίο το ξέρουμε και το απολαμβάνουμε όλοι σήμερα: κρουασάν…

περισσότερα

Βιέννη σημαίνει βιεννέζικος καφές

Μαρμάρινα τραπέζια, πολυέλαιοι, καθρέφτες, ξύλινη επένδυση παντού, ρολόι τοίχου ορατό από κάθε γωνιά του χώρου, τραπεζάκι με τις σημερινές εκδόσεις από τον τοπικό και τον διεθνή Τύπο• και βέβαια ο καφές, να σερβίρεται στον δίσκο με ένα ποτήρι νερό και ένα κουταλάκι. Έτσι πρέπει να είναι ένα καθώς πρέπει βιεννέζικο καφέ, έτσι όπως έχει γαλουχηθεί στην κουλτούρα της Βιέννης, και όπως έχει χαρακτηριστεί ως μνημείο άυλης κληρονομιάς από την UNESCO.
Αυτός ο ιδιαίτερος σχεδιασμός και το στυλ μάς έρχονται από τον 19ο αι. όταν τα βιεννέζικα καφέ άκμαζαν, και συνεχίζει μέχρι σήμερα όχι ως εφέ ή τουριστική ατραξιόν, αλλά ως τρόπος ζωής για τους Βιεννέζους. Τα καφέ άλλωστε θεωρούνται «δημόσια σαλόνια», είναι για κάθε Βιεννέζο χώρος-προέκταση του δικού του καθιστικού: με ένα φλιτζάνι καφέ και μια εφημερίδα, μπορεί κανείς να μετατρέψει το τραπεζάκι του στον δικό του, ιδιωτικό χώρο για ώρες, χωρίς κανένας σερβιτόρος να τους προτρέψει ποτέ να παραγγείλει κάτι περισσότερο. Διόλου τυχαία, η UNESCO περιγράφει τα βιεννέζικα καφέ ως τα μέρη «όπου καταναλώνεται χώρος και χρόνος, αλλά μόνο ο καφές εμφανίζεται στον λογαριασμό»…

περισσότερα

Χάλστατ, βγαλμένο από παραμύθι

Περιτριγυρισμένο από έλατα, μια ρομαντική λίμνη και με μαγευτική θέα στις Άλπεις, αυτό το ονειρικό μέρος θυμίζει εικόνα από καρτ ποστάλ. Χτισμένο αμφιθεατρικά σε μια απότομη όχθη της ομώνυμης λίμνης σε υψόμετρο 508 μέτρων, μοιάζει πραγματικά λες και έχει βγει από σελίδες παραμυθιού! Αποτελεί μία από τις πολυφωτογραφημένες περιοχές του κόσμου και χρονολογείται από την Εποχή του Σιδήρου. Η εκκλησία του Χριστού, μια Ευαγγελική εκκλησία νεο-γοτθικού ρυθμού που χτίστηκε το 1861, δεσπόζει στην κεντρική πλατεία. Η μοναδικότητα του τοπίου του, σε συνδυασμό με την αρχιτεκτονική του γραφικού οικισμού, την λίμνη και τα ψηλά βουνά που την περιβάλλουν, καθώς και την πλούσια ιστορία του -όπως η νεκρόπολη που ανασκάφηκε από το 1846 έως το 1899 με πάνω από 2.000 τάφους με διάφορες σχετικές θεωρίες- το καθιστούν ως ένα ιδιαίτερο μέρος. Η παγοσπηλιά με την υπόγεια λίμνη, το ορυχείο αλατιού, οι ατελείωτες βόλτες στα στενά πολύχρωμα δρομάκια και τέλος, η ρομαντική βαρκάδα στη διάσημη λίμνη, είναι όλα όσα θα μας μείνουν για πάντα αξέχαστα... Η περιοχή φημίζεται για τα φρέσκια ψάρια της κατευθείαν από τη λίμνη, έτσι μπήκαμε στον πειρασμό να δοκιμάσουμε! Φυσικά μείναμε απόλυτα ικανοποιημένοι -παρά τις λίγο τσιμπημένες τιμές- αφού το σκηνικό μάς αποζημίωσε τόσο σε γεύση όσο και σε απίστευτη θέα.

περισσότερα

Εμπειρίες από το ταξίδι μας στην Αυστρία!

Μαγευτικά και μυστηριώδη τοπία, αχανείς κοιλάδες, απέραντο πράσινο, πανέμορφες λίμνες, τρεχούμενα νερά, παραμυθένια κτίρια και «θεϊκές» μελωδίες. Από τα επιβλητικά μπαρόκ παλάτια μέχρι τα κανάλια του Δούναβη και από την κλασική μουσική μέχρι τα βιεννέζικα βαλς, η μεγαλοπρεπής Βιέννη έχει φτιαχτεί έτσι ώστε να μοιάζουν όλα τέλεια... Η διάσημη Κρατική Όπερα, το Κοινοβούλιο με την πλούσια διακοσμημένη πρόσοψη, η εντυπωσιακή Βοτιβκίρχε, τα ανάκτορα Χόφμπουργκ (η κύρια χειμερινή κατοικία των Αψβούργων), ο Καθεδρικός του Αγίου Στεφάνου, αλλά και τα θερινά ανάκτορα Σενμπρούν, προσδίδουν μια ξεχωριστή αίγλη και μας ταξιδεύουν στον διάκοσμο της αλλοτινής αριστοκρατίας. Πελώριοι κήποι, εντυπωσιακά συντριβάνια και καλά κρυμμένα μυστικά από αυτοκρατορικές οικογένειες, συνδέονται ως δια μαγείας με φημισμένα καφέ, σύγχρονα μπιστρό και στέκια διανοούμενων. Το πνεύμα του Μότσαρτ μας ακολουθεί στο Σάλτσμπουργκ, το… παραμύθι της Αυστρίας που το όνομά του σημαίνει «Κάστρο του Αλατιού». Το βλέμμα μας «κολλάει» στο μωσαϊκό του Altstadt, της Παλιάς Πόλης με τους χαριτωμένους τρούλους και τα καμπαναριά, το εντυπωσιακό κάστρο στην κορυφή του λόφου και τα χιονισμένα βουνά που στέκουν αγέρωχα. Βλέπουμε εκπληκτικά διαμορφωμένους κήπους σε παλάτια και θαυμάζουμε αγάλματα που αναπαριστούν μυθολογικά θέματα περασμένων αιώνων σε βίλες πρώιμου μπαρόκ. Διασχίζουμε την περιοχή των λιμνών, σκαρφαλώνουμε στις Αυστριακές Άλπεις, περνάμε από λίμνες, καταπράσινες κοιλάδες και μπαίνουμε σε τεράστια τούνελ! Περπατάμε στα πολύχρωμα δρομάκια του γραφικότατου Ίνσμπρουκ για να νιώσουμε την μεσαιωνική του αύρα και ανεβαίνουμε στον πύργο της πόλης για να απολαύσουμε θέα που «κόβει την ανάσα». Προσεγγίζουμε το Φίλαχ, μια αγαπημένη πόλη της νότιας Αυστρίας, στις όχθες του ποταμού Ντράου, που αποτελεί σημαντικό σταυροδρόμι των Άλπεων και φυσικά δεν παραλείπουμε το πανέμορφο παραλίμνιο χωριουδάκι Χάλσταττ. Ένα ειδυλλιακό μέρος στη σκιά των Άλπεων γεμάτο παραδοσιακά ξύλινα σπιτάκια, με εικόνες που θυμίζουν κυριολεκτικά ιμπρεσιονιστικό πίνακα ζωγραφικής... 

περισσότερα

Εθνικό Πάρκο Banc d' Arguin

Ανάμεσα στο Νουατχίμπου (την δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Μαυριτανίας) και στην πρωτεύουσα, βρίσκεται ένας καλά κρυμμένος επίγειος παράδεισος. Ακουμπώντας την ακτή του Ατλαντικού, το πάρκο περιλαμβάνει ένα θέαμα φαντασμαγορικό με αμμόλοφους που χύνονται στα νερά του ωκεανού, παράκτια έλη, μικρά νησιά και ρηχά παράκτια νερά, με ολόχρυσες παραλίες να τα
περιτριγυρίζουν. Η αντίθεση μεταξύ του σκληρού περιβάλλοντος της ερήμου και της μεγάλης βιοποικιλότητας της θαλάσσιας ζώνης έχει δημιουργήσει μία περιοχή τεράστιας φυσικής καλλονής και συνάμα σημαντικής βιολογικής σημασίας.
Μια ευρεία ποικιλία αποδημητικών πουλιών περνά το χειμώνα εκεί, έτσι το εθνικό πάρκο αποτελεί παράδεισο για τους παρατηρητές πτηνών. Πρόκειται για ένα από τα καλύτερα παρατηρητήρια στον κόσμο, ενώ ταυτόχρονα είναι σημαντικός σταθμός για τα αποδημητικά πουλιά μεταξύ Ευρώπης και Νότιας Αφρικής. Το ήπιo κλίμα και η απουσία της ανθρώπινης διαταραχής στην περιοχή κάνουν το πάρκο μια από τις σημαντικότερες περιοχές στον κόσμο για αυτά τα είδη. Ο πληθυσμός πτηνών είναι εξαιρετικά μεγάλος. Μεταξύ 25.000 και 40.000 ζευγαριών που ανήκουν σε 15 σπάνια είδη, εδράζουν εδώ. Τα περισσότερα από αυτά φτιάχνουν της φωλιές τους, στις αμμουδιές των νησιών, δίπλα στον αβαθή ωκεανό. Επίσης εδώ θα συναντήσει κανείς διάφορα είδη χελώνας και δελφινιού – τα οποία μάλιστα ακολουθούν οι ντόπιοι ψαράδες για να προσεγγίσουν κοπάδια των ψαριών- βρίσκονται σε αυτή τη περιοχή. Το πάρκο φιλοξενεί επίσης σημαντικές κοινότητες σπάνιων ψαριών, πουλιών και θαλασσίων θηλαστικών.

περισσότερα

Μαυριτανία

Μαυριτανία, η χώρα που στο μεγαλύτερό της μέρος αποτελείται από έρημο, παρουσιάζει μία πολιτισμική αντίθεση, με τους Αραβο- Βέρβερους στο βορρά και τους Μαύρους Αφρικανούς στο νότο, ενώ το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού της είναι νομάδες.
Στο Μεσαίωνα η Μαυριτανία ήταν η βάση των Αλμοραβίδων, οι οποίοι διέδωσαν τον Ισλαμισμό σε όλη την περιοχή και ήλεγχαν για ένα διάστημα το ισλαμικό κομμάτι της
Ισπανίας. Το 15ο αιώνα Ευρωπαίοι έμποροι άρχισαν να δείχνουν ενδιαφέρον για τη Μαυριτανία και το 1814 η χώρα τέθηκε υπό Γαλλική κυριαρχία. Τα κσουρ (οχυρωμένοι οικισμοί, πόλεις των καραβανιών) δημιουργήθηκαν μεταξύ του 8ου και του 14ου αιώνα ως ενδιάμεσοι σταθμοί στο δρόμο των καραβανιών ανάμεσα στο Μαρόκο και στα αφρικανικά βασίλεια. Ήκμασαν ως εμπορικά κέντρα αλλά αργότερα ερήμωσαν. Οι πόλεις αυτές συμπεριλήφθηκαν το 1996 στον κατάλογο με τα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ.
Αξιόλογη είναι επίσης η μουσική παράδοση στη χώρα. Τα παραδοσιακά μουσικά όργανα είναι έγχορδα και κρουστά, ενώ οι γυναίκες παίζουν διαφορετικά μουσικά όργανα από τους άνδρες. Κατά παράδοση στη Μαυριτανία υπάρχουν τρεις διαφορετικοί τρόποι παιξίματος: ο λευκός τρόπος, ο μαύρος και ο μιγαδικός, που απηχούν τις τρεις βασικές εθνοτικές ομάδες.
Στη συνείδηση των Δυτικοευρωπαίων, η Μαυριτανία θεωρείται κάθε άλλο παρά κέντρο
αστικού πολιτισμού. Έτσι, εκπλήσσει το γεγονός ότι πολλές πόλεις τns ερήμου στη χώρα αυτή, υπήρξαν επί αιώνες τόποι καλλιέργειας τns παιδείας και ότι στις Σχολές του Κορανίου περιπλανώμενοι μουσουλμάνοι, κήρυκες, ποιητές και λόγιοι των επιστημών του Δικαίου και τns Ιστορίας μετέδιδαν τις γνώσεις τουs στις τέχνες και στις επιστήμες.
Σημαντική ήταν στο παρελθόν και η παραγωγή και αντιγραφή χειρόγραφων βιβλίων. Υπολογίζεται ότι οι βιβλιοθήκες της χώρας φιλοξενούν περίπου 40.000 ιστορικά χειρόγραφα και αντίγραφα, μεταξύ των οποίων και αντίγραφα τns περιόδου των Αλμοραβιδών (10os αι.) καθώς και πρωτότυπες εκδόσεις, όπως μια Γραμματική του Αβερρόη που βρέθηκε στο Μπουτιλιμίτ.

περισσότερα

Μια εμπειρία μας από το Εθνικό Πάρκο & λίμνες Πλίτβιτσε - Κροατία

Ένα υπέροχο εθνικό πάρκο με πυκνή βλάστηση και 16 λίμνες με κρυστάλλινα νερά που συνδέονται μεταξύ τους με ορμητικούς καταρράκτες και ρυάκια που σμιλεύουν τα ασβαστολιθικά πετρώματα της περιοχής απλώνεται σε 300 τετραγωνικά χλμ ανάμεσα στο Ζάγκρεμπ και το Ζαντάρ κατά μήκος των δαλματικών ακτών και αποτελεί τον πιο δημοφιλή τουριστικό προορισμό της χώρας.
Το πάρκο, Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, είναι ανοιχτό όλο το χρόνο και η μαγεία της φύσης του αλλάζει χρώματα ανάλογα με την εποχή. Το πράσινο της άνοιξης και του καλοκαιριού, διαδέχονται τα γήινα χρώματα του φθινοπώρου και το κατάλευκο του χειμώνα και η περιήγηση στα περίπου 18 χιλιόμετρα χωμάτινων μονοπατιών και ξύλινων γεφυρών είναι μια γαλήνια και άκρως συναρπαστική εμπειρία για κάθε λάτρη της παρθένας φύσης.
Ελάφια, αρκούδες, λύκοι και αγριογούρουνα κατοικοεδρεύουν μέσα στην πυκνή βλάστηση και ο επισκέπτης έχει συχνά την ευκαιρία να τα παρατηρήσει από μακριά.
Δωρεάν μεταφορά με βάρκες και μικρά λεωφορεία εντός του πάρκου διευκολύνει την μετακίνηση και μεγιστοποιεί την απόλαυση μέσα στην εκπληκτική φύση σε λιγότερες ώρες.
Οι φωτογραφίες από το πάρκο θα βρουν δικαιωματικά μια θέση στο καλύτερο ταξιδιωτικό άλμπουμ του επισκέπτη και οι εικόνες θα μείνουν στο μυαλό του για πάντα.

περισσότερα

Η ΜΑΥΡΙΤΑΝΙΑ μέσα από τα μάτια του ταξιδιώτη…

«Την Μαυριτανία την αδικείς αν προσπαθήσεις να την περιγράψεις. Την Μαυριτανία πρέπει να την βιώσεις. Χώρα γλυκόπικρη, με τις δυσκολίες και τις ομορφιές της, σαν το τσάι που σου σερβίρουν στις σκηνές για καλωσόρισμα, με το ίδιο ποτήρι να περνά από χέρι σε χέρι σε τρεις γύρους. Το τσάι στον πρώτο γύρο πικρό σαν την ζωή, γλυκό στον δεύτερο σαν τον θάνατο και πιο γλυκό στον τρίτο σαν την αγάπη! Οι άνθρωποι φιλόξενοι, ήρεμοι, φιλικοί έχουν αναπτύξει μια στωικότητα που αγγίζει τη σοφία προκειμένου να αντέξουν τις καθημερινές δυσκολίες.
Κοιμηθήκαμε σε οάσεις, φυσικά σε αχυρένιες καλύβες. Το βράδυ μας «επισκέφθηκαν» τσακάλια όπου φρόντισαν να αφήσουν το επισκεπτήριό τους, τα ίχνη από τις πατημασιές τους
Συναντήσαμε κοιλάδες, φαράγγια μεγάλου βάθους, προϊόντα της διαβρωτικής διεργασίας του ανέμου και του νερού.
Όσο προχωρούσαμε η φύση μάς προετοίμαζε για την μεγάλη συνάντηση. Το πόδι άρχιζε να βουλιάζει στην αρχή ελαφρά στην άμμο. Φθάσαμε στο Cinguetti, την αποκαλούμενη πόλη-φάντασμα καθώς βρίσκεται θαμμένη 2,5μ. μέσα στην άμμο που την κατάπιε.  Την περίοδο της ακμής της ήταν η 7η μεγαλύτερη Ισλαμική πόλη μετά την Μέκκα. Τόπος συνάντησης καραβανιών και προσκυνητών από την Δ. Αφρική, αναπτύχθηκε ως πόλη των γραμμάτων με θεολογικές σχολές, πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες μια από τις οποίες επισκεφθήκαμε. Στην είσοδο μας περίμενε ένας θυμόσοφος, προικισμένος με χιούμορ, Μαυριτανός κρατώντας ένα πελώριο ιδιόμορφο ξύλινο κλειδί, που τελούσε χρέη φύλακα, ξεναγού σε άπταιστα γαλλικά, και αναπαλαιωτή. Στη  συγκεκριμένη βιβλιοθήκη φιλοξενούνται 3.000 παλαιά χειρόγραφα, ορισμένα του 15ου αιώνα, παλιά Κοράνια γραμμένα πάνω σε δέρμα αντιλόπης που έχουν συντηρηθεί όχι τόσο χάριν της τεχνογνωσίας όσο του ξηρού κλίματος. Η πόλη τώρα βρίσκεται υπό την αιγίδα της UNESCO που έχει ξεθάψει ένα μικρό τμήμα της για να βλέπει ο επισκέπτης που βρισκόταν παλιά.
Εντύπωση μας έκανε ότι τους διάσπαρτους στην έρημο καταυλισμούς επισκέπτονται περιπλανώμενοι κήρυκες, λόγιοι, ποιητές που διδάσκουν το κοράνι και μεταδίδουν τις γνώσεις τους. Την επομένη έφθασε η πολυπόθητη στιγμή. Μπήκαμε στην έρημο! Μεγάλη η συγκίνηση!...
Σαχάρα στην γλώσσα των Βερβέρων σημαίνει «έκταση με χρώμα ξανθό» που όμως έτσι όπως λούζεται με το φως του ήλιου φαντάζει σαν μια ροζ απεραντοσύνη που σου κόβει την ανάσα. Την αποκαλούμε έρημο όμως με λίγη παρατηρητικότητα παντού γύρω υπάρχουν πατημασιές και ίχνη από αθέατη ζωή. Με την βοήθεια των ντόπιων συνοδών γίναμε και εμείς ιχνηλάτες. Το σούρουπο ο ουρανός λες και πυρπολείται βάφοντας το τοπίο ακόμα πιο ροζ.
Το βράδυ μετά το δείπνο, παρ’όλο το κρύο που φέρνει η νύχτα, καθίσαμε πάνω στην άμμο γύρω από την φωτιά παρέα με τους ξεναγούς και τους συνοδούς μας και αρχίσαμε το τραγούδι. Ένα εκείνοι, ένα εμείς. Σιγά-σιγά όμως η έρημος σου επιβάλλει τους δικούς της κανόνες που ζητά σιωπή, μια εκκωφαντική σιωπή όπου δεν ακούγεται απολύτως τίποτε μόνο το σούρσιμο της άμμου όπως την κυλά και τη ρυτιδιάζει το αεράκι και από μακριά τις κραυγές των τσακαλιών. Αρχίσαμε να μιμούμαστε τις φωνές τους και μας απαντούσαν! Και μετά είναι ο ουρανός, τόσο πεντακάθαρος. Στο απόλυτο σκοτάδι τα άστρα φαντάζουν τόσο χαμηλά που νομίζεις ότι θα τα πιάσεις!
Στην έρημο η ζωή είναι δύσκολη. Τα φάρμακα είναι από δυσεύρετα μέχρι ανύπαρκτα. Ο μέσος όρος ζωής φθάνει τα 40-45έτη για τους άνδρες τα 48 για τις γυναίκες. Οι πρώτες ύλες σπανίζουν γι’αυτό τίποτα δεν χαμένο.  Τα περιττώματα της καμήλας χρησιμεύουν για καύσιμα, αποξηραμένα για δομικό υλικό, σε σβώλους για παιχνίδι των παιδιών. Κι΄όμως πουθενά δεν συναντήσαμε επαίτες. Όλοι προσπαθούν να επιβιώσουν πουλώντας κάτι όσο απλοικό κι΄αν φαντάζει για το δικό μας δυτικό γούστο. Ένα μαγνητάκι γυρεύαμε για ενθύμιο. Πολυτέλεια, άγνωστο. Αυτοσχεδιάσαμε κολώντας ένα μαγνήτη σε μια πλαστικοποιημένη φωτογραφία.
Επόμενος σταθμός η πόλις Ατάρ, μια περιοχή με βουνά και φαράγγια σχεδόν στο κέντρο της Μαυριτανικής επικράτειας. Είδαμε σπηλιές με τοιχογραφίες 6000 ετών, ένα παλιό κτίριο της λεγεώνας των ξένων, μια απομίμηση του Fort Sagan για τις ανάγκες μιας ταινίας που γυρίστηκε εδώ και το αυθεντικό βρίσκεται στο Αλγέρι, και κτίρια σε καθαρά Μαυριτανική αρχιτεκτονική.
Γι’ αυτό  το ταξίδι χρειάζεται ειδικός εξοπλισμός, επίγνωση του τι θα συναντήσεις και ομοψυχία στην ομάδα. Μόνο αν είσαι ταξιδευτής έτοιμος να ζήσεις την περιπέτεια, θα την απολαύσεις και αυτή θα σε αποζημιώσει με αξέχαστες εμπειρίες.

από την Αλίκη Παπαηλιού

περισσότερα

ΤΟ «ΧΡΥΣΟ ΤΡΙΓΩΝΟ» ΤΟΥ ΔΟΥΛΕΜΠΟΡΙΟΥ

Οι Άγγλοι ανέπτυξαν το δουλεμπόριο υιοθετώντας μεθόδους εξαιρετικά αποτελεσματικές. Επινόησαν μια τριγωνική διακίνηση, με κορυφές του τριγώνου την Αγγλία, την Αφρική και την Αμερική.
Τα πλοία γέμιζαν τα αμπάρια τους από τα λιμάνια της Αγγλίας (κυρίως το Λίβερπουλ) με όπλα, υφάσματα, χάντρες και ψεύτικα κοσμήματα, με τα οποία πλήρωναν το ανθρώπινο εμπόρευμα της Αφρικής.  Οι κάσικοι της Αφρικής δέχονταν τα εμπορεύματα της βρετανικής βιομηχανίας και παραχωρούσαν τα φορτία των σκλάβων στους δουλεμπόρους, εξασφαλίζοντας τα όπλα για να οργανώνουν νέα ανθρωποκυνηγητά μέσα στα χωριά.
Όσοι επιζούσαν από την πείνα, τις αρρώστιες και το τσουβάλιασμα της μεταφοράς, εκθέτονταν στην κεντρική πλατεία των αποικιών για να πωληθούν.
Τα πλοία ξαναγύριζαν στην Αγγλία φορτωμένα με τροπικά προϊόντα των φυτειών της Αμερικής: ζάχαρη, βαμβάκι, καφέ και κακάο.
Ο απολογισμός του Διατλαντικού Εμπορίου Σκλάβων υπήρξε τραγικός. Υπολογίζεται ότι από το 1520 έως το 1860 μεταφέρθηκαν ως σκλάβοι 11 με 12 εκατομμύρια άντρες, γυναίκες και παιδιά από την Αφρική. Αναρίθμητοι Αφρικανοί πέθαναν στη μεταφορά, θύματα επιδημιών ή υποσιτισμού, και αρκετοί αυτοκτονούσαν. Οι σκλάβοι στοιβάζονταν σαν δέματα. Τα πλοία που μετέφεραν σκλάβους ξεχώριζαν από τη μυρωδιά τους. Οι μεταδοτικές ασθένειες και οι ξαφνικοί θάνατοι μπορούσαν να ανατρέψουν τις οικονομικές προσδοκίες του επιχειρηματία - εμπόρου, που πολλές φορές ήταν ο ίδιος ο πλοίαρχος. Για το λόγο αυτό πολλοί πλοίαρχοι φόρτωναν επιπλέον αριθμό σκλάβων, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις πιθανές αβαρίες του ταξιδιού.
Το βουντού στην Αϊτή, το καντομπλέ στη Βραζιλία, η σαντερία στην Κούβα και το σάνγκο στο Τρινιδάδ δεν είναι παρά όψεις της παλιάς θρησκείας της Φυλής των Γιορούμπα που μεταφέρθηκαν από τους δουλεμπόρους ως σκλάβοι στις ακτές της Καραϊβικής.

περισσότερα

Το νησί Γκορέ - Σενεγάλη

Σε απόσταση αναπνοής από το Ντακάρ, το λιλιπούτειο Νησί Γκορέ μοιάζει να πλέει μοναχικά στη θάλασσα. Ένα γραφικό, καθαρό χωριουδάκι πνιγμένο στις μπουκαμβίλιες και στα γιασεμιά, με αποικιακού στιλ διώροφα σπίτια βαμμένα με απαλά χρώματα, ένα στρατιωτικό φρούριο ψηλά σε ένα λόφο, ένας μικρός αμμώδης όρμος, μια παραλία με ψαρόβαρκες και εκατοντάδες λεπτόκορμοι φοίνικες: μια εικόνα που θυμίζει περισσότερο σκηνικό ταινίας παρά κατοικημένη περιοχή. Και, όμως, αυτό το κουκλίστικο τοπίο κρύβει ένα θλιβερό παρελθόν: το νησί ήταν επί αιώνες κέντρο δουλεμπορίου. Από το 15ο έως το 19ο αι. το Γκορέ πέρασε διαδοχικά στην Πορτογαλία, την Ολλανδία, την Αγγλία και τη Γαλλία. Οι εμπορικές εταιρίες των χωρών αυτών έστελναν από εδώ κατά χιλιάδες τους Αφρικανούς σκλάβους στην Αϊτή, την Κούβα, τη Λουιζιάνα και τη Βραζιλία. Στα υπόγεια των σπιτιών του στοιβάζονταν εκατοντάδες μαύροι και περίμεναν επί μήνες τα πλοία που θα τους μετέφεραν στο Νέο Κόσμο της φρίκης και της σκλαβιάς. Έναν όροφο πιο πάνω, οι πλούσιοι δουλέμποροι διοργάνωναν χορούς και δείπνα.

περισσότερα

Μάρκο Πόλο

«Δεν είπα ούτε τα μισά απ’ όσα είδα, γιατί δεν θα γινόμουν πιστευτός»…

 

Οκτώ χιλιάδες χιλιόμετρα, 1.600 χρόνια, τρεις ήπειροι. Από την Ανατολή στη Δύση και πάλι πίσω. Από την Κίνα, την Ινδία την Περσία και την Αραβία μέχρι την Ελλάδα και την Ιταλία και μετά με υδάτινες διαδρομές στην Αφρική και από εκεί στον Ινδικό Ωκεανό. Αυτός είναι ο διάσημος «δρόμος του μεταξιού», που πήρε το όνομά του από το σημαντικότερο προϊόν το οποίο πρωταγωνιστούσε στις συναλλαγές. Ξεκίνησε από την Κίνα και τη δυναστεία των Χαν, γύρω στο 130 π.Χ., και εγκαταλείφθηκε άδοξα με τη βίαιη εγκατάσταση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στην Κωνσταντινούπολη το 1454, στα μέσα δηλαδή του 15ου αιώνα.
Ο δρόμος αυτός δεν ήταν ποτέ απλώς ένας εμπορικός δρόμος διακίνησης μεταξιού, μπαχαρικών και αγαθών. Ήταν ένα ασύλληπτο δίκτυο ανταλλαγής πολιτισμού και ιδεών. Μέσα από τις διαδρομές του μεταξιού τα ατρόμητα καραβάνια μεταλαμπάδευσαν από τη μία χώρα στην άλλη γνώση και πολιτισμό, γλώσσες, τέχνες, μουσικές, αρχιτεκτονική, επιστήμες, παραδόσεις και, βέβαια, τις τρεις μεγάλες θρησκείες: τον χριστιανισμό, τον βουδισμό και το ισλάμ.
Ατέλειωτα χιλιόμετρα ερήμου, θερμοκρασίες που φλέρταραν με τα άκρα και τον θάνατο, αχανείς εκτάσεις που υπόσχονταν αμμοθύελλες, κακουχίες και επιθέσεις από ληστές. Τα ονόματα των ερήμων σε έκαναν να τρέμεις: «Τάκλα Μακάν» που σημαίνει «εκεί που δεν υπάρχει επιστροφή». Ο μύθος θέλει όσους ξεμάκραιναν από το καραβάνι να χάνουν πρώτα τον προσανατολισμό τους και μετά τα λογικά τους.
Και μετά οάσεις, τρεχούμενα νερά και καταπράσινα βουνά με χίλιους Βούδες που γλύκαιναν τα χιλιόμετρα, ξεδίψαγαν ζώα και ανθρώπους και έδιναν στους ταξιδευτές την ηρεμία να στοχαστούν τα εξωτικά αγαθά και τα πλούτη που τους περίμεναν στο τέρμα της δοκιμασίας. Και όσο φούντωνε η ελπίδα, τόσο γιγαντωνόταν ο μύθος...
Στα χνάρια αυτού του μύθου θα κινηθεί και η δική μας αποστολή επί δεκαεπτά ημέρες. Στον δρόμο μας πόλεις και οάσεις στις οποίες στάθμευαν τα καραβάνια πριν ξαναβγούν στον αδυσώπητο δρόμο της ερήμου, βουνά που φλέγονται, αμμόλοφοι που τραγουδούν, αλαβάστρινες παγόδες, εύφορες κοιλάδες, σπήλαια με χίλια χρώματα, χωριά και ντόπιες αγορές με μύρια χρώματα και αρώματα. Και όλα αυτά κάτω από το βλέμμα του Βούδα και όλων των θεών που φώτιζαν τους τολμηρούς εκείνους εμπόρους να ολοκληρώσουν την αποστολή τους και που θα αξιώσουν και εμάς να ζήσουμε την περιπέτεια αυτή την παλιά.
Μόνο που για το δικό μας καραβάνι του Versus ο δρόμος θα είναι στρωμένος με «μεταξένιες» διαδρομές, καλή παρέα, υπέροχη φιλοξενία, γεύσεις πρωτόγνωρες και με αμοιβή μας στο τέλος την ολοκλήρωση ενός από τα ωραιότερα και πλουσιότερα ταξίδια που θα έχουμε κάνει στη ζωή μας.

περισσότερα

Εμπειρία στην Κίνα: Να διασχίσεις τον παλιό «δρόμο του μεταξιού»

Ένα οδοιπορικό στον «δρόμο του μεταξιού» αποτελεί για τους ταξιδιώτες την εκπλήρωση μιας περιπετειώδους φαντασίας και την εμπειρία μιας συγκλονιστικής πραγματικότητας!

Μέσα από αυτούς τους δρόμους διακινούνταν το μετάξι και τα άλλα προϊόντα της Κίνας και της Ινδίας στην Ανατολή προς τον Δυτικό Κόσµο από τον 1ο αιώνα π.Χ.

Για 1.600 χρόνια οι «δρόμοι του μεταξιού» συνέδεαν την Κίνα µε την Ευρώπη, την Ανατολή µε τη Δύση, διασχίζοντας το κέντρο του ασιατικού οροπεδίου και καλύπτοντας πάνω από 8.000 χιλιόµετρα. Στην πραγματικότητα λειτουργούσαν ως δίαυλος επικοινωνίας λαών και πολιτισµών.

Για μας σήμερα είναι ένα ταξίδι συναρπαστικό, με μυθικές προεκτάσεις, απαιτητικό και κυρίως φορτισμένο με μνήμες που έρχονται από τα βάθη της Ιστορίας. Ένα ταξίδι που θα μας φέρει σε επαφή με φυλές και τόπους μιας πάλαι ποτέ ένδοξης εποχής.

Dreams come true: Στον δικό μας «δρόμο του μεταξιού» του Versus περνάμε από τα οδικά περάσματα που χρησιμοποιούσαν τα καραβάνια των Κινέζων εμπόρων, φορτωμένα με χιλιάδες μέτρα μεταξιού.
Ξεκινάμε από το Ουρούμτσι και το Κασγκάρ, τη σημαντικότερη όαση της κινεζικής Δύσης, σταματάμε στην όαση Ντουνχουάνγκ, «το άκρο του πολιτισμένου κόσμου» για τους Κινέζους, ένα ισχυρό στρατιωτικό οχυρό που την εποχή εκείνη ήταν μία από τις πλουσιότερες πόλεις της Ασίας.
Είναι εδώ που καταλήγει το Σινικό Τείχος, μια και από εκεί και πέρα ανελάμβανε τη φύλαξη της «ουράνιας αυτοκρατορίας» η φοβερή έρημος Τακλαμακάν, το όνομα της οποίας σημαίνει «η έρημος που δεν έχει επιστροφή». Προχωράμε για το Γκουιλίν, τη Γιαγιουγκουάν, τη Ζανχουέ και συνεχίζουμε...

περισσότερα

Ιερουσαλήμ...

Μια πόλη γεμάτη «προσευχές και όνειρα» όπου σε κάθε βήμα συναντάς σημάδια από τις πιο διαφορετικές κουλτούρες και θρησκείες. Κατά κανόνα για τους Έλληνες η Ιερουσαλήμ είναι θρησκευτικό προσκύνημα. Αυτό το χωνευτήρι πολιτισμών και εθνοτήτων κρύβει πολλές εκπλήξεις. Θα πιείτε χαλαρούς καφέδες σε παραδοσιακές γειτονιές – τη μουσουλμανική, τη χριστιανική και την εβραϊκή. Θα περιπλανηθείτε σε αρχαίες οδούς – ο γύρος των τειχών είναι μια καταπληκτική βόλτα. Θα χαθείτε στην Παλιά Πόλη της Ιερουσαλήμ, που συμπυκνώνει όλη τη γοητεία της Ανατολής, με τα πέτρινα κτίρια, τα καμπαναριά και τα παζάρια της.
Η Παλιά Πόλη θα σας μαγέψει. Μέσα στα οθωμανικά τείχη ο οικισμός χωρίζεται σε τέσσερις συνοικίες, τη μουσουλμανική, την εβραϊκή, τη χριστιανική και την αρμένικη.  Το Χαράμ με τα δύο επιβλητικά τζαμιά, τον Θόλο του Βράχου (ή τζαμί του Ομάρ) και το τζαμί του Αλ Ακσά δεσπόζει στο χώρο. Αυτός ο θρησκευτικός χώρος απλώνεται στο σημείο όπου μέχρι το 135 π.Χ. βρισκόταν ο μεγάλος ναός των Ιουδαίων. Έτσι, λοιπόν, ακριβώς απέξω, βρίσκεται το Τείχος των Δακρύων, το οποίο κάθε μέρα συγκεντρώνει δεκάδες θρησκευόμενους εβραίους που προσεύχονται. Όσον αφορά το χριστιανισμό, με σημείο εκκίνησης την πύλη των λιονταριών, ανηφορίζει η οδός του Μαρτυρίου (Via Dolorosa) ανάμεσα σε αναρίθμητα μαγαζιά με σουβενίρ αλλά και δεκάδες θρησκευτικά ιδρύματα, τα οποία στο εσωτερικό τους κρύβουν γαλήνιες στοές και πλούσιους κήπους, φτάνει κανείς στον Πανάγιο Τάφο, ένα ναό-Βαβέλ του χριστιανισμού, καθώς είναι μοιρασμένος σε καμιά δεκαριά διαφορετικές εκκλησίες (ο ίδιος ο τάφος, πάντως, ανήκει στη δικαιοδοσία του Ορθόδοξου Πατριαρχείου Ιεροσολύμων). Γύρω από το Χαράμ απλώνονται οι μουσουλμανικές αγορές. Μικρομάγαζα που πουλούν γλυκά από σουσάμι εναλλάσσονται με περίτεχνες θύρες οι οποίες χρονολογούνται από την εποχή των Μαμελούκων.
Ένα κράμα θρησκειών, πολιτισμών, αρωμάτων και χρωμάτων…

περισσότερα

Ποια δυσκολία αντιμετωπίζει ο άνθρωπος στη μελέτη και εξήγηση των αρχαίων πολιτισμών

Σε όλες τις περιοχές της υφηλίου όπου αναπτύχθηκαν πολλοί πολιτισμοί κατά την αρχαιότητα παρουσιάζονται  ανεξήγητα φαινόμενα για τους σημερινούς αναλυτές. Το γεγονός αυτό οφείλεται σε πάρα πολλούς παράγοντες  αλλά κυρίως στην χρονική απόσταση που έχει περάσει  και συνεπώς   την εξαφάνιση σημαντικών στοιχείων, την αδυναμία μας-και συνήθως  την άρνησή μας-να κατανοήσουμε διαφορετικές κοινωνικές δομές, ηθικές και θρησκευτικές αξίες, διαφορετικές από τις ευρωπαϊκές και κυρίως από τον υπέρμετρο εγωισμό μας να πιστεύουμε ότι αποκλειστικά εμείς είμαστε  οι κάτοχοι της αληθείας σε όλα τα επίπεδα, θρησκευτικό, πολιτικό, πολιτιστικό, ηθικό κ.λ.π. Όλα αυτά βέβαια λειτούργησαν και σαν πρόσχημα προκειμένου να αλλάξει η τρομακτική απληστία και κτηνωδία των ευρωπαίων κατακτητών (οι μέθοδοι των Ες Ες είναι σχεδόν ουμανιστικές συγκρινόμενες με τις ισπανικές) με την συνεργασία της καθολικής εκκλησίαςֹ αρκεί να σημειωθεί ότι μόλις τον 20ο αι. η καθολική εκκλησία ανεγνώρισε τους Ινδιάνους ως ανθρώπους και το 1992 ο Πάπας ζήτησε συγνώμη από τους Ινδιάνους για τον καταλυτικό ρόλο της εκκλησίας του στην γενοκτονία τους και την καταστροφή  των πολιτισμών τους σε όλη την αμερικανική ήπειρο. Μια διεισδυτική ματιά στο Περού, και όχι μόνον, θα δείξει ότι η διαδικασία αυτή συνεχίζεται με εναλλαγή εξουσιών και σχετικά πιο ήπιες μεθόδους αλλά με μεγαλύτερη ένταση. 

περισσότερα